장음표시 사용
201쪽
lus Tonstara, non potest, Rmplius a In lico Saocul:iri In Ju- die in ira trahi, in nroerari . puniri, sol dii in taxat ab Ecclesia lieo . ot 'hon distitur etiam Porvi logi lim Cunonis.
eius Vicurio ad firmain cap. cum esses, et relatum it 'riamo . posita tir entia . aut Prenibus . In Desi nomine , hodie etc. In loco etc. ante, Mel Post meridiem , coram me Presbutero, et Curato , vel Ricario Pareesae etc. constitutus fuit N. N. incola huius etc.. qui in lectulo, in tali
domus suae cubiculo , aegrotaus quidem corροre , sed me te santis , iudicio , et memoria valens , Midens. atidiens. Cognoscens , et loquens , Considerans , nihil quidem mortacertius essa, huius amem hora nihil inccrtius, a l praeoe tendas lites', quae Post decessum suum Possent suboriti, facit , cimque habere jubet, , praesens hoc suum Testamentum , ni sequitur ιPrimum dictus N. N. Testator , i so . ipsum signo Crucis signaus veniam a Deo deprceatus est, ct Sanctos, Sanctas que aulae caelestis obtestatus, ut pro se velint intercedere,
dixit, se in Pareciae N. io meterio , vello tumulari etc. Quod spectat ad honores funeris, huius arbitrium haeredi suo , in serius appellando , reliquit, quoad vero Preces per se Oikrendas iube tot etc. Sacrificia celebrari. Donat, et Iegat mmmam N. N. solvendam etc. qua tu rs, hune iacit, instituitque haeredem situm peculiarem, seu legatarium ita tamen, ut velit, eum, nihil praeterea eκ bonis suis petere. aut exqui rere etc. In omnibus . autem , singulisque mobilibris, inimo- Bilibus ine honis suis, nominibus, i iuribus, voethiis, beti nibus , praesentibus atque latiuis , adem IV. N. Testator facit, instituit, ac ore proprio nominarit , ' generalem , nniversalemque : haeredem N. N. , ut utriinr; smuttir, atqi disponat, tum in vita, cum in morte de universi dieti Testatoris . bonis et . haereditate . prurit ipsi fuerit visum , dique placuerit post obituum ipsius aestatoris., qui dieit., de
claravitque superius, solam esse, miremamque suam volva Diuiliaco by Corale
202쪽
3citem, .ssaam vult. et iubet va' ere informam Testamenti, Co licilli, Donationis , et alterius cujuspiam dispositionis mortis causa , nou solum isto , sed et omni alio vi liori modo, quo sircunduin jura valere Poterit, delens, revocans, et annullatis alia quaecumque Testamenta, C dicilla , et Donationes , mortis cauΝa , quae antea se-eisse potuit, atque explicite omnia Legata Pui ; Fundationes, et clausulas derogatorias, quae in dictis dispositionibus possent contineri , et quas in praesenti cxprimeret, si meminisset ; voleus, atque intelligens, hoc esse solum , extremum , validumque Suum Testamentum, de quo distus T stator rogavit, tum Testes inserius nouit nainios ab illo satis cognitos , et quos ipse jussit accersiri , ut hujus acti mentinisse velint, tum ipsum; ue Curatum, aut vicarium , ut illud excipere vellein, Propter absentiam loci huius Notarii N. d. vel in hoc loco nullus adest Notarius , quod egi, recitavi; atque transegi tu ejus lem Tu,tatoris domo corum. I. N. et Λ. N. die auuo , quibus S. i Pra . Qui talia conficit Testamenta , debet x. Testes adhibere qui debeant, si Possint, co is ignare instrumentum, sicque facere debet Testator. 2. Ipsi non possunt iusti tui haeredes, aut Legatarii S. Debet in Te tamento fieri mentio de filiis, et filiabus etiam posthumis, et si Testator aliquem exhaer det, debet, dicere causam et signanter una ex illis, quae enumerantur supra verbo. Exhaerediatio n. 2. et S. pag. 177. Debet .. quanto euius in termino a iure priaescripto publico co signari Notario. Si vero Testamentum est clausum, ut valent, debet esse propria manu , vel suriptum vel figuntum. Debet esse 'el a publico Notario , vel in periculo . Paroco subscriptum . circa Testamentum clausum haec observanda ' veniunt. 1 Ne esse est, ut Testamentum clausum valeat, quod Ten tor sciat legere , et seribere , quod ipsum. feribat, et con Signet suo. chirogris pho, omnes xius paginas aut si secerit scribi per manum fidelem, ipse saltem consignet qmnes Paginas, et sua propria manu conclusiqnem. Testamenti scribat,
a qua mentionem laciat, quod ipse secerit furibi Testamen
