장음표시 사용
131쪽
LIS. II. PARS II. Iam caelum, ut volunt Pisilosophi durum, quocumque tamen ibuido rarius existit.&C. IAd 1. Etsi verum videatur, quod asseritur; Crystallinusimen poese etiam limpidissimus de transparentiae longe sincerismet existit, nam si tunicae illassis humoribus disiecentur, Vitreo amori innatans,is eodem discerni visu dissicillime potest: cuiusi periculum frequens feci.
Ad s. Conceditur experientia, praesertim si visibilia eius-odi aliquanto sint remotiora, palliis, verbi Caussa, s , Io. a O. o.&c. nam vicina ad spithamam,passum unum vel duos, se siliter id vix praestant: negatur tamen id fieri sola Refractione humote Vitreo: quod enim assumitur, radium perpendices in prae omnibus obliquis principatum ducere, conceditur; sed iod propterea reliquorum omnium Vim ita retundat, ut essic
e nihil habeant inCrystallino,solim perpendiculares ibidem di inentur,negatur. Nam etia reliqui obliquo in Corneam de Crylliniam ingressi, potentiam videndi mouent, & quia in illis r agu ntur ad perpendiculares, dextri quidem adhuc dexterioresinistri sinisteriores evadunt,&sic visibile dilatatur quidem,sederim minus distincte videtur.
Sit visibile A B, mittatque perpendicuas radios AC, & BC, qui si soli officio re-tsentandi obiectum AB fungerentur, ne-urio Vitreus humor rarior esset, ut expe- via salua consisteret: nunc autem quia ictu A, de Β, alios etia obliquos mittit rhs, quales sunt AD,& BE,&c. hi, quia o rum forte, quale est lucidum aut insigni-lbum, d . deferunt, etiam apti sunt potiam sua virtute ad se allicere, hinc non
tum perpendiculariter, sed etiam oblique ingressi mouentia autem obliquὰ ingressi refringantur aci perpendiculares, ut , refringitur lacundum radium DF, in Cornea dc Aqueo, &secundum B G, uterque tandem in Crystalli no secundum E H,
132쪽
too - FUNDAM. op TI cI. latant secundum capacitatem KL;ita ut ipsi neeessatio nόn debeat adscribi humori vitreo, cum possit Crystallino, ut dictum. dc ex hoc capite humor vitreus aut aequE densus aut aliquanto densior admitti posset Crystallino nihilominus enim tota ampliatio & c, fusio ex solatrefractione in Crystallino habita defendi valeret. Quamquam si densior ponatur Vitreus Crystallino restin. getur radius G l, in Vitreo humore ad perpendicularem IN, Oritque Restactionis linea IO, quae punctum B ex viso loco L, d
nuo restituet vel in B verum locum,uel in P valde vicinum. unde iterum admodum vacillat humoris Vitrei densitas, raritas autem vehementer stabilitur. Imo cum constet per ea quae libro tertio de speciebus visilibus aictruntur, radium Io in Vitreo humore r ceptum,& ab obiecto AB remoto prosectum, in oppostam oculi partem semper desinere, scuiusmodi Io existitὶ id autem ficti vix queat absque refractione a linea perpendiculari ldi 3hinciterum humoris huius raritas supra modum persuadeatur. Verum enimuero, sicut obiectum oculo vicinissimum co- usum&auctum apparer situ euerso, ex quo vitrei humoris de sitas probabiliter sed non necessario infertur, ut visum in prior,hus, & constat exl. 3. ita viceversa, ex confusione & augmento obiecti remoti, suadetur sed non euincitur raritas, licet siruso,
Cur autem visibilia vicina huic affectioni minus obnoxia snt, caussa videtur esse sortior vis perpendiculariu, quam sit romotorum . illic enim discrimen paruum existit, ob distantiam de minimam incidentiae disserentiam,&c. hinc aequaliter quodam
more Crystallino in Vitreum ingressus, data etiam aequali tale densitatis. CApvet VII
Icendum . si humor Vitreusaque densua sign
133쪽
rystallinus, radius in ipsum receptus non potest ego
istorius. Quia omnia argumenta, quae radium humori Cry allino insidentem ab hac praerogatiua excludunt,etiam eundemi vitreum humorem progressum non admittunt. Caussa est,aod propter aequalem densitatem,radius utrobique in directumnque ullo angulo secundum unam eat emque lineam rectam Oferatur; quaecunque ergo absurda eueniunt in radio humoris rystallini,eadem contingunt in Vitrei; quia rem visam in locnmnilem semper conscii ; quidquid ergo erroris, quidquid abhrtatis inducit in humorem Crystallinum, idem admittit in Vis,quod is in ambobu= humoribus secundum unam rectam li
Quare impossibile est radium in vitreo humore consistemn esse visorium formaliter, si vitrpus aeque densu existat atquamor Crystallinus.
