장음표시 사용
111쪽
cebantur Innuptae, i. e. matrimonium minus ει-
Peractis Caeremoniis Sponsa ad mariti domum. ducebatur quinque facibus.. Ab hoc domum ducendi more orta est phrasis Ducere uxorem: hinc etiam Fa cessive Tardae per meton. lig. ponuntur ero ipsis nuptiis Postridie nuptiarum fiebant Repotia, & Sponsa
Nuptiarum separatio erat duplex : Repudium, Conmu*um desp0nsatorum tantum . hac Verborum . forma a petente fiebat Conditione tua non utar. Divomitum Conjugum matrimonio junctorum, a petente hac verborum forma fiebat Res tuas tibi habeto, vel iRes tuas tibi agito. Utrumque genus dicebatur Ma- . trimonii renunciatio: ubi not: est, Authotes quosdam probatoS pro verbo renunciare hac phrasi usos fuisse mittere, vel remittere nuncium : quoniam in istius modi renunciationibus libellum Divortii causas con tinentem uxori per nuncium mittebant. In ejusmodi Repudiis sive divortiis ritus omnes erant nuptia crum ritibus prorsuS contrarii. Justa divortii causa ad Censores delata nuptiarum tabulae frangebantur, do restituebatur, claves domus a muliere auferebantur
& illa foras pellebatur. C A P. XXXIII: De Exemis Romavorum
o olebant apud Romanos genere maxime propin-Qqui expirantium amicorum spiritum extremum ex ore quasi per osculum legere-excipere, & desunctorum oculos claudere. iCorpus inhumatum septem dies asservabant , illud, aqua calida quotidie lavantes, atque oleo interdur Mnsentes, eg spe R. ut, si corpRS tantum dormitaret ,
112쪽
& non prorsus demortuum esset, hisce causis revivis ceret. Toto hoc septem dierum spatio conveniebant amici, atque clamores magnos subinde tollebant, sperantes corpus sorte sopitum sic expergefaciendum esse: haec actio conclamatio dicebatur: unde, cum pro virili in re aliqua egimus incassum, de illa re provexbialiterconclamatuna esse dicimus, Corpus sic conclamatum efferebatur toga indutum ordinis, sive mu neris sui propria.. Qui defunctum corpus curabant Pollinctores dicebantur. Corpus sic unctum, ut diximus , in lecto ponebatur juxta fores aedium deiuncti , facie atque pedibus extrorsum Versis erga vicum aut viam publicam : hic ritus dicebatur proprie corporis collocatio. Juxta lectum ponebatur Ara Latine Acesin dicta , in qua Amici quotidie ad funus usque sacrificabant. Fores exterius cupresso ornatae, siquidem defuncti opulentiores essent: unde Cupressus Horat. feratis & inmisa dicitur: tenuiores autem aut pa perculi hoc culm carebant, . prae hujus arboriS rari
tate: unde Lucam . Et non plebeios luctus tectata cupressur.
