장음표시 사용
681쪽
Aliud est, num quid tale fit, ut prohiberi non possit, aliud verca, num jus quid faciendi nobis competat, seu num jure quid fieri possit. Atque adeo luctus naturalis a voluntario utique distinguendus, atque propterea non modo ostemdendum erat, illum prohibitum non esse, verum etiam demonstrandum, hunc esse licitum. Quemadmodum vero actiones naturales & liberae multis modis a se invicem dependent, atque hinc fieri potest, ut etiam in naturales aliquid vitiosi derivetur a liberis; ita etiam luctus naturalis labe assici potest, quatenus actualitas ejusdem ab actionibus quibusdam vitio-ss praeteritis dependet. Ast hic consideramus actus hum nos, quales in se sunt, ac quales liberi esse debeant vi legis naturae. Quomodo vero labe quad/m inficiantur , quae in se spectatae ab eadem immunes sunt; in Philosophia morali ostendendum & quodammodo ex iis jam patet, quae de actionum humanarum dependentia a libertate animae demonstravimus f. I 6. πινει. para. r. PAL pract. univ. . Quoni am vero actiones hominum externae, quae in se spectatae bonae sunt ac licitae , a vitiis labem contrahunt; ita haud quaquam mirum videri potest, si luctui idem aceidit. Quodsi in eodem observentur, quae ad rectitudinem actionum humanarum requiruntur I. 8 o. pari. r. Hic pract. uniti. ; metuendum non erit, ne labe quadam sit insectus. 8i8.
Quoniam luctus voluntarius ob mortem amicorum,beonefactorum & eorum, qui de nobis ac aliis bene meriti sunt, licitus cs. 817. , eum vero pertinet, si veste lugeamus
mortuos. g. 8is.), veste lugere mortuos Met. Pertinet huc ritus, ut aliis, quam vestibus ordinariis, utamur in exequiis , & ut cognati, agnati atque assines veste lugeant defunctum, qui in se juri naturae minime repugnat.
f. 8 1 9. Jectio cadaverum est actus, quo corpora & membra ita disse
682쪽
De ossiciis erga mortuos O jure sepulturae. 643
dissecantur, ut singula organa & horum partes a se invicem verum vel separentur. Dici vulgo solet Anatomia. aratomia
Constat a Medicis sectionem cadaverum humanorum fieri. Quoniam sepulturae jus humanitati debetur g. 69. ἔ dubium videri poterat, an citra injuriam cadaver hominis secare liceat. Quamobrem cum nobis proposuerimus ostendere, quicquid in actionibus humanis sit boni, vel mali, liciti, vel illiciti; non inconsultum quoque duximus de jure secandi cadavera humana hic agere. . 8 2 3.
Quoniam si corpora & membra ita dissecantur, ut sin- Usas anato gula organa & horum partes a se invicem separentur, non miae. modo notionem distinctam partium , ex quibus corpus humanum constat, verum etiam 'tius structurae corporis humani acquirimus I. 68 a. Log , actus vero, quo corpora dc membra eorum ita dissecantur, ut singula organa & horum partes a se invicem separentur, sectio cadaverum human rum , seu an atomia est 3. 8 1 9. ; sectione cadaverum, seu anais tonsis Hinncta nosso totius corporis humani S singularam ejus paristium acquiritur, consequenter cum in structura essentia cor. poris humani consistat l. a 76. Cosmes , es Da corporis humani cognoscιtur. Sine sectione cadaverum ad distinctam corporis humani. cognitionem nos perVenire non posse, nemo est qui dubitat, nee alio fine istiusmodi sectiones fiunt a Medicis: si ita quod . non omnes agnoscant, corporis humani totius in structura ejusdem & singularum parrium, quae itidem corpora organica sunt, estentiam in eorundem structura contineri f. 8a I.
