장음표시 사용
481쪽
- COMMENTA. IN . XVIII. PLINII.
I M I L AGO . &c. Budarus horum affatim meminit. libro assis. v. libram panis evonens pro dimidiato prima nepatisens,cibarium etiamVocans panem plietumi
ex Ph.hu Verbis colligens aphricum, triticum orae stansim
Hi NI Pii non fuisse verba eius subiiciam,quod persuasum habeo ope
adlatura huiclectroni Ex farina tritici aphrici, similago quae i& simila dicitur cribro tenuissimo a polline secernebatur ita ut expolitiue testante secundam Vesuti similem elicerent , & crassiorem rursu, pollinem a furfuribu laxiore incerniculo succernerent. Similagintautem pretur asses quadragenos in modios fuisse mediocri annona,qua ratione duo medimni romani qui sextariumparisinum faciunt,duodequinginta denariis Valuerunt. hoc est duodecies quaternis.Quatuor enim denaris. X l .assibus Valuerunt. At castratae sigea eratitalica, e M triticum delicatissimu eius Lmmς duplumho stasse, semidentis modios singulos. uodita intelligo, ut modii floris tenuissimi siligi
nissehis &quinquagenis assibus reserunt. Quare subducta ratione; constatduodecim eius modios idestsextaris nostrum sexcenis septuagenis binis assibus meου diocri annona fuisse, Eoc est, sexagenis septenis denariis,qus minimo minus a no bigvndenis franciscis N dodrantibus,hoc est quinis denis solidis aestimantur. Porὰro duodecim modii siliginis ratione a Pli. posita ex quatuor R. xx . tritici modiis fiebat, palam est squasse duos parisinos sextarios. Quippe cu dicat Pi.ex modiis semodios redire,&polline primarium & secundariu restare. Ex siligine caprea; vlluc ait Pli cluaternos sextatiosrediretinuest,hoc est modii quadrante.Subdis Pli. - ADIICIVNTVR ius genera bromos, &c. Est certebromos genus gis,quod alii alienasiue aegylope vocant.Paulus tame Aeginita quid discerniculiinter bromo vae Iopen ponitivi monstrabimuὴ aliubi iusius. Theophr. v .deplan, histo. ylopeponit interfuges,intelligensea auena,quando est. Et quaec*que singulis seminib'conascuntur,veluti loliu S Hylops in triticea 3c hordeacea segete. Ad quae allusit Pli ca.eiusde lib. x v ii. Porris quod de ortaeso hic est,era pendendum a The .fuisse euainter fruges adnumeratum, alii Vt Diosco.& Pas' arginita inter herbas medicas collocant,de quo aliubi videre erit. STELA DENTICULATA. Colunula dentibus distincta,sive cippis lapideis denticulatis. Vocamus em stelas etiam cippos lapideos, hoc est colanas.Porro sunt qui paulo inferius legant. ET IPSA autem quae eualuantur. Alii euoluntur, rite eualuantur legerim. Est emeualuare in segetibus auileguminibus quando valvuli, folliculi vespote decidunt,avalvulis deflexa voce. Ggstro,ac' hic suma dicitur, operimeta acinuolucra seminu trita Sc cribro excussa, glums siue ac'dici solet. Gluma fossicul' est authore Vari i rei ru.ac' etia pro purgameto frumeti poni so*la V tapud Co . quado est.Na suburbanis laetas pore' acere nutricad' est. As da etiaauthore Gel .atii. no. Xi .significat furfure frumeti.Ph.hic purgamem millis panicique dixit. -- CAPUT . X I .
nus hoc fermenti exoleuit Sunt qui nunc eti m acetu huic sceat. BESSE S,octo Vncias.F E R metabatur, meta*re facere crescere vel miscedoaugeri. Pro piguefacio etiaponi solet a Cesu.&fermentum admiscere,ut apud Ph.is;
pius. in P ANI S inquit Pli. PLURA G E NERA, &c. Uura genera& quidem faetitia pania comnat, lutias quos Pityrias, hoc est viliores vocant,veluti di
482쪽
ω. CCo V. xetis furfar eos: panes in aeutum formati calli escti . Fuereantiquitus panes ex melle, ac Uins passis & aromatis aliis consem, quos Nastos appellabant, eo enanomine callentem adhuepanemmtelligunt aliqui. qtu huiuscemodi panes con ficiunt, cantur Nastocopi, sicuti artocopi qui panes conficiunt, quos alii Vocant artopoeos.Mystilem item panem vocabat eum,qui canibus daretur.Collyraena panes minutuli qui pueris solebant dari dicebantur. Pamse lenteetiam fieri sol est,qui phaim Sceretur Colla etiamnum dicebatur,v11ub enhus coquenauturo id penus mulia quaesilentio transeunda duco. Et Lubnectit Y11nius.
