장음표시 사용
111쪽
De Scientia. VONIAM autem nobis propositum est
quaerere,quae sit Ecclesiastici Magistratus ratio optima, sumendum primo est,omnino ea sine scientia constare non posse . Quocirca
Propheta: ia inquit tu repulisti scietia,rem osea spellam te,ne sacerdotio fungaris mihi.Ideoq; in symbolica Theologia lumina, & duces, ac pastores appellantur, Domino Iesu Christo asserente:Vos estis lumen mun- Matth. G. di. Et si caecus caeco ducatum praestet,ambo in Que a cadunt. Luca G. Ac pasce oves meas. in qua sententia egregius Doctor S Ber i. i. nariait: Quomodo ignorantia excusare posset hominem, qui
magistrum insantium, doctorem se insipientium profiteturὸ ignorans utique ignorabitur , immo & multos ignorare faciens,facit ignorari. Quid enim periculi sit,ubi pastor non , inuenit pascua,ignorat dux itineris viam, vicarius nescit voluntatem domini, Ecclesia quotidie multipliciter, & miserabiliter experitur. Itemque, quomodo in pascua educet diuinorum eloquiorum gregem dominica pastor idiotaὸ Quam o obrem ita praescripsit Apostolus γAmplectentem eum qui se- ad πια rc. cundum doctrinam est, fidelem sermonem,ut potes sit exhor- I.Tin . M tari in doctrina sana,& eos qui cotradi unt,arguere. Ac alias: oportet Episcopum esse Doctorem. Nam ut recte rerum diuinarum tractatores docaerunt; Sacerdoti duo sunt munera quorum alterum est, sacramenta rite conficere, atque admianistrare; alterum , fidei suae creditos homines ijs & rebus, &institutis erudire, quibus aeterna salus comparatur.Et quidem alterutrum nemo praestare egregie potest, qui cognitionis sit eκpers, quamuis exquisitior in secundo cognitio requiraturi. ocirca D Benedictus de Abbate agens astruite Doctum , in D.
112쪽
ro1 V, Ecclesi Z. Magistratibus.
oportetisse lege diuina,vt sciat unde proserat noua, & vel ra, sed pleriq; pietatis quide specie, ignauiae aute studio ducti,satis esse arbitratur ad praesidis ecclesiastici munus obe du, si honestatis, ac pietatis officiis is quide studeat, tametsi eruditione negligat. Tu quia nihil est, quod magis cum Fcclesiastici Magistratus ratione pugnet, quam animus infla- .cor. . tus,mentisq; tumor.atqui scientia ait Apostolus inflat, charitas autem aedificat: itaque de charitate ecclesiastico archia
tecto laborandum est, non de scientia. Tum quia ut sanctis simus Leo Pontifex asserit utcumque sit eloquentia facilis ad exorandum, sit ratio efficax ad suadendum, validiora tamen sunt exempla,quam verba,& plus est opere docere, qua voce. Ex quibus perspicuum est, Ecclesiae praefectis virtutis,ac pietatis maximam esse rationem ducendam,doctrinam
posthabendam. Haec quaestio bipartito tractari solet, simpliciter,& comparate.Nam & quaerunt,an vitae probitas sine doctrina satis sit, ut quis praeclare praesidis ecclesiastici fungatur munere; & disputant, viri primae partes in eiusmodi --ctione tribuendae sint, virtuti,an doctrinae Ac primum com
