장음표시 사용
431쪽
cam die s. Septembris anno I i 7. factam . In ea siquidem protestatione habetur , quod iccirco Provinciae pleraeque adhaerendi Concilio moras adnecterent, propter discordias, quas in Concilio fieri audiebant. Sed & habetur , quod illis diebus terror magnus, es turbatio esset in Concilio, eo quia, ut fama communis, o multi Regis Confliarii referebant, Rex Suomundus proponebat Cardinales primo omnes , posea sex dumtaxat capere, eo quod Rex πο- lebat habere Papam ad voluntatem suam , s illis santibus non poterat . Haec igitur fuere , a quibus confirmandis , quia conciliariter haud factis , abstinuit Martinus, ut Spondanus apposite animadvertit ad annum I I 8. scribens e Putamus Mnciorum 'Aniae petisionem de indusria Martini nutu ad ultimam fessonem refervatam , ut ea Occa ne Agni aret, qua concilii decreta ipse auctoritate Aposοlica , ac Dprema probaret, quae vero non , nes antea quidquam de iis agere voluiset, murmur aliquod , tumuiat que in Patrihus excitaret ob ea , quae ambigue decreta fuissent de auctoritate cincili vpra Antissem, S de potesate reformandi Ecessam tum in Capite, quam in membris , quas afolute, ut sonare videntur , sumptas, nullo modo Martinus agnoseere, avt probare voluit , utpote extraneas exsimatas, ἐπ praxi antiquioris
Ecelsae , ἐπ collatae Petro, ejusque successoribus potesati, stri e
demum naturae rei, qua caput debet membra regere non regi membris. 3. Denique decreta nulla uti conciliariter facta habenda fore , nisi ea , quae post conjunctionem trium Obedientiarum Johannis , Gregorii , & Benedicti vel facta , vel firmata sunt, supra superque satis ostendimus, a tribus vero praefatis obedient iis firmata suisse decreta sese. 4 , & s. nihil minus veri esse senilimum superi us evicimus . Non audiendus ergo Natalis prae satorum decretorum se si .4,εc I. accerrimus propugnator, dum art. 3. contendit Martinum V. ea voce conelliariterfacta significare voluisse acta omnia insessionibus publicata ; exclusisse vero acta tantummodo priVa tim inter Nationes conventa . Nam vox eonciliariter non modo Prorsus excludit acta privatim gesta, sed acta praeterea gesta tum non unanimi consensit, tum a non universali Concilio. At decreta
sese. Φ, & I. edita non sunt unanimi consensu : nec edita sunt a
432쪽
Concilio universali, ut cui tot Nationes deerant, sicuti est superius demonstratum . Addo quod Martinus V. se probare expresse professus est acta non modo dumtaxat conciliariter conclusa, sed decreta tantum in materiis fidei determinata: at inter decreta in interiis fidei non recensenda sere decreta sess. , & s. facile demostratur . Enim vero I. decretorum in materia fidei nomine apud Martinum venisse decreta edita adversus errores Johannis Idus , Hieronymi Pragensis, & Johannis Viciem patescit tum ex Bullae Inter evnctas, nec non Bullae In eminentis contextu 3 tum ex circumstantia temporis e tum namque constitutiones ejusmodi evulgatae ab eo sunt, quum ad condemnationem libelli Johannis Falchembergi , qui censura dignus jam Concilio fuerat visus, instanter urgebatur, ab ea vero sibi abstinendum ratus prudens Pontifex, animo reputans e re magis esse silentio transigere, quam moris quaestionibus se, Synodumque implicare , satius duxit profiteri, ac sacere palam dumtaxat ab se confirmari, quae conciliariter in materia fidei fuerant sancita : tum ex Bulla In eminentis prout legitur apud Schelestratium , qua solummodo confirmare se edicit Declarationes , decreta , definitiones , reprobationes , mandata , inhibitiones, saluta 3 nec non condemnationes, essententiassuprascriptas: scilicet circa errores Johannis Hus , Hieronymi Pragensis, & Johannis Vicieri . a. Per decreta edita in m teriis fidei quamvis inficias non iverim probe intelligi posse decreta sessi. Α, & 3. reapse tamen a Patribus Constantiensibus praefata decreta sese. 4, & 3. non fuisse intellecta ostendit post
Schel est ratium Clariti. Orsus lib. s. de auct. Rom. Pontis. art. . Enim vero Concilium se absque Cardinalium, atque Pontificis , id est Ecclesiae Romanae consensu , decreta in materiis fidei procudere non posse optime noverat. In eis etiam decretis nulla internoscitur nota , qua decreta ad fidem pertinentia assici solent,& Synodus imo eadem decreta a materiis ad fidem spectantibus probe distinxit, atque proinde in Concilii actis notatur ea decreta perlecta suisse per modum synodalium constitutionum: testa tur si quidem acta Concilii a quatuor Sedis Apostolicae Notariis conscripta, quod quum sess. 1. Episcopus Poetnaniensis legisset: decreta , eadem decreta fuerunt edita per modum constitutionum . . ara I. Eee ad iuiliaco by Corale
433쪽
4o a P R I v I L E G I A R o M. PON T I p I C Iad consequendam facilius unionem : Auibus itaque peractis, addunt acta, idem Arnanienses texebat quaedam avis amenta in materia mei, es super materia γοannis Hus, es Ioannis ' telum se.
