Codex Theodosianus T. 6.1

발행: 1743년

분량: 479페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

111쪽

r 37 mulieres vetantur Cleri ei sibi adsciscere. Nempe ex quo Coelibatus C Ieriacalis mos paulatim inole scere coepit, atque hac etiam ratione Clerici pro . habilem seculo disciplinam agere, seque seculo de

coelibatus seu continentiae voto commendare instituerunt, clam tamen atque alia ratione voluptates

suas explere alicubi rerum experimentis visi sunt, κρυφα πορνευοντες. adscitis πῖdelicet sibi mulieri-hur, sibi adiunctis, quasi sororibus , his συνοχυεντες , σονδι-τωμενοι, κου ἐξυπηρετέμενοι υποτων τοιουτο , cum iis iter facienter, communiteν viotientes, earumque minrsterais proles, ut de simulata alioquin Encratitarum continentia Epiphanius loquitur, haeresi 7. num i pag. I. Tom. L. Edit. Colon. quas Auidem Graeci, ac nominatim Antiocheni. συνεισακτους, vel επεισάκτους, alii αγαπητός dixere, ubi nonnulli vertunt subintroductas. At recte Rufinus quod Cui acius quoque riam notauit li. Observ. v. ut & notauit vetus interpres Concilii Nicami quem sequitiir & Fulgentius Ferrandus cap. Ira.'& Isidorus Nereator extraneas mulieres vertit, quomodo & hac lege vocantur: iv retro Hieronymus ad Eustochium de ciso nietianirat. D. aa. pag. so. Tom. Q. Oper. Edit. Francf. Fratrem extraneum, ipsum Clericum adsciscentem. Idem epist. ad Saluinam de Plauit. seruand. Pag. 1s. Tom. eod. Cum tecum sancta fit Mater, es uteri, tuo amita hareat Pirgo Perpetua, non debes pericu- 'Dse externorum confortia qzarere, de tua focietates cura. id vero Paulo Samosa tensi iam olim vitio datum, ut ostendit Epistola Episcoporum aduersus eum apud Eusebium, lib. 7. Historia Ecclesiastica, cap. so. Caeteriam eas mulieres Clerici circumfere hant, ut haec lex docet, velut Erores, & ut eiusdem propositi, ut Hieronymus eodem loco scribit,& ad spirituale solatium, vel ut ministras, vel ut ἀγαπητάς, quod docet Epiphanius haeresi θ. de

Orthenianis num. R. pag. III. I. Tom. I. Operi fidit.

Colon. ubi agit de quodam Episcopo Pal stinae, de

Quod utique magno Ecclesiae scandalo cedebat, non sine flagitii alicuius suspic one, quamlibet Sororiam appellationem praetexerent, quod etiam can. 0. Concilii Ancyra ni pag. a7δ. av. Tom L. Concia. M. Harduis. testatur: τὰς - τοι συνερχομεας παρθενους τισὶν, ως ἀδελφάς, εκωλυσαμεν, virgines autem qua conueniunt cum aliquibus, tanquam

sorores, ab eorum consonio prohibemus. QuIbui simile& illud Martialis conueniat lib. a. Epigr. q. v. s.

Fratrem te vocat, lae Soror vocatur, Cur vos nomina nequiora tangunt ZEt eiusdem illud lib. ra. Epigr. ao.Quaνe non habeat, Fabulle, quaris, Uxorem Themison 8 habu SOROREM. SEd & illud ovidit tib. p. Metamorph. ν. ΣΤ Dulcia fraterno sub nomine furta tegemus. , Vide & Hieronymum . epi'. ad Oceanum D. 8cepist. ad Eustochium, loco quem mox consignabo. It que variis subinde canonibus & legi hus ea res delegata prohibitaque. Primum quidem Concilio

Ancyrano dict. can. U. 6e Concilio Nicaeno can. s. pag. 36. ya . Tom. I. Contil. m. Haia. ubi συνεκσ- ακτοι pariter vocantur. & ad cuius praescriptum haec lex lata est; dein & Carthaginensibus. Gallicis, Hispanicia, aliis. In. eumque morem inuecti subinde Patres: veluti Antiocheni apud Eusebium lib. r. c. Io. Basiliu 1 ad Papegorium Presbyterum epist. ινδ. su. G. Edis. Benedictis. cuius titulus: περὶ του χωνιρ - του σ1'οι- γυ- ου, de se rationea muliercula cum qua habitabat, quae etiam extat

apo Balsamonem de Zonaram, Vid. pag. D. Tom. Pandect. Can. Ac pag. Iaa. Tom. II. Pandere Can. Guillelm. Beueret. 9 Gregorius NaZianZenus in veris Mus infri eis. Hieronymus Passim, maxime ad Oceis antim Ep. n. le Eusoebium epist. aa. Chrysostomus