sentire inter se omnes arbitror, numquam in eo munere fungendo doctrinam a Pastore seiungendam.Quippe quae per se ac proprie munus pastoris attingit; quae aute propria cuiusq; seper epc sunt,auelli ab eo non possunt.Quocirca D.Chrysostomus doia Tim. cet Qui ignorat rectam, sanamq; doctrinam, ut oportuerit, tradere,longe a sede Episcopali arceatur. Nam alia quidem & in subditis inuenire facile est, puta,esse sine crimine, filios habere subiecto hospitalem esse, iustum,& sanctum. Ceterii hoc est,quod maxime pastorem exprimit,posse scilicet verbis instruere,& consulare aduersarios,cuius rei nulla ferme nunc curam haberi videmus,atque ingemiscimus. Eodem pertinet illud D. Hieron.Sancta rusticitas solum sibi prodest,& quanqtum aedificat ex vitae merito Ecclesiam Christi,tantum nocet si destritentibus non resistat. ocirca necessariam per se esse doctrinam ecclesiastico praesidi, ex his aperiissime comprobatur.Nec obstat id,quod ab Apostolo affertur testimonium:
113쪽
sola enim scientia,ac sine charitate animoseffert;quamquamlde ciborum delebu, non de ceterarum rerum scientia Apostolus eo loco agebati Aliud egregie D Chrysostomus Hudit, Idicens: Vt quid doctor appellatur, nisi ut doceat ed Lrte dicis,ut philosophiam vitae doceat exemplo friuolae haec sunt. Est enim necessarium verborum quoque magisterium c Ideost Paulus ait: Maxime qui laborant in verbo,& doctrina. Cu i ' μή enim de dogmatibus disieritur, quem hic locu vitae sanctitas 'habet Θ id habet virium ξ Itaque exaggerado id Dadier nymum dixisse, non docendo intelligendum est. Sed modo
comparate eandem tractemus controuersiaim,ut veritatis lux praeclarius accendatur.Vtraque necessaria est Ecclesiae praesidi,doctrina scilicet, atque probitas, sed ex his quae insanctorum doctrina continentur,non facilis aditus patet ad dignoscendum,utra sit potior in eo munere praestando.Na D.Chrysestoni t antea retulimus, doctrinam esse potiorem egregie concludit, proprietate,quae in eum dumtaxat cadit, ratione
colligens hoc modo Id est alicui proprium , quod in eum per se conuenis,praetereae nulli; sed doctrina in ecclesiasticos pra, os per se cadit,non probitas 'nam haec illis quidem atque ac ceteris subiectis conuenit,igitur potior est doctrina in illis, quam vitae sanctitas. Friuolu enim esseastruit,quod quisque
vitae exemplo,. non verbo profiteatur docere. Eodem spectat, quod Dominus Christus,quae a praefectis. docentu , non a tem quae aguntur potissimum sequi nos instituir,dices: Quae-: Mauriza cumque dicunt,seruate,& facite.In hanc sententiam D Hieron super Aggaeum prophetam,ait; C5sidera sacerdotum OL ficium esse, de lege interrogatos respondere: si sacerdos est,. estiat Dominiaegem, si ignorat legem Domini,ipse se arguit
non esse sacerdotem Domini .. Sacerdotis est, scire legem, & ad interrogationem respond ere de lege. ocirca maior do ctrinae,in deligendis Ecclesiae praesectis, quam vitae ratio du- Matth. cenda esse videatur.Contra est illud.Qui secerit,di docuerisi. hic magnus vocabitur ; quibus verbis prim as thibuere probitati,sroximas doctrinae Dominus Iesus videtur.Itaque D. Pa
114쪽
hi pis. Wr Benedictus ait: Cum ergo aliquis suscipit nomen Abba tis,duplici debet doctrina suis praeesse discipulis;id est,ut omnia bona,& sancta factis amplius, quam verbis ostendat. Ac
demum,ne in re clarissima, longiores quam decet,simus; Ca, techismus de sacerdotibus agens asserit,eum vitae, ac morum primum integritate commendari oportere; non solum,quia