rius ex humore Crystallino in Vitreum densitatis maioris prolapsu . CApur VIII. Icendum s. si humor Vitreus densior est Cry- ς' u
stallino, radius in ipsum receptus in tantum refringi forsitan potest, ut priores refractiones in stallino, Aqueo & Cornea factae per hanc comiseritur, & pleraeque experientiae, rerumq; visarum bis salvetur, & ex hac quidem parte nihil pugnesi, minus ipse sit radius visorius;at ex alio capite m us huic sententiae est positus obex.
Si enim vitreus humor densior sit Crystallino, punctum iso A, proi ciet radium in vitreo visorium D E squi nunc in; cisoris
134쪽
ts FUNDAM. OpNCI, Dices ab oculo petendam. Quaenam ergo, quaeso illa Nam radia quidem FI & E H, Araneam invadunt disi unctis in i cis, sicut radij ex K sphqrula in oculum delapsi. Dices radios int & H acceptos, concurrere introrsus ad punctum Κ; at quid hoc ad rem dato,minime tamen acceptato, quod dicitur,l cum etiam radij ex pitula K in Araneam oculi D ali ps, alicubi post illam in
trorsus protracti concurranti nonne ante concursum Κ, actio viadendi absoluta est in H & I 3 quid ergo radij H Κ & I Κ, ad unita
tem rei visae conferunt Z imo etiamsi daremus, aliquod ad videndum inde momentum peti,tamen illud ad multiplicationem o lecti visi potius inuitaret,quam ad unitatem credendam alliceret, nonne enim ΚΙ &ΚH in infinitu protracti a se semper in diuersissima loca tendentes, rem visam in uno loco ostendenti cum locus rei visae ex tendentia radii visorh desumatur, ut ostensum hoc l. a. parte s. c. 4. &I3. in probatione L. Cum ergo nihil verosimilitudinis in dictis casibus afferri valeat, & ex uno absurdo in D liud abeam firmiter & pro pomperto habendum est,superficiem extimam Atia rae radij formaliter visualis domicilium non esse.
humoremq; Chrystallinum introgress*s
Suppono ex communi omnium doctrina, tunicam Ar neam, & quae aliae humorem Crystallinum circumtegunt, eius dem esse cum ipso densitatis raritatis, undecum centra etiam
simul habeant, quidquid de profunditate Crystallini dixero, incommuni de quibuslibet eius tunicis est etiam intelligendum. Radium igitur visualem in hoc humore consistentem non esse eum, quo res aspectabilis ultimo percipiatur, mulus demo stratur
135쪽
x lux rationibus quarum aliquot asseremus.. Obiectum aliquod, praesertim sphaericum cencauum ex inintro suo directe spectatum, aeque simul clare & aeque distincteri singulis partibus videretur, quia per meros perpendiculates zi osdemque longitudinis radios, atque claro, atque fortiter repraeroritaretur potentiae visivae in Crystallino permanenti, ob eiusde com Cornea & ipso visibili concentricitatem. Huius autem conis xvaxium euenire, solum p axem Opticum rem acutissime mania
festare,sensu experietiam quotidiana est contestatissimum. Quinimo , etiamsi homo conetur simul plura sibi vicinissima disti Gissime contueri, non potest tamen,neque sibi satisfacit, aut rem securate aspexisse putat, quoad usque axem Opticum per singu-Ia minutatim traduxerit. Quod non esset opus, si reliqui meri circumstantes radj, idem possent. Vndet Crystallinum humorem visionis esse sedem, probabile non fit. Huius rei idem habes in
adiuncta figura, ABC D,in qua obiectum ADC, Ami. tat radios A B, CB,&DB, in centrum usque V humoris Crystallini,quod quia etiam est centrum
tunicae Corneae, idcirco omnes in centrum pene,
- trant irrefracti, quare rei visae puncta A, D,& C, atque fortiter sesarii obhciunt; axis ergo Opticus D B, in hoc genere praerogatiua nulla gaudex: f. quod tamen est contra experientiam. Ipsi ergo As&CU non. sunt radi)formaliter visorii. 41. Id quod unus oculus sanus & bene apertus Uno obtutu , v a. immotus capit de re aspectabili, est minimum hemisphaerium, & Keps