duobus sermonibus hoc argumento conscriptis: uno, προς τὼς εχοντας παρθε ους συνεισα κτους, aduerissus eos,quι apud e babent virgines subintroductas, Tomo Guiliano o. mg. at . Ac Tom. I. ρ. aay. Edit. Benedictin. altero, προς τάς ἔχουσας αxhας συνεισα λύους, 'aduersus eas, qui viros introductitios habent, siue πεμι τῖ μή τας K xoraimc συνeικεο ανδράσιν, quod regulares famina piris cohabitare non debeant, Tom. eod. S/ud. p. aso. dc Tom. I. Benesi' p. a I. GeOrgius etiam Alexandrinus innita Chus omi apud motium num. ρύ. pag. VT. Erit. Scholt. tradit hunc morem ab ipso si iblatum: παραHικα Ψους εχον ς συνεισάκJους τῆ ἱ9ους continuo eiecit eos, qui ex consuetussime Iibbintroductas habebant. Et praecipuum Patrum in eo studium, ut vanos Clericorum obtentus, qui δc sacrilege diuinis scripturis abutebantur eam in rem, Ostenderent. Chry. stomus in d ferimone προς τάς αγοῦντας συνει τά- έους, aduersus eos, qui habent subintroductas, pag. au. Tom. I. Benedictin. εισι γάς τινες, οἱ γάμ.ου, κω συι ουσίας χωρὶc, κορας ἀπειρογάμους ἀγραενeι καρφουσιν Οι ι αιο παντος, καύεις εσχατον γῆρας εαυτοις συγκατακλεικ-σIs, Γοῦε επι παισοπαίας, ου γάρ φασιν ἀυτῶς συγ γίεcys u. ου τεμάκολατας ' λεγουσι γάσ

puellas nupt)aν um 1nexpertas domum ducunt. --que in extro am senectutem inclusas tenent, ac fouenI , non pν ocreandorum liberorum caesa, negana

enim se cum illis rem habere, neque tibi. nis caus ι, aiunt enim, quod illas incorruptas struent. Vide iam quo obtentu neque uno sese tueri soliti Clerici huiusmodi extraneas mulieres sibi adsciscentes: nempe & pietatis obtentu & tanquam ministras, vel tanquam Aorores & αγαπητας. Idem altero sermone pag. IT . Iom. cit. κα/ γάρ κοψ άπο τας προjηγορίας ἀυτῆς, ει τις ἀυτα 4 φ σα Bora βου- λ ιτο, sδε ενταυθεν παλὸν ἄντειπῶν δεχτομεθα:

possumus. Nam s quando in forum se conferunt, vel alias symo domi de ipsis sit apud eos, qui dissiptitarit de absurda huiuimodi copulatione, signis

scare volenter istam, huius Pocant, non matrem, neque enim illum peperit, neque so orem, non enim ex eodem utero prognata es, neque c=niugem, non enim lege coniugii cohabitant i neque alio quopiam cognationit nomine, quod concessum vel lege peν.

missum st ; sed turpi quodam ac ridiculo. Non enim ego quidem suterim ipsum numinare, fic exo. Dm habeo s auersor hanc appellationem. Nempe impudentiam eorum sugillat, qui ἀγαπησάς voca-hant, cum iam sorores, &c. vocare non Dossent.

De quo Hieronymus quoque Epis. M. ad Eusotbium de rustodia virginit. pag. go. Tom. I. Oper. Edit. Francr

112쪽

Danin. Vnde in Ecclesiis Arapetarum pestis introiit Z

pnde sine nuptiis aliud nomen Moram Z Imo Pnde nouum concubinarum genus e Plus inferam. Vnde meretrices νnivirast Eadem domo, uno cubiculo, D-pe Pno tenentur σ lectulo. Et suspiciosos nos vocam,s aliquid exsimamus. Frater SOR O RE M pirginem deserito caelibem spernit meto germanum i fatrem quaeris EXTRAN E VM, c cum in eodem proposito esse se simulent, quarum alienorum spiritale δε-

Ditium, νι domi habeant carnale commercium.

I. Oper. Edit. Colon. ostendit, unde impurassimi homines ex Scriptura συνεισάκτους, vel άγαπιντ ον Probare nitebantur. Gregorii Nagian reni tandem de his hoc iudicium Digrammat. Eo . inter An c-dot. Graec. Luae Ant. Murator. pag. III. Tους δε πιδε σάκτους, ας μεν φθισκουσιν απιαντεςνσυκ. ειτε γαuω διωσορον, ει τἀγαθι Θησο ues , ει τε μέσον τοῦ φυλα ομεν, ου γαρ εγωγε, κιον με λεγέεκακως,πραγματοδ αινέσομ ηαι. Syni Hos pero me eos faene unusquisque anesiαυN fio an imer coniugatos, an in er caelibe PUberimus , an vero quid messium seruabimus. . Non enim ego, Tametsi a nobis male audiam, rem bunt probabo. Itesn Carm. i. v. ysi. p. II. Tom. II. Oper. Edit. Par.