Quoniam ratio eorum, quae corpori organico, conse nai est, dequenter etiam humano & singulis ejus organis vel actu in- -ti m
683쪽
cognitio an . sunt, vel inesse possunt, in structura continetur l. a 77. Cos- dependeat. - , & in eadem quoque deprehenditur ratio, cur singu- . la organa ad functiones suas apta sint β 278. Cosmo A consequenter quando nam munere suo rite fingantur, & quando ad suos usus, quibus destinantur, apta non sunt, status autem corporis, quo lingulae ipsius partes munere suo rite languntur, sanitas est fg. 34 s. pari. I. rat.9, cidem autem oppositus, quo una vel plures ad usus suos, quibus destinantur, aptae non sunt, morbus β. 346. para. f. Furi nat. ; Hesructura creporis humani es singularum ejus partιum nec finitas, nec morbi, quibus talorat, distincte cognosci 'funt, adeoque anatomia, Fu cacaverum sectio ad sanitatu ac morborum cogniti
Satis hoc exploratum medicis peritis, ut anatomiae neces suas non vocetur in dubium, nisi ab iis, qui in empiricorum, quam Medicorum rationalium numero esse malunt. Et quis ignorat, quot dentur casus, in quibus anatomiae imperitus non
caute procedere potest in Operationibus chirurgicis, ut saepi sime plus noceat, quam prosit ei, qui opem ipsius eSagitat y Anatomia veluti basis est totius theoriar medicat rationalis, immo & chirurgiae. Nec Physicus in anthropologia proferet, quae rationi consentanea sunt, siquidem anatomiae fuerit imperitus. Qui adeo contendit, Medicinam & chirurgiam rati- . onalem esse debere, qui Physiologiam seu anthropologiam a. Physico rite tradi jubet; is anatomiam seu sectionem cadaverum non posse negligi ultro fatebitur. Ceterum cum sine autopsa ad solidam structurae corporis humani & organorum ejusdem cognitionem perveniri vix detur; ideo necesse est, ut sectionibus intersint qui ad istam cognitionem adspirant, consequenter etsi plures prostent de anatomia libri, sectiones tamen cadaverum adhuc hodie sunt instituendae, tamdiu reperendae, quamdiu non deerunt, qui structuram corporis humani ac singularum ejus partium perspicere gestiunt.
684쪽
De inciis erga mortuos oe jure sepulturae. 643
g. 822. Homo obligatur Deum cognoscere etiam ex factura comoris De Obligaritumam S cognoscere, qualis haec sit. Deum enim cognoscere one adst-- debet ex contemplatione hujus universi & eorum , quae in Guram comeodem siunt l. II 3 i. pari. f. Jur. nat. , & obligatur ad con- poris no Itemplandum hoc universum & ea, quae in eodem sunt, & ad N ex ea D cognoscendum, qualia sint. Quoniam itaque homo est in tim cogno- eorum numero, quae sunt in universo; Dcum quoque co-scendum. gnoscere debemus ex structura corporis humani & hanc contemplari & qualis ea sit ut cognoscamus inquirere.
Quomodo creatum in universum Omnes, adeoque etiam humanum corpus, Deum repraesentent, dudum demonstraviamus t . 799. e seqq. pari. r. TMOI. niat.). Atque inde abunde intelligitur, quomodo ex structura Corporis humani ac singularum ejus partium Deus sit agnoscendus. Quo magis igitur . structura illa nobis fuerit perspecta; eo clarior quoque evadit Dei ex ista derivata cognitio. Corpus humanum omnium consessione est machina omnium artificiosissima, quam in hoc universo nobis cognoscere datur. Ecquis vero non ultro largitur , si quis velit agnoscere artificem, opus ejus p stantissimum considerandum esse. Multum quoque influit haec cognitio in praxi ossiciorum erga Deum , quemadmodum suo tempore in Philosophia morali ostendemus. 'g. 823.