Iterum iidem Notarii sese. 6. mentionem inserentes materiae fidei, non de alio , quam de Johanne Hus loquuntur e de se T. π aese. rentes sta tutum , quod . Maji debeat fieri sessio in materia fidei, addunt, videlicet Iuper condemnatione memoriae Donis Victum Praeterea ita sensisse Patres Constantienses , scilicet illis decretis non intendisse Concilium Papa superius definire, ex eo suadetur, quod quum ageretur de damnatione articulorum vicieri , in congressu o. Theologorum controversia ad trutinam revocata , num nempe articuli illi nomine Pontificis approbante Concilio , an potius nomine Concilii nulla Papae mentione facta damnandi forent 3 ex I heologis illis duodecim cum Petro de Alliaco nomine Concilii ea sere damnanda censentibus , ceteri Pontificis nomine id omnino praestandum contenderunt, ad quem, inquientes,
spectat sententias definitivas in materia fidei proferre , nee nis a
Pontifice bane potesatem habere cineilium. Recole dicta, ubi de actis Concilii Const. egimus . Non ergo decretis sese.4, & 3. Concilii auctoritas supra certum Pontificem evecta suerat , quandoquidem controversia isthaec a Theologis post sessiones 4, & s exagitata fuit. Adde quod , ut in prole g. observavimus , Anonymus auctor tradi. de comm . sub utraque specie , Mauritius Pragensis trach simili, de Joannes Patriarcha Antiochenus trach. de Potest. Papae, Concilii potestati Pontificiam absolutissime anteposuerunt. Petrus ipse Alliacensis tracta tu etiam edito tempore Concilii , ut Concilii auctoritatem supra Pontificem efferret, nusquam id ausus est, ut adversae sententiae patronos haeresis nota afficeret. Plerisque altis parco , quibus aIioquin Martinus suam supra Concilium auctoritatem optime stabilivit, siquidem dicta hactenus frugi viro satis , superque profecto haberi possint , quin fastidii delicatioris moremur homines, quos vel invicta ratio non vincit, vel subacta oratio non subigit. Non omittamus tamen commenta , cavillosque excipere eorum , qui res , dc verba , quam ciuae factae , dictaque sint , alior .
