장음표시 사용
551쪽
NARRArto a Rii A. yrs possessionem Majestatis Vestrς nomine acce-
Perat,d in illius praesentia extraxerant gemmarum inditium, quod similiter mihi transmisit, quod una cum indit ijs aurifodinarum Majestati Vestrae destino.Quum Deus omnipotens negotium hoc optime dirigeret, adimplebatur desiderium, quo ardeo ad Mase stati Vestrae inserviendum in hoc Austrat Mari Indico deterendo, cum res sit tanti momenti, diligenti iasime providi,quod in uno ex locis tribus, ubi
mare detexi duae mediocres construuntur cara vellae duo bergantini.Caravellae erunt
ad detegendum, bergantini ad legenda littora, de ad hoc destinavi duce quodam homine diligenti quadraginta Hispanos, inter quos sunt magistri, fabri lignarii littorum, bc tabularum magisti l .fabri ferraria,
homines mari ver Iari soliti, parari jussi in ei vitate Verte Crucis pro clavis, velis, alias facientibus ad 1cta duo laavigia. Properabimus, quantuna nobis fuerit possibile,
iit perficiantur , aequora committantur.
Quod perse istum opus credat Majestas vestra erit major res, ex qua malus commo dum Majestatis vestrae redundabit, quam ex re aliqua, quae e Venerit, postquam indo rum loca reperta sunt Cum essem in civitate Thesei cO,antequam ab ea exirem, ut obsidione cingerem civitata Τe mixtitan, componendo. diri sendo ea, quae erant opportuna ad dictam obsidionem,
curam non adhibes ad illa quae per quosdam machinabantur, ad me profectus est unus.
552쪽
qui huic intererat proditioni, is me certio rem reddidit,amicos aliquos Didac Velaχ-queZ, commilitones meos mihi parasse proditionem,ut me interimerent, jam inter se elegerant praefect um,praetorem, &alios ossi ciales, Momnino providerem de remedio, postquam videbat, quod ultra scandalum inae successurum in personam meam, certum erat nullum Hispanum posse evadere, quum essemus alter alteri contrarii, quod propterea non solum hostes paratos inveniremus, sed etiam illos, quos nobis amicos arbitrabamur, laboraturos, ut nos omnes ad unum
interficerent. Quamprimum tam magnam proditionem detectam conspexi,gratias Deo opt. Max egi, quoniam in eo omne versa batur remedium,in illico capiendum curavi ex illis unum, qui erat autor, qui sua sponte fassus est quod ipse constituerat, composueratque cum multis, quos in sua confessione
nominavit, ut me interficerent aut Caperent,
occuparent regimen provinciarum pro Didac VelaetqueZ,ωveritas erat,illum constituisse creare praefectum & iudicem majorem, ipse esse debebat major executor, me aut interficere, aut capere debebant ac in hoc convenerant multi, quos descripserat iii copia quadam, quae inventa est in ejus habitatione, quamvis lacerata, cum aliquibus di istis, quos ipse nominavit,cum quibus prae- di ista tractarat. Et non solum haec acta fuerant, consulta in civitate Τesaico, sed illa
jam incoeperant, tractarant, dum incumberemus bello provinciae Τepeaca. Et audita
553쪽
NARRATI TERTr A. 3i illius confessione, qui nominabatur Anto-
alius de villa tinna, qui oriundu crati Za- mora, quum eam ratam ha b hiisset, iudex quida lago illum morte dignum judicavimus, ita executum est in illius personam. Et quarta vis in hoc coperierimus plures conscios, dissimulavi secum micabiliter agendo, quia cum casus mihi pertineret quamvis aptius dici posset Vestrae Majestati notiti contra eos rigorose procedere, quae dissimulatio
non multum profuit, quoniam postea aliqui factionis dicti Didaci Vela Eque a quaesivere
adversus me pluries insidiari, secreto mul-tΟS movere tumultus, scandala, ut plus mihi cavendum fuerit ab illis, quam a nostris hostibus. Deus tamen omnipotens ita direxit omnia, quod absque aliqua in eos animadversione, omnis est inter nos tranquillitas, &requies, i in posterum aliquid audiero,
in eos animadvertam, prout dictabit justitia. Post expugnationem civitatis Te mixtitan, dum morare in civitat Cujoacan ab humanis excessit Don Ferdinandus Domi nus civitatis Thesaico, cujus mortem omnes
moleste tulimus, cum esset fidelis Majestatis yestrae vasallus , Christianis amici stimus,
Et consilio consensuque Dominorum,& pri malum illius civitatis, provinciae Majc- statis Vestrae nomine regimen concessum
fuit fratri suo minori, qui baptisma suscepit,& illum DonMarolum nominavimus, ut hactenus videri potest, sequitur vestigia fratris sui, admodum delectatur nostro habi tu, coasuetudine.
