장음표시 사용
171쪽
aegris, tum sanis ad conquirendam miseram Ederelictam sobolem , suo more se vertit Hierois nymus, usitataque in pauperes ministeria exinplicanda. Cum vero plurimos non tim egesta te, quam varios morbis misere conflictari, ac prope confici cerneret, nec vallis opportunoS haberet aegrorum curatores,eorum ille curationem in se suscepit. Quippe non ignarus muli rum rerum, quae ad plagas & ulcera illa pers Danda, morbosque tollendos valerent, qui spote interdum suborientes, aut tumore, aut sum Puratione, vomicisque certas corporis partes acet bissimo languore torquent, atque discruciant, nouo spiritus ardore, nouum etiam hoc Charitatis genus in eos exercere constituit, in quorum gratiam harum sibi rerum cognitione ee vlum diligenter compararat. Itaque plurimus undique conquisitus & collectus aeger est Hieronymi curatione breui sanandus; permulti accedebant deformi tumore, & viceribus foedi a alij quibus putrefacti sub cute humores saninguinem in saniem verterant; aliorum ex tuberibus scatentes vermes odorem teterrimum e sabant a sed Hieronymus nunquam, aut sordes cauit, aut putridam tabem exhorruit,aut foetorem est auersatus; sed pietatis & officij plenus loca tumore S sanie foeda leni, mollique tactu contrectans ne cura aut officium faceret dolorem) calida lauabat, ebullientes cum sanie vermeS expurgabat, tum, imposito medicamiane , di fascijs obuolutis, data eleemosyna, do in
mum dimittebat: cumque sepius simili fouer
172쪽
tur officio aegri, tandem sanitati reddebatur. Nec dubito ulcera permulta, quae omnium m
dentium artem & industriam facile elusissent, excellenti Hieronymi apud Deum gratia magis, quam unguetis, purgata atq; sanata. Quotum vero stud ij S ardoris , ad haec munera charitatis adferret, illud unum in hoc genere ad modum insigne testetur; quod, si quando alicuius morbi ulcerumque foeditatem experiretur sensum nonnihil abhorrere, eoque aspectu ab officio retardari, deformatum aegrum illum, ecfoedissimum ita tim aduocabat, prae caeteris di ligentius curabat,ac ut de repugnanti sensu vindictam sumeret, ulceribus labris admotis oscula saepius imprimebat: idque tanta cum animi voluptate, quanta Christi Domini uulnera exis osculari contigisset. Intensiori etiam cura a corporis ad animae salutem Hieronymi studia vertebantur. Circumobibat frequens Vallis vicos , singulos Catechismi institutione, di Christianis praeceptis erudiens; nullusque fere Hi ronymi ; S sociorum sermo cum externis erat, nisi de animae salute, pijsque rebus, de supremo scilicet vitae die, de reddenda ab unoquoque summo Iudici ratione , de inferorum cruciatibus ,& aeternae vitae gaudijs; utili sane ecfrugifera admodum congressione. Adeo vero Piorum colloquiorum usus illis erat solemnis, ut criminis instar haberetur, si quis cum extemnis agens, non commodum aliquem de pietate
sermone instituisset, hominemque salutari aliquo documento auctum dimisisset . Nulla ta
173쪽
dem illis itudia atque cordi, quam diuinae quae rendae gloriae ,&humanae tuendae salutis,in qua procuranda pijs intenti curis, perpetuo desudabant, cum proximorum fructu non tenui aut poenitendo; magni etenim fiebant ad Patres undique concursus spiritualis institutionis gratia , diebus praesertim festis, quibus totis in ii hendis ad simplices cohortationibus, simulque tradenda pueris, ac rudi illi vulgo Christianae fidei doctrina singuli versabantur
Hieron mi ediolanum profectio, in Deumfiducia, 7 Francisci vortiae