sum solent accipere . At enim ajunt Eugenius IV, & Pius II. Pontis is Dissiliaco by Gorale
434쪽
tifices apprime perspecta habentes decreta sese. 4, & 3, Constantiensem Synodum optimo habuerunt loco , illamque indefinite , di absque ulla limitatione confirmarunt . Quibus , ciuin me ni pispeas morose conscribam , sic adversum offendo ue id prosecto abs vero toto ostio aberrare. Etenim Eugemus in liti. ad Fridericum H I. Imp. anno 3q47. paulo ante obitum datis revera : Concilium
autem generale Gnsantienje , inquit , decretum Frequens, ae alia ejus decreta sicut cetera alia Concilia Catholicam militantem Ecele-sam repraejentantia , ipsorum potesatem, auctoritatem, N eminentiam , scutjceteri antecessores no ri, a quorum vestriis deviare nequaquam intendi I, 10cipimus, amplectimur, ἐπ veneramur : apud Raynaldum tona. I 8. annal. At ex his quid potest extundi, quo Pontifex Concilio subjiciatur P Agnovit generale
Concilium , at non a primis sessionibus : approbavit decretum frequens, & alia , at non omnia , neque decreta sess. 4, S 3 : in pretio habuit potestatem , auctoritatem , & eminentiam , non tamen praepostere supra Pontificem extulit. Audiatur idem Eugenius in epist. ad Franciscum Foscarenum Venet. Ducem apud Raynaldum ad annum I 433. num. Ist. Potius, inquit, hane γυο-
solicam dignitatem , in vitam insuper posuissemus, quam volu f- semus esse ea iam , es initium , ut Pontiscalis dignitas , ἐπ M-dis Apostolicae auctoritas submitteretur Concilio contra omnes Canonicas janctiones, quia nunquam antea, neque aliquis syrorum Predeeessorum fecit, neque ab illi extitit reqvstum . Audiatur idem Eugenius in epist. ad Legatos suos in Germania anno I 4 ,
qua sic habet: a ium Romanorum Imperator, es S. Romani Imperii Electores per suos nuntios nobis exposuerint adsubortum Iehisma extinguendum maxime convenire, ut auctoritas generalium Conciliorum manu teneatur , es confervetur ... Nos ad imitationem SS. Antissum , S Praedecessorum nosrorum , Aut illi generalia Concilia venerari emyueverunt, se generalia ccineilia , Gnsantiense, es Basleense ab ejus initio , i que ad translationem per nos factam, absque tamen praejudicio juris , dignitatis, espraeminentiae S. Sedis Aposolicae, ac potestatis i , b in ea eanο-nice sedentibus concessa, cum omni reverentia, b devotione fusia Pimus , complectimur , es teneramur . Pleraque alia ex Eugenio
435쪽
insea , quum de Concilio Basileensi sermo occurret, prosereamus. Post haec luci, oculisque nonne insultare, & illudere ;veritati, ac videntibus sucum facere volunt , qui Eugenium pro suprema Concilii potestate stetisse tam perperam, quam praefidenter obtendunt Θ Pium II. quod attinet, ante aeneam Silvium nuncupatum, opinatum quondam fuisse , quum nempe privatum Theologum ageret, Concilium Pontifici superstare fatemur: at postmodum ea opinione animum prorsus exuisse consessa res est, & Iconsectar atque quidem primo antequam ad Pontificatus apicem evehere intur, Bullamque retractationis ederet, ut proinde falso scripserint Maiinburgus in trach. hist. de instit., & privile g. Rom. Ecclesi, de Natalis art. q. Pium II, dum praelaudatam edidit constitutionem humani aliquid passum , dum a sententia priori de praestantia Concilii supra Papam discessit, editaque Bulla , ut ait Natalis , ejuravit absque examine . Nam Pius II, tum Silvius ex oratione, quam anno a s a. adversus Australes habuit, legiturque apud Ludovicum Antonium Muratorium tom. a. anecdolor. , sententiae ,
quam Basileae defenderat de suprema Concilii potestate , valedixisse manifeste dignoscitur. Objicientibus siquidem Australibus a judicio Romani Pontificis ad generale Concilium appellationem interponere fas esse , atque generale Concilium Papa ella superius, quasi id Concilia Constantiense , & Basileense definivissent, reposuit , Ineasu, inquiens, nsro ab eo Fudice appellarum est, qui nullum habet in terrissuperiorem , nulla es igitur appellatio. Dein addit: Nolumus hoc disputationis ingredi pelagum , neque tot gr οι aggredi. Anceps quaesio, es in utramque partem a prudentibus viris arbitratum es. Utcumque si, consat uno solum
