장음표시 사용
51쪽
C o tu T I N. C O N TI N E N T. penis , ut Veteres loquuntur, putrescente, sive potius leυ ier in sammato . Nam sanguis putrescens apud ipsos idensost, ac phlogi licui , ut postea videbimus . Eam vocat styeput: runa simplicistimam non synoesiarum, ut male alii credunt 3 multu enim putridarum genera ut alibi g. LVIII. monuimus, veteribus erant ) facilliinamque curatu. Dupliacem putat esse, aliam puram legitimam, aliam notham, sue spuriam. Illam raro septimam diem excedere, hanc ad decimam quartam etiam extendi , coctionisque signa in ea avare e. Itaque ad Synochos putres omnino spectat, vel si ad Synochum simplicem velis , profecto non di Merret a syum cha sanguinea, plethorica . b) Descriptionem Synochi scorbuticae, quam dedit SAU-vA6 Esaias, si confulas , facile intelliges, vel f tomaticam eam fuisse , vel cum scorbulo complicatam , vel ob conta gium a parentibus scorbuticis susceptum a Synochi simplicis natura descivisse , lethumque ob veram sanguinis corruptia-nem die septimo attulisse. c) SAuvAGEsrus unam , eamdemque febrim exis avis
synoehain catarrhalem HoFFMANNI cum Catarrho epidemicoHENIS CHII, cum febre epidemica ANONyrar apud Rive rium inter observat. addit. obs. X. oe cum Catarrho v E-RΙΙ cent. I. obs. X. Sed , s quid judico , non parum hujusmodi morbi di erunt inter se , EI spe atim a Dinocho simplici valde dissant . Sisgulογum descriptiones una simul
comparentur. Descriptis febris epidemica , FRID. HoFr-MANNUs vocavit synocham catarrhalem, SynOCham Compositam An. 171'. extat apud eumdem i. de febrib. seel. 2. cap. I. Obs. V. Si eam rite perpenderis , deprehendes , catarrhum videmicum fuisse cum febre plus minus gravi coum junctum, aut si febrem malueris eum appellare , nequaquam, si ' dura ionis tempus , Me Upi rationem confideres , febribus continentibus accensendam esse . Nam saepe, quando grasser morbus erat , ad decimam quartam diem μ orenώ-batur, quod nocho se lici minime convenit ; is prεterea Vespertinis horis exacerbabatur , quod quotidianis continuis remat tentibus proprium se ut nihil ἀicam de exanthematenuitari, aut petechiali , quod in eo er mpebar non raro α
52쪽
exitioque erra. Neque vir alioquin doctissimus ad contine itum febrium classem retulit febrem catarrhalem HoppMAN-Ni, cum de ea sermo incidisset . Sed puto, non eum mentern intenἡis e ad haec HopFMANNI verba: Fluxiones catarrhales vesperam exacer tA c loris fecerunt incrementum , noctemque inquiet/m, donec decimo quarto ut plura mum die disceferunt penitus . Iure igitur, eo quod febris ista vesperi ingravesceret, noctemque molestiorem faceret , ad remittentes a nobis revocata est . Synochus vero epide- mica composita Cum C tarrho A. Is go. G. HENIs CHII 1eribitu8 in Commen. In ARELAEUM pag. 3Is. Hac quidem ratione durationis ad Synocham magis accedit , nam ut plurimum die, interdum, sed raro, longius protraheb tur ad septimum , & nonum diem . Mela, υero ibi mentiost de continuitate continenti, probabileque est, cum catur phalis morbus esset, vespere ςxacerbatum esse , mane re missones habuisse . Etiam ob rem , si ad fεbres referenἀus sit, a/ remittentes procul dubio spectabit, non Ad continentes . Adde , HopFMANNI descriptionem non parum ab iu HENIsCui I discrebare: atque adeo Mnam, eamdemque morbi speciem complehi . Plotius cum HEMIs CHII morbo convenit febris epide mica Λ. 1sgo. quam Anonymus KI-vE RIUM describi , quamquam hujus descriptio aliquantum ἀb illa HENI scis 11 desectiat , neque ita accurata , Atqui absoluta st , ut de speci ca morbi natura aciquid decerni queat. Id unum certum, manifestumque est, utrumque mor-
ρ - r, ideoque cum I Nemribus coufundi debet ἀ) RAMAZZINI Us constit. febres ab Uiυo calore maxime ge uias defcripsi . ebres autem istae tertianae intermittentes erant , plurimum exquisitae , & quae die septima , az et lan