Αρσε α πραντ ἀλεεινε, συνεισακτον oε μαλι αν A cunctis abscede viris, sed maxime ab istis Virgo σψμίζους quos nos de more vocamus. Neque suis etiam partibus imperatores defuere. Ca- non es, &Nic.. num nona inatim, de quo supra: hac in re iecuti. maloque gliscenti quantum in te obuiam tuere: puta Honorius hac constitutione, quae omnino ad praescriptum Cancinis Nicaeni facta est&Iustinianus Novella tu. cap. ast. & Nouesi. UI. casti. in M. ubi ipsum Nicanum Canonein citat, pariter ut Basillius, epist. ad Paregorium. Hic interim notandus error eorum, qui ἀγαπ4τας a συναπάκτθις, ita distinguunt, quasi πι- κτων appellatio generalis fuerit, easque omnes lignifica m. quae easdem aedes cum Clericis simul colerent;

sive virgines essent, sue viduae, siue sacratae, siue liberae & pure saeculares: ἀγαπι1το vero speciatim dicerentur Virgines sacrae, quae cum eiusdem propio siti Religiosis sta eodem tecto aetatem degebant, idque argumento Chrysastomi; qui, inquiunt illi, duos libros separatim scripsit; quorum alterum inseripsit, περὶ τὼ μὴ τα κανονικάς συνοιαῶν ανδρωπινοῦ alterum autem, προς τους συνει ιατους εχτν-

τας. Quae sane distinctio inanis est : solo enim

nomine inter se differebant, nou vero tanqua in genus & species: nempe sorores modo Vocabantur, modo άγαπUr- , Omnes vero συνεισοι σοι. id

quod etiam duo illi Chrysostomi sermones clare Ostendunt, quorum prior. ut dixi, est πρὸς ς ιις παρθενους συrρισάie vc.: alter duplici titulo, j, I s --ας αν-ας συνειπιακτους. siue υπερ του τας κανονι-ς μψ συνοικειν ανδρασιν. Sed & Hieronymus generaliter in Ecclesia tris Agapetarum pellem Vocat: mox subiicit, Hister sororem Virginem deserit, caelibem spernit virgo germanum. Da

trem quaerit extraneum. Vbi, vines eandem v c ri, Agapetam Ac sororem: indicari eundem Agapetum et fra rem extraneum l. e. συν τάκτω. quomodo

Et duae is men cXccpliones quoad mulierum conis sortium huc leg. adduntur. Prior Exceptio, quae Zeipi a prxdicto Lanone Nicaeno continetur, & hie adhibetur expressa vel bis iugis, canonis sententia:

Nempe propinquas Clerici sibi adsciscere perniit.

tuntur, puta matres, silia , germanas. Cunon Nici nux ita habet: ἀπηγορουσε κα/ ου η μεγάλη.

que eadem . nempe quod Vinculum naturale, scuvi loquitur Hieronymus, huiuscemodi consanguinitati, e simoniaeque perfnae omnem ad ulcerιi suspiei onem respuant. Cui proximum est, quod Theodo siuq M. Honorii pater, dicebat L y. supra de adtil tertii. obtentu proximitatis, & per commemorationem neruo inii Hem crimini derogari. Tertullianus

diceret, lib. I. ad nationes cap. a. Honorantes naturam fidem talium criminum temperare. De qua praesumtione videndi sunt, qui depraesumtionibus ἐκ prahationibus ex professo scripserunt. & in h. Alaciatus, Mascardus di Menochius. Eodem pertionet etiam istud Hieronymi Praeceptum inter alia,

de vita Clericorum, ad Nepotianum eps. a. p. s. Tom. I. Ope M. Fran LU fit totum tuum aut raro iam nunquam mulierum P des ferarat, &c. δονο/anti tibi

isti bit sanctus frater Asi t, Pelaermana. Pel mater aut probatae qu clibet apud omnes ei Quod si buiuimo. H non fuerint cohon uinitatis c stimoniaeque'presona multas anus nutrit Eccbsita, quae Mosscium prahean &e. Idemque Mona, his inculcat ad Paulmum Monachampag.OI. I m. l. Gi4 Altera Exceptio, de qua nihil in L Gnone Ni carino: sed cui concinit Canon Apsssol. c. & Leo ad I Uie. in decretis c. F. pag. Vii. Iram. I Conci Edit. V: Mum. 3c apud Gratianum: nempe Cleri eo, po Ile sibi retinere, adiunctas habere Coniates, quas ante Clericatum legitimo matrimonio rcedere. que habuerunt: Neque enim hae extraneae sunt neque cum his commune quicquam habet stipe rior prohibitio de extraneis indilieribus non ad seiscendis γ quod, ut haec lex .Pertisti me testatur, ita Paphnotii quoque Hii loria, de qua mox, coi lata eum dicto Can. s. Nicano Pariter edocet. Quare falluntur, qui ad coniuges, a maritis ad Sacerdolium promotis, diuellendas, auctoritatem Caenonis manis. de quo supra, .dia cant, qui non est nisi de Ex TRANEis, ut & EIristolam Basilii ad Paraporium Nn siu. s. quae Patiter non est, nisi