- ARTOPTAMhpUAVTVS, Sce. Plauti verba haec sunt. Ego hie artoptam ex proximo tendam puto. in C RI B ROR VM G E NE R A . Antiqui eribris m subigenda rari na utebantur,sed'alia erant rariora lia spissiora,minutioribusque foraminibus diu stincta &ad subtiliorem farinam subigendamapta, qualia pollinatia a polline dis m. Instrumentum autem aliud. quo farina nunc subigitur crassiore lana constat: seste ac concinniter vocatur mact ossicinaver 3 ubi fit panis artopaeum elegater dixerimus:&artoptam etiam instrumentum in quo concoquitur. Area Verbuta panis reponitur 'piam': Item aream panariam. NOBILI M. S subditrii. PILO MINCTORUM ZO E NALI OPERA , Se. Hoc est, opera seruorum, quos Vinctos peα des diximus ulo superius,pedibus enim vinctis operabantur,quare impediti di eebantur. in C ON T E R V N T V T R I C V LOS, Hoc est,ope timentatae inuolueraseminis deae, Utriculi erum in frugibus dicuntur seminum
Vesculiquii frugibus. EQUITUR NATURA LEGvMINUM INTER QUAE maximus honos sebs. Quippe exqua telatus sit etiam panis, Sc. Sestu non indignum,quod de faba seri bitTheophra. de platarum causis. ii .S1 verb, inquit, faba bre aliud quicquam in Ieguminibus minusfructificet, imbe Faba Rcillitati certe tribuendu est,qua de causa matutius hgesere insatio. resolent,ut ptiu hyems sit, radices concipere Valeant. Vt quassismature prouenerit, tamen perfici phrunquenon possit. Imbecillitatem eius non sensu percipere licet,est enim corpore soluto ,euanido, nec radice numerosa subnittitur 3ce. Leguminum genera plura esse est in confesso, maxime quidem grata in usu hominuNeluti faba denticissa,pisum phaselus cicer,canabis,mi Eu, panicum,sesamaaupinum,eruum,&1dgenus . De quibus singulatim disserendu. 8c docendum quae terra cuique legumini congruat.Primu de satione fabae,cur' mulutiplex ususca quadrupedum generi,ium hominibus per commodus. Fabr proαfecto authoreColu.lib. ii . pinguissim lacus,vel stercoratus destinatur,vtistior proueniat,& si vernactum, inquit, eritin valle situ, quod a superiore parte succuacc1pit,ptius tamen iaciemus semina,deinde proscindemus terram, proscissam in liram reuocabimus,occabimusque,quo altius largiore humo contegatur. Naid plurimum refert Vt radices enatorum seminumpenitus demersς sint.Sinaute proxims messis, occupata erit restibile,desectis stramentisquatuor & viginiti vehes stercotisiniugem disponemus, dissipabimusque. Et similiter insemeerudo solo ingesserimus naratim',imporcamq; occabimus,sicis sint qui neget locis frigidis O iii γω oportere
483쪽
V oportere occati fabam,quia extantes glebar a gelicidiis adhuc eam vindicent tenetam,& aliquem teporem frigore laboranti praebeant.Sunt etiam qui putent in ah uis hane eandem vice stercoris fungi,quod sic ego interpretor,Vt existimem n6 sationibus eius pinguescere humum sed minus hanc, qua caetera semina vim terrae consumere. Nam certum habeo frumentis Vtiliorem agrum esse, qui nihil quam qui istam siliquam proximo anno tulerit. Faba neque macrum, neque nebulosum
Ioeum patitur, densa tamen humo s e commode respondet. Media sementi patesseri.& pars ultima debet,quae septimuncialis satio dicitur. Post brumam parsistEcte laba se itur ptistis rusticis SVergilio amurca vel nitro macerati fabam,et itiseri placuit.Laetior ut ait Vir.Vt foetus siliquis fallacibus esset, &quauis igni extiguo properata maderent. Nos quoque sic medicatam competimus, cum ad mututitatem perducta sit minus 1 curculione infestati. Sed Sillud quod deinceps dieriti sumus e erit praecipimus. Silente luna fabam vellito, ante lucem , deinde eum
in area exaruerit confestim ptiusquam lana incrementum capiat excussam, refugerataesque in granatium conferto.Sic condita a curculionibus tuta erit: hactens
Fabi αν de fabarum satione. Poreb quod de fabacia ait Pli.&baesa genus erat Iibi quod fabatha bii fiebat, deorum religionibus aptum..teris de faba pythagorica platique anessetita. quidem disserueresententia abstinendum ab ea Pythagoram reserentes iusisse, sensus ut placet Pli. betare faceretque insomma, aut quia inflationem cieret, ut ait Cicero,primo diuinationis,quandoait.Iubet igitur Plato sicad summam profiscisti corporibus affectis Vt nihil sit,quod errorem animis perturbationemque si ferat. Ex quo etiam pythagoreis interdictum putatur,ne faba Uescerentur, queres habet inflationem magnam.Is enim est cibus cotrarius animis traquillitatem querentibus. Contra,Aristoxenus Veterum literarum diligentissimus refert Pythagoram nulla legumento saepius uid quam faba, quod ea alvu subduceret sensim Rieuigaret. Ampedocles a fabulo hoc,abstinendum esse Pythagoram praecepisse testatur,hoc est a rei Venetiae proluuio, quod Grai adest cyam non solum leguomen notet,sed testiculos. Plutarchus author multae.&quidem compositissimae lectionisAoc symbolum pythagoricum refertisie oportere intelligi. Ut Pythagoras abstinendum asstispraecepetit,hoc est ab reipublicςadministratione, Fbdeasit periculosa,nec fieti possit citra reprehensionisnotam,autdetrimentum alicuius. Fabis enim antiquitus suffrana ferebantur,fiebatque,veluti adhuc apud Venetos fieri conspicimus,ut per fabas albas annuentes suffragemur: per nigras renuentes refragemur. Rei huius affatim meminit Gellius atticarum noctium quarto, capi.