203쪽
um , per manum sibi fi lciem . 2. Huiusmodi T ra:ueatam' sic scriptum et exacta Ohsrrvatiam debet sup rscribi per N inrium Publistum, aut huius desee tu , per paroeliuin, vel eius icurium , si hoc ex niat in vitae extremo , et in hoc servari debent, quas in publicis Testamentis, adhiberi Testes , sicut in Blis . S. In isto Testamento, sicut hi in publico. Omti'ss Ili , filiast trie Testatoris nominandi sunt , et iis delicienti-Ims. nominandi sunt aseondentes. et descententos iu linea recta. g. Ille, cuius manu utitur Testator , non Ivilest esse baeros , vel I. 'gatarius , sicut nec ipsin s stater, aut soror, nec Pater, nut nater . Quod si merit Heli siosus , qui scripsit, tune nec ea Religio . D e ullas eias 'm Religionis, pbtest esse haeres , nec Legatarius in eo Testamento . FORMULA. absolutionis in artientu Mortis. v. MANTIS .FORIlCATIO Est luxuriae peccatum . quo Soltitus cum
soluta non Virgine per carnalem commIxtionem 'eccat extra matrimonium. Est mortale peccatum, et intrinsece mala, rationi Irie dissona . 2. II id obiter adjungo . Foruinationem eam sponsa alterius de sutaro , a Vere specialem malitiam , in consessione negeς- sario ex priuien iam sicut etiam fornicationein fidelis cum
infitieli, utpote peccato longe gravi , quam cuin Catholica, Consessario explicandum di :o . S. Carn dis fornicatio aeqnipartitur etiam spirituali quaeaeeidit. Si sponsus , vel sponsa idoIntrando, vel haeresim s mendo , in spiritualem haeresim incidit. v. Canonisi. . Gravior est fornicatio promiscua, quam Simplex , quia magis impedit generationem . 5. I uilis gravior est concubinatus , qura addit fornicati
vis consuetudinem, et concubinae reteationem , ac si esset uxor. Iste non est absolvendus, ut pote tu continua occasione peccandi. Trid. sin. 24. c. 8. S. Thom. I. 2. q. IS.. a. 2.
FORTITUDO ise Est cardis ad Is uirtus, qua animum iuxta
rectae rationis formam ha moderatur, circa ea, que a dua sunt, et terribilia , ut , nec timore frans atur, nec quid 'iam temere audeat. . a. Duo sunt ipsius actus. Aggressio , et Perpessio. Alia
204쪽
quando enim exigit ratio, ut sortiter impugnentur, qΠi b
no obsistunt. Interdum etiam postulat, ut sustineantur incommoda gravia, quibus viros probos vexare solent ingrati. 3. Duas virtut s habet sibi devinctas Fortitudo: Patientiam, et Perseverantiam , et duo Opposita vitia , per excessum , Temeritatem , qua contra rectae rationis consilium adeuntur pericula . Et per desectum Ignaoiam, seu animi mollitiem, qaa refugit aliquis iis se exponere periculis, quibus pro
tempore, et loco se se debAt exponern . Fusius in Opusutilo
meo Italice exarato L' insitio iam altro se sterso . FORUM , FORUR. De Foro radium Ecclesiastico competenti libet paulisper disserere. Hoe Forum est vel rations
causarum , vel personarum. Si ratione causae Forum Ecel si ast. fundatum est , non habetur ratio personarum.
u. Causae ad Forum Ecelesiasticum spectantes, vel stini CL viles , vel Ecclesiastistae , vel Mixtae . civiles, esto regulariter non pertineast a' Forum Eealesiast. , ex necidenti tamen pertinere possunt, vel ratiouo mccati praetextu I ris eommissi , vel committendi , adeoqne praecavendi. vel ratione denegatae iustitiae, ut si Iudex Laicus suum n gligat ossicitam, de causa cognoscere potest Judex Eoesesiasti In supor possunt causae de omnibus , et quibus umque negotiis , quibus iuramentiam accessit ad Judicem devolvi Ecclesiast. Causae Eeolesiasticae vel sunt civiles, ves crimin tes . Civilium nomine veniunt quaecumque causae de rebus spiritualibus, vel iis annexis, inter quas Iuspatronatus emianet . De iis cognoseere debet Judex Ecclesiasticus, tum iupe litorio , tiun in possessorio , si rens sit Clericus. Criminalium nomine veniunt causae de deliciis Ecelesiasticis, ut Haereseos , schismatis , Apostasiae , Simoniae etc. 3. Causae mixti sori sunt, quae tam coram Iudice Labcο, quam Ecclesiastico possunt agitari , ut sunt causae mi
serabilium , contra tuum, usurariorum , concubiuatus eis. Huici
Foro subiciantur clerici cujuscumque generis, Sqrvi, dotales Ecclesiarum, publiei Seholarum Magiszri etc.