cou certum, es indubitatum Matiscem subesse Concilia. Num squis in Apsolat edens in heresim labitur , mox Papatu excidit, minorque redditur quolibet Chrisiano : nec jam Papa dicendus es , s schismatieus es, aut eodem morbo laborat, aut in Papatu es
dubius ', certas autem , atque indvbitatur Pontifex, ut constanti esse deeretum innuit, nunquam deferri judicio potes , nis ini- mersalem Ecelsamycandalitaverit. Adjungit demum de provocationibus ad Concilium factis : Nec.moveri debemus , quia diebus Dissiligod by Gorale
436쪽
V INDICATA . A RTI e u Lus IV. g. II. 4os bus nos ris etiam in minoribus eatiss , es ad Constantiense, o ad
Basleense Concilium vidimus appellari : nam quaesunt extra ordinem , intempsive , temere , tumultuarie, neque jus pariunt, neque vim confvetudinis asserunt. Haec Silvius, qui subinde Pontifex creatus retractationis Bulla edita primum inon et nullatenus
inhaerendum iis esse , quae scripserat in minoribus degens de Concilii praee minentia . Narrat enim de hac controversia egisse se cum Cardinate Juliano , qui ea opinione de Concilii suprema potestate omnino abnegata, admonere deinceps non desistebat, ut se jam errantem sequutus recta mox sentientem sequeretur , subdit Pius verba viri pectori suo haesisse , reserique ea de sententia cum aliis viris sermonem habuisse , ac demum concludit: Recognovimus errorem nosrum, venimus Romam , Basleense dogma rejecimus, Eugenio Pontifici maximo evulsubmismus. Ergo ne Pius II. ullo absque examine a priori sententia temere resilivit Θ Praeterea ea in Bulla Pius de Romano Pontifice affirmat: Supernam potesatem e medio a Deo consequi, N per ordinem in omnem difffundere Ecclesam . Nonne pudere proinde eos debuit Pium II. pro sua praejudicata sententia protulisse ΘAt haec nondum satis habent Natalis, & Bossuetius lib. I o.
cap. II, unde regerunt: atqui Pius II. Concilium Const. , ejunque decreta universa eadem constitutione confirmavit hisce verbis: Cum his es generalis Concilii auctoritatem, es potesatem compleriimur, quemadmodum s aevo nsro Consantiae, dum ibi fuit Synodus universalis , declaratum, desinitumque es .imueramur enim Consantiense Concilium , S eundita , quae processerunt a Romanis Pontificibus praedecessoribus nutris approbata . At quid
in his verbis , quod eorum conserat opinioni ὸ At ex supradictis constat non modo qualis Pii fuerit sententia , sed etiam ex antecedentibus , & consequentibus : ex antecedentibus quidem , nam verbis illis objectis haec immediate praecedentia habet Pius rme nos de Romani Ponti is auctoritate, potesate sentimus icui C' eongregare generalia Concilia , b dissolvere datum es :qui es filius es propter regenerationem , propter dignitatem tamen Puter habetur 3 s scut filationis eaessa venerari debet Ecclesam , tamquam Matrem, ita, PraelationII eausa pra-
437쪽
os PRIVILEGIA RUM. PONTIFiCI fertur ei loco to praefertur in quibusdam M si . legi praeest ex
Labbeana Conci l. collectione monet Natalis, quamque lectionem meliorem non dubitat ; sed idem efficit praefertur, ae prae-
est praefertur et , ut Pastor Gregi , Princeps populo , Rector
miliae . Ex consequentibus autem ι nam statim post verba objecta haec adnectit Pius e Inter quae nullum invenimus fuisse ratum, quod1tante Romano indubitato Praesule absque lesius auctoritat . eonvenerit, quia non est corpus Eecissa e capite , s omnis ex eapite dit fluit in membra potestas . Ex quibus sane Pii verbis satis patescit ipsum vel non probasse decreta sess. , & s , nisi eo modo , quo probaverat Martinus; vel potius ea rata habuisse ob singularem illum casum de dubio tunc Pontifice . Recolen. da, quae de eodem AEnea Silvio proloquuti sumus in prolego
me no : neque est enim , cur ad omnem horum offensionem amovendam , profusiori oratione frugi aliis fastidium, moramque
