Gerardi Croesi Historia Quakeriana, sive de vulgo dictis Quakeris, ab ortu illorum usque ad recèns natum schisma. Libri 3. In quibus praesertim agitur de ipsorum, praecipuis antecessoribus, & dogmatis ... factisque, ac casibus, memorabilibus

271쪽

mines , inter se carissimos atque amantissmos, avemti atque alienari, dici, propelli patria, domo, δε-nsilia, contubernalibus, consanguineis, amicu omu bus, tota societate imo rapi conjuges a conjugibus, parentes a liberu liberos, infantes , a complexu , e sinu e gremio parentum, lactentesque a mammis maiium dioesii. Et hos homines, liberos, Christianos, redigi in servitutem, detrudi inter immanes ac barbara gentes, nulla neque divina neque -- miratisicia recognoscentes. Sic libertatem commuis nem, partam tanto labore , tanto sudore , tanto

sanguineis ita majorum , ct posteris traditam,

ut abiis receptam, ita conservandam ut rem preri istimam, ac nimcum vita reliηquendam , is in terris, qua libertatu jure constaη ac gaudent pra- aliis, violari. Sic eandem sensen impediri, imma.

rari immiavi, ut justa sui, si causa cogitandi, ut

cum nunc unorum sunt vices ' eadem quandoque fiat Ars omnium, o cuncti, etiam qui nunc adeo seris exultant, fer deplorent. Caeterum quodsi haeeres tota Adam exposui, non indigna suit memoratii Hid operae reserre ac cognoscere, quis ejus rei erit in plerisque istorum hominum

eventus. Horum maherorum , in quos lata talis sententia , ac poena tanta constituta , ut

. ita a suis sedibus, focis fortunis omnibus abstraherentur, & eaedem executioni coeptae mandari, primi suerunt illi septem primi viri ante reliquos ad id condemnati incomitio ac soro Herefordiensi. mi per ergastularium tradu-

272쪽

cti Londinum, it eoniicerentur in navim, quae navis solveret e Tamesi , peteretque insulam Barmutam. Ubi vero ea de re adium eum naviculatote, is, credens homines esse insontes, neque sibi esse integrum , suos conterraneos, ipsis invitis, avehere, se negat facturum. Quae repudiatio adeo gravis visa est , ut ille bonus vir daretur in carcerem. Tum vero dimissus, plus respiciens etaim illorum miserorum atque

innocentium quam suum incommodum ac detrimentum, iterato negat, se tam inhumanum

facinus, tam praesertim inhonestum ad famam hujus nationis, commissiirum unde exercitores navis, qui pro traductione hominum suam jam fidem interposuerant, quo eam liberarent, virum navis administratione deponebant. In quo illud mihi in mentem venit diceres, fuisse tunc mercatores Mios , qui cum alteri adeo isti

nautἔe succensuerant, ut hominem amoverent,

illam pertinaciam viri accipientes ut inhon&OLficio ac pietate constantiam is ut fidelitatem in sua opera ollini, eum alii ac praestantiori navi praeficiebant. Sie Quakeri isti novo nauclero navi superiori praeposito traduntur, ducturoeamin eos in Barnaudes. At vero cis quoque vir paulo post suo animo recogitans , qui isti homines essent . sui secti poenitentia incupiebat tangi , homines infelices ac flebiles e quorum traductione ipsi parum poterat venure , praeter odium rignominiam sui nominis, missos facio, data sua manu scrietaeeistola pro

. testi

273쪽

II. testimonio, eos a se e navi dimitas fuisse, non aufugisse. Illi ex continenti pedibus contendunt ad suas domos , ubi adeo quidam.ex amicis, propter adventum hunc, gaudio erant effusi, ut non aliter quam si sui illi quam maxime tinnirent, ac quendam thesaurum auri apportarent.