si alicuius peccati mortiferi conscius se initiari curet, vel etiapatiatur,nouo se,& maximo scelere obstringit, sed etia, quia virtutis, & innocentiae lumen alijs praeserre debet; ut multo id magis de praefectis Ecclesiae sancitum esse sciamus', ac tu reperiti fere omnes idem assirmant.Sed nibit est,quod dissentientes inter se has esse sententias statuamus. Nam aliud est astruere, quid proprie , ac per se in Ecclesiastico desideretur. praefecto;aliud, quid ratione subiectorum habita in eo requiratur.Doctrinae enim proprie,ac per se ratio habenda est in
praefectorum dele v,ut ex sanctissimis Chrysostomo, & Hi
ronymo docuimus: probitas autem tunc potissimum in ea requirenda est, cum aut scandalo cauetur, aut protervitas, ac,
δρ' ' simplicitas subiectorum timetur. Quare D. Pater Benedictus
ad hanc rationem assertionem suam reuocas, ait: Capacibus discipulis mandata Domini verbis proponat; duris vero,&simplicibus factis diuina praecepta demonstret. Atque hoc necesse est modo rationem 1 deligendi, constituendiq; praemidis variari,scilicet,ut ijs inter se comparatis, doctrinae ne po-: t tius,an probitatis ratio ducenda sit,discernatur. Ac vere quidem ut dicamus, quia pastoris primae sunt partes, ut euella & destruat prauam doctrinam,mores'; peruersos;aedificet,& antet sanam,& rectam,honestos,ac pios:ita quod ut Apo-
stolus ait potens sit exhortari in doctrina sana,& eos,qui cintradicum,arguere; eruditio per se potissimum spectanda est;
Motib- 1 de morisus enim oves laborare non debent: uae dicunt do-..h qi: i hc cetDominus facite,quae faciunt,facere nolite. ia vero plo. rumque talis potest ovium esse ratio,vt verendum sit, quem- Η admodum D. rn. asserit,ne non tam nutriat doctrina uberi, quam noceat vita sterili norum tunc praesertim probitas an
115쪽
testiadam videatur Qua sane lamentiam Iure rici, altim sequuti sunt.Concludamus ergo totam cum D. Bem.causa sunasserente. Temere itaque & in hac parte hoc onus rubitur absque sciς otia,pamer'; vi laudabili;etenimiis saltem - ribus debet esse praeditus, ut vel ad virtutem aptum animum 'habeat, vel certς quadam exparte bonus sit, non Hane in probius, sed quodam modo,id est, ut specie Deo esse chariis saltem existimetur : sic enim fiet, ut non solum imperium sit praestantius,& amabilius,sed diuturnius. Nam incredibile dictu est, quantum prosit, opinionem de eo, omnium eorum, quibus prae est, eiusmodi esse, ut non tyrannum eum,sed patin. semiliarinon vendicatorem,sed tutorem esse existiment, vim moderatum vivendi genus,non essulam delegisse videaturiet enim, quem virtutis, ac pietatis studio duci apparet libenter omnia sua omnes committunt. I mclij
vi quantaq; esse eruditis debeat. . Gu Tlm
C CL E SI AE sanctissimae Prassides doctrina
praeditos esse oportere,& simpliciter, ct comparate disseruimus:restat,ut quanta ipsi eruditionei pollere debeant,quoque modo ea ipsa stat uenda sit, deinceps explicetur:ex quo perspicuum erit, quos sines,& quasi terminos doctrinae ipsorum sacri ctores constituant. Sunt autem non admodum hac de re sententiae discrepates. Ex sacro enim Catechismo colligitur,ut ex alijs, non vulgarem,sed exquisitam potius doctrinam reconditarurerum in eis desiderati.Reconditae autem res dicuntur,non quidem a natura inuolutae, sed quae ad Theologiam,tum Ir.' sicam,tum symbolicam reseruntur. Vt enim illa quidem est sensu recondita,verbis aperta;ita ista recondit a veibi gnificatione aperta. Vtraque Ecclesiastico pastori peripemae esse debent, ut ovesci ingrediendo, & egrcdiendo pascua inue-