Referis x i . ferina appellatur. Dicebatur fetina aut refrina, quoniam ad sacrificiumna. referri solebat faba e segete auspicii causa, quasi reuocantis fruges & domum, de nuo reuerti ad rem diuinam faciendam.Hanc opinionem adiuuat quδd in sacrifiς ciis publicis cum puli fabacea diis praebetur nominatur restina: author Festus. Et subnectit Plinius. VERGILI VS EAM PER VER SERIS . 1 Vemo certe tempore Vergilius fabam serendam censet, quando ait. . Dum sicca tellure iacet,dum nubila pendent, . Vere fabis sation milio Venit annua cura.
FABALIA, Sunt fabalias arum frutices& siliquae Et ait Plinius. S E D MAIOR PARS, &e. Allusisse videtur adColumelis assertionem inquientis,libro secundo rei rusticae. Veteres 1tique rusticos pisrunquo dicentes audio,malle se matura fabalia,quam fructum trimestrem.
484쪽
IN NASCI TvR ET IN AEGYPTO, M. Vnde faba Aegyptia dieta est:
quanquam tamen sint clineam nasci serant in Asa 8c Cilicia.inae enim fabasia1si habet modo galeri caulem cubitalem, crassitudine cubitali. Florem roseo colore, dupla ad papaueris florem magnitudine: qui cum defloruit Vesparum finis simiae ira viticulos profert.Theophrastus,quarto de historia plantarum foliaeius adnausci magnitudine pileo thessalico scriptu reliquit. Poculorum folia fabarum usum Uinereprs magnitudine. Strabo,geogra. x V ii .refert his verbis. Aegyptiaca faba ex qua cybotium fineius virgς altitudine sere squales,ac decem pedes sunt. Fata in multis partibus x folia,&frondes emittit.&fructum fabae nostrς per simile, magnitudine solum,& gustu differentem: quare fabere iucundum quendam aspectum,ac desectationem prςbent: oblectantur autem mirum in modum in scaphis thalamiseris; densissima faberi subeuntes, eorum soli sinumbrati,qus adeo magna sunt, Vt poculorum re catinorum Usum prDeant, habent enim concauitatem quadam idoneam: de Alexandringossicingissplens sunt.Agii quoque magno ex his foliis prouentum habent: e Strabo.Radicem autem eius honore habitam quondam fuisse legimus:cruda enim comedebatur patiter & cocta, aegyptii nune eam secant in frustat quoniam eius caulis habet rectos quosdam pectines: qui nisi sectatur conuiuas solent defatigare: quam rem Martialis:in suis xeniis videtur inudieasse his verbis. Niliacum ridebis olus lanisque sequaces: Improba cum morsu Sama que trahes. Theo. eam sponte nasci tradit: quod & Pli. hic confirmat. Nunc redeamus ad textu. - EX LEGUMINI B VS' ait Plid NOVEMO Les γBRI SERUNTUR LENS. 3ζα Columella, libro secundo rei rusticς Sat α seratur.