secundum quosdam paulo plus; refractio autem humoris C stallini & vitri seu Crystalli, id quod & ego saepissime verum este
comperiὶ ex communi Opticorum sententia quasi eadem exsessit, quare cum maxima Crystallini refractio, ut Keplerus in sua Dioptrice propos s. docet, sit graduum 48. necesse est etiam in humore Ciγstallino talem subinde contingere; sed nos ad talem non confugiemus, eo quod maxime inclinati radij, cuiusmodi tangentes sunt, vi in Refractionibus caelestibus cap. o. fuse ostens Ron refringantur,proximos ero accipiemus,qui sunt in prin
136쪽
FUNDAM. OPTICI, posito radij,qui ab obiectis secus angulum oculi sylvestrem rata stentibus, maxime obliqui veniunt, quorum inclinatio in
Crystallinum cum maxima sit, etiam refractionem eorum mobinam esse oportet, quam nos ramen minorem accipiemus , Utarii sumentum vim maiorem obtineat. Ponunt ergo,ut dixi, Aucto-ires maximam refractionem graduum 48. nos vel o. vel 3I. gradus sumemus i quo posito, si hemisphamum in oculum affulserirestingentur illius ultimi oes radii in basi circulari illius hemisphprq,iacetes singuli gradus 3s Si ergo duos diametraliter oppositos.
imo secundum unam diametrum extensos geminaueris, & Π idus Io. esse sex semicirculo, per axem opticum traducto, id est,ex gradibus igo. bduxeris,remanebunt gradus IIo. pro cap citate anguli viso*totalis,ita ut totum hemisphaerium visum comtrahatur in Conum opticinn, cuius per axem sectio contineat angulum ad coni verticem recto non usque adeo maiorem; id quod falsum esse, experienria sensus ipsius manifestat. Oculus enim hemisphaerium uno visum obtutu in tantam angustiam cogi minime notat, id quod deberet fieri, si illud subradijs in humore Crystallino tam refractis aspiceret,illi enim refractione plurimum contrahuntur. Sit hemisphaerium visibile ABCD, radios o mittat intianicam Vorneam extremos & maxime obliquos, AE& DF, qui refringantur .
in Cornea S Aqueo, secundum ra.
dio; EG atque FH,&hi rursus inpunctis G & H refringentur ad perpendiculares G L & H L secundum radios GI & HK,qui protracti a
scindent in arcu semicirculari ABCD, per axem opticum transmista,utrinque arcus AB &CD, graduum 4o. plus minus. Cum
enim inclinatio radu AE&D F ex hypothesi sit quam potest esse
maxima erit & refractio radu E G maxima, & ut modeste agam minimum 3 o. graduum; iterum cum inclinatio refracti radii E G, insuperficiem Crystallini sit una etiam ex maximis,refractio eius ut parce agam, erit saltem Is. aut Io. graduum ; haec ergo priori coniuncta dabit facile refractionem graduum clo. aut 3I. eri quς residuus
137쪽
L I S I residuus angulus BEC, gradi mi--αc. Sub qui totus semici culus ABCD spectabitur. Chii tamen reclamat experientia. Dices, etiamsi videretur totum hemisphaerium A B C D Q. MM sub angulo quocunque etiam paruo, tamen id non idcirco destineret apparere hemisphaerium. Ergo ex eo, quod hemisphaeriucontrahatur in angulum ab humorc. Crystallino,non sequitur
Respondetur i. Hemisphaerium sub augulo quocunque β' μμ' comprehensum, apparere hemisph*rium, dupliciter; aut enim sensus est, hemisphaerium totum pparere sub angulo illo a re si ctionibus relicto; dehoc verum est: aut sensus est,hemisphaerium quod sub angulo minore apparet, vidςri esse hemisphaerium, &hoc falsum est: non enim apparet humisphaerism,ladiantu por-