ius , post unam , vel alteram phlebotonNam Per Sudorem judicabantur g. XXXIV. . pho febrem tragoedam Abderitorum ex LU
53쪽
comm/morat , non quod es , quam in illa costituisone M, ita observaUerat, tragoeda esset, sed ut ostensseret, im-m dicum tum catissam ejus fuisse , ac proinde esse etiam posse febrium tunc regnantium , adspestu qui dein terribi lium, nec sine metatis emotione, sed quae postea die septinia, Oborto sudore, post Celebratam liberali manu phlebotomiam, solverentur . Febrii igitur isthac I AMAZIMI erae tertiana intermittens ; eum diathesi insummatoria forta se complicata, aut cum sanguinis nim 'a copia, is servore conjuncta, n quaquam ad Synochos spectans. J ure etiam ornitro Speciem septimam , nempe Synocham dolorum , θ' speciem octavam, sive Syn ham cephalalgicam D. R AZoux , quas habet SAU v AGEsIUS ; nam febris , quA. Comitatur dolores, & phlogoses vulnerum, ambustionum , phlegmonum , bubonum Luppurantium , tendinum punctorum , arthritidis ,rhaumatismi , nephri te, proctastiae a mariscis , aliorum
que morborum nunquam continens est, sed exacerbans, ariaque in qualiter decurrens , luterdum etiam intermittens ideoque innie Unochis asceasetur . Nec quad arrocem Cephalalgiam eae vermibus narium caDa obsu aeribus consoquebatur , a D. RAZOUX ita describitur , ut S)nο ha fuisse diei dii est. In ejus enim historia Iournal de Medec. T. IX. p. i s. nec ἀe typo febris , nec de tempore , quo desiit , quidquam prolatum est . Cur igitur Synocha symptomatica
Eicatur , cum ipsem e RaZOUX , es m nomine non do- verit p
i. Magni autem refert, utrum syn Ochus haec g. 'Vo. I, CCXXXIV.) sit sim'lex , t ura, et gra , an im-traria, imo mala , aut C0mplicata. Hin C enim non hsepti ibi una symptomata, re procedendi ratio, verum etiam cura ipsa variant ut . Simpleκ, dc pura inci- .pj x plerumque sine frigore, δί sine horrore. To BUR SER. GI. II. D tum
54쪽
tum corpus segnescit, at quadam velliti lassitudine fra: tim, aut contulum videtur, atque aestuat.
Succedit maia uestior cutis mador. Caput . vel do let , vel gravius persentitur. Facies praecipue tu met, rubet intensius , & calet . Ali1or occupat somnus; multum arteriae temporum pulsant; re
spiratio magna subdificilisque est; pulsus plenus ,
vehemens, creder, & Velox, at aequalis, mollisiaque, eo Casu excepto, in quo primae viae vitiosis 1uccis scateant, aut a vermibus in sestentur. Tum enim, antequam ejiciantur, spasmos excitant, unde pulsus parvus, duriusculus, atque inaequalis ei ficitur. Sed tunc complicatum malum est. Urinam a naturali nIn multum aliena esse consuevit. Initio tamen, ut plurimum aquea, paullatim vero rubicunda, aut alba, crassa , & turbida sit , praesertim ubi febris attingit tertiam, aut quartam diem. Mador autem cutis , quem cito apparere diximus, sensim augetur adeo, ut remittente jam morbo, aut quavis ejus remissione in plenum 1udorem prorumpat. Interdum etiam si plethoricus,
hisenisque sit aeger, vel quarta, vel septima die supervenire visa est narium haemorrhagia , quae febri finem imponit. Quandoque sola etiam inset sibilis transpiratio id praestat. Nec rarum est, at vi fluxu morbum quoque feliciter solvi ' .' onochus simplex, quem anno mense cur mir cl. STOR CRIUS Ania. Med. secund. in sic sub febris acutae simplicis titulo ab eo destribitur: Symplomata ejus crant levia: exiguus solummodo capitis dolos, si os medii eris, sicca tussicula, & febris admodum mitis observabantur. Lingua fuit plerumque alba, oculi vivaces, raro tur bidi, respiratio naturali fere aequalis, Cutis mollis. Alvus bonae consistentiae, & coloris, sere quotidie sponte prodiit.