περι συναπαγκτων. ini in & haec ratio hac lege ad licitur : Neque enim Curicis incompetenter a mEI

113쪽

ρη Lib. XVI. Con.

sum, qua dignos Sacerdotio viros Di conversation e eerant , ae si diceret: Iure eam coniugem in Sacera dotio retineri, cuius conuersatio non impedivit, quo m nux maritus Sacerdotio dignus videretur, de ut paulo ante dixit, ea alis Uinio illas hortatuν non relinquid ac si diceret: coniugio nequieis quam impediente in ipso Clericatu castitatis affectionem, qui coniugatus votum Clericatus suscepit;) Ae sie castitatis affectionem, seruaturus retenta uxore iure praesumitur. Itaque ridiculum est, quod nonnullis in mentem venit. pro conversatione in hac lege substituere conuersione . quae at hi rem stat: conuerso enim &conuersi iam olim dicti, qui a coniugio ad coeli ha .

tum transibant: quam etiam vocem apud Fulgentium Ferrandum in breuistilo p. ΠΕ. reponendam quidam monent: & in veteribus collectioribus Deis cretalium legi monuit AiNonius Augustinus non tantum aduersus omnium Codicum de editionum fidem,& aduersus utriusque Codicis auctoritatem, verum etiam contra genuinam huiusce legis sententiam,

quam modo expressimus: & de qua videndus quoque Amplissi Seruinus, Orat. Eorens tomo I. Orat. a. pag. Ex his interim colligere licet. Primum coniugiros hoc adhuc aeuo non ideo minus Ecclesiae legestu Θεσμω, ad Sacerdotium adsumtos; quod minus

dis hilationis habet. De quibus sane Cleticorum coniugibus quatuor sunt in uniuerium hoc Codice teges , puta lex mis. svri de bonis Clericor. l. o. I . sup . & haec lex. Secundo colligimus, con. iugatos ad Sacerdotium adsumtos, nihilominus tamen coniuges intra septa domorum suarum iure retinuisse neque ideo reliquisse: denique his coniuges competentes adiumstas fuisse. Imo si anteriora paulo spectes tempora, coniugatos ad Sacerodotium ad millos uxoribus suis adhaerere potuisse, ostendit decantata Paphnutii Historia, atque exinde decretum Nicaenum, sed & Neocaelari ense can. i. & 8. vi& Gangrense can. - . & Arelatense a. c an. a. & cuiuscunque libertati res ea relicta. Verum ut coelibatus lex paulatim inualuerit, utque coniugati ad Sacerdotium adsumpti a coniugibus deinceps abis stinueri ni, non una ratio fecit, neque uno gradu ad id deuentum est. Primum enim sub tribus persecutionum seculis, atque ipsa temporum ratione id suadente, coelibes ferme, vel etiam qui uxores reliquissent, in Sacerdotio praeserri solitos, liquet ex iis, quae memorat Eusebius, lib. p. cap. Io. Nulla tamen lex aut necessitas rum posita. Secundo,

persuasia professione, Mi α γνωμη, s μεν δαγκηνοπις, ad Saceetdotium plerique promoti, coniugio nuncium remittere solebant. Tertio, etsi nulla. lex ei rei posita suisset, nullus Canon. multi tamen e Patribus in eam inclinauere sententiam , Ut cCeli ha tum omnino suaderent, de coniugii diremptionem. vi in ipso Nicaeno Concito apparuit: ubi Paphnutius unus ferme, tot aliis id suadentibus, intercessit. Liquet item exemplo Equebit lib. t. de demonstatione Euangelica cap. p. & Epiphanio hae. νesu. Chrysostomo, Gregorio Nysseno, occum e nio, Ambrosio. postremo ad Coelibatus legem multum etiam contulit, quod Clerici eligi solerento Monachis, seu e continentium numero . qui videlicet Coelibatus legem sibi indixerant , νt docuit Iex erige a secunda supra & Augusti tuis est st. 7Ksiue epist. D. Edu. Benedictin. de quo ad eam legem plenius dixi. Quare videas Clericos coniugio iam alicubi abstinere iussos, vel tanquam ex Canone Emesiastiuo abstinentes, & quidem in , Italia, mox .& Africa, It docent Africani Canones S. . ILas. 7o. Sed & alibi velut in Oriente si vellent, ω καν βουλοιπτο, ου με- ἀνάγκη νομός, inquit So-

crates, lib. s. cap. M. Quod praeter Epiphanismharest Calbarorum v. & fine veris contra haereses, testatur Hieronymus contra Vigilantium pag. I . Tom. II. Eit. Francf. Quid facient Orientis Eccle- eZ Qui a πιι Sedis Aposolica, qua aut Pirgines Clericos accipiunt, aut continentes autβνxores habuerint mariti esse desinunt 8 Et Epist. . in o. ad