554쪽
cavi, qualiter prope provinciam ascaltecal, Guoacingo erat mons rotundus,& excelsus, a quo ferme per exibat fumeus globus, qui recto tramite sagittar velocitate in auras ascendebat,is quoniam nobis asserebant, rem eam esse periculo plenam, Meos qui
scandebant mori jussi Hispanos quosdam
ascendere, ut conspicerent, quo modo essct mons in cacumine. Et eo tempore,quo ascenderunt, ille fumeus globus exivit tanto cuin strepitu, quod nec potuerint, nec ausi fuerint pervenire ad cacumen montis unde exit ille fumus, Merat pactum duorum basilista jactuum ab uno ore ad aliud. Est enim mons latus in circuitu per tres, aut quatuor leucas habet talem profunditatem, ut infimam illius partem prospicere nequiverint&ibi invenere frusta sulphuris, quae fumus expellit. Et dum semel ibi essent, audivere fumi ascendentis strepitum, ipsi descensum accelerarunt, antequam tamen per Venissent ad medium montis,rotatim adUentam
bane plurima saxa, propterea conspexere se in maximo constitutos periculo, Indi claro illiid facinori ascripsere, illuc proficisci quo illi ascenderunt. Aliis literis Majestati Vestrae significavi, incolas harum provinciarum esse majoris capacitatis, cingeni reliquis incolis aliarum insularum, videbantur nobis tantae intelligontiae, & rationis quantum mediocriter uni suffcit. Et propterea tunc mihi non videbatur, ut Hispanis inservire cogerentur,
555쪽
quemadmodum incolae aliarum insularum. Et etiam hoc cessante acquisitores,d coloniae locatae in his partibus se sustinere, de alere non possent, nec tunc Indos astringeramus, d Hispanis aliquod adhiberetur remedium. Mihi videbatur Majestatem Vestram committere, ut ex redditibus, qui hic Majestati Vestrae pertinent, sublevarentur pro victu, expensis factis, in hoc committeret provideri illud,quod plus conducere videretur servitio suo,ut de omnibus latius Majestati Vestrae significavi. Et postea
visis,&consideratis maximis contiu uisque Majestatis Vestrae expensis, inuod totius omnibus modis augere debebamus illius
redditus, quam causam praebere, ut minue- 'rentur, inspecto etiam longo tempore, quo bel Io incubuimus, necessitate, debitisque quibus astringebamur, dilatione, quae intercedebat, donec Majestas Vestra aliquid posset constituere,, etiam maxima importunatione M. V. ossicialium, Momnium Hispanorum, fui quasi coactus Dominos incolas harum provinciarum deponere ad manus Hispanorum, considerando servitia,
acta, quae ipsi Majestati Vestrae exhibuere in his partibus, ut interim dum Majestas Vestra aliud jubeat, vel hoc idem confirmet, dicti Domini, cincolae Hispanis inserviant,
cuilibet Hispano, cui fuerit concessus exhibeat ea, quibus indigebit ad sui sustentationem. Et hic modus fuit initus multorum consilio, qui optime norunt, intelligunt
mores istaru provinciarii. - potest haberi
556쪽
s3 FERDINANDI CORTEs II modus melior, & qui plus conveniat, tam ad
sustentationem Hispanorum, quam ad con' servationem Indorum,d ut bene secum agatur, pro ut latius Majestati Vestrae exponent procuratores, qui venient ex hac Nova Hispania Pro rebus S pagi Maiestatis Vestrae, consignatae sim provinciae &urbeSme liores, optiores. Supplico Majestati Vestrae in hoc providendum committat id quod plus conducere videbitur Majestatis Vestrae servitio. Catholice Domine Deus omnipotens vitam, regalem personam in potentissimum statum Vestrae Caesareae Majestatis conserves,
augeatque cum incremento malorum Regnorum, Mominorum, ut regale cor suuna desiderat.
Ex civitate Cujoacan istius suae Novae maris oceani Hispaniae, die quintadecima Maij. Anno Domini. Millesimo quingentesimo vigesimo secundo. Potentissime Domine Vestrς Caesareς Majestatis humillimus servus & vasallus, qui Majestatis Vestrae regales pedes & manus deosculatur, ex dinandus Cortesius. Potentissime Domine Vestra Caesareae Majestati Relationem facit Ferdinandus Cortesius illius Praefectus, d justitia Masor in hac Nova maris Oceani Hispania, quem
admodum Vestis Majestas inspici jubere
557쪽
NARRATIO ERTIA. 3s poterit. Nos enim Majestatis Vestr ae Officiales leuemur omnia reserre,& computum dare de omnibus, quae evenere in his partibus,&in his literis omnia transmittuntur, ea est mera veritas, propterea non est necesse, ut nos diffusius scribamus. Sed omnia Relationi dicti praefecti remittemus. Invictissime ac Catholice Domine, Deus omiti potens vitam δε egalem ejestatis Vestrae personam, potentissimum statum
conservet,augeatque cum incremento majorum Regnorum, Dominiorumque, ut regale cor suum desiderat. Ex Gujoacan, die X V. mensis Ma ij. M. D. Xx I.