Dictorum dierum spatio, qui ad id instituti, omnia funeri necessaria parabant , quae sere Vendebantur in templo Libitinae: unde Curatores illi Libiti, narii dicti erant. Octavo post mortem die, praeco urbem obibat pocpulum his verbis ad funus vocans Exequias L. Titis L. filio; quibun est commodum ire, iam tempus es ,
ollus essertur. Postquam convenerat populus, prodibat lectus purpura, vel alio magnifico stragulo compertus: praeibat Tubicen: pauperculae quaedam Pr μα appestatae sequebantur defunctumcanentes. S natoribas & P triciis tuba, minoribus & plebeiis tibia canebant Siticines : Siticines Utem vel Tubicines erant vel Tibicines sit , i. e. mortuos canentes
Sanatiores & alii insigniores cives Iecto . alii autem
113쪽
inferioris notae feretro serebantur; lectum aut sere- Pauperes sumptibus faci endis impares crepusculo sepeliebant': unde, qui corporaferebant, a Vespe tino tempore Vespae, sive Hespillones appellabantur. Senarorum exequiis praeserebantur cereae majorum. 4magines cum omnibus honorum insignibus quae adhue superstes meruerat. --. Exequias sequebantur defunctorum liberi, propinqui , & alii amici cum servis quos defunctus manumiserat atrati, i. e. veste atra& lugubri induti. Ab hoc exequias sequendi more dictae sunt Exequiae. Ritus hi quoniam ut defuncto debiti peraguntur, Τμsis appellati fuerunt. Corpore pro rostris posito, qui genere proximus deiunctum & defuncti majores omnes pro rostris laudabat, quorum praesentes erant
Sepeliendi mos non humando, ut pri us, sed.igni
. cremando: hujus ratio erat, ut sic inimicorum rabiem penitus effugerent, qui saepe etiam in mortuos saeviebant atrociter. Feralis ille ignis ante incendium . Dra dicebatur, in incendio Meus , quod tunc temporis rogari solebant Manes; post incendium B isum. quasi bene ustum. Corporis in Pyra positi oculi aperiebantur, ad coelum intuendum: unaque semissis in ore positus ad Charontis naulum persolVendum . . Pyram genere proximus incendebar face: post haec gladiatores conducti certabant usque dum occumbe--t unus: hi a Busto Bustuarii dicti. Caesorum sanguis Inseriae, i. e. Diis inseris oblatio fiebar. Corporis cremati cineres lagebant genere Proximi, quos in urna ponebant: unde Urna, Poetis praecl- .pue, pro sepuschroposita. Ritus uti sunebres, vespexi sere peragebantur, adeo ut facibus uterentur, quas
circumdatii cera sucibur Funalia appoliabant: unde
114쪽
His sic peractis Sacerdos totam turbam aqua puratςr spargebat. Praeficarum aetate maxima magna ct mabat voce ilicet, i. e. ire licet, sic missam faciens turbam. Sic turba discessit defuncto in hanc est rum formulam valedicens: Vale, vale, vaIez nor te, ordine quo natura permiserit, sequemur. Seniores post exequias vocabantur ad epulum sera-
Ie Sitieernium dictum, quasi Silicoenium fur nonnulli Volunt) i. e. coena suora silicem posita ue illud enim in ara ex silice facta edesant: ut alii autem volunt, Sili- eernium inde dictum est , quod qui hanc coenam dabat silentio cerneret, nec ipsi de illa gustare fas
Tenuiores pro epulo carnes crudas dono serebant: donatio haec Viseeratio ἡicebatur. Erat etiam post exequias potatio vini Murrata , vel Murrina potio appellata. Hanc postea prohibebant leges duodecim tabularum, ad sumptus vitandos. Solebant etiam propinqui a funere redeuntes tristem hanc vocem ingeminare Lessum, Lessumi quam postea etiam partim prohibuerunt leges Ιχ. Tab. partim ad modum
AEtare grandes tot dies lugere solebant, quot essenenati annis. Uxoribus maritos, Liberis parentes, totos decem menses lugere licebat: intra quod tempus vidua mulier alii viro nubere sine nota & ignominia non poterat: Not. hic, quid differant lugere, &el xere : Lugere est simpliciter defunctum plorare, et
gere est destinatum luctui tempus explere. Sic de R bus Civilibus Romanorum.
