Observationum et curationum medicinalium de febribus ephemeris et continuis libri duo

발행: 1584년

분량: 326페이지

출처: archive.org

분류: 생리 & 의학

251쪽

repta, in Fa primum νη i; quinque, inde ex lectum quinto die uncias sexsanguinis extraxit , ct ηono die eae basilicam ri lateris rursus uncias sex ct bb euacuastis

Centur. . . cum manna ct rhab. etiam in decimo quarto die decret Cusa - 7. νω- cur hoc fecerit, ibidem rationem ponit. decimo nono

die iterum inter annularem ct minimum digitum nrti sanguinis uncius demit 9 27. die fuit curata. ita ut in t tum viginti uncies sanguinis partitionefacta ab ea extroxerit, O bene tulit, ct non abortiit, ac curata fuit. N 'ra tamen Batava mulieres,qtu molles βιο, vix illas t ties repetitas sectiones ferrent: quamuis haec missi anguinis auctoritate Galeni ct etiam sbinet Oaris mininper-- loseptimis mensebus qllam mediis aut ultimis. In omnit sanguinis meae tempore sui amatus ibidem annotauio puerperi, i dis est jἡ i ' nans est, feri potest, cum haec ipsa minus pericu- missa Dr- Asa sit quam purgatio, aut euacuatio quae per pharma ms' - ς' ' modo tamen evacuandi modam anu aduertam msanguinis facillimasit extractio,ut nulla aut parua in corpore t commotio: f qua tamen superuenit suentesam g in ilico cohiberi potent, ac veluti manu teneri, qua in Ges.l;b.,.De pligati e eri nis possiunt. Et ideo tutior est periflectis Tat, vi f. in medicamentosolutivo, quia limreprimitosfiet i nco ει ι ob peves accidentia obortantur: at medicamentum intro ex- curandi r x. bibitum oportet, ut vel operetur in materiam peccantem hi minone. Vel corpui ipsum: quamquam, si rem quae extrahitur, ac a corpore deponitur, restexerimus, procul dabis sanguinis extractio periculosior est, cum sanguis animae sedes θ pG disequa anqliam a natura thesaurus reconditus sit. dus de re GaIdib. De sanit. ivrada 4. ubi vires plus iusto imbecilliores sim sanguinis misionem prorsusfugere pracipis, ct alaum mediocri medicamento deiiciendam mandat: at in parua quantitate, cum ct ipsi possiet reprimi. doctiores tamensectionem minimpericulos atrant, licet Petra lomu

252쪽

ontis conciliator dictus contrarium fustineat. ct ita in priore matrona nobili Lora I O. ante prandium, cum febris aliquo modo remitteretur, sanguinem detrahere mand simus, eodem modo ct in altera: tempus enim remissionis QEo rem- vel tanoris assictionis eligendum erat, neque contienissent in die decretorio. in quarto mannam exhibuimus. in Amissanguinis. nu semimus,clan ab initio vocati essemus: quamuis Galanus non ; mero dierum,sed φρ virium robori infebr s. Method. bns attentus, non lumst to septimotis, seu etiam diebus sequentibussanguinem mittit. Ita ct suisenna contra eos Lib. I. sen.

qui dicebant non esse bonam post quartam diem sangui nem demere, inquit etiam post o. dies, modo vires a sint: quanquam praestat in principio id facere, antequam vires deficiant, pulseι per inter mandum obsimato, lib. De ee- iuxta decrerum Galeni, iubentibus qsoque pistatim a ve- ' : sectione non dormiant, licet medicus praesens dum pri siectiouem. rem mulierem tractaremus apud probatos a seresse non legisse hoc restabatur, licet Galanas semnam inhibuerit in historia illa V. meth. dscripta. Ab arnoldo de Visi Nouaci sescenna somnus quoque inhibetur. Somnus enim tam Lib. Deier. mores . intro rapit, vena sectio extra propellit , ct ideo fgpix t. cap. somnum prohibemus ne inIro redeant. Vide rationem Iar Atae. cap.

senis Pratensis medici Ziricet, cur non sit dormiendum a Fena sectione. Nie enius existimabat a venae sectione vita hos gilandam, quod in accessonibus dormire non licet. imo ne- que inaccestonibus parti laribus Onguis mittendus, ne hebri mori, que dormiendum, neque cibin dandas, aut aliud qui quum ς'p- Dς

facienda ut aphori. II. lib. I. cossat atque eadem Iano haemici

es, ut etiam declarabat GaI apbor. I. lib. a. τt ζstim ac ς sanguis in quo χalar habitat, ad exteriora retrahatur. 9q amuis eadem fit causa , qua semnum a vena sectione prohiberem, quamuis in principio morbi uniuersalis feriit et, nequaquam tamen in accessione partim , ct ideo

253쪽

pe e faciunt chirurgi, qui in accessonibus febriussi

quemadmodum tonsores apud nos male congaeuere τ

nam secant. Hac obiter de satauinis missone hἱc diaeisse nobis utile vibum fuit.