Urinae sub initium luerunt ruta, finiente tertio morbi die
55쪽
turbidae , & quarto die posuerunt sedimentum copiosum , album , glutinosum quale calculo laborantibus communei est) . Saepissime quarto die ortus est copiosus sudor per univessum corpus , & desiit tunc febris , & urinae sensim naturales saet e sunt: Si vero quarto die sudor nullus ob -
i,ervatus fuit, tunc urinae Continuarunt crassum ponere se
dimentum, & septimo die citra omneui sensibilem evacua-itionem aegri a febre liberati sunt , & vires suas brevi re leuperarunt a Ultra septini una diem febris acuta simplex sie locat nocham nunquam duravit. Tres tantum hoc menise aegri fuerunt , quibus septimo die miliaria alba erupe-iunt. Nihilominus & his eodem die febris cessavit; caepe runt redire vires; vi uit appetitus , & omnis actio, & fun- ctio , uti iis, in quibus talia noti contigerunt &c: Scire au- item licet , pracedente mense Iunio fuisse miliaria exanthe- ata moγborum praecipuum , sue ιtationarium : cumque con-l'ιutio videmica temper morbis intercurrentibus aliquid suppedisee sua indolis , aut faciat , ut succedentes morbi viliquid pracedentium in se retineant , nil mirum , s in jac Disochi specie interdum miliaria eruperint , benigna ;, salutaria ; quamvis communiter a Duocho abesse so
Atque haec quidem Sytiocho simplici , & pii rae
ommuniora. Sunt tamen quaedam cuique propria. In sanguinea, quae frequentius juvenes , virosque 'le oricos , & sanguineis evacuationibus assuetos, quovis anni tempore ; sed praecipue verno, aut aesti-YU corripit; graviora omnia eveniunt . Saepe san uis copiosius in caput , fauces, pecto us, aut in ab dominis visce ha irruens , congestiones quasdam qua sit inflammatorias procreant ; h hac manifestiorae rurii partium sympto mala s. produnt, ut turgi-ilior. rubicundiorque facies , insignior oculorum ru-
56쪽
DE FEBRIBUS bor, & lacrymatio, gravior capitis dolar, tempo rum pulsatio, Vertigo, sopor, interda que mentis etiam aberratio, in saucibus deglutiet adi aliqua difficultas, in ore sitis, atque ariditas linguae. Si pulmones, dc praecordia magis assiciantur, mox urgent pectoris angustia, dissicilior, dc crebrior re 1 piratio, anxietas, cordis palpitatio, Virium, ani mique dejectio. Quod si ventriculi vas, sanguis oppleat, nausea, vomitus, aut vomendi cupiditas, ct quandoque singultus accedunt. Similis Coargesti ob sanguinis in intestinorum tunicis molestissimas in flationes facit, alpum adstrictam, aut liquidam &foetidam; in mesentericis arteriis, & venae portae ramis dolorem fixum circa primam lumborum ver tebram , decubitum insuebum, jactationem, dc si spinalis medulla petatur, torporem, languorumque artuum aut etiam convulsiones, HosFMANNO a referriate, qui tamen multa ex praeconcepta opinione sibi confixisse videtur . Utcunque res sit sanguineam detegunt temperamentum sanguineum,
sae g. CCXXXV. in biliosum, sive calidum dc
siccu in corpus, alioquin sanum inciderint, nulla quidem putredinis eκ veterum mente in pulsu,
aut uriniS notae inveniuntur, verum calor acer incute arida ferit manum tangentis, OS amarescit',
appetitus dejicitur, sitis, vigiliae, dc capitis dolor magis eXcruciant. HOFFMANNUS his addit anxiu-tates, aestum internum, crebras dejectiones, viri-
57쪽
buς inses alas, dc quasi animi desectioiaem inferen tes . Sed praecis si a , & veluti pathognomonica ejus na sutat calor ardens, & sitis ingens a).
In his enim ardenti una omnium febrium natura sita hoHie a plerisque reputatur. Distinguitur Uero a febre ardente periodica , sive cum ρ riodo, quM ad intermittentes, aut remittentes spectat, quod nullas accessiones , dc remissiones manifestas , &Certas habeat. FERNELLIUs, aliique in Dnocha hujusmodi bilem praeter modum effervescere , febrem que movere opinantur . At FERNELII opinionem , si unquam admitti debeat, ita accipiendam rite naonet S ENNERTi s ), ut non vera bilis hepa tica, aut eΡcrementitia pro hujusce febris caussa intelligatur, se i tenuior, calidior, atque acrior sanguinis pars, cui bilis etiam nomen Veteres in dictere ; silve, quod eodem recidit, sanguis inse , qui in cholericis phaesertim, tenuior, fervidior, acriorque est, ex Catilia evidenti effervescens.' Suspocor HoppM ANNUM hic falli ; nam hac tomatarum locu=n habent , cum . a biliosa in primis viis congesta .colim/ie gignitur . Tunc febris biliosa quidem est , non tamen continens nec homotona , sed periodice exacerbans , r niatens , sic , ut ad st Maittentium clas em , ut gastricat omnes, omnino pertineat. At si unquam tu nocha bilis 9umores copia , aut qualitate psccantes primas vias obsideant , hi non ut caussa , sed ut ' ecta ψ ιι febris ha ibendi sunt, aut , ut complicatio quadam gastricae saburra , cum febre i a conjunguntur, c ut eorum e cretione mor