DUM haec somaschae geruntur, ' Hieronymus maiora semper animo in pauperum gratiam moliens, nouum etiam domicilium iri eorum usum quod iam diu animo complexus erat sibi tandem Mediolani excitandu statuir, maxima videlicet spiritualis lucri spe in admodum nobili, & frequentissima Ciuitate blandiente. Quocirca re familiari egregie constituta, domesticis & externis bene precatus, ac valere iussis, hoc quoque proscindere novale est aggressus, &, quando magnam prouinciam adoriretur,magno etiam stipatus milite, triginta quinque scilicet puerorum manu discessit,
quos ille sub vexillo Crucis, quasi agmine i structo,
174쪽
structo,dispositos, & Sactorum Litanias, aliasq; preces inter itineris molestias cocinentes, ideo circumducebat, quod consimilium locorum diastiplinam viuiam didicisset, facilius pereos,ita
nouis domibus constitui , citerosque eorum exemplo commodius erudiri. Ad pios autem Hieronymi labores magis illustrandos, diuinae prouidentiae nutu factum est, ut in ipso itiner: Hieronymus non leui corriperetur febri, & epueris nonnulli cum eo pariter decumberent. Nulla vero hic erant pecuniae subsidia, nulla humana solatia ad aegros leuandos, quippe Dei seruus praeter unam in summo numine certissimam spem nihil praesidi j ad itinera afferebat,
nulloque alio instructus viatico prodibat; siquidem itineris auxilia erant obviae hominum miis sericordiae,tectum Nola comia suppe ditabant . iItaq; aliquandiu cum morbo & lassitudine in itinere luctatus locum tandem obuium habuid olim valetudinarium, sed tum vetustate dirutu reala uerius fuit ruinosa,qua domus, cili patens iniurijs, reuulfis foribus di ostiis, ventorum flabris atque imbribus undique peruia. Huc se recepit cum suis aeger Hieronymus , humique super stramine cubitans , quod forte aderat, morbi molestias tolerabat, omni praeterea humana ope destitutus , solam celestem expecistans. Sed fidelem seruum non est frustrata sum inma bonitas,quando non multo post factum est, ut quidam Hieronymi studiosus illac iter haberet,qui puerorum turbam conspicatus, ει quod
175쪽
r so De mira Hieronymi Aemiliasth
febri misere aestuantem ut offendit, amice inuutat, & enixe rogat, ut se deferri patiatur ad hos
pitium , quod non longὰ aberat, quo si solus secederet, humanissimὰ exceptus, liberaliter etia haberetur, donec, vi morbi discussa , conualein sceret. Sed nulla ratione admisit Hieronymus
sibi uni oblatu domicilij beneficiti; naq; humanissime actis amico gratiis, eo beneficio se vilnon posse, respondit, nisi secum Christi pauperibus etiam admissis, quibuscum vivere & m ri sibi statutum esset; verum , vel quod homini nimis molestum videretur eam domi colligere puerorum turbam, vel quod tecti hospitiiq; angustiae tantam excluderet multitudinem, bonus ille vir non annuit, Mediolanumque discessit . Hieronymus vero, cum ea quiete meliuscule se habere & diuina etiam ope aliquid virium recepisse videretur, & pueris melius omnino esse factum,ad coepti itineris labores & incommoda hilaris, animoque erectus reuerti iam medi, tabatur; adeo Christi amore,& Crucis siti,quidis quid erat asperum mitiganter sed minime pares animo corporis vires suppetebant. Interim
autem amicus ille Hieronymi, Francisci sis tiae Mediolanensium Ducis negotiorum cura tor quid illi in itinere accidisset,quantusque vir Hieronymus esset,ad Ducem abunde detulerat quibus permotus religiosissimus princeps, sta tim qui aegrum Hieronymum Mediolanu commode adueherent, dimiserat, quorum opera iavrbem delatus, nec enim languente iam cor
pore pedes ulterius progiedi valebat ad humil
176쪽