OBSERVATIO XXX. DE QUA

nua nono die interficiqnte.

AN N o I 16 .ri Autumno,ctim ad Cornelium Zuzium Hollandite praeside vigilantissimum, ex podagra & chiragra laborantem in Hagham Comitis accitus essem,ut eundem curarem :mox eodem

tempore ex eiusde aedibus L das euocatus sum ad nobilissimum Dominum de Lockhorst, qui in tertianam continuam eamque acutisssimam inciderat, quem Leydanus Medicus tractabat. At cubiculum aegrotantis ingressus,in eo erat ignis luculentus,multa lignorum strue incensus, unde locus in quo decumbebat aeger calidissimus euaserat, ita ut per calorem insignem resolutus in syncopen inciderit, vir admodum macilentus, & si quis alter rarissimae te xtum & valde bilios s. lotium quod tunc reserua tum erat, insigni rubedine tinctum spectabatur Ignem ex cubiculo statim amouendum iubeo,atque aqua insipelsa tum aceto solum refrigerari praecipio, cum animaduertissem aegrotantem febri continua reniana detineri. Medicus vero praesens cum de aegri salute semper bene sperasset, primo leniti uum exhibuerat, tulebos quoque, venae secti e ne glecta. quartus erat dies, quo dominum accesseram; ax cum phrenitidem metuerem ex ingenti dolore CapitiS,& calore immenso refrigerantia alterantia&somni-

254쪽

somnifera una praescribimus. Altero die qui erat quintus ab initio morbi , cum phlebotomia esset praetermissa, communi conssilio venam iecorariam in brachio sinistro tandem secare fecimus, sed quia paulo debilior, paucum sanguinem ut chirurgus C traheret mandauimus. Profuit quidem, licet melius iuuasset, si ab initio vena secta fuisset in febre tam acuta. Post sanguinis detractionem sequente die nempe sexto melius habere visis est. At in septimo peius, ita ut delirauerit, & inaphtas quoque lapsus

sit, quibus accidentibus vires corruebant. Pro victu horaeato utebamur, verum parum etiam aliis remediis profecimus ita ut ex signis malis tum vehementia morbi moriturum aegrum praedixerim, medico praesente in contrarium tum aegro tum amicis fatu

tem pollicente, licet pulsus singillis horis deficeret,

viribus paulatim decrescentibus, & febre magis a gescente. Octauo die omnia peiora erant: nono inci dit in lipothymiam grauiorem, a qua cum ad se rediisset, sacerdotibus reliquum curationis relictum esse amicis praedicebam atque iis muniretur quae demigraturis ab hoc sieculo adhiberi solent, alio medico adhuc bene sperante. Sub noctem pessime habere coepit, ac eadem nocte obiit. Vnde ego ex predicti ne honorem, at ter medicus ignominiam habuit . Nihil itaque in morbis periculosis praessantius, quam bene praedicere.Nam a vera praeaictione si aeger moriatur non minus gloria, quam ex fanatione habetur. Cum omnes decumbentes curari non possint.

VAM fini nec riae medicorum praedictiones, δε- Hippocrates lib. I. praedictionum, Ut etiam nos inas ostendimus in libris nostris contra Empiri os, praeter

255쪽

OBSERVAT. DE FEBRIB.

s, aeditis 6 sum ra, de longinquo oblitam it, demum quod maxime o

nes medico- famam con seruat, crimine Pacat internecionis. Verussi

quod ad hanc febrem curandam attinebat,aliquis dubitare posset, cum medicus astans plin iusto segnior esset inso guinis detractione is febre tertiana acuta continua,in qua magis quam in intermittente, ut dictum eji, ab initio tam senis, nunquid hac febris magis aucta fuerit, ut postea mi nivi curari potuerit' quin potius haec ipsa it maligna phmortem intulerit: ignis tamen luculentus in cubiculo aegri minus conueniebat, quin potius aer illidus ct humectura qualis in febribia continuis utilis esse censeetur.

OBSERVATIO XXXI. DE TER

0NAc HVs 3egularis Procurator in monasterio Heyloe, ab urbe Alcmariana passibus aliquot distate, annorum quinquaginta,anno IJ-8. in principio veris, in tertianam notham continuam lapsus est: tertio quoque die febris inualescebat, ad veram intermimonem non perueniens, quamuis minus acuta & vehemens esset. Ad hunc vocatus, post ventris lenitionem ex cassia, postea die minorisastlictionis eidem ut venae sectio ex vena basilica in brachio dextro fieret, mandauimus, ad uncias se cum lotium rubrum esset &. utcumque crassum. Mox ob ingentem capitis dolorem, cum adhuc in morbi principio uniuersali essemus, sequens epithe ma fionti actu frigicle vel vix tepide applicari iussimuS Ri aquar. bethonicae equiser. end. plantaginis

256쪽

nuis ad materiam digerendam biliosam & pituito sam hoc syrupo usi sumus ., strupi de end.5 j. mel' lis rosati colati Jy. aquar. bethonicie end. buglosseana j j. misce pro una doli. quam singulis diebus capiebat. Post septimum diem ita eum purgauim .