115쪽
S A v I s diximus supra Titulo de Foecialibus de
FOEdera alia aliis legibus, caeterum eodem modis omnia fiunt. Foecialis Regem rogabat : Jubesne me Rex foedus serire λ Iubente Rege: Sagmina, in
quit, te Rex posco. Rex ait, pura tollito: Foecialis ex arce graminis herbam puram attollit: postea Re Tem ita rogavit: Rex facisne me tu regium nuncium P. R. Quiritium 3 Vasa comitesque meos 3 Rex re,
spondit: quod sine fraude mea P. Q. R. Quiritium fiat, iacio. Quibus sic peractis, ad hostem pergebat, foederis leges restabat s hostem de recto legum sensu interrogabar. Denique fidei testem appellabat Jovem sic. Si Pop. Rom. publico consilio, dolo malo ab istis legibus prior defecerit, tum ille Diespiter Pop. Rom. sic ferito, ut ego hunc porcum hodie se- Iiam 3 tantoque magis serito, quanto magis poteSpollesque. Ubi dixit, porcum saxo silice percussit: ande nata phrasis Foedus ferire. Solebant etiam Romani in foederibus seriendis jurare Iovem lapidem;
116쪽
IV. COMPRNDIuM AnsoLUTUM. 89 dei vindicem appellabat, ut qui fidem falleret sic demum periret, quemadmod im illi lapis iste e manu
C A P. III Delectu Militum. IΝdicto bello, proximum erat, ut Militum dele- .ctus haberetur a Consulibus. Tria fuerunt Militiae genera: Sacramentum, COn-juratio , & Evocatio . sacramentum erat eorum qui
singuli jurabant se omnia pro Rep. esse facturos, neca signis discessuros nisi consectis stipendiis. Conjura-
tio erat causa tumultus aut belli intestini: quo tempore, quia singulos interrogare non vacabat, qui fuerat ducturus exerci tum ibat ad Capitolium&exinde proferens duo vexilla, unum roseum, quo pedites . Evocat; alterum coeruleum, . quo equites: dicebat, qui vult salvam Remp. me sequatur: & qui conVe- . nerant, simul urabant: unde dicebatur ista militia Conjuratio. Evocatio erat, cum ad diversa loca diversi propter cogendos exercitus mittebantur. Legitimum militiae genus Sacramentum erat qui hoc
genere militabant, ab ipsis ducibus, delectu habito,
Universa primaque copiarum omnium paMitio Orat in quatuor legiones. Per idem tempus Consulari . - . praediti potestate edicunt Praesectis sociarum civita- tum in Italia, e quibus auxilia putant accersenda, numerum indicantes ,r viamque & locum in quem convenire oporteat qui delecti fuerant. At civitates, delectu habito, simili antedicto mittunt Sacramento adactos, constituto praesecto, & mercedis exhibu
Miles , ante docimum septimum, & post quadra- lgesimum
117쪽
gesimum sextum aetatis annum, nono nisi necessitate cogente, ad arma vocari solebat.
Μilites, sic lecti cingi solebant, & sic in Militum
numerum referri: fluxit autem mos iste ex eo , quod qui militarent omnes cincti erant: unde natae ph Iases in procinctu esse , in procinctu stare . testamenta in procinctu facere , quale faciebant sic. milites mox pug
naturi In Castris discingi . seu discinctus versaris &
ipsum erat crimen a severis militaris disciplinae Cen-λribus morte aliquando piatum, & saepe aliorum criminum poena, . Tyrones autem erant , qui publicis quidem expensis iter faciebant , nondum tamen in numero erant ,
S acramentum Militare quale fuerit nemo sere exponit , nisi quod eo iuberi militantes sequi ducem
quocunque ducat scribant. Μilites primum Sacramento tantum a Tribunis rogabantur , non jurejurando ad militiam adigebantur: ipsi autem inter se conjurabant se fugae atque formidinis causa non ab1tur S , neque ex ordine recessuros. Jul. Frontin. lib. 4. cap4 I. unde constat inter Sacramentum & jusjurandum discrimen aliquod fuisse , quanquam nunc communiter idem putentur. Sacramentum hoc militare plurimam apud milites vim habebat , praeser-Tim Romanos. De eo haec tantum ex Optimis Authoribus brevissime accepimus. Finita Conscriptione, Sacramento Tribuni adigebant sic. Unus ex tota legio- me eligebatur, i quisngula sacramenti verbaconcepudi praeivit : alii secuti saltem dicebant jurare se inem. Hoc vocabant praejurationes facere ἱ cum ille praeiret
118쪽
& conceptis verbis ante alios juraret, alii secuti dicebant tantum idem in me. Jurabant se neque signa deserturos, neque aliquid adversus populum facturos; item se conventuros iussu Consulum, neque injussu abituros. CAP. V.