Cadmera lamana secare ister, seu an atomi a naturaliser lici- anat
ra. Etenim sine sectione cadaverum humanorum distinctam mia su a corporis humani ac sin gularum ejus partium notionem ac- turaliterquirere non licet g. 8ao.). Enimvero natura hor ini jus licua. est in res naturales, consequenter etiam in cada' a huma na, quoad Omnem usum, qui ad earum cognitionem facit 33 6. 8art. l. Pr. nat. . Ergo natura quoque ipsi com
petit jus cadavera humana secandi, adeoque eadem secareMm mm a licet
685쪽
mia naturaliter licita g. 83 9. . Ostenditur etiam hoc modo. Homo obligatur Deum cognoscere etiam ex structura corporis humani g. 8aa.), consequenter eidem jus est ad eos actus, sine quibus cognitioni isti non datur locus . II9. Part. I. Hic pract. umv. AQuamobrem cum sine sectione cadaverum humanorum nOtionem structurae corporis humani distinctam acquirere non
possimus g. 8ao. ; jus quoque nobis est secandi cadavera
humana, adeoque secare licet. Immo etiam ita demonstratur. Homo sanitatem suam conservare t . 39 3. pari. f. Iur. nat. , & morbOS, quantum in potestate sua est, evitare f. 394. Part. t. Pr. n. . 2, quodsi vero in morbum incidat, operam dare tenetur, ut sanitati restituatur 4ra. pari. L. Fur nat.2. Cognoscere igitur de
bet, quid sit sanitas , quid sint morbi. Quamobrem cum sine cadaverum sectione sanitas & morbi cognosci ncqueant I 8 al.); lex quoque naturae nobis dat jus cadavera humana secandi pari. I. Phil. mare umυ. , adeoque Rcare licet.
Si nulli darentur morbi, nulli quoque darentur Medici, neque sanitatis ac morborum causa structurae corporis humaniae singularum ejus parrium cognitio foret necessaria: non tamen propterea negligenda esset anatomia, cum adhuc supersit obligatio Deum ex structura corporis humani ac singularum ejus partium agnoscendi, cui absque anatomia satisfieri nequit. Qui Deo gratias agere vult, quemadmodum debet, quod corpus suum admiranda arte sit constructum; is nosse utique debet, quae sit structura ejusdem. Equidem nostris moribus ais natomiae operam non navant, nisi qui Medicinae se devove. runt, qui vero Theologiae se consecrarunt, eam tanquam sibi inutilam negligunt; non tamen moribus metiri veritatem debe
686쪽
De ficiis erga mortuos ct jure sepulturae. 64
mus, quippe quos ab eadem non infrequenter recedere nemo est qui nesciat. Nostrum adeo fuit non uno modo demon- , strare jus secandi cadavera humana.
β. 8a 4. Scelerus dicitur cadaver decarnatum, sola ossium com- sceleras quid page constans. Meletus adeo facit ad cognitionem ossium corpo- H es ejus a ris animalis, veluti humani, o modi, quo per totum corpus iuri- sus. buuntur ac inter se junguntur. Haec de ossibus doctrina Omologia dici solet, ut adeo sceleti fiant in usum osteologiae. Sceleti humani arte parantur, qua sngula ossa eodem ordine inter se junguntur , ac conne ctuntur, quo in cadavere juncta & connexa deprehende
s. 8as. in Quoniam sceletus integram ossium compagem nobis Sceletorum inspiciendam sistit, qualem in cadavere non decarnato spe- nece as.ctare non datur 8a 4 , sine ea tamen structura corporis . humani cognosci minime potest, quod per se patet, sceleto-
. rumfabricario is perspiciendam structurans corporis hamanι necta
sana. . Per se patet sceletorum eandem esse necessitatem ad cognos scendam structuram corporis animalis cujuslibet. Quoniam tamen aliorum animalium cognitio magis curiosa, quam utilis habetur, de iis fabricandis non admodum solliciti sunt hist riae animalium conditores. Cognitio enim Dei ex creaturis haurienda eis defendatur, vulgo tamen creditur, ad eam sussicere, ut ignorantia pariat admiratici atque hae satisfieri posio officiis erga Deum existimatur. Qui vero ad animum revocaverit ea, quae de modo, quo res naturales Deum reprae. sentant, demonstravimus f. 799. eqs Part. t. Ira L nar. , longe aliter sentiet.