Pammachrum pag. I. Tom. cit. D sops, Presbteri, Diaconi aut virgines eliguntur, aut νι lui, aut certe posSacerdotium in aeternum pudui. Quidquid huius sit, nondum tamen Commune aut generale aliquod praeceptum suis. Primum enim Episcopi, Presbyteri, Diaeoni canonibus Africanis ab uxoribus ab .stinere iussi Anno D. 3o I. can. 7o. Cod. Africi pagystos. Tom. I. Concil. Edit. Harduis. Mox de Sub. diaconi qui Sacramenta seu sacra mysteria contreiactant altarique interuiunt, Anno superiore ψ I9. c. s. q. U. Cod. Afris. pag. Ιο. δ7s. III. Irim. eod. Conciti caeteri Clerici minores ad hoc non coacti. msi maturiore adiue re secundum cuiusque Ecclesia

conburetidinem, ut habetur dicto can. V. Zo. Se

cundo, quam nulla certa & generalis lex huius rei posita fuerit, & vel in Italia ipsa. dc in Orientis Imperio, aliaeque etiam prouinciae alio iure hae parte vita sint, docent etiam quae scribit Epiphanius die t. haeres s. num. U. pag. PC Tom. I. Oper. Edit. Coton. & Λmbrosius lib. I. O ciorum cap.

vltim. Socrates dict. lib. F. cap. ar, Et ulustre exem

cri Theophili manus νxorem dedit. Θιare hoc omnibus praedico ac testor, neque me ab ea prorsus seiungi velle, neque adulteri instar cum ea clanculum consuescere. Alterum enim nequaquam pium est, aberam illicisum. Sed hoc Nique cupiam ac precapor. plurimos mihi quam optimos esse liberat. Teri io, quamlibet coniugatos ad Sacerdotium adsium pter, coniugum consuetudine abstinere mos iam hoc tempore ferme fuerit, eas tamen εκc λειν ius non fuit. quin eas intra domos suos continere potuerunt: quod, praeter hanc legem docet canon quintus ex iis, qui vulgo Apostolici vocantur, quique circa haec ipsa tempora conscripti fuere: Episcopus aut Presbyter νxorem propriam nequaquam sub obtentu religionis abiici at: προῖάσει ευλαβέας, vid. pag. s. Pandect. Canon. Guiliam. Beuereρ. Quod de Leod tereto suo adprobauit ad Rusticum inquisit. I. pag. VAEI. Tom. I. Concic Harduis. & apud Gratianum can. Io. distin I. II. Sane ita ferme usu obtinuit. ut de coniuge soror fieret, quod de Terasa Paulini Nolani coniuge narrat Idacius in Chronico pag. U Tom. II. Oper. Siνmond. omitto alia. Et haee de coniugatis iam ad Sacerdotium promotis. Vtrum vero coelibes ad Sacerdotium promoti postea coniugium sortiri potuerint ; haec quaestio iam alterius loci est. Interim obseruetur; quae ad hanc quaestionem pertinent, ea cum superiore commilceri nou Dportere, quod laciunt lin. prouidi. Caeterum dubium mihi nullum, Iovinianorum oceasione & hane maioris l. portionem, pariter vζd. l. νbim. Apr. de raptu vel matνim. Sanctim. quam huic coniungendam esse docui) promulgatam. Iovinianus scilicet qui ante octennium adhuc, id est, Anno Domini qIa. conuentus suos elltra Vrbis Romae

114쪽

Romae muror agebat τt doeetisVI. inst. de haretis roria appelIatione extranois mulieribus porto non tantum virgines Sanctimoniales in nuptias do. explere. Quare utrique malo occurrendum liciebat cui occurritur dict. ιυlum. verum eti/m Honorius credidit et nempe ab una parte Ioui. Religiosorum coelibatum frangebat, ut testatur Au-' nranis eorumque ausis d. l. νω- ab altera sustinus Retract. lib. a. cap. aa. nihilo distare Parte suspectae Clericorum conuersationi, quo ita coelibatum a conitigio contendens. Ac maxime quoque lovinianis os occluderet ; 6M M. Et

quod suspicor: eum videret eos qui coelibatum quidem si suspicari fas est, ad. Bonifacit Epistopi specie pra ferrent, libidines suas adscitix sub Q- Romani postulationem.