ν diaprunis simplicis δέ electuar' de succo rosidiaphoenici ana 3 h. aquae bellionicae bugiosis ana

j ij. syr. de cichor.Nicoli cum rhab. mellis ros .colatiana 3s misce, fiat hau stus. quo sexies multa biliosa, ac simul quaedam pituitos excreui ita Vt sebris eum minus affligeret , quanqualm nondum ab ea in totum euaserit, urina adhuc magis subsidente. Postea vero etiam ex sequenti decocto bis in die utebatur.endiuiae, cichorij, dentis leonis, bethonicae, agriamoniae, fumariae ana m J. cardui benedictim ἡῖ flo rum cord. ana p. j. seminis anisi taniculi ana 3 j. F. e. 4. frig. maior & minor. ana 3β prun. damasequar.f. hordei mund. m. i. iuiubar. sebetan recent.

ana numero Vij. Omnia artis ratione coquantur in

aqua communi pro libJ. si coletur, colaturae addantur mellis ros colati syr. de end. sy. acetos . simplicisana j j. adiiciatur Zach. parum & aromatisetur cum

3 j.y. specier. dia d. abb. & fiat potio clara. Postre mo cum hoc decoctum sumpsisset denuo illum hoc modo purgauimus. hidiacatholici jf. elect. de succo rosidiaphoenici ana 3 ij aquae bethonicae cichorij,-niculi ana Jj. mellis ros colati Jj. misce, fiat potio,

quae mane simebatur , ex qua sexies vel septies aluum deposuit. Ad roborationem ventriculi sequenti electuario utebamur. N specier. aromatici rosati specier. diarod. abb. . ana 3 f. dissolutis in aqua cu

257쪽

118 OBSERVAT. DE FEBRIB.

animaduertant ut pro B j. specier. 3ffacchati addaturin conficiendis tabui, quanquam medici quid mplus gach. addentes, inessicaciorem confectionem reddunt. Ceterum aeger hic cum supradictis remediis usus esset, post decimum septimum diem con ualescere coepit, & 2O. peifecte a febre liberatus, deinde recte valuiti

MONAc H Vs hic homo pituito sim erat, at Uus visio calidiore apud amicos,plurimum bilis coacemnauit, hic is tertianam continuavi, sed minus biliosum incidii ; ct ita hac febris notha erat minini pura. hinc etiam diuturnior in viro pituitoseo: ct quia bilis magis superabat, licet continuo febricitans, tertio quoque die malo rem exacerbationem habuit. qua exacerbatio a quibusidam in humoris naturam refertur : alij vero causas accessionumst exuerbationum ad motus merum, θ' lunae vim reuotant: alij in caca ct occulta humorum proprietate causam ponunt: alij ob expultricis facultatis tritutionem θ h morum coaceruationem eri volunt. Argenterius autem ad ordinem, inuo humores corrumpuntur,vel in aliam pem tantur nataram vel quantitatem vel qualitatem, causam refert. Ceterum quod ad hanc febrem teritanara attinet,

licet btilem cumpituita mixtam haberet, iis ipsis ex enti-.bus invenis meta cumsa sine bilioso, o urina rubra ex- Vfente, se cum tempus vernum eqset, ct febris continua; uncin sexsanguinis misi is, ct optime profuit. dein οMoncina mazeria bilem una cum pituita expurgauim .' post purgationem ct magis in declinatione in decocto ite num p arante adiecimus radices magis apertium. quis in febrisin Lentianis continuis nothis magis aperiendum cst, aquam in puris, minusa instigidantita: ruendum. 2μ omnia

258쪽

omnia iam dicta iuxta humorem praeualentem medicis exercitatin contemperare debet. Cumi de febribus conu- is tertianis proportionatis atque bilio lis satis sermonem habueritam; nunc ad pituitosa continuas progrediamur.