4. In Causis criminalibus cleriei quoquo Foro subiicia Tom. I. N
205쪽
tur Eeclesiastico, do quocumque eonveniantur crimine. In aliquibus tamen casibus clericus Privilegiaiti Fori in crimibus amittit, ut si es et Assas inus , vel Fautor , vel submissor , si habitu saeculari iuventus suerit delinquens, si post delictum commissum , clericulain in fraudem legis suscepit e te. FRAUS est animi calliditas ,1allacia , machinutio ad ali rum circum Ocnumdum , decihiendum , adhibita. Differt a doli, , qnia stans fit per sacta, ut cum mensura minor est justo, moneta salsa etsi,2. Fraus omnis est prohibita de iure naturali, et qui quid ratione f audis prohibetur , tamquam jus naturale, do similibus ad similia extenditur etc. Fi UCTUS Ecclesiastici uuiversi, qui colliguntur in bonis, tam beneficialibus. quam Patrimonialibus, sunt cxcmpti ab oneribus , et impositionibus Laicis, nec ullo modo admittenda est re trictio ad certam ratam , et Portionem . . v. Ecclesiastici non possunt impediri asportare Ductns -- eollectos in honis propriis, nisi adsit indigentia Civitatis. Et recurrentes a i Juiliges Laicos, ut impediant Ecelesiasti- eis collectionem fructuum , causuras incurrunt, et Episcopi
monentur, ut energiter tueantur e te,
FRUCTUS rei alienae v. USUSFRUCTUS . FRUCTUS SPIRITUS SΛNCTI . Sunt: Charitas: Gaudium t
Pax: Patientiat Benignitas: Bonitas: Lone animitus e Man uetudo: Fides: Custi ias : Continentia . Sparsim tu opere .
FUNERA HAERETICOBUM eomitari. Standum Legi-
piis Domino . Huius variae sunt species. I. Sit lex. quo quidpiam alicui privato elanculum subripitur. 2. Peculatus,
quo quis ex publicis pecuniis aliquid usurpat. 3. Abigeatus , quo non res inanimes, Mil pecora, pisces eie, rapiuntur . 4. Magium , quo homo, sive liber , sive servus, ab I eitur. S. Sacrilegium , quo vel Saorum de Sacro , vel non sacrum de Sacro, vel Sacrum de non sacro aufertur. Saura Duiliaco by Corale
206쪽
re ilicitur, Pal cultui Divino mancipatur, ut Ecclesia. vat res Ecclesiae . 2. Est peccatum ex genere suo mortale, si deltherato fiat. et res ablata sit notabilis . Sit ergo Praxis Arbitro Casuum.
S. Peaoato surti peccant pauperes. qui liqui l diviti bras stir-ripinni, quamvis divites ex hoe grave non sentiant incommodum . Sic Chalec. Ram. Pauperes, qui surantur vel in gravi , vel in levi necessitate ; non tamen , si in extrema necessitate , tantum ad vitam necessaria sumant ; sic enim liscipulos spicas colligentes, ad nutrienduin excusat Christus: Pauperes , qui extra necessitatem extremam ligna caedunt, vel caesa auserunt, vel pecora in alieno flando , contra Domini voluntatem nutriunt. Peccant peccato surti, qui exiguis soriis ad notabilem deveniunt quantitatem , uti sunt Eartores , Textores, Molitores , mereatores , multa pavea diaversis surripientes . Demum , qui aliqui l surantur, quantum vis exiguum, ea lateatione, ut ad summam aliquam i gentem Perveniant, liget talem summam non aestuirant... Quoad Furtum domesticum. Peccat mortaliter. I. Modicum quid auferens, animo plura , si posset, auferetidi. 2. Intendens ditemere ex mioutis sartis , peccat 'graviter propter pravam in lentione in . o Not. in singulis m7nutis furtis , non committi nooua ,, Peccatum, sed iam caeptum contintiari. si tamen non se sint interrupta; sic furantes e. g. minuta Pondera, te-
ncntur ea restituere illis, quibus sunt farati , et in deIectu , eroganda pausteribus . S. De furtis domesticorum , uxoris , Fisiorum , famulorum, quia sit seutieudum 3 di eo , omnes istos certe po se graviter Peeoare, si rationabiliter, graviterque invito Capite familias. notabile aliquid surripiunt . Esto vero Laleg in foro consciemtiae sint veri fures , non tamen na Foro externo . 6. Furta uxoris. v. UXOR .