nis Lentis sic meminit. Lentem sementi media crescente luna usque in duodeciamum, sola tenui,&r Muto, Vel pingui& 11cco marina e loco: seri conuenit. Nam m flore maxime luxuria S humore corrumpitur,vs Vt celeriter prodeat S ingradescat: antequa seratur, fumo atido permisceri debet: &citata quatuor aut quinuque diebus requieuit, spargi Sationes duas seruamusalteram maturam per media sementemseriorem alterammen februatio, Ea ne curculionibus absumatimc iandum erit: Vt,cum sit extrita, in aquam demittatur: &ab inan quς protinus indinatat: separetur solida:& radice silphii trita cum aceto aspergatur,& in sole siccata&refrigerata recondatur: in vasis etiam salsamentariis otiariisque recte seruatur, porro no obfuerit annotasse Lentem graecis dici ψ- ,id est,inaco. intero quod
de piso Ui .ait Colu Pisum seti debere testatur solo facili, ac soluto, hoc est,no spis o. so,tepidum locum desiderare idem tradit,AE coelum humoris frequenti. mium m CICERIS inquit Pli.) N ATUR A EST, M. Sationis eius sic memL D. nit Cesu. Cicer quod arietinum vocatur.Ite que alterius generis quod punicum ι ςς 'seri mense Martio toto potest,coelo humido oco quam Istissimo nam etiatd teraram Iardit atque ideo 1mprobatur, abs callidiotibus anteolis, quod tamen seti deis beat macerandum erit quo celerius enascatur.Palladius osse Ianuatio seti scriptureliqui libro secundo.Plura esse cicetis genera coruscere licet quia testatissimi authores speciem ciceris lanificati volentes appellatione plurali Utuntur ordium turque rem a numero plurativo,ut coiicere licet verbis Theophrasti nono de platatum historia inquientis di Rhaetis id ori μ' In quς Ph.hic ita vertit.Differentiae cicerum plures magnituesne, figura,colore,&sapore, de quibus in parte medica agemus amplius. EST Punicii
ENIM ARIETINO C APITI, M. Hoc a Cotu. arietinum vocatur,viris
dimus paulis superius. Columbinum genus dici putarim,id quodper hyeme aues Phasel uillae pasci soleant, meum videtur dappellasse Colla. loco quo diximus agente, Ium. quia apud eam nasci consueuetit, porro, Phasellum Cotu. iubet serendum in veri
485쪽
nacto vel melius pingui Si restibili agro. Theophrast Abro octauo plantarum, videtur appellare Phasellum Ad, o dest.dorichon. Sunt tamen qui ponant nihil diseriminis inter Dolichum & Phasellum.Nam Paulus Aeginita non differret se duo, libro primo docet his bi φασι di ish -ολει καλα--,hocest,Phaselli vero qui R Dolichi nominantur.
v AN VAM PRIVs, M. Etsi raporum ratis tacenda esset, i agetur de hortensibusmo tamen hie vide, i bitur alienum de eorum ratione sationeque egisse thonoὰl l tal rem sibi praecipuum bonitatis copararunt rapi amitemidi pq ni inter enim caetera genera praetulit Colu.quado cecinit. Bunias. . Congilis illustri mittit quam Nursia campo
Vocat enim Buniada,Napum, more gryco. Nam graecebunias, pus dicitur.Columella, secundo rei rust de Naporci satione Magit. Na pus devexam amat & siccam, ac tenui propiorem terram et itaque glareosissis Iosisque amis melior exit: locique proprietas Vtriusque semen commat. Naque in alio solo Rapa biennio sata in napum conuertuntur in allio Napus raporum accidipit speete: Quislocis re ste ab solstitio utrumque seritur:siccis vero ultimaparte
Ididia. mesis Augusti Vel prima septebris:solum subactum sutibus iterationibus aratri vel rastri,largeque satiatum stercore postulant. Et paulὁ si erius de his sic agit
Ab his leguminibus ratio est habenda naporum raporu que . Na utrique rustiscos implent: magis tamen Vtilia rapa sunt, quia 3c maioreincremeto proueniunt: Sc non hominem solum Verum etiam boves pascui:praecipue in gallia, thyberna cibaria prsdictas pecudibus id olus prinet:hre Colu.ad cuius verba alluine hie Ri.videtur quado ait. Q V ADR VPEDES FRONDE EORUM, M. Sunt enim Rapa cum pecudibus tum hominibus gratan'enim &solitos vesci manos testatur Martialis quando est. . Haec tibi brumali gaudentia fit ore rapa. Rapacia hodes Raporum dicuntur: porris quantum Raporum usus laetitantiquis .agricolis conserens deo raccommodus argumento est conditura eorum: cuius Colu.meminit,libro. xii .de his etiam agemus libro sequenti. Et subdit Pli. RM NEBULIS ET PRUINIS, M. Rapa gaudere nebulis, ae seri debere nebuloso tempore etiam Columella monstrauit hoc versu., Nube noua seri coeli impendentibus undis . Gongilin illustri mittit quam Nursia campo. Vocat enim Rapum Gongilla,more ν innagrares γα χωλω est,Gongilem cant Rapum: quod Vt puto vergat in rotunditatem. Na ονγ,Mν καγα a Meest, rotundum fgnificat. Τheo.plura esse tum genera naporum, tum raporum testatur: ut videbimus aliubi. Et quando ait Pli. - FESTOS DIES NEPTUNI ET vvLCANI, M. Sensus est:Raspa serenda mense Febru. qui mensis dicatus est Neptuno, september vero Vis cano:alii tamen Vulcanaliafieri circa fine Augusti tradui, de his, libro sequenti.