Vnde respondetur a. Si quod Euclides, Optici communiter & recte docent, verum Miri visae tantae esic iudican a. δε tur,quantus est angulus viori sub que ilae cadunt, tunc nil iij euee quo maior fuerit angulus,eo majores, quo mino minores censebuntur; unde maxima censeri debent,quq sub hemisphaerio spe- Πctantur, illic enim angulus solidus coni opticyid mulo summam suam capacitatem est nactus imo angulus esse desiit, quia dilat uit suam conicam superficiem in ipsam furor ei hsmisphaeriinq, basim circularem per oculum traductam. Falsum est ergo, oculum non animaduersurum si hcmisphaerium sub angulo videat per refractionem caussato, & si non videat,sub angulo. I mo v λω maxime id animaduertit: quiaresampliaraapparςt, visa suban gulo amplo; contractaapparet,visa sub angulo angusto; ergo maxime dilatata apparebit, sub nullo angulo, sed ad planum basi
Quar respondetur 3. Hanc obiectionem nimi multum petας Nam si oculus hemisphaerium sub angulu mprchonisum iun iudicat esse minus hemisphaerio, iam rationem nulla habemus: cur non portionem quamuis hemisphaerio.minorem, hemisphaeciumesse putet ;imbeum oculus distantiam inter se ocxem visam non percipiat,per se,sed hxtrum M sinistrum,' rsum
138쪽
S deorsum, lac, tantum dijudicet,&c. quodvis planum ante apositum incensum hemisphaeriorum referre potest. &α. Caeterum, ut vi respondeatur, scut oculus rem per se paseuam,magnam arbitratur. quia sub magnoaugulo refractionis boneficio, illam apprehendit, A magnam contrario paruam; unam multas,&plures unam, uti ex innumeris experientijs in confesso est 6 c: ita fieri nequit, ut hemisphaerium in angulum coercitum,. hemisphaerium esse oculus iudicet.
Sed s. cum id oculus hemisphaerica capacitate praeditum
arbitretur, quod non tantum ante, sed etiam iuxta se ad laterater radios axi optico perpendiculares incurrit, &c; hinc efiicitur, fieri nequaquam posse, ut quiduis angulo quocunque conclusum,h misphaerij nomine ad oculum veniat. Quare cum oculus omnia: sub angulis visa minora esse censeat hemisphaericvn Crystallinum autem totum hemisphaerium angulo qui recto non multo maior st,compingatur; oculus econtra hemisiphaerium semper am plissimum videat sub angulo nullo,aut quasi nullo; impossibile est r
dios in Crystallino efformatos,esse formaliter visorios.&c. 3. Per experientiam tertiam parte a. c. 3. recensitam, punctum L trans tubum respectu oculi in sinistra,punctum H cis eumdem,versatur in parte dextra & utrumque tamen iacet in eodem
incidentiae radiol N, qudd unico lamellae intercedentis inter H&N ictu, utrumque punctum I&H visui adimatur: igitur cum unius radii sit una incidentia, una eademque inclinatio, tam pumaum I in sinistra, quam H in dextra refringetur una & eadem refractione, primum in Cornea, deinde in humole Crystallino: Sit exempli caussa radius incidens AB, in quo utrumque punctum iacet, I sinistrum uItra tubum apud A, H dexrrum cis tubum apud B; radius igitur in B puncto Corneae refringetur ad perpendic Ium ex B super Corneam excitatum, eriti ob eam a Rcaussam linea refractionis B C, cadetq; foras protra- . , t Icta inter AB &EC, ideoq; magis erit dextra quam Α lBirursus,quia BC incidit ad C in superficiem Crysta, ilini humoriis Aqueo densioris, iterum fiet restactio- lia perpendiculum ex C super humorem Crystallis,
139쪽
in erectum,fietque radius refractionis C hesproductus Q-ras cadet in E, partem adhuc dexteriorem: quare totius radij incidentis A B locus translatus est in F, per refractionis radium DE; igitur si visio in humore Crystallimo fit, necesse est tam puncta d, quam H, in figura c. 3, p. 2. adducta, siue in adiecto schemate, tam punctum Α quam B, radio A B delatum, cadere in partem dexteriorem, quam fuerit radius incidentiae; cui tamen refragatur veritas experientiae, quia retrahitur in locum sinisteriorem. Impossibile igitur est veritatem experientiae cum ista doctrina Crystallinum humorem sermale visus organum faciente, stare. falsum ergo est, radium in crystallino receptum, esse veru ac vitis