De V si et v s T A T E ct C ANO Nisus priscis Eccles asticis

seruandis.

OMvi innovatione cessante, vetustatem & Canones pristinos se) Ecclesiasticos, qui nunc th usque tenuerunt, ig) per omnes th Illyrici prouincias, seruari praecipimus Tum, i) si quid dubietatis emerserit, id oporteat, non absque scientia Viri Reuerentissimi

secrosanct e legis Antistitis li) Vrbis Constantinopolitanae quae ' Romae veteris praerogatiua laetaturi conventui Sacerdotali sanctoque iudicio reservari. Dat. Prid. Id. Iul. Eusta. thio . : Agricola coa s. qai.J

ad te, 6. Cod. Iust. δε Merofanais Eeelesit. Consignatur etiam a Baronio Anno qai. m. I. Laudatur quoque in phocli Nomocanorie tit. R. cap. I. GD THORcb Addendiim nomen Cousantii: vide Consulari TZeod. m. cc milippo hule P P. Illyrici inseribiti ir quoque υκ al. Eo Iudaeis. m. 4 Orientalis: de quo mot ID. te Prisinos, id est, priscos: via. GusC. Theost. ID. h Nune que, ut L 1. fustr. de fide CasboI. usque πMης, quomodo etiam hie editum Cod. I s. m. g Etiam ter, Cod. Iust. in εch Et lingulas, qisae undecim erant: vide Notitiam Imperii, quae circa haec ipsa The dosi Iun. tempora ab .lcripta fulti serennio serme post hane is.. III. 10 Vt si qui , Cod. uist. non ita recte. tD, D EZ. i. vox haee addita cod. IV. in n0nullis CO diei b , quae ab aliis abest, & ab hoe Codlae. B.qu. quod Molinaeus in hae voee vim faeir, id neutiqu4m Prob. ndum, Etat autum hoc tvmpore Atticus Episto v. Constantinopolitanita: de quo mox plura. ID. r. Ha, eo hi inquam, verbis Urbes Cousio λοφοπι- , quσ Itc- veteris prerogari a Diamr, ex parte desumi, in L. . . , D. Coae rus. δε privior. Vrbis consi minu. de otius iententia dixi a IV. vnie. supra de Iure halis. κνιC ponι. in quain transtula est haee seditentia a Triboniano r ut ibi quoquK ostendo adu.rsu, P.i,uia

COMMENTARIVS.

I ET TITATEM, priseo que CANON Es Ee leti. asticos suos, cuique prouinciae seruari; fleno. minatim quidem per Prouincias praefecturae Praeto-nanae Illyrici Orientalis, iubet Theodosius Iun. Anno D. 4 al. prima huiusce legis sentenistia: quae singularis admodum est, accuratamque ἐπίτασιν requirit; quae etiam ἀυτολεξι paene inyo.Cod. lustinianeum relata qst ex hoc Lodice Theodosiano, quod nonnulli nescientes, legem illam mutilam, & a Triboniano incogitanter vel oscitat ter relatam scribunt. Quod sententiam huius

let. attinet, quam etiam modo expressi, est ea omnino conueniens decreto Nicaeno can. α τἀάοχωκε Θη , inquit illud, κρατε ζω, antiqua consuetudo semetur, & quae sequuntur: conuenit dc Ephesino, quod factum pos hanc legem, can. Ustim. pag. lo . Tom. I. Pandect. Can. Guit. Beuerex. & PAED

---ν κατἀ τε πάλ- κ τῆ Tom. VI.σαν ἐθες, ut Pnicuique prouincia pura re inuiolata, qua iam 9ute ab initio habuit, sua tura Ieruentis iuxta veteram consuetudinem. Et haec περὶ ε9εσι. Sed enim notandum hac seg. 6c Petustatem de Canones Eethyiuticos hie coiiiungi: sed velut diuersae vetusas nempe est πιὸν θλα, εθος ius non seti. ptum: Canone, pr stim sunt τυποι, προώξεις, -- ναlit, κανονικά διαταγματα, siancita in Synodis:

de quihus utrisque, eorumque auctoritate Basilius in cap. r. a. s. . episola can. ad Amphilochium I. si u. tu. Edit. Ben. ubi Ic utriusque peritissimos esse debere scribit pastores: vid. 6c ean. vltim. Sexta θώnodi in Trullo pag. aD. Tom. I. Panderi . canon. Guit. IDMνeg. vhi Basilius refertur de explicatur, de ibi Zonaras di Balsamo. Atenim quae secunda iam

huiua legis sententia est; Tumsqμid de quidem ita sontinuo filo accipienda, quae in Cod. lust. perperam ita mutata, νς si qMid, magno senteniatiae huius Ag. damno, in si quid, inquam, dubitationia. super hac vidulisci vetustate & canonibus N a pristinis

