장음표시 사용
511쪽
En quibus cibi copia haberi nequita, aut in annonae caritate. Quae vero in Traesenti casu porro addenda erant de restitutione, necessitate cessante , ea ex antecedentibus haud dissiculter petuntur, ut non opus ait, nos in hisce explicandis esse pro-,Iixiores.
Evile tum Quoniam deficientibus in navigatione, obsidione aut comperas :alio quocunque cala cibariis, quod quisque habet in com-jam fmune conferre debet q. 6ra. ) , jus vero necessitatis excommunione primaeva residuum jus persectum est . I. 6o 4.), adeoque conjunctum cum jure cqgendi alterum , mi faciat, quod debet s. a 3 s. para. l. nil. ρνM. Gniυ.2 ; sim navigarione , obsidune vel alio quocunque casis defecerint cibaria, quod quiseque habetur in commune conferat cogι potest. Hoc Probe notandum est, ut suo loco Pateat, 'uid in isti- .usmodi casibus liceat in flatu civili.
De iure ne- Si in navigatione nemo, qui in navi es, cibariis d*cire Lres fatis ad bas, haδeat quod in commune conserre possit; res comesibiles, quae res, qua in in nami sunt, alio reansportan conse ere, quantum ad famem uis, sext. duram depellandum se cito immo si Gavi ad titura anufa d scians nummi. ut quo pretio cisaria comparari possint, res quasdam , qua in navi sunt , etsi alio trosportanda, vendi possunt. Etenim si in navigatione nemo, qui in Navi est, cibariis deficientibus, habeat, quod in Commune conserre possit; unicum medium sui conlarvandi iis, qui in navi sunt, suppetit, ut rebus comestibilibus, quae in navi sunt, alio transportandis famem duram depellant. Quoniam itaque extrema adest necessitas , & in hac jus commune ad res reviviscit g. 6oo. ; ad famem duram depellendam licebit consumere
512쪽
De Iure ex communioneprimaeva roiduo die. 473
1es eomestibiles, quae in navi sunt, etiamsi alio Iransportan- , . diu. αuod erat unam. Quodsi navi ad littora appulsa deficiam nummi, sine iis tamen cibaria comparari non possint I medium ea comis parandi , consequciater in itinere ulteriori se conisvandi meis diuae unicum est . ur vendantur quaedam merces . quae sium in navi , alio transportandae. Patet igitur ut ante , eas cibariorum comparandorum causa vendi posse. α . reas
adierum. In casu adeo priori necessitas dat tua ad rea Hienas consi mendas; in posteriori ad easdem vendendas.
s. 6 4. Si quis ab ima ore impetitur , nec via salutis His supersit. Dest as nisi ut feta arripiatur, adsit vera ad manum es .s αἰπο ε . si a ad is dbis is feta inc salio domino sti 'test. α ME 'μπλω - - ea se ferar in regisne ignota , nee dominus msicasuae. D e us lingiss-ίει abdacendas , aut alia de cosa φομα 'e restitW o re Mur has viae impossibilis, equam resisvere nou tenetur. Si quis enim ab in- irema a vasore injusto impetitur , nec via salutis ulla supersit, nisi ut res auriRga arripiatur, quam sine equo capessere nequit; medium unicum periculum evadendi superest , ut equo, qui ad manum est, alieno utatur. Extrema adeo adest necessitast in qua cum jus commune ad res reviviχato 6oo. , equo alieno, qui ad manum est, uti licet tanquam communi. consequenter domino inconseis f. 37. ρον r. a. Iur. nan, inod
Enimvero si in extrema necessitate re aliena usius es, nee noveris, cujusnam ea sit, aut alia quacunque de causa restitutio reddatur impossibilis , eam restituere non teneris
I. 6os . . Quamobrem si is, qui ad capessendam fugam Wo ιγών. NM. Para G. OO. equum
513쪽
equum alienum adhibet, peregrinus versetur in regione igno. ta, nec noscatur dominus, aut alia quacunque de causa re- 'stitutio reddatur impossibilis, equum restituere non tenetur.