non solum pectus digitis, sed etiam campanam pulsarent. Quo signo magistratus quoque pulsati conveniunt, cognita re, unum e septem isti iniris ad se venire jubent , ac postea quam qui eum omnibus constitutum sit, Intelligunt. curant eodem numero reduci Londinum, atque alii tradi nauclero, is ut , transmissurus mare, eos in eas trajiciat oras Atqui etiam hic vis mare ingressus, de suis illis captivis , non dedititiis, coepit cogitare. Idem fit a sociis navalibus , hominibus non tam natura atque inis stitutione, quam sua sorte, ius ac sensu incommoditatum, sere omnibus aliis hominibus misericordioribus, ae in sublevandis miseriis aepericulis aliorum exorabilioribus seratioribusque. . Praeterea revocant omnes in memoriam id, quod saepe cum populo audiverant, legem in Anglia antiquam esse dictitantem , ne ullus Anglus invite a suo natali solo exportetur, si quis exportet, is grandi pecunia multetur,4 similem legem esse in insula Barmudum, ut siquis hominem Anglum hac injuria assiciat, atque in eam deportet insulam , ille ejusmodi luat poenam , quam visum erit rectoribus imponere lare negabant posse se , tum sui animi e

274쪽

scientia, tum jure , legibus iis quae utrobique

obtinebant , tale quicquain cum iis hominibus inciper Huic accedebat, quod , cum navis jam navigaret in alto , longo tempore omnia navigationi erant gravia adversa. Quod nautici, demum timidi, ac per hoc magis suspica-ceS, nunc, Ore imperitae multitudinis, ex re omni insolita omen sinistrum ac malum augurium capientis, accipientes ad certum signum divinae in se indignationis, nauclero confirmant 'si is nollet hos homines dimittere , se nolle navem ducere, atque navigationem hanc conficere Iinta postquam venerunt juxta insulam Uectim capiunt consilium , homines hos exonerandi in litus. Ut autem tum sui facti, tum illorum hominum reditionis, rationem probarent, scriabunt epiliolam , in eaque quas ipsi habeant exponendi causas declarant is illis hominibus impertiunt testimonium esse istiusmodi, quorum in conversatione ne vestigium quidem malitiae animadverterent, neque vero fugitivos esse, qui occulte aut per vim se eripuissent, eam epistolam per certos homines in ima cera faciunt subscribi, atque ita tradita epistola dimittunt. Illi vero non suas domos , at Lonis dinum repetunt ubi ut refugae ducti ad senatum regium, verum ostentantes suas literas , sine quibus crimen capitale nisi i morte puniendum, jussu senatus in communi custodiuntur , donec alia opportunitas traducendie adveniret. Post

hos tres, Qvaheris Bristollit eodem fine in na-

275쪽

uem imponuntur. Nerumin hos nautae, itidem causam eorumin casum lugubrem intuentes, ac permoti eodem, tum affectu illo, cui edolore cordis ob miseriam aliorum quaesitum nomen misericordiae , tum legum metu, deponunt.

data quoque in manum epistola ac testimonio, in tutamentum ab omni insimulatione , quasi nulla abeundi potestate facta dilapsi essent. Mirum, Quakeris miraculi instar habitum , coniiciuntur postmodum, hi omnes Quakeri, de plures alii, in quos eadem sententia de transis inissione pervaserat, in navem, ut jam fatis praesidio munitam ac jure vallatam , qua certo in ea, quae semel indicta erant, loca transmigrarent. Manc navem, nunc ingressam iter, capit navis Hollandorum , myoparo validus ac strenuus , videlicet in illo velitinenti ac gravi bello, quod tum gerebamus cum Anglis , captivos, rauaheros hos, huc terrarum ab ducit , eo exitu , qui quomodocunque his visus hominibus, vel ideo commemorabilis, quod possit esse spectaculo vicissitudinis rerum humaianarum. Scilicet ex his Qualieris quidam ad

pristinas reversi sedes, nihildum mali expavescentes, aut tam minime abhorrentes , quam animus ipsorum, ne nihil non pro sua religione auderent, maxime impelleret Alii in his regionibus collocant sedes, eas suarum ae lumna. rum perfugium, arcem ponentes,' existimantes satius esse , miserias auribus, quam oculis percipere,, scire quam sentiscere. Atqui