687쪽
Nutura hominibus competit jus sceletos fabricandi. QuO- iniam sceletorum fabricatio, perinde ac cadaverum humano. rum sectio f. 8ao. , ad perspiciendam structuram corporis humani neccssaria I. 8asi); hominibus natura competere jus sceletos fabricandi eodem modo ostenditur, quo ante demonstravimus, iisdem competere jus secandi cadavera humana g. 8 3 3. . Ostenditur etiam hoc modo. Homini natura competit
jus ad omnes adius, quibus rerum naturalium cognitio promovetur g. ii 3 8. 'it t. I. Iur. naid. Ad cognitionem rerum naturalium etiam pertinet structura corporis humani,
quod per se patet, & sceletorum fabricatio eandem promovet Inas.). Quamobrem natura quoque hominibus competit jus sceletos fabricandi.
Cadavera humana secare & sceletos sabricare mos inveteratus est. Quamobrem forsitan non deerunt, qui existimaturi sunt, non opus esse, ut demum demonstretur, hoc fieri licite, eum nemo de eo dubitet. Enimvero non quaeritur, num
hoc permissum si in Rep. ac toleretur; sed num jure naturali hoc fieri possit. Id vero moribus non probatur, sed rationi-hus ex principiis Juris naturae desumtis . Quodsi dicas ex eo, . quod homini competat jus ad omnes actus, quibus rerum naturalium cognitio promovetur, tuto inferri non posse jus secandi cadavera humana & sceletos fabricandi, cum jus illud restringi debeat ad actus per se licitos, consequenter ante demonstrandum esse, a d astus secandi cadavera humana & seclctos fabricandi nihil iustiti in se contineat; tenendum erit quod,si quis velit uti actu ad promovendum rerum naturalium cognitionem , quem aliunde constat illicitum esse , tum lex prohibitiva collidatur eum lege permissua, adeoque actus iste excipiendus sit c f. a II .para. t. Phil. yruci. tium. . s. 8a IaDipitjgAd by Gorale
688쪽
De o Pess erga mortuos ct jure si ulturae. 649
I. 827. . ' , Non licet secare homines vi s. Qui enim hominem vi- Ansectio D-vum secat, facto suo mortem eidem consciscit, adeoque euin .minum vi- Occidit g. 74 i. Arri: I. Jι' nar. . Enimvero ne volentem vorum tiri- quidem occidere licet g. 74 .part. I. Iur. nat. . Ergo non σε. licet secare homines vivos.
Sectionem vivorum nemo non illicitam agnoscit, ob ea po dem, quam dedimus, rationem. Pugnat enim ea cum jure hominis, cum lex naturae securitatem vitae praestat 3.743. pari. i. Jur. nat. , & hanc juri ejusdem subducit 3. 33 I. Port. r. Iur. nati, Quamvis adeo sectio hominis vivi tibi prodesse' poterat ad scientiam, non tamen ideo licita est l. Ii 38. pari. . Iurinat. , cum aliunde constet, eam esse illicitam.
. 828. Sectio cada ueram humanorum non repUnar honori hamat. Datis. An sima Mia
Quando enim cadavera humana siccamus, id fit eo fine, ut Διὸrtim distinctam totius corporis humani ac singularum ejus parti- fumanitarisum notionem acquiramus g. 8ao. , consequenter hoc facto sonori repa- minime signifidamus,lio in inem,cujus cadaver secatur. non per-gne . inde ac nos esse hominem, & quoad humanitatem a nobis differre. Quamobrem cum honor humanitatis consistat in actibus, quibus significamus, nos agnoscere, quod alter sit homo . 7s9. ; sectio cadaverum humanorum non repugnat honori humanitatis.