- Neque minus emcax demonstratio trahitur ex α'&8. I. p. 2. ubi unius puncti in vicinia oculi, visi multiplicatio comtingit situ de loco permutans : nam simulacrum foramine dextro illapsum, concedit in locum sinistrum,di ingres sum sinistro foramine, considit parte dextra; uti adium
i ctum schema docet; in quo vifibile punctum D, mittit si tres radios, per tria foramina A, B, lamellae alicui incisa, E quos tres radios dum excipit oculus, videt punctum D in vicinia positum triplicatum secundum foramina, sed situ Permutato, ita ut imago per A, in sinistra oculi parte re- 'ς cepta, venerit a puncto dextro D; &per C in parte oculidextra, profluxerit ab eodem D, iam sinistro; per B in parte oculi sublimiore ac qia,affulseris,ab eodem puncto iniam humiliore: cuius contrarium debebat fieri, si humor Crystallinus visionem eliceret: radius enim D A in sinistram Corneae partem obliquus, rem Visam magis in sinistram; & dexter D C, amplius in dextram refringet,&multo amplius ambobus id accidet in Crystallinum allapsis. Confidera ad. . iunctum schema: A est punctum visibile, fora men in lamella sinistium B,dextrum C;incidem
tes radij in Corneam per foramina Α D, & A Ere alio eadem DF, & EG; restacti in Crysta
140쪽
bitur in K loco magis sinistro, radio vero dextro A E deportatum, spectabitur in Le quod tamen est contra experientiam. Non igitur visio fit in humore Crystallino. . s. Capite 8. partis a. I L assertur experientia, qua unica res per pluraforamina spectata, unica tantum apparet. Neque huic experimento satisfacere possunt, qui videndi vim humori Crystallino tribuunt ro si Cum enim Conclusione priore argumento p fuse d
. monstrauerimus, id in caussas de radios extra oculum assumptos referri nullo modo posse, quae rationes huc etiam sunt traducem
dae; necessario id radsis aut simulachro rei vis, in oculam recepto est attribuendum. Sed quibus id radiis aut cui idolo dicant,velim, opinionis huius assertores t Non radiis in Cornea aut humore Aqueo refractis,tum quia non sum visorii, ut iam saepe osten. sum; tum quia etiamsi essent, unum tamen punctum per plura foramina admissum semper in plura loca, de situ recto parteque eadem constituta distraherent, iuxta Dicendum 4. ω priora: cuquibus tamen experientia non conspirat. In humoris igitur Crystallini penetralia sese recipiant oportet, indeque suae densensionis tela promanti . Sed quaenam illat iEtenim si radii AD AE,inrosum pro prioris demonstrationis schemate,in Cornea refring tur secundum radios DF&EG :&s isti in Crystallinum veniunt 'secundum refractos EH& Gl,quomodo unum idemq; punctu A inducidissitaloca Κ&L per radios ssecundum aduersariorum sententiamὶ HKS I L ultimo visorios translatum, apparebit unuta & non potiusdiici Dicent sertassis id propterea euenire, quod
a. duo radi bHi MGI in. Crystallino restam conueniant in unum
iii, inter punctum in eodem,usic unum simulachrum depingant. Sed Uritur. contra: r. Etiamsi duo dicti radi) convergant in unum locum, nihilominus tame ipsiantrorsiis eo amplius divergunt,&cum res visa in ipsis divergentibus appareat necessi est in duobus locis videri. Dices rem visam non secundum ipsorum directionem
percipi, sed illic sentiri via rei vice idolum existit in oculo, quod cum unum sit ex hypothesi, in unam apprehendi. Sed contra,