276쪽

m, His TORIAE U Ax R. qui & horum quidam redacti ad hanc peregri

nitatem , neque naultum unde se sustentarent habentes, tamen suam paupertatem patienter se re, vitam securam agere in his locis alienis,

quam dubiam conditionem in patria sermidolosa aut sequi aut experiri praeoptabant; quidam

inopes ita tempore procedente suas res domesticas augebant, ut hanc suam antecedentem in sectationem commutationemque magni compendii ac lucri loco haberenici denique erant qui

praeter suas familiares res, etiam negotia illorum hominum sedita ita curabant in his oris, ut alicubi novi coetus initium , passim totius ipsorum ecclesiae praecipuum sulcimentum atque

ornamentum existerent, cum ante inter suos tum pum, tum existimationis ratione , in nullo

numero essent , de quibus ipsorum amici ac socii non verebantur praedicare, eos ita jactatos expulsos auc delatos fuisse , ut ratio cogeret fateri, in eo divinum consilium lauxilium fuisse.& munus insigne propter bonum praestantissimum accidisse nimirum illis

idem quod arboribus ac plantis, quae multum concussis ventis , altiores firmiores radices agunt, putataeque tactus proserunt uberiores melioresque, quaedam nes datae rastris Mablaqueationibus , aut in alienos agros transsatae, hoc amplius suavius fluctificant Pium ac laudabile, sic adversa bene acubi cadunt melius, optime interpretari Querebantur Quakeri hoc tempore quam maxime de clericorum

277쪽

II. 237seu ecclesiasticorum erga se odio absoluto ierfecta crudelitate, , quos alioquin etiam in hostes lenissimos esse oportere, civi magistri, ipsius Ienitudinis , in eo vestigia sequi debere dicebant. Et jactabantur eorum voces, episcopos,

quorum in plerisque negotiis pracipuis , publicis, utique in comitiis universalibus Pariementi penes quae summa rerum cunctarum & primae solent esse partes magna authoritas . sibi praesertim insensos is hujusmodi in se legum ac constitutionum, quarum specimina vidimus, auctores existere, neque quicquam in cognitione sectariorum sic loquuntur illic ac proinde Quakerorum, proponi ab iis praesulibus, quod

faceret ad eos homines coercendum aut opprimendum, quin succlamaretur a magnatibus ac proceribus politicis. Unde hoc querebantur, se nullibi posse suum obtinere jus, aut vel deplorandae suae injuriae potestatem habere, adeoque data tam ampla occasione ac licentia, non oppidum, non locum frequentiorem esse in toto regno, quae ab insigni vexatione ac molestia Quakerorum vacent. Et quoniam Quakeri ita omni tempore suos animos inducebant , ut nemini homini resisterent , nedum vim vi pellerent, imo vero quaecunque proponebatur,rtuna , eam non solum non invites, sed etiam libenter subirent, dummodo id esset propter conscientiam, 'uantacunque mala paterentur, ea omnia quanta maxima poterant sortitudine animi ac corporis perserrent, id porro quere bantur,

278쪽

1ue His TORI E QUA KER. bantur , his omnium iere hominum de se suspicionem magis augeri, eorundem adversus se iracundiam infestationemque magis concitari, patere se omnium insidiis, nullis, nequaquam sibi, apertis ac simplicibus hominibus , evitabilibus, summis, quae vix ulli mortales exant-lent, periculis ac malis, non aliter, ac si quicquid ferebant probarent , ac suscipiendo quam putabant homines poenam , agnoscerent culpam, ipsorum constantia, habita pro contumacia, poenam juste cumularet. xbntra quae ecclesiastici ita se de in aheris purgabant, quoties

ejusmodi querelae ad suas pervenirent aures, cuna Quahcri usque adeo obstinato animo publicam religionem templa ac conciones desererent ac dimitterent, Heges4 constitutu