. Furtum Filiorumfamilias . Peceant peceato e tria filiis.
cum auso runt bona pa entibus . quia ausarunt ea , cir ea quao
nou habent domi uium . Sic quo surti reus . est fi ius, qui
207쪽
Patri surripit, aurum , frumentum , eto. ut Iudat, epule
8. Furtiam domnomim erga servos, et siessersa. Feccant peccato furti Domini , qui servis alimenta non prae-hent convenientia : qui mercedem iustam non solvunt, qui Bnte elapsum terminum e domo eiciunt et . , quibus casibus ad restitutionem teneutrir. 9 Peccant pstcuato strii s'rvi, surripientes, aut non custodientes bona domini: surripientos panem , vinum , Carno etc. ad lautius vivendum . vel daudqm parentibus etc. Peccant peccato surti savinii, ancillae, opifices etc., qui facta cum Domino conventioue, sibi suadentes , plusquam pactam morcedein aestimanduin laborem suum, aliquid compensationis nomine accipiunt . Peccant pariter facimii ancillae, et opifices, qui operas suas locantes, non Iahorantii xta promissum , Bisee tu casibus , si restituere nequeunt, compensare tenentur . ossiciis , et obsequiis extraordinariis etc.
FURTUM SACRI14GUM. Est illud, quo aliquid Sa-
erum iniuste acciyitur, per retinetur, vel quo aliquid prophanum in loco 4 acro iniuste acc*hqr . Est peccatum mor tale longe graudis, quan surtum, vel raPina, quatenus vio- Iatur iustitia , Religio ollanditur
a. Furti sacrilegi rei sunt vasa sacra, calices , Patena ,sindmes sarripientes , qui rei ad Ecclesiam si Motantes , agros, vineas, dumos, census eid. sibi appropriant, aut quocumque modo haedentes, aut minuentes : qui paupertiitem professi , aliquid ex bonis toti societati communibus turripiunt, devi pie qui uiquid' non sacrum in loco sacro furantiar etc.
208쪽
TUM etc. tres expetunt ad eorum iustitium conditiOIies. Ut legitima anctoritate impo ita sint . 2. Ut cansa sit iusta , videlicet , decens priueipis sustentatio . coiiamuui A. et magna Beipublicae utilitas , ut con ervati murorum . Pontium etc. 3. Ut exactio, non sIt nimia , sed moderata, et
iuxta mensuram caus e , vel nece sitatis .
2. Imponentes gabellas novas . et huiusmodi , sine dictis conditionibus , praeter restituendi chligation in , incurriant excommunicationem Nidlaμ Coenae , et intelligitur de illis , qui non habent altum Dominium . S. Fraudantes glibellas , Tributa ete. peceant pro materiae quantitate, gra ulter, vel leviter, et ad resti utionem tenentur, et in dubio de iustitia tributorum, solvendum omnino esse , tiit D. Thom. aliique permulti. GAUDIUII. Non tam virtus est, quam sti eius viril tis , Seu ipsius charitatis, nec alitid est, quam Quies animἱ ἰn bono Praciente, et 'ossesso . Nam Deum amando , de ejus bonis gaudemus, ut de sui nominis exultat;one, gloria , triumpho etc. Sio proximum , si veraciter diligamus, gaudemus de eius bonis , tam temporalibus , quam spiritualibus. Gaudium est
GEOMANTIA u. DIVINATIO . GESTUS . v. ACTUS IMPERFECTUS LUXbRI AE .
GRADUS. Est talis distantia personartim sanguinectarum , qua cognoscitur quanta sit proximulas . Mel distantia personarum, quoe in linea includuntur . v. COGΝ ATIO. Regulas breves adnecto ad gradus consanguinitatis facile d
u. Regula I. Ut cognoseanir gradus consanguinitatis, quaerendum est, ab uno eorum , qui se conjungere cupiant. 1 Quis pater tuus . En prsmus gladus . a. Quis avus tuus 3 En secundus.