115쪽

pristinis Ecclesiasticis per Illyrici Prouinciam emeris

gat, conuentis Sacerdosali sanctoque iudicio, i.e. Synodi dioeceseos iudicio id resetuari iubet hae tu. Theodosius Iun. Non absque scientia tamen, quae tertia huius leg. sententia est Antistitiis Con stantiopolitani velut summi omnium in Orbe illo Patriarchar. Hare continentia summaque definitio est huius Theodosianae constitutionis. Quae ut intelligatur, primo & ante omnia tenendum est, Illyricum, de quo hac lege agitur, cuiusque Praesecto Praetorio ea inscribitur, de orie n. tali accipiendum, quod ex duabus d oecesibus constabat, Macedonia videlicet & Dacia, quod ab occidentali Illyrico hoc tempore diuulsum 'erat, eum antea Illyricum solidum orientali imperio adscriberetur, de quo ad i. 7. de Antiastis: idque consta-hat Ist, ferme Prouinciis. In Macedoniae scilicet dioecesi Prouinciae erant Achaia, Macedonia, Creta, Thessalia, Epirus, Epirus noua, dc pars Macedoniae salutaris: In Daciae, Dacia mediterranea,

Dacia Ripensis, Moelia prima, Dardania, Pars Macedoniae salutam. Secundo, tenendum, quae hypothesis fle historia huius leg. est, sic ut canones ritusque Ecclesiastici iam olim cuique prouinciae peculiares fuere , ita di lilyrici quoque prouinciis suos 'quosdam extitis Ie: Quam in rem aliqquin insignis extat πιαρε ι βασα Socratis, lib. I. Vst. Eccles east. aa. ubi etiam inter alia agit de Arma ieiunii Antepaschalis. quae in Ili rico & Achaia obseruabatur: item, da coelibatus Sacerdoralis consuetudine peculiari in Thessilia, Thessalonica. in Macedonia de Achaia: item de Baptismo Paschalibus tantum diebus conis ferendo in Thesaliae ut Τc de precibus quae accensis lucernis fiebant in Achaia re Thus..tia. Vbi

tandem subiicit, eos, qui istos ritus accepere, eos tanquam legem dc canonern ad posteros tratis misisse: οι δὲ ταυτα παραλαβοντες, ως νεμον τῆς

μι- μενοις παρεπεμ 4 αν, qui autem huiusmbiritus ab illis accepexunt, eos νelut legem quandam

ad posteros tran fere. De his igitor de sim libus, pristinis, id est, priscis vetultis illyricarum Proviniaciarum canonibus, ritibus, vetustate est haec Theodosii Iuruoris constitutio, qua id ita cititur, eos per omnes Illyrici P muincias seruandos esse, omni innovatione cessante: id est, non cogendas alias, aliarum Prouinciarum canones ritusque amplecti:

Non enim, si qui canones Ecclesiastici, discipli nam videlicet Ecclesiasticam spectantes, alicubitaliter seruantur, horsum ideo & aliae Prouinciae

adigendae sunt. Suus enim cuique mos, sua vetustas est, sui canones, ενος , Θεσμὶ, de quo est quoque hic Basilii epist. Ur. siu. mo. Evit. Benedict.

Θετιιους ἡMA cx rete θῆναι. primum itaque, quod in fuisti mndi rebus maximum es, morem hostrum obii. rere possimus, ut vim te eis habentem, eo quod nobis a viris fantiis tractae sunt regula. CVnuemunt optime & quae Hieronymus ad Lucinium epist. aδ. de Augustinus epist. ad Ianuarium III. siu. T . Edit. Benedicti n. cap a. scribunt, quaeque reseruntur, cap. s. & II. distinct. Ia. Hieronymi ut rha haec sunt pag. 1a6. Tom. I. Edit. Franis apud christ. GeUh. illud byeuiter re admonendum puto, TRADITIONES Ecclesiastitas , praesertim qua fidei non o Lant, ita OBSER UANDAS . pr a maioribus ira.d smi, nee alioνum CONSVE TUDINEM, aliorum contrario MORE subueni. Augustini sunt istar Alia qua per loca torarum regionesque V A RLANTVR, sicuti est quod His teiunant Sabbatha, Alii vero non, M. Risum hoe gensti rerum liberarhabet obseruationes. Nee D IS CIP L I N A ML sin his melior graui, p=udentique Chrisiano, qu mPl eo modo uat, quo agere viderit Ecclesiam, ad quamcunque Drte deuenerit. Clod enim neque con tra fidem, neque contra bonos mores iniungitur imasserenter es habendum s pro eorum, i,ter quos vinito, societa SER VA ND UM est. Matex mea me Mediolanum consecuta, inuenit Ecclesiam Sabbatho non ieiunant , ceperat fluctuare quid ageret. Tune ego consului de bacνe beati a memoνiae virum Ambrosium. At tiae ais: cum Romam venio, ieiuno Sabbatho : cum Mediolani sum, non ieiuno. Sic etiam, ad quam forte siccissam peneris, eius MOREM serua, s cuiquam non vir esse scandalo, nec