Potentissime Domine vestrς Caesareae Majestatis humiles servi,& vasalli, qui Regales Majestatis Vestrae pedes cmanus deosculantur.
Iulianus Alderete, Alphonsus de Grado, Bernardinus aχ-que de apia.
558쪽
spa: ita, Epistola venerandi patris statris Martini de Valetia custodis sancti evangeli in terra praemissa,ad Reverendum P.F. Matthiam Vveni sese in generalem commissarium Cismo-
frater Martinus de Valentia cust diae sancti evangeli custos, & caeteri rdinis minorum regularis obser-VRRE: si . t es, in hac Nova Hispania degentes,' lit&subditi Reverend1ssimae paternitatis Vestrae obedientiam fidelem cum osculo manuum. Nos quidem constituti sumus in extrem1s natandi partibus apud Indos in ma- ubi Christi Evangelium a filijs&1ubditis ostris primum coepit praedicati,&nova fidei semina pululare, in arentibus antea fu cis,quia rivos ejus inebrians rati sal-v . to sin stillicidi)s eorum multiplIcavit genimina ejus Nam ut vere loquar non auis rem hyperbolice Nusquam decies centena missi Indo iam sunt a filijs Vestris baptizata, quorum quisque praesertim illi duodecim, qui nisi sunt una mecum a Reverendissimo Domino
559쪽
D IN BI COVERsrs. 137 DominoCardinali sanctet crucis patre nostro
fratre Fracisco de angelis, cuna esset mihistet generalis, plusquam centum millia baptiza-Vit,omnes illi praeter me didicerunt linguam
Indorum, imb varias linguas eorundem. Et in eis praedicant, instruunt innumeram multitudinem eorum, inter eos infantuli,
pueri magnatorum naturalium filii largam nobis spem imponunt: qui a fratribus
nostris instruuntur,invita, moribus religiose nutriuntur, in nostris coenobi j quae condidimus fere jam viginti,& in dies multiplicaturri constriiruntur ab eisdem mei Indis fervida devotione. Et in quolibet habemus in habitaculis contiguis nostris conventibusylusquam quingentos pueros, In quibusdam parum minus, in quibusdam vero
satis plures quina in doctrina Christiana sunt instructi,& praedicant fili patrihus suis,&inam bone publice miro modo: multi ex eis docet alios pueros qui eanunt horas Dominae nostrae quotidie, surgunt illa eadem hora, qua fratres, in sua ecclesia seorsum ad matutinum, cantini solenniter missas, sunte im tenacis memoriae valde dociles ier- spicaces sunt pacifici, inter eos nunquam est rixa nec jurgium inter eos loquuntur submissa voce, depressis oculis, mulieres fulgent incredibili honestate, ierecundia sceminea naturaliter inest eis. Consessiones illorum maxime neminarum sunt in comparabilis puritatis cinauditae claritatis r sacrosanctum Eucharistia Sacramentum abundanti effusione inchrymarum
560쪽
s 33 EPIs TOLEsuscipiunt, religiosos praecipue minores pio
imagno ducunt, quia primo eos cognoverunt,& per dei gratiam bonum exemptim ab eis accipiunt, maxime eis obediunt, & ab eis indita es unia, ac alia exercitia poenitentialia devotione magna sumunt, in doctrina Christiana valde proficiunt, Tatis assiciuntur ad illa quae sunt fidei nostrae catholicae, & quam propere discunt, ea melius quam pueri Hispanori. Ad laudem dei cui est honora gloria, in secula seculorum, Amen. Ex conventu nostro Thalmanaco prope magnam civitate Mesiacan an, custodiae sancti Evangelij. Die duodecima mensis Iunij. Anno Domini illesimo quingentesimo tricesimo primo
sub eadem data missarum Reverendo patri electo caeterisque patri
bus capituli generalis Tholosani in festo Pentecostes Tholosae celebrati. Anno Domini M. D. xxv I. Per Reverendum Patrem Dominum Episcopum illius civitatis magnae, quae dicitur Temixtitan exico, in HuKetan,& alios patres ibi com
REVERENDI Patres, notum vobis facimus nos in magnis lassiduis laboribus erga infidelium conversionem esse occupatos Ex quibus praevia Dei gratia, per