nes ecclesiae omnes negligerent, spernerent, convellerent, quantum possent,is illorum ecclesiasticorum remorarentur interverterent reditus ac proventus cuncta commoda, ut per eos Quakeros non staret, quo minus cum suis corruerent , idcirco horum hominum corrupta ingenia & mores Maudaciam, ut resecarentur ac restringerentur, haut alia remedia acinittere,

aut si ea sint supplicia, iam leviora mereri, sese nil praeter suum munus ac praeterquam quod . suarum sit partium, facere,, non illorum hominum est hostes, ut illis appellare mos, sed

correptores, correctores, vindices peccan

tium illud speciatim Quakeri reprchendebant, neque in eo sui animi dolore retinere, ac mO

279쪽

II. 239derari linguae libertati poterant . dudum compositum , quod sive bene, sive perperam , appellabant forum ecclestasticum spirit te, atque

id am nunc ab hoc anno etiam atque etiam invalescere, increbrescere. Id tale erat. Ut erant Ouakeri omnes opiniosissimiis pertinacissimi pro quibuscunque articulis suae religionis, difficillimique fastidiosissimi etiam in minimis

momentis alienae , ita quoties deprehendebantur, qui sua obstinatione ministris ecclesiarum nimium morae mmolestiar, Qquod maxime inter omnes mortales sensificum, damni numarii adferebant, hi illorum accitu vocati,is ubi aut aeque duriter obsisterent, aut ne quidem sistere vadimonium, ac postulari in jus vellent, e fidelium piorumque numero exclusi , separatique ab omni ecclesiae communione, velut e-jectamenta excreabilias execrabilia, quam vulgo vocant excommunicὸtionem. Quae ex com-na unicatio apud cujusque regionis episcopum, in episcopio, in sacrario , tum ab episcopo,

tum ab ossicialibus illius cathedrae, expensa probataque, actoribus petitoribus dabat potestatem, eos ut homines contumaces nefarios,

abdicatos a parente sancta ecclasia devotosque, persequei,di. tque ita homines illi delati apud magistratias, atque illorum sussit, a satellitibus lictoribusque capti raptique in carcerem , ea conditione atque omine , ut neutiquam illinc exirent, usquedum omnem poenam pependisesens , aut stimum quadrantem reddidissent, Ra quum

280쪽

26 HIs TORIAE QUARER quum interim nullus eorum unquam vel primulum solvit numulum. jusmodi mandatum ac scriptum appellabant de excommuhicato capiendo. Quae autem in delictorum culpam ac crimen, niebant erant haec. Si quis prorsus non adiret

coetus ac conciones publicas, statasque accommunes preces, neque festos observaret dies, aut

iis diebus opera quotidiana ageret. Si suos infantes non curarent baptisari, pro iisque fidejubere recusarent, quando illi eos Christianis non accensebant. Si alterum sacramentum seu sigillum sacrum, si reliqua illic usitata mysteria non reciperent. Si nuptias per parochos vel minis ros alios fieri non permitterent, quando non ut jus matrimonii poscebat, vinculo conjugali

sociato , verum ut impuros ac spurcos homunes, cliberos illegitimos aut spurios, ac matrum ut capras habebant. Etenim ex his rebus illi ministri suos captabant fructus, quibus nunc Bustrabantur. Atque cavillabantur in eo valde Q raheli. Si liberos non darent in disciplinam ludimagistrorum suorum, quos tum ipsorum minervat non satis alebat quippe illi homines ipsi jam habebant,qui se ludimagistros profitebantur.

ad quos liberos suos mittebant. Si ad conser v Indas ac sartas tuendas sacras ardet , aut reparandas , aliquam impensam facere detrecta rent. Si symbola ac donaria Paschalia, si a stiva atque adulta , si alia collativa curionibus, seu suae habitationis ministris , non offerrent. Postremo si decumas, quas e vario proventuum

generri