Allego 6, ac ultimo decreta sessi 4, & s. Concilii Constant. Pontificem dubium respexisse , ac proinde nullius esse roboris in casu Pontificis certi, ac legitimi. Id x. constare adfirmo ex Pisano Concilio , a quo ea ratio agendi in ambos de Pontificatu contende ut es , Gregorium scilicet, & Benedictum servata , extra dubitationis omnis aleam ponit, Concilium idem Pisanum id sibi juris agendi in Pontifices non adscripsisse , nisi in casu Pontificis dubii, aut etiam schismatici, vel haeretici, quod quum jam a nobis S. superiori persectum suerit, non est proinde cur actum agamus 3 sed recolenda , quae ibidem tradita sunt, hic tantummodo admonemus . Id ipsum a. constare dicimus ex Constantiensi ipso Concilio ; idque multis modis ostendimus. Nam I. ea sese. , & s. decreta de Pontifice dubio intelligenda esse pronunciavit Johannes de Turrecremata in Florentina Syno do apologiain pro Eugenio IV. adornans e pronunciavit ipse Eusenius in sita constit. M ses data Florentiae anno I 439 , quum enim Basileenses veluti dogma fidei in Concilio Constantiensi definitum Concilium generale Pontifice esse praestantius praefidenter asseruissent 3 Eugenius sacro approbante Concilio Florentino
hujusmodi propositionem confixit: Tuxta pravum ipsorum Bas
438쪽
Densum intellectum , quemfacta demonstrant, veluti S. Scripturae , SS. Patrum , es ibius Concilii Constanti ensis contrarium. Pravus igitur Basileensium intellectus ille erat , quo Pontificem indubitatum Concilio inferiorem faciebant, quem sensum prorsus alienum fuisse a mente Concilii Constantiensis Eugenius coram Synodo Florentina explicate definivit. Pronunciavit aeneas Silvius postea in Pontificatu Pius II, quum in oratione saepe Iaudata , habita Viennae pro auctoritate Rom. Pontificis adversus Austriacos, illis objicientibus pro defendenda appellatione Pontifice ad Concilium, Concilium Papa esse superius, idque a Conciliis Constantiensi , & Basileensi definitum, atque in luce positum , respondit: Consat unosolum easu certum , b indubitatum Papam jubesse concilio. Nam si quis in Aposolutu sedens inhaere labitur , mox Papatu excidit, minorque redditur quolibet ebrisiano 3 nec jam Papa dicendus es, s schismaticus est, aut eodem morbo laborat, aut in Papatu est dubius. Certus autem, atque indubitatus Pontifex , ut Constantiense decretum innuit, nunquam Concilio deferri potest, nis universalem Ecclesiam Ieandalitaverit . Sane aeneas Silvius , qui toties Baslear disceptatum audierat de sensu decretorum sese. 4, & 3. Concilii Const. , ac non semel in Basileensi sancitum Concilio Papam subesse, sensum illum apprime attigerat ὁ & a Concilio Constant. Pontifice indubitato Concilium superius esse non modo non definitum , sed potius Concilium Pontifici indubio submisitim esse dijudicatum fidentissime pronunciaVir. a.
Eadem decreta sess. 4, & s. de Pontifice dubio , schismatico, aut haeretico accipienda suadent ejusdem Concilii Const. acta apud Vonder Hart. Prae Gregorio , & Benedicto habitus uti certior Pontifex Johannes XXIII. a Concilio Const. quidem fue rat,ut qui illud coegerat, illique prioribus tribus sessionibus praefuerat . Nihilominus de eo quoque gravissime dubitatum a Concilio , reque ipsa ab Obedientiis tum Benedicti, tum Gregorii veluti supposititius habitus est: unde Theodoricus Uries Ord. S. Augustini coaevus auctor in hist. Concit. Const. lib. a. dist. q. apud Vonder Hari tom. I , Inter tres Pontifices, scripsit, qui veru fuerit dubitatum fuisse, ac tacendu ecvrivs, quam aliquid in
439쪽
consulte definiri . Recolenda a nobis dicta Resp. 4. Praeterea per jurii , schismatis , & haeresis per na multiplex Benedicto , Gregorio , & ipsi Johanni imponebatur, quibus in caussis Concilici plane jus dicendi integrum erat , nihilominus iisdem in caussis