486쪽
NO. m. Sationis Lupini meminit affatim scite α Lupini --que Colu.libro secundo his Lupin ptima ratio est:quod satio.
l xime ex iis quς serutur. Nam vinetis iam emaceratis 3c Ar
te nisi j es, optimum stercus praebet: a vel indeto solo piovenit. veli positum in granario patitur eruu. Bouesperhyemes
coctbm,maceratumque probe alit.Fame quoque si sterio. 1itas anh sincessit nominibus,comode propulsat.Spargitur statim ex area,Atque id sinim omnium leguminu111 Eon desiderat requienm horreo: siue Septembri menseant qui istium,seu protinus a Cesecoctob is crudis noualis iugeras:&qualitercunque obruas sustinet colori negligentiam. Τepore tamen tumni desiderat ut celeriter confirmetur: terram exilem amat, ac rubricam:aetam reformidat, Iimosoque non exit agro:haec tussici stiam abunde Theo.eo quo superius loco diximus. Caetero hysiiodum hi tittin h. intelligat quando est. QUANDO ETIAM impositum ventribus meurorum, Sc. Putatim certe Piu velle intelligere vermes ventris Lupinisatigi. Nam Dioscondes,libro secund0.Lupinos amaros aquainadentes:eorumque intinam,aut cum aceto,aut cum melle lumbricos necare scriptu reliquit. Iteri, &Paulus Aegi.de quo agemus libro Vigesimosecundo.
Palladius, libro secundo.Viciam rite seri mense Ianuatio Vicia q
nci .ptu reliquit. Hoc mense,inquit colligendi seminis cau modo
li l sis non Mbuli secandi vicia seritur. Iugerum sex modis ocα sereda.
hcupant Serenda estin terra proscim:statimque cooperierm - da est ante noctem. Nam si nuda manserit noctis humos
recorrupitur: obseruadum est, ne ante. x X U .lunam serar
tur: quia sic sata limaces persequuntur hscisse quς ante eu lumella memoris mandaratilibro secudo rei rust.vbiast. Vicisautem dus sunt sationes. ma quam pabuli causa circa aequinoctium autumnale serimus: septemodios eius in unum iugerum: secuda,quo sex modios Iamiarib, vel setius iacim' semini progenerando: Vtrique satio potest cruda terra fietii: sed melius proscissat idque genus no amat rores cum seritur:1taque post secundam diei horam, vel re tiam spargendum est:cum iam omnis humor sola Vento ue detersus est:haec it Ie. Deo catur:occare comminuerelae sit ina,vt ait Vari ,libro rei rust.ptimo.Est O Rxς occare igitur: quum rustici satione facta bobus demissis, grandes gistas frangunt ri minuuntque. Runcare rh,eruere,euellere;&abherbis liberare: porro quodHePh.ait deeru'quod alii orobum vocant. Colu.eo quo Smmus loco:lstati solama dicromon humido,quiaJuxutia pigrumque corrupitur potest etiam eodem authoti VI Vm' re seri autumno: c minus post bruma.Ianua ij parte nouissima,vel toto Februario dum ante Calen.Martias:quem mensem umuersum negant agricias huic legu mini conuenire,quia eo tempore satum pecorisunoxium.& prscipue bobus,quia eos cerebrosos reddat:quinquemodiis iugerum obseritur. Et subnetat Plinius. - PEter eruum Diuum Augustum, &c. Haud facile est coni Cru, quanam affectione amictus fuerit Augustus: usu. erui siue oro, liberatus. ER V V Μ aut re Dioscoti. Fatinam mittit medicinae accommodam rugaluum subducit, namque cit,n id genus multa qus ab eo reseruntur:sed no
487쪽
- ea quibus ictum narrat morbis. Suetonius inritam eiusmisi torminibva eum assectum, aut Vrinae angustia,aut inanibus egerendi Voluntatibus, quas tenesino, vocant: cominamus,suspicemurque ad quς prodest erui famauet dicem in patre medica.Qui de Lupino volet amplius adeat Theophra. libro octauo de historia
ac RomanisFoenumcum appellatum est.Theophrastus autem quarto plantarum volumine Bucceron vocat, a bubuli