116쪽
niant. AIii sunt,callere eos necesse est & vetus, di nouu et
. . stamentum. Quippe qui in sua ordinatione utriusque cognia. tionem se tenere interrogati,respondere coguntur. Alii sat es se astruunt,si communia praecepta,fidei capita,virtutes,& vi--, ac sieramenta perspecta habeas. Verumtamen o obardis. nes isti in ea tandem conuenere sententia, ut non aeque ab omnibus summa reconditarum rerum scientia exigatur, sed
quae ad suscepti officij, & muneris functionem satis esse pos.sit,quoniam ex fine semper,quaecumque ad ipsum pertinent, metienda,ac moderada sunt: finis autem ut saepius diximus, cuiusque facultatis,aut officii est eiusdem functio. Quapropter ea debet esse Ecclesiastici praesidis scientia, ut probe sua obire munus possit,commissique sibi gregis saluti prospicere rhoc enim vita cuique iplorum propositum esse constat Quoniam autem superioribus libris, Ecclesiae pra fictis ut plex munus exercendum tribuimus,Custodis, Sponsi, Pastoris, scientia eos tanta excellere par est , quae ad cuiusque horum iu ctionem apta esse videatur. Atque,ut singula singulis reddamus,quia tripleη vr alias ex Dalain.2ccepimus Edelium cc tui periculum impendet, tyranno um saeuitia , haereticorum imponimitas,daemonum versutia idcirco ij , qui iil eorui icustodia tanquam in specula collocati sient,necesse est,ut eu- - t. dem sua uigilia non modo a tali pernicie liberum, sed etiam
a metu vacuum reddant: hoc autem nis excellenti, xquisita-ique eruditione sint praediti,praestare qui poteruntξCum en Artyrannorum rabies immanisseana spurcissimos ritui, ne alias religiones, impurissima lacra, aniles superstitiones, nontion ibus modo,sed cruciatibus fideliu funesti firmis, neceque dirissima tueatur, iuraque Ecclasiaconetur usurpare,Eccles stici Praesidis munus est,& hos redarguere,& illa omnino con. sutare, di verae, nostraeque religionis cultus docere, ac defen- dei e, & usurpatam libertatem, & immunitatem vindicare Quia haeretici per dulces sermones, & benedictiones corda ,. NIL' a. seducere innocentium tentant,se magistros auribus prurien -
Ο tea exhibent,placentia loquentes,inordinate ambulant,& n5
117쪽
secusdu' tradiicionem,quam a maior ibas acceperum enisit in vestimentis ovium, speciem Christianae libertatis obten- Matib. s. dentes, germanum sacrarum liti tarum senium praetexetes;
ab Ecclesiae unctae obseruantia discedere ,a sanctorum Patra a.rim. a. sententia A rei, constitutam iam inde ab initio Christia
nam relig onem deserere, sectari nouitates profanas persua- r. Tim. 6.dent, intrinsecum sunt lupi rapaces:quos notare, deprehende- Maiib. a. re, cauere, ac ne pestem exitialem importent, prouidere,importatamque abigere ad Ecclesiae custodes pertinet. Quod denique callidissimi, & atrocissimi daemones horum omnium malorum auctores, suasoresque, insidias ubique ponunt, do
Ios semper machinantur, undequaque tela comparant, sua dent aniles superstitiones, is gerunt impios ritus, voluptarum Matth. lenocinia obiici int, nouorum dogmatum alaania seminant, er i 1. plantationem Catholicae, ac Romanae Ecclesiae, quam plantavit Christus,eradicant. Moe perspicuum est,praestanti Ec- Per vim clesiae custodes doctrina instructos esse oportere. paratosqueesire ut D. Petrus docuit, & habetur cap. Qui Episcopus. 23.