ie Xenodochium, itipante eius latera exigua il- is 3 Pla puerorum manu, deferri enixe postulauit: aratrahiscumque lautiorem & honestiorem locum, velo'. s. etiam in aula,& omnia curationi opportuniora illi sponte osserrent,ac Ducis etiam voluntatem obtenderent, nuquam annuit Hieronymus, qui voluntariae paupertatis incommoda cunctis aulae delici js ae splendoribus anteferret. Exigua igitur perangultaq; domo receptus est, quae Diui Martini Sacello iuncta illis pueris colligenis dis ac seruadis usui erat qui sort8 a paterna domo, vel paretibus vagi ac dispersi tota urbe aberrantes, vagarentur. Iucundum maxime fuit Hieronymo vile hospitium, utpotὰ suo instituto valde consentaneum; cumque illum Dux impera ret quibuscunque rebus opus erat liberaliter
haberi; ille, gratiis semper Ducis benignitati
per internuncios actis, Euangelicae paupertatis memor, oblatas commoditates non admitte bat. Quare Dux tantae rerum humanarum deupicientiae, veraeque paupertatis Euangelicae poriculum facturus, nobilem Auli cum ad Hiero nymum allegat, qui sibi a Duce magnopere imperatum referat,vi quaecunq; ad suam suorumqς vitam tuendam necessaria essent munifice supinpeditaret; ac, ut dictis fidem facta astruerent, crumenam illi multo auro refertam Ducis nomine offert, urgetque, ut velit transmissum hoc munus libenti animo accipere, ac propriis suorumque necessitatibus consulere . Hieronymus quamquam ignoraret, quorsum Principis liberalitas tenderet,iamea a solida paupertatis vi x. Κ 4 tutu
177쪽
tute consilium sibi petens, actis verbis amplita simis, ut tanta Ducis munificentia postulabat,
grati js, eique omnia fausta feliciaque precatus, respondit, se summae illius paupertatis legibus, quam sibi profitendam proposuerat. omnino impediri, ne praesenti pecuniae subsidio seuer tur; e contra instabat Nuncius, licere pauperibus, saluis paupertatis legibus, oblata admittere, proinde nihil illum in perfectae pauperi tis iura peccaturum, si Principis liberalitati morem gereret ; sed nullis plane rationibus perpelli potuit, ut vel obolum admitteret , testatus se non auro, sed hominum saluti, Euangelicatq; paupertati studere; quin diuinae prouidentiae
non leuem se irrogaturum uiauriam, si tantam auri vim collectam apud se reconderet, cum trula sibi, suoque gregi victum passim & ostiatim
emendicanti in dies abunde sufficiat; quare sibi magnopere cauedum,ne humani auxilii tam larga liberalitas aliquid de diuinae opis & pr
videntiae fiducia detraheret et quocirca pater tur orat,vi vel quotidianis laboribus,vel precario victu paulatim collecto,se sociosque pro suo veteri instituto aleret: cumque studiofius adhuc offerret, enixeque obtruderet Aulicus Ducis nomine pecuniam, semper tamen idem aut persimile tulit responsum, collaudata scilicet Regia Principis munificentia, sedulaque Aulici opera commendata. Deniq; ut finis sit in pecunia tam fortiter,constanterque repudianda,adeo sanctet paupertatis tenacem se praebuit Hieronymus ιvt,superante liberalam principia beneficentia, Aulis
178쪽
'Aulicique industriam paupertatis proposito, maiori omnino,quam obtruderetur,con stantia. reiecta pecunia fuerit. Franciscus hoc tam egregio facto mirifice delectatus,etsi opinionem de Hieronymi virtute non vulgarem induerat; ceristior tamen reddi per suum Or toxςm voluit, qui tum apud Venetos morabatur de .hominis nobilitate , di rebus gestis ἔ a quo cum multa , que armatus foris,& domi togatus Hieronymus gesserat,pari laude & admiratione digna,acc pisset, ex illo coepit hominem magis, quam a lea , humanita me colere, eiusque instituto umhementer fauere,cuius virtutem magna satinistatis opinione firmatam admirabatur. l
' si loci exordia, sty maria de Vieronymo rNIMediotinensium iussicia.