Od eras alorum. Si noscatur dominus, nee equus longius si abducendus; qui eodem ad capessendam fugam usus non modo equum restituere M. 6os. , Verum etiam, cum nemo alteri gratis dare debeat , si vicissim dare potest q. a 68. para. L Jur. uar. , mercedem pro usu equi aequam solvere tenetur , ut adeo necessi. tas ultra id non extendenda, quod sumit l, a 9.Ontia. , lorationem tonduetionem saltem essiciat necessariam f. II9 part 4. Furi uar. . Quoniam ramen jure suo usus , dum imconsulto domino equum quasi conduxit, non tenetur ad id, quod interest, equum non fuisse abd inum. Quodsi noscatur dominus, equus vero longius abductus, ut sine magno vel nimio sumtu restitui minime possit; aestimatio ejus praestanda. Quamdiu nimirum aequitati naturali locus est, nulla ne cessitati in eam vis est.
De Uu ar- Si aduersus invaserem te defensuras armis destiuaris, arimorum alis' ser vero ad manum arma abena I ea domino meoAsulto sea non strum ad rogaro, praxms contradi te arripere luet. Patet eodem, quo ante
se des I. 614. , modo. Immo inferri id etiam potest ex eo,quodsionem. iupra demonstravimus I. 9 .,
Tenendum niminam, quando periculum nullam fert mo- ram, ut usus armorum a domino praesente peti possit, Decessitatem quoque cludere jus petendi, quemadmodum idem valet , si armorum praesentium dominu3 non notatur. In casu particulari ex circumstantiis praesent.bus haud dissiculter tolligitur, quibus limitibus contincatur nucessias, nimirum . omne id, quod Per circumstantias praesentes fieri nequit , ei tribuendum.
514쪽
De Fure ex communime primaeva residuo M. 47 3
nis fuerat opus , us uti lues infrio, immo erram e Irad crate do strument mmo, qua ' mum ad manus sunt. Patet eodem modo , quo rum aben
ante 634. & ex eo quoque per modum corollarii lub. rum in insitivi poteti, quod supra demonstratum cI. 39 s.). censo r
Licet tum aedes alienas ingredi & ex iis petere instrumenta . . . necellaria, Vel etiam res, veluti equos, si ad aquas advchen. dum iis fuerit opus. Probe tamen hic perpendenda sunt, quae', ' modo de necessitatis requistis annotavim not. , 6I4. , nequis usum rei alienae sibi arroget praeter necessitatem. Quemadmodum vero in praesenti jus necessitatis non cosideramus, nisi quale obtinet in statu naturali; ita hic omittimus, quomodo in statu civili lege positiva caveatur, ne necessitas habeatur Pro extrema. quae non est, nec jus necessitatis ultra suos limbres extendatur, & ne eodem quis utatur in praejudicium d mini. Incendium aedes vastat & res, quae in iis sunt, concre-'. ' mantur. Incendium adeo restinguere idem est acres suas defendere. Quale adeo jus necessitas dat ad defensonem rerum suarum in res alienas ; idem etiam Iocum habet in incendio restinguendo.
In alnona dissicultate , qvi frumento abundor, ad venden- Iudam egi possunt. Quoniam enim in annonae dissicultate iis- siumentum dissiculter haberi potest; plurimi destituuntur misit is 'usu rei maxime necessariae ad vitam conservandam, nec aurina 'aequo pretio sibi eandem comparare possunt, consequenter a talia Θsi qui frumento abundant, id aequo pretio vendere nolint, suprema adest necessitas. Quoniam itaque medium unicum est sui conservandi , ne scilicet multis sit fame pereundum, ut, qui frumento abundant, id vendant, necessitas vero actum facit licitum, qui alias illicitus foret, si sit medium unicumo o o a satis
515쪽
4 6 Pars M. Cap. IV. satisfaciendi obligationi Pi f. 3 3. , qualis est obligatio
st conservandi g. 349. ara. 1. Pr. nat. I quamvis alias a domini voluntate unice pendeat, num dominium rei suae malium transferre .va. 8art. 3 30. nar. . consequenter etiam eam vendere Vclit g. 93 9. pari. q. Fur. ηαι. , in ann aedifficultate , qui frumento abundant, ad vendendum cogi possunt.