BRE QUOTIDIANA CONTINUA

cum variis symptomatis. HADR1ANus T rneburchius, vir annorum sexaginta quatuor, alioqui temperatura nat rati sanguinea, nunc vero, ratione aetatis, pituitosa. Hic vero in principio hiemis anno I 132. febre quOtidiana continua corripi coepit: quotidie enim sub noctem fiebat exacerbatio, quamuis ad infebricitationem perfecte non perueniret. licet febris veli mens non foret, minusque entiebatur Atymptomata superuenientia earnq. magis insestantia, qualia erant dolor capitis, pectoris angustia, tussicula haud contemnenda,a . catharrus. Cum ita sex diebus laborasset, neque remedia adhiberet, sed paulo. post uteretum opera Alardi Coelassiij medici artis studiosi, qui nuper domum ex schola Lovaniensi r

uersus fuerat.Is cum praescripsisset decocta,tum alia remedia in principio, postpos ait vente sectionem. Verum virum haec ipsa in hac febre quotidiana comtinua conueniat, latius in Scholio Obser. xxx II I. agemus. Paulo post & ego ad hunc accitus sum, atque ex signis praesentibus quae tunc aderat, animaduerti illum febre quotidiana continua laborare, cum qua etiam symptomata non aspernanda adiuncta erant, nempe tussicula, ut diximus, & cathareus sati

259쪽

rso OBSERVAT. DE FEBRIB.

mox dicemus. Cum autem strictam haberet aluum medicamentum materiam minorans statim praescripsi sequens. hi cassiae recens extractae j j. pauco ad lecto et charo fiat bolus. quo deuorato ter aluum satis copiose deposuit. Pro catharro & tussi vehementatiore, ut linctum sumeret mandaui. N strupi capiti.

& saccharum ros . ex aqua ros & pertis cum Zach. confectum subinde etiam sumebat. At dissiculter medicamenta in ossicinis parata homo sui cerebri admittebat. Quare ad materiae praeparationem locosyruporum hoc decocto simplici utebatur. N rad.

cichorij sceniculi liq. rasis ana Jj. scabiola, hyssopi,

thonicae,hordei mundati, ana m.j.vuar. passi enucleat. J . se . . frig. maior: ana Ss.se.amsi 5 j. coquebantur, haec ipsa in aqua communi, & hanc colaturam loco tuleb. vel strupi zach. dulcoratam capiebat. Curi autem febris eum non relinquerer, symptomata tamen maiorem curationem exigebant, &ideo cum minus posset dormire, tempora oleo pap.& mandragorae simul mixtis ut inungeret praecipimus, & ut ad expectorationem ex strupo de liq. fre-'quenter uteretur, atque pectus sequenti linimento inungeret iussi. Et Vng. pectoralis es. amigd. dul. anamis. Subinde & hoc electuario utebatur. 81 spe cier. diadrag. frig. triensend. ana B j. specier. diau

i naq. gulae caballinae 3 ij. zach. albis. fiat confectio in tabulis. Ceterum aliquot diebus intermissis, materia catharratis febre quotidiana continua Iermanente, quae minus sentiebatur) subito in g Im & linguae radices e cerebro dilapsa est, cum maxima

260쪽

LIBER SECUNDUS. 26 I

maximo eiusdem linguae tumore & tanta inflatione, vi ilico suffocari videretur. Pro quo accidente tollendo hoc gargarismo usi sumus. aquari scabiola

moronis 3jLcassiae ex cannis tractae 3 iij.misce,& fiat gargarismus. quo maximum leuamem sentiebat, multa pituita ex ore defluente, quae fere in principio strangulatione induxerat. Tertio gargarismus idem

paratus fuit, cum nocte dieque eo uti cogeretur. Libenter iterum leuem purgationem adhibuissem, at noluit admittere um aegre quoque deglutiret. Gu turi exterius sequens molle cataplasma admouimus.

harad. altheae mundatae j j. si florum chamomili. meliloti ana m. j.se. altheae 5 j quantur, in aquZad mollitudinem,pistentur; addendo farinae seminis lini foenigraeci ana f ol. chamomili. amigd. dulcibutyri recentis anaq.f ad cataplasmatis constantiam. Balano ex pui. sipecier. Eierae picrae sese & melle confecto, aluum irritavimus. Tandem gargarisemo, materia Crassa e gutture labente, os melius aperire potuit, & specillo linguam comprimente intus immisso, circa fauces inflammationem esse conspeximus, linguam similiter inflatam & aliquo modo inflammatam. pro quo symptomate depellendo, ruinis gargari sinum hunc praescripsimus. 8a aquae Plantag. lib. y. aquae nucum j ij. diamoronis, mellis ros colati ana j j. . misce. Interea etiam sequenti

linctu utebamr. ν syrupi de liquiritia j ij. syr. vies mi 3 j. misce. Colluebat subinde os cum supradicto gargarismo, aquae viol. j iij. & semine cotoneorum 5 j. adiectis, ad maiorem refrigerationem semen i inter ebulliebat, in dicto gargarismo, eoque expresse, gargarissabat. at cum materia paulo crassior retia R 3 neretur,

SEARCH

MENU NAVIGATION