58쪽
Universim varietatem aliquam facit aut tempeis ramentum, aut aetas, aut cacochymia , aut aeris constitutio, aut anni tempus, aut plurium caussa erum coinplicatio; quorum si ratio habeatur, syna, tomat tim, atque aCcidentium novitas, aut diversitas Medicum nequaquam occupabit , neque in errorem addubet. Facile enim ipse perspiciet, quid cuique caussae, aut complicationi tribui debeat , quid proprium, quid insolitum , quid accestorium morbo sit. Plurimum autem refert nosse, quinam morbi antecesserint , quae iram languinis diathesis
praevaleat, quaenam morborum genera poti simum dominentur: nam omnes tum febres sporadicae , aut intercurrentes, atque adeo ipsa sy1aochus sim lplex antecedentium , aut Concomitantium morbo rum naturam quodammodo induunt, aut aemulantur; quo fit, ut non parum earum symptomat 'discrepent, aut praeter propria cuique morbo, e litam aliena, atque insolita se adjungant. Qua propter Synochus modo tussim, naodo diarrhoenam , modo lateris dolorem, modo peticulaS, modo e- Xanthemata miliaria , aut alia hujusmodi secum trahit, ut catarrbalis , aut inflammettoriae , aut ricae, aut petechiatis , aut ipCCiem mentiatur. Sic, opinor, interpretandi sunt i criptores, quando S=nochas cum peticusis aut missariis, aliis que morbis complicatas reserunt. Atque hoc sensu putrida , aut maligna dici etiam poterit. CCXLI. Ceterum Synochus simplex distinguitur a 'γηρ- cbo, ut vocant, putri, posterior haec diutiu
59쪽
trahatur, aegros gravius sympi Imatum cumulo a Dficiat, functioiaeique omnes evidentius, & perti nactus laedat, & quod vere inflamm ttoria stit. Praeterea, ut animadvertit QUESN AEUS a ), Synochus putris incipit cum horrore, pulsu statim con tracto, profundo, inaequali, calore agri, morda ci, ardente , urinis tenuibus, flammeis, coloratis, interdum aqueis, dc pallidis, diuque talibus . Item aliae fiat, res in i pio initio magnum horrorem, aut longius frigus plerumque excitant, sed simul in ter initia mitiores videntur, deinde sensim ingravescunt , donec sunt mum gradum attingant. Contra Synocha imputris nullo, aut certe levissimo horrore aggreditur, & gravibus mox adscitis Syria plomatibus te prodit, caloremque generatim non acrem, nisi cholarica fuerit, comitem habet, qui calor 1emper ejusdem tenoris est, & si unquam remittit, brevissimam ejui in odi remissionem esse ,eκ STΛΗLIO docet SA UUAGESIUS. Ρulliis insupere κhibet plerumque magnos, &. plenos, nisi cum caco-chylia primarum viarum, ut supra g. CCXXXVII.)animadversiim est, Drte coinplicetur, aut ara alignitatem recondat ; nam in malignis pulsus par- tignitatevus, debilis, humilis, atque tiraequalis esse cori- suevit,) I summam virium lassitudinem adjun- 'ctam plerumque habet. Malignitatem vero ipsa recondit , vel quod ex venenato principio oriatur , vel ea sit aeris constitutis, quae malignos morbos gignit, unde eorum particeps & ipsa quodammodo fiat.
60쪽
Rerumque Synochus si inplex plerumque salutaris est, quia tabi est. Natura a superfidis humoribus, inutilibusque ex crementis per ludorem, urinas, vel alias excre tiones, interdum etiam per sbiam auctam peripi rationem te se eXOnerare in ea annititur. Hinc a
, t. usis N TO a ) inter depuratori iis, sive defaecatorias
passim po- ut ipse vocat, collocatur, hoc est, inter eas se bres, quae, quoniam a caus a facile per corporis emissaria sine coctionis purulentae subsidio trans mittenda profluunt, ideo acr troae ab eodem dicuntur. Si plet hora tamen fuerit insignior, aut grave ad quod erratum vel ab aegro , vel a Medi oadmittatur, multa timeri possunt, quae nimia Vasorum plenitudo, aut vehemens sanguinis motus post Mia 2 inferre solent. Speciatim periculi plus habet, quam ephemera, eoque deterior est, quo crassior , densior, aut inaniarior sanguis plet libram faciat, aut quo 1Danifestior scorbutica labes, aut malignitas , aut alia prava complicates cum ea copuletur. Ne que discrimine prorsus vacat, cum ardentis naturam assumit ; nam facile tum interiores partes in- fiammatione, aut gangraena corripi possunt, ni cita & apta medendi ratio succhirrat, aut in hecti cam , ut docet GALENUS b) , degenerat. In tuai versum impura , & maligna ceteris perniciosior est.