Necessitas non facit Ius alteri rem suam vi eripiendi sis pretio, nisi quando in eadem constitutus prerium non habeat, quod is vere possit f. 6o6. . Quando iraque necessitari aliciis .
rum subueratur, modo frumentum vendatur; necessitas quoque nonnis venditionem necessariam facie, ut , qui vendere debet, sed non vis, Tendere creatur.
g. 63 g. De uno di sem recrear, ed aequo pretio framentam rarerim sto, ali dum c P ρ res. Qui enim annonam incendit, pretio iniquo is nisi fiumentum vendere vult lucri sui causa, conisquenter preis sanis inanis rium majus, adeoque plua habere vult, quam habere debet mni linem c g. 3 a rg re Dr. uar. . Quoniam itaque locupletior fieta. Hia D vult cum damno alioIum c g. 4b6. I 8a. 8art. a. Dr. nai. sta nemo aurem locupletior fieri dc ber cum damno alterius L s. . I 8 . tari. a. Dr. ns. , & in annonae dissicultate qui frumeniato abundat ad vendendum cogi potust i . oret ; qui ann nam incendit, ad frumentum aequo pretio vendendum cogii potest, Meuomodo preisum aequum ab iniquo discerna ur , per ea quae alibi demonstrata sum uor. 3. 3a I. pura 4 Iurinat. I Neque metuendum est , ne se intutia sat venditori r . quando enim frumenti minor copia est, consequenter in annonae dissicultate pretium quoque maius licitum est . quam si annosia suerir laxior 3os. part in Dr. nat. y Absit itaque
516쪽
De Dre ex comminisse imaeva residuo Oc. 477
ut tibi persuadcas , in statu naturali hoc modo geret mina ficiis nem pretii conferri in arbitrium emtoris. Variatis circumstanistiis pretium aequum esse potest, quod sub circumstantiis aliis erat iniquum t 3 a c. para. δ. Iur. nari , Naturaliter obligatur pretium aequum solvere , qui rem sibi ab alio comparare vult s 3. 3 23. Fort. 4. Iuri nas. A Hanc autem obligationem non tollit necessitas, si quis pretium aequum solvere possis: neque enim necessitatis ulla vis est , nisi quand wid, quod fieri debebat, fieri minime possit S. Io pars. a. PHL pra I. univ. .
I. 6 9. Immo in genere necessisas extrema jus aequo pretio rem filii De vin ramparandi ab alio. quod in se inperfectum est, in prefect- e-- cessitatis invenit. Naturaliter homines obligantur ad res pro aequo jus aequo pretio sibi invita in communicandas g. 3aa. pari. 4. 3-. LI streno sibi qui rem sibi ab alio comparare vult, aequum pretium os rem ab alis sene tenetur 323. ρμε. 4 Fur. nat. ). Jus igitur, quod compara homini competit, dominiis rerum introductis , res ab alio i. sibi comparandi aa 6. mra. 3. Iur. uat.) , involvit Onus solvendi pretium aequum. Enimvero quoniam a domini v luntate pendet, utrum dominium rei suae, quod in te trans. serendum, si rem ab eo tibi comparare velis ras part.3.
pretio rem fibi comparandi ab alti non conjunctum habet sibi jus cogendi dominum. Imperfectum vero jus est, cum quo jus cogendi conjunctim no i eth, ubi alter obIigationi, quae eidem respondet, satisfacere n a vult III. para. Rud. 'ν P. -υ , Ius ira l le aeq lν pretio re n sibi comparandi ab alio in se imperfectum est. duo Ierat una m.
Si extrema necessitas adfuerit, aliud medium non sirin petit eidem subveniendi, quam in rem ab alio tibi aequo . .