mirum , qua cautione sibi utendum putarint, usique sint erga Johannem non modo, sed vel erga Gregorium, & Benedictum qua Doctores , & qua Patres . Quomodo agendum cum Pontificibus in Pisana Synodo , ita agendum erga Pontifices illos in Constantiensi edixerunt Doctores, & Academiae. Viam Concilii proposuere quidem Stephanus Pragensis oratione in Concilio habita , asserens Concilii auctoritatem Papae auctoritate esse potiorem 1 Gersonius in eamdem abiens sententiam , Nicolaus de Dinchel spuel Doctor Viennensis in orat. ad Sigismundum 3 at
plane eas proposuerunt vias, quando votis non cederet via cessionis, & quia jam pseudo-Pontifices illi ad cedendum minime se adduci passuri non ignorabantur I nam alioquin viae cessionis in-fstendum affirmabant Anonymus auctor trach. inscripti: Calcaria Sigismundo Imp., b Oneil. Cons. adjecta, eamque viam ut magis urgerent Patres , & Principes exstimulabat ; Andreas Lascharis electus Poetnaniensis oratione habita ad Johannem XXIII, eam viam eidem suadens ; Petrus Alliacensis schedula Concilio exhibita, qua via non obtinente, alias ineundas autumabat , Philasterius Card. S. Marci, cujus desectu viam Concilii urgebat, quod eo in casu , schismatis videlicet , Papa supe rius asserebat I Gersonius ipse, qui eam viam a Johanne praetermissam perspiciens , orat. habita proxime a fuga ipsius viam Concilii proposuit; Oratores Galli, qui in litteris ad Carolum VI. post multos tractatus inter quatuor Nationes habitos de multiplicibus viis, quibus tandem schisma exscinderetur, hinc inde diligenter, & subtiliter disputatis , tandem viam cessionis meliorem visam suisse scripsere. 3. Concilium illud Johannis auctoritate coactum , & Johanne praesidente inchoatum fuerat obtria capita , nempe caussa extirpationis haeresum , praesentis schismatis, & reformationis Ecclesiae r eidem Concilio circa praefata tria capita Johannes sponte voti, & juramenti religio
ne se obstringens semet sponte submiserat , ut ex serie sessionum
440쪽
V1NDICATA . ARTICU Lus IV. g. II. qc seonstabit. Accedebat & illud , quod merito dubitabatur de ejus dem electione, &num, voto & juramento suo si non stetisset , uti schismaticus , & haereticus esset habendus; ea ergo de re Concilium sese. η, & s. se tali Pontifice dixit superius, & seis. I 2, i , S 37. in talem ejusque , similes pseudo Pontifices dixit sententiam Verum antequam id omne diceret , quid non consultissime, ac juxta cautissime agendum sibi praescripsit P Ante sese. a. quum in Nationum congregatione adversus Johannem inquisitionis materia suisset exhibita , ex Germanis ipsis , Anglis , Polonisque plerisque dignitati Papali parcendum judicantes , ignominiosam inquisitionis viam declinandam rati, molliori cessionis via Pontificem ad saniorem mentem pellicendum existimarunt ἱ quod , teste Theodorico Niemo de vita , & fatis Johan. lib. I. cap. 3, inquisitionis negotium Johanni vehementem incusserat metum. Interea proposita Johanni suit via cessionis , cui Sigismundo coram , & Concilio Johannes adhaesit , data syngrapha publice ab ipso met in sese. a. perlecta , subscripsit, imo edita Bulla eam confirmavit , publicamque iacit. Quum vero postmodum urgeretur ab Imperatore, & Nationibus Germanica, &Anglica, ut procuratores , qui Pontificatui suo cederent nomine , constitueret,
respondit se id per se ipsum praestiturum, cui responso Natio Italica adquievit, Gallicana tempus ad deliberandum de eo responso postulavit, contradicens interea consilio ab Anglis Sigismundo proposito de capiendo Iohanne , cujus de fuga timebatur; quam Iis postea Galli, non tamen absque minis, a Sigismundo in sententiam Germanicae, & Anglicae Nationis pertracti fuerint, quibus de caussis Johannes fugam maturavit Schaifusam se recipiens. Sch affusam ad Johannem missi Legati tres Cardinales, & Oratorum Galliae unus ReginaIdus Carnotensis Archiepiscopus Rhemens s postulaturi, ut a proposito dissolvendi Concilii abstineret, quin imo procuratores ad dignitatem demum abdicandam dirigeret eademque die Gersonio injuncta provincia est,ut oratione habita de Concilii auctoritate dissereret . Provincim hancce adornanti Cardinales adstare noluerunt 3 quin etiam Patriarcha Antiochenus Gersonii oratione Pontificem infra Concilium de-