cornu figura. Seritur hoc, authore Palladio , librosecundo, mese Ianuario, colligendi seminis causatarandum essespisse. idem testatur:hsc inter pabulabobus gratissima numeraturrvi scriptum reliquit Colu.libro secundo rei rust. porro:farae lagoicuius hic Ri .meminit,seritur in stercoratissum loco, Sc ea fit aut re Cola. rima cum cantherini ordei. N. modiIs, iugerum obseritur circa aequinoctium autumnale sedimpendentibus pluuiis,ut cosita, rigataque imbribus celeriter prodideat Se eostmetur ante hyemis inoletiam. Nam frigoribus eum alia pabula desecerunt, ea bubus caeterisque pecudibus optime desecta praebetur. LET A MINE, &e. Fimo. Auena item inter pabularia censeri debet:eapoetissimum qussata est autumno. Cotu. Foemgrscum quod&appellat Siliquam)duplicem habere sationem memoris mandauit:mense enim Septembri causa paubuli seri posse asseresn mensis Ianuarii estimo, vel primo Februarii:gaudere sarisculatione idem testatur:porro in quibusdam exemplaribus hie male legitur,sacriui, ficatime,vel scarificatione:quando legendum sit sarculatione,ut verba Colu.i H dieant. His pabulariisadditur Ocymum:cuius Cato etiam memini bubusgratuasserens isque mederi, Adde medicam,qus bonitatis honorem inter pabularia tenet. Hac enim decem annis durare Cesu.tradit sexiesque demeti posse: agrum stercorare:omnemque emaciatum ea fieri pingue cum in quo mesticam quis est saturus,proscindere circa calen. Octobris oportet: sinireque putrescere:deindecaulen Februariis diligeter iterareo lapides omnes agere:gisbasque obtangerepr cipit Colu.postea circa Μartium mensem tertiaren occare:cum secatur idem fisgandam iubet. Palladi' formandas areas praecipit latas pedibus. X .longas pedibus quinquaginta, vilacilius possintruncati. yω ALTITUDINE UNCIALI. Policari.
storiae platarum octauo,eapi.decimo defrugum vitiisse agit.Seminum autem vitiaqusdam omnibuscommunia 'veniunt't rubigo,qusdam propria dantur obusdam, Vitabitudo ciceri radicis,&vriearum infestatio, aliis etia pulicum bestiolarum erosio nonnulla etiam statis,asque sal; sugine pereunt ut cuminum. Animalia vero si non in iis ipsis mantur sed extrinsecus v ant,non tam amisit. Nascitur enim in tritico cantharis in eruo phalangium. bigines in frumen taceis magis quam in leguminibus.Inter frumentacea eum magis quam triticum sentit.Vermicula etiam in cicercuhs gignuntur,eum secutis imbribus calor repens tinus humorem incluserit.Ad omnia autem haec tractim natura plurimu refert Iam enim
488쪽
Iam enim ecessi diuersum caliditate,aut se iditate: ut miditate eonaei.Qu clam etiam germinant iansumunt que celeritero reseruari egregie possint,Vt panicum,& milium,qusdam tarde germinant,ceu faba,prrespue qupeoctilis est. Cloer 8c Eruum omnium maxime durant . Lupinum longe diuturnius haec ille. Affici variis generibus vitiorum segetes rei rusticae setiptores memorie manda runt. Sunt enim iisnoxia,Loliuili quod alii aram dicunt. Lappς item, tribuit,rubigo, Sc id genus, descite ab Homero Mantuano dictum esse, nemo est qui eat
. Mox & frumentis labor additus,ut mala culmos , Esset rubigo, segni in horreret in aruis, Carduus tereunt segetes subdit aspera sylva,
. Lappaeque tribulique, ternitentia culta
, Instelix lolium & stetis es dominantur auenat. Addit Pli. his nori sorobanehe. Est enim orobahine orsis,hoe est, erui genus. dictum quasi orobi angina:Fδd orobum circui ado semeret. Item & fiumenta Orobi, leguminaque mannilet: irriseni circuligado ea occidit,ut ait Thebin astus, libro primo plantarum , Squinto: ves plures enascentes plantas aliis norias conἀnumeratanter quas ponit aeram,hoc est,tolium, Aegylope, siue auenam: orobamine:& id genus. Remedia autem multa in hascepestes noxias frugibus numeratituricum a Col tumPalladi rei rusticς clarissimis scriptotibus. Colu.Pelle hye in inim dictvir in conferre, seasato iam ueteius verbis utar) ltimodia V stiamus aque ita mea,cum paulum semina immorata sint lacium Uticolae, non dubitantes prouentura:qus sic fata sint.Qusdam ait Colu.1ibro secundo etia subditerraneae pestes adultas segetes radicibus substetis enecant: id ne fiat remedio est Vitia Mus mimis succusherbs: quam rustici sedum appellant. Nam hoc medicamine frugum