517쪽
pretio compares, consequenter eundem, si nolit, ad tran ferendum in te dominium ejus cogas g. la I. stari. 3. Prinat. . Quoniam itaque necessitas irretisti bilis actum licitum elicit, qui alias foret illicitus., quando est medium unicum satisfaciendi obligationi indispensabili, id quod in extrema necessitate obtinet g. s 7 30i in extrema necessitate ad dominium rei suae in te transserendum alterum cogere potes, rem aequo pretio tibi ab eodem comparaturus, si consentire nolit. Enimvero jus persectum est , quod conjungitur cum jure cogendi alterum, si obligationi suae satisfacere nolit s. ass. an. ι. Hic rari. amυ. . Ergo jus aequo pretio rem libi comparandi ab alio, quod in se imperfectum est per demons, ran. I. γ, necessitas extrema in perfectum convertit. diuod
erat aberam. ΔΡropositionem hane jam aliter ostendimus in superioribus 3. 6xo. , Placuit tamen hic eandem adhue aliter demonis strare methodi addiscendae causa, praesemm cum hoc usui es.se possit etiam in jure civili, seu positivo, Ieges particulares ad universales revocando , ut menti legislatoris eonformiter casus etiam alii definiantur sub lege non comprehens: id quod mirifice conducit ad interpretationem extensivam s=. 3I6. &seientiam juris civilis amplificandam. Sane non inutilem operam sumeret, si quis jus civile Romanum ad principia maxime generalia revocaret et in methodi demonstrandi apprime peritus esse debet , qui opus tam arduum ae dissicile asgredi voluerit: neque enim existimandum est , hoc levi brachio agi posse. Mirum videri poterat post tot commentatores mPandectas & compendiorum consarcinatores neminem adhuc de re tam utili cogitasse et ast mirari desinet, qui intellexerit, inanem operam sumi, nisi quis inane demonstrandi fuerit M.tisex ac in philosophia satis versatus.
518쪽
De Fure ex communime primaeva resduo Oc. 479
S injustam depellire possis , re1 aggressoris perdendo I De rebas perdere licet. In aggressorem tantundem licet, quantum lae- aggressorissioni arccndae sussicit I. 98 o. para. t. γη. nat. &, si leniora perdendis. media defensioni lassiciunt, non utendum durioribus s. 98 a.
pari. l. Furi nat. , consequenter ea, quibus malum minus insertur aggressori, pra renda sunt iis , quibus malum majus insertur g. 98ι paret, L. Iur. nat. . Quod si ergo vim injustam depellere possis , rem aggressoris perdendo, &, si periculum vitae vel mutilationis membrorum aliter evitari non possit, quam illum interficiendo , eum interficere liceat j. OI3 tart. t. Jur. nat. , per se a vilem evidens sit, minus malum inferri aggressori, si res ejus perdantur, quam si interficiatur ; quin res ejus perdere liceat, si vim injustam de- pellere possis, res ipsius perdendo dubitandum non est.
Ita e. ν Si gladium e manu aggressoris extorquere , & vel frangere, vel in flumen projicere possis; hoe facere utique licet: immo debes t 3 99 a. 'N. r. Furi nar. J , ipsa etiam prudentia jubente f. a 38. part L Iur nas. , ut medium tutius in depellenda vi injusta praeseratur medio minus tuto , seu cum majore periculo conjuncto F. as . Part. l. Fur. nat . Idem intelligitur de armis quibuscunque aliis. Similiter si fuga tibiis consulere possis, rebus aggressoris ignes injiciendo ; injicere licet. Immo eodem fine interficere licet equum aggressoris, immo etiam alium quemcunque, si hoc modo impedire possis. ne satis celeriter te fugientem persequatur. Non addimus easus alios, quos sub propositione praesenti tanquam particulares comprehendi facile apparet.