di Rc mnes psallentes. 3 8.dist. omni petenti reddere rationem de, ea,quae in nobis est fide, in spe. iteque ut potes sit c ad ri, hortari in doctrina sana,& eos,qui contradicunt paganos, haereticos,daemones Mguere. Sunt enim sexaginta sortes,qui lectulum Salomonis excubando ambium,habEtque singuli en- Cant. 3.ses suos super semur seu propter timores nocturnos; eorumq; arma ut cum Apostolo loquar spiritualia sunt, non carnalia, z.cor. I sed potentia Deo ad destructionem munitionum,consilia destruentes, de omnem altitudinem extollentem se aduersus scientiam Dei, & in captiuitatem redigentes omnem intellectum in obsequium Christi.Tripartito quoque sponsa Ecclesia decore fulgere debet, rum, functionum,ordinum: haec enim est praestantissima ipsius venustas, ut vere de ipsa dici possit. Tota pulchra es, macula no est irae. At ne foedetur,'
sponses magnopere curare studeat, ideoque virtutum, ac vitiorum causas,differentias,effectus, vim, rationesque optime
eum tenereuunctisnes purgandi,illuminandi,pereo odi,quae.
118쪽
snt,quorsum spectent,in quos conueniant,aquibus qud ah do praestentur,compertum habere oportet .In hanc rationem incidit exorcismorum catechesum,censurarum, iurium, poe- .riet. narumque Ecclesiasticarum cognitio. Ordinis autem ratio in
Ecclesia latis ime patet. ordo incipientium,proficientium
i Perse um;ordo coniugatorum, viduarum, irginum;Ordo laicorum,clericorum ordo ciericorum sacer,non face regularis,non regularis.Ordo Iarcorum triplexa premus optimatum,infimus vulgi medius honorabilium,& qui sunt eiusdecigeneris.Quos omne Orumque discrimina, ac rationes per spectas eidem esse opus est, ut qua se latione habere, ae gere re debea non ignoret , subi in enim horum omnium cogni- ' tion tantum abest, ut sponta eximia species elucear,ut tutu pis potius foeditas horrida c6sequatur. Huc pertinere VHλ- tui sacramentorum administrationes, ac potissimum cffusae .. v. ad matrimonium spectantes.e. r. de costingin affin.IndulgEtia conoessionesque,ae iudicia. 16. q. a. Vis Pastor. I 6. q. re 'Demum tripartita quoque pastione ex eodem egregio Do ctore, es Christialet,augeblisue lactarum trierarum an ita, Grumquedecretorum pascuis , quae aut prata sutre, aut des. las,aut montes . Duri enim homines voluptatique camis ad. dini, ex lege vita ac distiplinae praeceptorum tantum cibo, i. his in planitie ali debent;imbecilles vero, ac teneri, ut agniculubenignitate, ac misericordia ad alnoenos dispellationis colles, i .'O. svi ad tenella pascuae ducendi sent, peffectis autem ac summoeoficio &: virtute praeditis,uberrima consiliorum,ac firma pae scua,quae ex editis sapientiae montibus innascuretur , proponenda sunt;quemadmodum docet Apostolus: Perscctbrutanta est solidus cibus,eorum,qui oercitatos habent sensus, ad d scretionem mali, ac boni.Eκ quibus pei spicuum est, oportere Ecclesiaς pastores cognita habere praeceptae, dispensationes . cocuillatinorumque causas,dissimilitu sines,effectus,ratione que , quibus haec ipsa diuersis hominum generibus accommodantur.Qua quidem in re Summus Pontifex excellere ceteris debet. Abbal cicum in cuneti4.de elect. cap. I .de consti-
119쪽