ΕΟ autem Hieronymi eum primum specta
bant, ut pueris tum secum adductis, tum urbe tota Mediolanensi vagis , ac dispersis ceristum poneret domicilium, & corporiyan immque periculis suo more subductos, in tuto I caret; quod pium hominis votum ad Ducem delatum,ab eo vehementer probatum est, cer tumque ex suis nauum, et incustrivim hominem negotio praefecit, qui loci institutionem maturaret , efficeretque , ne quid ad eam rem absoluendam desiderari posset. Curatum est Ducis
179쪽
bus supra Hieronymum primo consedisse id,
cuimus , sunt in pauperum usum destinatae,Hieronymo locum maxime approbante. Cumque aedes illae ad Xenodochis maioris iura pertin rent, Pacis nomine S auctoritate, cum Xen
dochii curatoribus rite confectis emptionis tabulis, ct certa pretii parte persoluta, ita inter
partes conuentum est, Vt perpetuo pauperum usui cederent aedes, interim Frane isto annuum censum persoluente donec integram pretii summam curaret, aliquanto etiam aeris ad primam nouae domus supellectile attributo; quod Sso itia imperante, omnino seruatum est. Sed vix altero ab ea pactione anno, peracerbo, Nperpetuo Mediolanensibus siebili funere, elato sis. Francis haud potuit pacta petania persolui. Qua ne a hilippum Secust dum Mediolanensi
Imperio deuoluto, placuit Catholico Regi e dem esse prioribus tabulis vim, e publicisque aerarii Regii pecuniis, anuum pensum nondum soluti pleti j, persoluendum iussit, quod pium Regis edictum ad multos annos religiose se uatum est , donec Galeat ii Motoni Macera istensis Antistitis haereditate, ita pii loci necessitatibus subuentrum est, ut cum ad reliqua nomina, tum ad hoc etiam dissoluendum facultas fuerit . sed ad Hieronymum redeo, qui optatum iam nactus domicilium, ad pauperes Oibosque colligendos sedulo se conuertit, quorum tantam breui intra hospitii septa turbani Coegit, ut admirationi voluptatique pariter Corum aspectus esset. Non referam hic anis
180쪽
plius instituendorum locorum rationem; satis ex hueusque dictis indicata.Eaedem Hieronymo curae,ijdem exhauriendi labores , dum domesti- eam disciplinam constituit, dum piet ate, ει opi
ficio pueros informandos curat , dum illis subis sidia preeario tota urbe conquirit . Neque etiamultis reseram, quam ingeoti primorum ordinum gratulatione prodeuntium festis diebus solemni cum supplicatione agmen sit exceptu, di quantis laudibus puerorum pietas , & mode nia commendata; facilis exsuperioribus conαiectura, licet lixe omnia Mediolani nescio quid amplius splendoris & publicae acclamationis habuisse videantur . verum, ne qua deesset in tanta operis laude humilitatisin patientiae materia, ptobataque virtus magis eniteret, cum aliorum incerta & dubia , tum vulgi iniqua de se ipso iudicia expertus est Aemilianus. Siquis dem dum tanti principis nixus praesidio, seu multo magis Dei, eo in opere multos labores exudat,& multis est admirationis materia pari riter & sermonis: multiplex etiam & frequens de eo, variantibus sententiis, obmurmuratio populi i in tam ampla praesertim, adeoque De quenti Ciuitate : ge nondum plane illius intuma sanctitatis fulgore apud omnes explicato. Quare inter operum initia , contemptui etae multis, qui hominem hypocrisis &ignauiae iasimulantes,palam de eeptorem, delirum, vati j sinque ad contemptum nominibus appellabant, εὶ probris ae cotum et ijs incessere non verebantur. Alij, ita diamo numine eorum studia at