- Quamvis adeo unicuique honorem humanitatis exhibere debeamus 3.76o. , nec hoc ossicium post obitum alterius cesset f. 76r hoc tamen minime obstat sectioni cadaverum hu-
s. 829. ' ι ' , . , Cadavera dissecta, seritione absoluta, sunt se3 ebenda. Per se an cadavera patet, sectione absoluta obtentum esse finem , cujus gratia dissi Iasipe tinosv Iur. Nat. Pars VI. Nn nn cada- ωι deleany.
689쪽
eadaver dissecabatur . 8ao. . Quamobrem cum jam perinde sit sive cadaver integrum, sive dissectum e conspectu vivorum removeas, jus vero sepulturae humanitati debeatur, ut promiscue omnes lint sepeliendi, ac nemo sepultura privari possit g. 769. 77o.), absoluta cadavera dissecta sepelienda sunt.. Ρatet adeo homini mortuo honorem humanitatis, quem in modo cadaver ejus e conspectu vivorum removendi debemus 3. 6 r. , eidem adhuc deserri posse, etiamsi cadaver fuerit dissectum & partes ejus a se invicem separatae. Cadaver humo conditum putredine consumitur, ut adeo nihil intersit, sive integrum condatur, sive dissectum. Cumque nihil detrahatur famae mortui, etiamsi ad augendam vel amplificandam scient, am cadaver secetur 3. 33. 8ZO. Part. l. Fur. -. , adeoque dissectum humo condatur sectio cadaverum juri ad sepult ram minime adversatur. Loquimur hic de sectione eadaverum humanorum in statu naturali, in quo sngula nonnisi ad veritatis normam exigunrur. Quoniam vero in statu civili multum dandum est opinioni ac quoad veritatem quoque noni nulla mutantur; ideo quae hic dicuntur non crude applicari debent ad sectionem cadaverum in statu civili, qui hominum inaequalitatem non invito jure naturae introduxit, quemadmodum suo loco ostendemus, ut alia jam taceamua.
De nondum natis & ossiciis erga
NOMVm natus nultam jus habere potest. Qui enim nondum natus est, aut in utero adhuc materno est , aut ne a matre quidem conceptus eit. Quo tu a in urene qx Diuitigoo by GOoste
690쪽
De nondum natis ct ossiciis erga posteros. 6s I
ne quidem conceptus est , in rerum natura non existit asia is miseoque agere nequit. Qui vero in utero adhuc materno est, M. nihil adhuc inter homines agere potest. Quamobrem cum jus sit facultas moralis agendi . t 36. 8art.I. Phil. mct. - . , ut scilicet salva actionis rectitudine seu salvis ossiciis erga se atque alios, agere possit, quod physice agere potest I. is T. pari. I. In l. 'act. unm 2; nondum natus ius nullum habere potest.
Homo nondum natus non est subjectum iuris capax, qu niam jus supponit agendi facultatem 3. Is 6. pari. r. rauera Luniv. . De iis, qui ne in utero quidem materno concepti sunt, neminem fore existimo, qui dubitet. Quamdiu vero scelus in .utero existit, pars matris est. & sanguine ipsus nutritur , nec in lucem editur, nisi ubi perfectus fuerit, ut hominibus asi clari possit. Atque tum demum opus habet alimentis & aliorum hominum auxilio indiget, utut ipse nondum aliis prodesse possit. A nativitate igitur incipit frui jure hominum. Itae. gr. In statu naturali, quamprimum natus est, ipsi perinde aealiis competit jus ad usum rerum quarumvis necessarium, uv- ut id per se nondum exercero possit.
g. 8 3 . Quoniam nondum natus jus nullum habere potest g. Ha nondum 83o.)ἱ bus quoque nasium acquirere potes, consequenter cum natas Ius faetas in utero materno ex sens nondum natus sit, idem jus nub aequirere lum acquirere potes. pulsit.
Sane si ponamus iaetum in utero materno jus quoddam a quirere; evidens est, quod nondum natus jus aliquod habeat:
id quod tamen fieri minime potest 3. 33o. . g. 832. Quoniam foetus in utero materno existens jus nullum Aa iam is acquirere potest I. 83ro, dominium autem jus est g. 38. am acquire-