UNiversas exercitus Rom. in duas partes divisus fuit, in Legiones & Auxilia. Legio a lependo dicta, quia leguntur milites in delectio vel, a deligendo ,'quod ex omnibus pugnaces in jillis delecti
Legiones aliquando majori, aliquando minori militum numero constabant: sc. aliquando trium , aliquando quatuor, aliquando quinque, aliquando etiam sex millium. Legiones a numeris Prima, Secunda, m. dicebantur. Alia multa Legionum cognomina erant: Victrix, Fulminatrix, Felix, Ferrata ab armorum praestantia, quae tota e ferro, Fretensis freto assita,
Pia, Fidelis, Valens, Minervia, Apollonia, Adj
trix, Germana, Gallica, &c. De Legionibus not. r. Non eundum semper suisse Legionum numerum: 2. Legiones nomina suasortitas a diversis rebus diversimoae. 3. Plures aliquando fuisse ejusdem nominis Legiones, ordine tantum
119쪽
De Legionis Partibus, cohortibus, Manipulis, Centurus, Turmis ct Decuriis.
Constabat Legio ex Pedestribus & Equestribus
copiis. Pedestres copiae in Cohortes & Manip los : Equostres in Turmas & Decurias divideban
C Ors squasi clausum in villa J ex pluribus Manipulis confecta constabar, ut villa ex pluribustectis. In Cohorte tres erant Μanipuli ex Hastatis, Principibus & triariis: solebant etiam Velites manipulos comitari. Iusta Cohors legionaria habuit quadrim fgentos & viginti: erant etiam Cohortes quingenariae , & sexcenariae, si eleniores manipuli & legiones. Prima Cohors dignissima erat, non numero sed splendore. Erat Cohors Praetoria decumana & grancis, Velut extra ordinem, quae a Praetore non decederet: in hanc cohortem adoptati &adscripti sereamici erant ., ornati thoracibus squameis & scutis imbricatis, dictique Praetoriani. Manipulus duos habebat Centuriones, & unicuique attributa erat pars, quae Centuria aut ordo dicta: ea in veteri legiona erat sexaginta militum. Manipulus diu in mi istia mansit: labante imperio Centurias pro Manipulis habere coeperunt, ManipulOS Pro Contuberniis,aut Decuriis ipsis. Manipulorum vetustas ab urbe condita, imo ante ipsam fuit. Centuria erat dimidia pars manipuli, uti dictum. Turma nonnullis quasi terma, quia ter denOS habuit Equitum : aliquando autem Turmae erant hominum quadraginta. , : Decuria, milites decem, qui quoniam sub eodem rentorio commorarentur, Contubernium dicta: unde
120쪽
IV. COMPENDIUM ABSOLUTUM. o te Contubernales etiamnum appellantur ejusdem nospitii & domus socii. Ilar omnes & legiones & legionum partes pedestres constabant ex quatuor Militum generibus: sunt illa Velites, Hastati, Principes di I narii. r. Hum3 erant vilissimi, qui aetate & opibus exigui in isto minimo genere militabant: inermes fere pustnabant, & in fronte plurimum expositi hosti eratar.
Hastati dicti, quod primi pugnabant hastis: ido
lim, ted postea, & jaculatoriae hastae apud Velites remanserant socios. Principes, qui a principio stadiis pugnabant; unde & nomen: postea alii minus illustres sumpti in eum locum. VTriarii dicti, quod in acie tertio ordine extremis subsidio deponuntur: subsidebant hi presso altero genii: dicti Pilani quod pilis pugnabant i & totus 1lle ordo Pilus VocatuS. Hasati Juvenes erant: Principes viri & viris proximi Triarii grandes & maturi. Erant in legione Cohortes decem, Manipuli triginta: Centuriae sexaginta. Velitum nec Manipuli proprie nec Πgna fuere: itaque subsignanus miles ab iis diversus: Velites erant sparsi per Manipulos. C A Ρ. VII. De Duce ct Imperatore. Exercitus apud Romanos fuerunt primum Reges, deinde Consules, Diinatores , Tribuni Mil. consulari potestate , Decemviri legibus scribendis, Praetores, Proconsules; & Propraetores; hi enim suis auspiciis bellum gerere dicebantur:. Tribuni vero Mil Magistri Equitum, Legati, &c. non tuis 1ed alienis auspiciis pugnabant. Institutum fuit ab