una nocte seminamacerataiaciutur.Quidam cucumeris anguinei humorem exta 3c remepressum,&eiusdem tritam radicem diluut aqua, similiqueratione madefacta ses dia. minateugmandantimis eadem aqua,vel amurca insulse,cum coepit Infestari seuges, perfundulsescos,& ita nox1a animalia summouent. Palladius etiam qusdam huicetes eonferentia refert: ρος non putarim silentio digna: quare non obfuerit his addere. mocritus inquit,sibroptimo asserit neque arboribus;neque satis qui ibuslibet, noceri posse a quibuscumuebest 1s.sifluuiales cancros plurimos,Vel marinos,quos graeci - όν id est,mguros nominat: no minusquam decem fictili vasculo in aqua misso tegas,& sub dio statuas,ut decem diebus sole vaporetur,poαstea quaecuti queillaesa esse volueris, ea aqua perfundas. & octonis diebus peractis hoc repetas:donec solide, quς optauetis adoliescant, formicas abiges, si origano Ssulphure tritis soramen asperges,Aduersus mures agrestes Apuleius assetit semium bubulo felle maceranda,ante quam aspergas.Omnia semina orti,vel agti seraditur ab omnibus malis,ac mosttig tuta seruati,si agrestis cucumeris tritis radicibus ante maceretur.Iωm muscaluatia,sedno virginis intra hortum Vel etiam asius, creduntur erum sua prssentia foecundare qus spectant. andini creditur obviare
si quiscrocodilli pelle,vel hyenae, et vituli matim per spatia possessionis c1r ferat:&in villae suspectiingressu: quado viderit malum imminere,haec Palladius.
Porro Herba quam hic Ri.Sedum vocat Vel Areto dicitur semperuiuu,Vt Ely- Sedumon moestiat:quod semper vivat: nec flaccescat cito lisetiam feruentissimo ra A
- REST ILE, M. Restibile: quod restituitur reseritusque: quare Eembi Festus restibilem agrum vocat eum:qui biennio continuo seritur:restibilis seges di lis sestesciturquςregerminati quasi quolibet anno sponte restibilisfiat.Etrestire adeoledu μ tumem reserenduesque. EtsubditPli. λ BABYLONE, M. Strabo
489쪽
inens de Mauritania refert inibi bifera messem terra que ins enim Pli.de ptab one hic ait Verba. de verbo ad verbum Vt ita diea,sunt Theophrastidium octivo plantarum:bonitatis agri huius Herod.libro primo meminit. Budsus,aqua tiE
is sT ET IN FRUGIBUS OSTENT V Μ, εχ. Titus Liuius huius ostenti etiam meminit.Hi Ri.Aegyptilae t eunditatis facit mentionem. Huius etia rei meminit Diotidotus Sieulus affatimn Herodotus, libro secuti, cuius penu multa quae hic Pli.narrat,desumpta Videntur, quaret profuerit eius sententiam quod faciat ad rem in medium adferre. De natura Nili,inquit, neque sacerdotibus quip -l psam neque ab alio ullo percipere potu cum promptissi, 'μ ' -sore ingenio ad si ab illis audi eda,cur Nilus aquis inflatus deueniretinchoas intumescere,ab aestiuo solstitio, Scetum Vsque dies, aeprope totidem diebus re trocederet relinquens fluenta in per omnem hyemem tenuisesse perseueraret,ia solstitium rursus aestiuum: porro de auctu ipsius etiam Strabo decimoseptimo narrat,qup cogruunt huic lectioni, quare quo fieret plausibilior aucti que, Sequo quid lucis videremur intulisse: haec collibuit suppingere, is de aegypto me, eerefert. m regio natura multum fructum adferat irrigata plurimum adfert. tura enim &maiis Nili incrementum plus minoribus Nili excrescetiis litigetur, quatum in maioribusper fossas aggeres. Quare ante Petronii tempora tune maxima Vbertas erat,quum Nilus ad quartum ac decimum cubitu excrescebat, quum vero ad octauum cresceret, fames & penuria eueniebat quum Uero illa regioni imperaret,& duodecimum tantum cubitum Nilus implesset, maxima fames fuit,&cum octauum solum aliquado implesset famem nemo sensit: α ii ldiasseritetia Nilum augeri sessicis hymbtibus,& iis paulatim cessantibus paulatim inundatio nem cessare, porro quod Pli. hic de cultura Aegypti,ait,ac de suibus solum euertestibus,fungentibusque ossicio boum, ac colonorum aratorum Uesa Herodotus te