. Si commune periculuM aliter depelli non possit, quam rem De re aliena alienam predendo ; eam lycrae re licet, dawλam vero commuAe es m communiu debes. Quodsi enim Periculum commune est, id tam re- periculo
519쪽
bus tuis, quam alienis imminet, quod per se patet. Ego
pariter ac tu obligamur ad damnum , quod rebus nostris imminet, quantum in nobis est, avertendum f. 493. 49 s. an. a. Iur. nar. ). Enimvero Cum periculum commune aliter depelli. adeoque nec damnuin a rebus areni aliter pota , quam rem alienam perdendo, scilicet ut ego perdam tuam, aut tu meam . per treth. , necessitas vero
faciat actum licitum, qui alias illic foret, quando est medium unicum satisfaciendi obligationi siue fra.) ; si commune periculum aliter depelli non possit, quam rem alienam perdendo, eam utique perdere licen ama eras
Quoniam vero utrique nostrum ius aequale est ad eoma mune periculum depellendum, ρα ἀ-- MAE, & ego non minus obligatassiam damnum a rebus tuis avertere, quam tua meis, quantum in potestate est 49 . para. a. Iur. .at. nulla lane ratio est, cur unus solus damnum serre debeat, cujus rebus perditis res alterius servantur, quin potius commuisne esse debet damnum , si commune periculum depelliturres alterius perdendo, quod aliter res unius servari minime
poterant. αuod erat alterum. Communis periculi depulsio finis est, ad quem consequendum uterque nostrum obligatur tam ratione sui. quam inione alterius, quantum in potestate utrimque est ν. 493. 493. a. Iur. -. . Quamobrem eum aliter periculum depelli non possit . nisi res alterius perdendo; necessitas quasi societatem o inducit, ut damnum & lucrum fit commune cf. I 3r 1. Pare. 4. Furi nae. , Et quamvis alias societas mutuo consensu peris ficiatur 3. I ao para. a. r. - ; in Praesenti tamen casu ius necessitatis contractum societatis facit necessarium, perindeae quando e su quidam incidunt in communionem f. s64. para. s. Furi uar. , Casus iam ProPositionis praesentia non inepte Dissiligod by GOrale
520쪽
myure ex communisve primaeva residuo M. GI
nepte reduci potest ad societarem, aut, s mavis , quasi A.
g. 622. Quoniam damnum commune est, si commune periculum γνmias pinendo rem alienam depellitur j. 6as, , singuli damnum damnam pro rata participant g. a 3 ς. 8art. 3. Pr. nat. , quae cum ali-e --- ἀ- ter aestimari non possit, quam eX Pretio rerum, quas unus - Ciandram quisque habuit, in ratione prorii rerαm, quas anusquisque habu-
et, damnum commune dividendum E. V. Ponamus res tuas, quae Perdendo res Qterius servatae sunt, valere I ooo , alterius vero res , quae perditae sunt socio , pretia rerum erunt ut 1 ad 2 . adeoque damnum
commune socio dividendum in ratione subdupla per Tegulam societatis s. 3I4. Arithm. , Damnum igitur tuum erit 3333 Dalterius I 666j, adeoque tu alteri restituere teneris 3333V, ut adineo quod perdendo res alienas tibi servatum st 6666 i. Quodsi non res omnes alterius perditae sint, sed saltem pars earundem, veluti quarta, ut damnum commune situs Ooῖ idem ut ante dividetur in ratione I ad 2, & invenietur damnum tuisum r666- , alterius vero 833j, ut adeo quod tibi scrvatumst ga 3 ρ & alteri resarciens damnum dare tenearis I 666 atque hoc pacto alteri supcisnt 4I66j. Immo s utriusque res quaedam fuerint perditae, ut servatae suerim reliquae, damnum commune , quod constatur ex pretio rerum urriusque perditarum, adhuc dividendum est in ratione pretii rerum. quas uterque habuit , Vcluti si in exemplo dato res preditae unius, qui socio habuit, sat ut a ooo, alterius vero, qui Ioocio
habuit ut 6oo, erat damnum Commune 26 o. consequenter
quod illi ferendum, erit 166- , quod autem ferendum huic. 1 33 adeoque illi hic restituere debet II 3 et ' Denim ob iacturam rerum suarum illi restituere debetetra 33. . , sed ille huic eadem de causa a oo ; facta igitur compensatione, hin est, stoo ex x333' subductis restat quod