209쪽
4. Quis abavus tuus 3 En quartus gradus.
S. Idem ab altero quaerundum , et tantum distabunt inter sequantum a communi stipite remotior distabit . 4. Regula I l. Tot sunt gradus in linea ascendente, vel descendente', quot sunt Personae numeratae, una dempta. Una Persona debet demi , qui communis stipitis est terminus , a quo incipimus nnmerare . Sic Pater, et Filius sunt in primo gradu . Pater, et Nepos in secundo, et sie ascendendo , vel descendendo , vel ad latera excurrendo , numerare poteris gradus
5. Regula III. Personae aequaliter distantes a communi stipite, tot distant gradibus inter se, quot distant a conam istipite, quia gradus su Di mensura . Sic duo Fratres sunt in primo gradu quia uno gradu distant a Patre. Duo Consobrini in se eundo gradu, quia duobus gradibus distant a comm nni stipite . 6. Begula IV. Personae aequetiliter distan es , tot gradi luis distant inter se , quot gradivns I ersona remotior distetit a Commune stipite , quia cum iii pedimentum Matriti Ovii, sit res odiosa , et odia sint restringenda, a remotiori Persona num rumus , potius qu am a proximiori , unde Patruus , et Neptis sunt consanguinei in secundo gradu . VID. IMPEDIMENTANATRIMONII,COGNATIO etc. GRASSATOR , ille dieitur , qui in itineribus frequentatis, et viis publicis, praedae causa, homines violenter, absque tamen occisione , aggreditur. 2. Differt a publico latrone , qui violenter cum armis homines aggreditur , et spoliat cum occisione . 3. Tam viarum grassator, quam publicus latro, non gaudet titimunitate Eccle astica , dummodo constet notorietate auris , vel faeti etc.
GRATIA . Est domum summaturale infusum immediate
u. Duplex est. Halitualis , et est habitus gratiae sancti eantis, per quam homo forma' iter Sanctus, iustus, Deoque gratus redditur , etiam dum libere nihil operatur. Dicitur etiam gratia sanctifieans, seu iustificans, quia est unica sor-
210쪽
malis causa iustificationis i inpii. Trid. sess. 6. c. Actualis, est aliquotl actuale Dei auxilium , quo ipse hominem , ad bone volendum , et a gendum , suamque salutem Procurandam , adiuvat; et duo coinplectitur , ceu intellectus illustrationem , piamque motioneita voluntatis , et tales gra tae , quae etiam dicuntur actualia Dei anxilia , snnt innumerae horiae inspirationes , piae voluntatis affectiones a Deo misericordiarum Patre immis ne . Sed melius in Dil. Theologico etc.
GRATIA SACRAMENTALIS . Praeter dicta, ubi de e&fectu Sacramentorum , obiter hic addo . Sacramenta duplicem conserunt gratiam . Communem omnibus Sacramentis, et ecialem unicuique Sacramento Sacramentalem dictam . 2. Communis est gratia sanctificans , vel Prima , quam conserunt Sacramenta mortuorum , utpote instituta ad mor Atuos suscitandos, vel secunda, quam conserunt Sacramenta vivorum , utpote instituta ad augmentum gratiae .
3. Gratia Sacramentalis definiri potest . Gratia habitualis annexum habens itis ad assequendum Inem cujusque Sacramenti . Ergo haec gratia , non statim , et simul a suscepto Sacramento consertiar , scd me essive , et opportuno tempore , Cum nempe occurrunt occasiones finem suscepti Sacramenti spectantes . Erg , amissa gratia sanctificante, amittitur
et gratia Sacramentalis , quia amisso iuris laudamento , ius ipsum amittitur, recuperatur autem eum gratia santificanto per poenitentiam . . Sacramenta producunt gratiam ex opere ορerato illis, qui obicem non ponunt , non autem ex opere Operansim, qui illam prodonni vi operis ex instituto Divino exerciti , non autem ex merito couficientis, aut suscipientis. Trid. sess. 7. c. 8. 5 Sacramenta conserunt gratiam moraliter laninm, ho Mnsu , quod Deum efficaciter, et i nmediate moveant ad gratiam physice producendam , ex pacto scilicet, quo se libera obstrinxit, ut ad praesentiam illorum signorum gratiam certo illis conferret, qui nullum apponunt obicem v. SACRU