statur:cui videtur hic Ph.astipulari.VerbaHerodoti sunt:de Aegyptiisagensari namque ex omnibus hominibus,asque ex omnibus aegyptiis maxime illaboratu percipiunt fructum, qui neque proscindendis aratro sulcis, neque solo subigendo, neque aliud quicquam exercendo eoriam qus in aruis colendis caeteri mortales la*borem tolerant, sed postquam fluuius sua sponte superueniens irrigauit,rura dest ruit,& rursus irrigata deseruit,tunc in suum quisque rusia semine sues inimittit coculcatoque suibus semineminem deinde expectat:atque suibus semen Πsauerit, ita demum frumentum percipit. Et paulbinferius subdit eur Nilus aestare impleri dicatur. Hyberno tempore 1bl ascedens, a pristino cursu subter hyemsς sydus meatin supetiora Aphtics,haec 1lle. Porrδ Ri.hic instrumentotu rusticinu sti rusties necessatia sunt. Aratra simplici tum etiam autita si regio postulet:si in inur plena sit simplex cofert, intitum autem prodest ubi celsioresulco sata attollend
meta sunt: his addamus Vomeres Ligones,bidentes,dolabras; falces putatoria qui in arbore Utamur,&vite, item messorias,vel foenarias,Lupos,hoc est,serrulis 3 nubriatas, nores maioresque ad mensuram cubiti,quibus facile est,quodper styram fieri non potest,resecando truco arboris,aut vitis interseri,acus per quas in pgstinis sarmeta mergutur, stillaesa tergo acutas,atqueiunata cultellos ite minor a. D per quos
490쪽
oer duos uellis arbotibus seresiatidi,aut extantes facilius amputentur tem falciculas breuissimas tribulatas,quibus filicem solent abscindere,runcones,qum'Vepretapersequimur sarculos, simplice e bicornes ascias in auersa parte referentes, rastros item,cauteres castratotia instrumenti,tosoria ferramenta 1agenus naul
2 sed or is hoeest.pis sporci Est enim porca,authore varrone, ter elata
inter duos sulcos, hinc porcare,quae voces agriculturae sunt peculiares scriptoribus varMola. Catoni.Palladioque. merat etiam Verg.alia instrumenta,quado aite, Tribulaque trahae que Sc iniquo pondere rastri. Virgea praeterea celes, UssisFur uellex, Arbuteae crates mystica vannus Iachi, &c.
N ARANDO MAGNOPERE SERVANDUM E STim. Praecipit imprimisCato agrum bene colendust in bene arandum,stercorandum,aptoque comma tect InM N pore agenda. inde arandi temporammaduertenda, ac
UI soli cons deranda ingenia,primo autem arandum est, Ut
, Vere nouo gelidus ruscum montibus humor, Liquitur,& zephiro putris se gleba resoluit,
. Depresso incipiat tritus splendescere Uomer, , . Illa seges demum vota respondet auari. Ingensum enim sola cinnatura examinanda est. m stud arandi tempus postulat pingue,aliud exile,aliud riuinosum aliud macru,aliud humectrum.Campi certe uliginosi debent authore Colu.)proscindi post idus mensis aprilis. Quo teGpore eu arati fuerint diebusinterposius chea solstitiu quod est i κ .vel . v ii l. cauo kn.Iulias iteratos esse oportebit,ac deinde circa sepitatiscalen.tertiatos eu id tempusab aestiuo solstitio couenit inter petitos rei rustieae nesse arandu ,nissimaαgnis ac substantisimbribus,quasi hybemis pluuiis terra maduerit quod cu accidit nihil prohibet,quo minus mese Iulio Uemacta subigatur. Mediu ite teperametu obseruadum estin agris arandis,ut neque succo careat, cabundetri me. uippe nimiushumor limosos lutososque reddit,quae aute siciestatibus aruerutinopossunt probe expediti. usem limosa versans ama,toto anno desinutposse tractauti,nec sunt habilia semeti. Exilis igitur ager planus,qui aquis abutat primaretur vltima in parte mesis angustic subinde septebrisit iteratus paratusq; sementi circa aequinoctiu. eterδ graciIes clivi no sunt aestate aradi,sed circa septebres calend. quia si ante hoc lepus proscinditur, effoeta & sine succo hum' intuo sole perutitur. nestisque in reliquias haseliquare optime arari poterit inter cale.&idus septe biis, ac subinde iteratur, ut primis plautis ςquinoctialibus ceseri possit. Pingue auste solusic docuit Home.isse Mantua. i. geor. arandum subuertenduMque. '. Pingue solumptimis extemplo mensibus anni, Fortes invertant tauri glebasque iacentes, puluini lenta coquat matutis solibus aestas, . At si non fuerit tellus foecunda sub ipsum. Arcturum tenui sat erit suspendere sulco. Palladi 'lib.rei ru. ii.Ianuario mese agros proscindedosceset, parati agrumin lutosum minime aradu prscipies. Vari l .rei rusis aequinoctio aut ali oportere serere dicit Usque ad die. xc i .post brum Porro a scindere quo verbos i 'viun
esse eredi Tertio cuiacto semie aram boues tuelirare dii subdit deiderii.