eutim 6. Alii praesides pro muneris sui varia ratione plus, mi nusve. Abbates quoque, ceterosque regularium luperiores eatenus callere diuinam legem ac suae insti ut onis regulam par est,ut subiectorum mores ad eam, quam proselli fuit,r tionem regulae,institutionisque dirigere,ac moderari queat, ad aeternitati', cursum ducere. Praeclare namque summus ireligiosorum Pater praescripsit:Oportet doctum esse lege di- S se ned uina,vt sciat unde proserat noua, & vetera. Idem est iudicia de ceteris, qui Abbatis, siue alterius maioris v ices pro rara parte sustinent, Praepositi, Priores, Decani, Subpriores, Vicarij,alijque eiusdem generis: ea enim praediti esse scientiad bent,quae ad praeclaram sui muneris functionem desideratur, si durissimum iudicium, quod fiet his,qui praesunt, euadere Sap. r. studebunt. Ac de tota hac tractatione plane,dilucideque nisi me ipsum fallo disputatum est. 2 i EUC
ii et L et riae siententiae conciliantur . . i muti
ISSERENDUM nobis est contra eos, qui dominae genus in Ecclesiastico pastore constituendo requiredum esse concedunt, ct de qualitate eius dissentiunt. Nam alii in eo diuinarum rerum eruditionem potissimum requirunt, alij Ecclesiasticarum legβdoctrinam magnopere desiderant. Atque Ossiens haec est vulgata illa quaestio, cude Ecclesiastici praesidis ele- -λctione agitur:Vter anteponendus sit, Iurisperitus,an Theologus Ac nonnulli ad temporis rationem controuersiam reuOcaat, asserentes,eo quidem tempore, quo haeresis pernicies. irassatur,perfidiaeq; virus serpit,adTheologum magis Eccleasticam praefecturam deserendam,quam ad Iurisperitum et pquippe cum ille quidem valeat his malis sua eruditione o currere, contradicentesque arguere. Quidam autem identia, ad
120쪽
sentiunt, nisi quod loci es e habendam rationem cerisenti si eo in loco praefectus constituend as siit , in quo haeresum mala: semina succrescunt, aut huic sit proximus,lheologus ibi prae
Abh, c. ' potiendus est,non iurisperitus. Quod si in eo simus aut te i '0 g re aut loco,in quo ut aiunt causae ventilantur, ac lites,iι is et risperitu in anteponendum astruunt, mixtum utrique. Alii au de ib. tem nullam aut temporis, aut loci rationem ducendam esse a nuis. contendunt; sed I heologum ubique, ac semper esse praeseren- Caiet. ac dum: tum quia proprium pastoris munus est diuinam docere
βιη - legem. Quocirca Apostolus, alios ait dedit pastores,& do
eiores. Itaque amplectentem eum, qui secundum doctri nam est, fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana, & eos qui contradicunt, arguere: tum quia primis temporibus, quisquis ad Episcopatum initiabatur, an veteri novique Testam eii cognitionem teneret, rogabatur;non auritem an Ecclesiasticos canones calleret: tum quod idcirco bicorni mitra ornantur Episcopi, ut utriusque Testamenti doctrina praeditos esse oportere significetur.de cognitione autea lib. i 3 canonum nulla ratio subesse videtur. Tum denique,quod nuber s. la temporis, aut loci ratio in terris esse potest, in qua ager sit Cant. 3. Christi sine zizanijs; area sine paleis; campus sine spinis; vir Mψ ih ginusti chorus sine fatuis ; sagena piscium sine corruptis; has 47Φ vero dissimilitudines internoscere; bonas tueri, malas reijce-cere, omninoque vel imminentem prauitatis cauere pestem, vel grassante auertere,ecquis non Theologus potestὸ Causa rum vero,ac litium cognitio tantum abest,ut meliorem adsci a C scendorum conditionem faciat, ut remouendam potius a sanctiis mo Pastoris munere censeantiexemploq; Moysi,alijs ipsi tranquillius, ac quietius orationi ut D. Petri verbis via-: Lador 6 mur ministerio verbi instanter vacent. Ac D. Paulus ait Contemptibiles qui sunt in Ecclcsia, constituit ad iudicandum λώε Iet. io Enimuero aduersarius noster diabolus semper circuit,quaeres