quemquam 'tiri. Hoc eum matra renuntiassem

libenter amplexa est. De huiusmodi igitur canonibus pristinis, petulateque e & ritibus diuersis pro prouinciarum diuersitate est hae lex: quihus etiam non obstantibus pax Ecclesiae recte stare potest, quae filii seruari magni faciunt Prouinciae & Ecclesiae. Quanquam de eadem ad controuersias & dubitationes super Episcoporum ordinatione quoque I ferri possit, de quibus vide ean. vltim. Ephesiui Concilii. Vt ut sit, diuturna consuetudo in his, quae non ex scripto descendunt, bac leg. obseccari

iubetur. Ex his iam apparet, toto coelo errare interpretes harunus, qui nullo modo perspecta huius legis sententia, canones Ecclesia ilicos hae ling. interpretantur canones expressos Conciliorum. Veluti Nicaenos, Antiochenos & Constantinopolitanos, quae etiam Marcae sententia est: de his enim dubitari non potuit, num obseruari illi deberem. Secundo, & in his errant, ut de Marca, qui de iis nominatim Canonibυς Nicaenis ci Antiochenis id accipiunt, quibus quaestiones Canonicas Synodorum iudicio finiendas decernitur. Tertio, errant & qui hanc lig. quam ex Codice ferme lustinianeo Decretales hamnus allegant ad Pontificem reserunt: itidem Ianus a Cotta tu Summariis su Summis q. priorum titulorum Decreta liti M. havd ita pridem, tit. I. pag. I. Quarto At Nisei quoque error est, qui huc leg. innovata a valente olim &Arianis aboleri putat, & quidem in Illyrico, ubsea Theodosius nondum aboleverit. Quod ut ab H: storica veritate alienum, ita ab huius seg. semetitia alienissimum est. Prima like ig*t r ili', qu-yri dixi Theodosiit in . lege sententia est. nihil in novandum de vetustate de canonibus Eccle iasticis: cum tamen Atticus quoque Epistbpus Constanti. nopolitanus, qui hoc ipso tempore erat, epist. a

thests explicari oportere de quo mox plora) deque hac prima huius legis sententia aliato Pauli exemplo, dicat. Secunda iam huius regis sententia est. Si do bietas qilaedam emerserit super vetustate & canonilius

illis Ecclesiasticis Illyricae alicuius Prou nciae, id st,

non de interpretatione at cuius canonis, quem Episcopi ambitu, Vel incuria in nouarent, q aque ad-hihili Episicopi cani, num violatorum inuresiam a se depellebint. verum de filis eruantia canonis alicuius , tum id reseruandum esse conufutui Suc'rdoin tali, Sanctoque Iudicio, ni est, ad Synodum totius dicreeleos, seu Episcoporum omnium totius dlince-seos, referendum: de quibus didiceseon Synodis actum L υ. svr. Nempe tralatilium hoc, ct Eκκλησιατικῆς ευταξιαςfuit, ut quemadmodum dioecesis e Piurimis Prouinciis eonflata erat, ita ad Synodum dioeciacos eiusque iudicium e thouinciis singi μ

116쪽

singulis referretur appella e turque In Ἀmbiguis quae

more. consuetudine, rituue Eeclesiastleo in Acha Ja dubitatum Z Sane ad Synoflum ThestilAnicensem trahi res ea debuit, quia ThesIaloni a totius 'dce-eeseos Metro Olis suit. de quo ud LII. I r. de an stona o tribui. quod vel dic t heo soleto, lib. s. cap.

tas: sepe enim ad eam veniunt ex alus regionibus presbyteri re diaconit vide de Gelasium, in Actis SMoi na p. . με. Tom. I. Concil ubi occurrit Alexander I nessalonicentis Episcopus. Sed &aliud Thessialonicensis Eeclesiae priuilegium, videatἱJ. l. y . supr. de annona. uate errat Molinaeus, qui ideo ten hac Me synodi iudicio releruari le-berea uberi tu ait, eo quod Imperatores, cum bellis contra Gothos impedirentur, id Conci Iio Ecclesiastico 'remiserni. totum enim hoc, quo de hacles . ag tur. Ecclesiasticae notionis fuit: cuius for- pin tantum praetcribere voluit Theodosius iunior. Photii pariter in Nomo canone . tit. I. c. I. ut &Bisbe irum gr tiis hic error est: non quidem neO quod in delimia locntione omnia canonica iudicia in Illyrico acta ab Archiep. Constantino'.& eius Synodo definienda esse dicant: id enim pho tius vel Rasilica non aiunt, verum definiri non de- here παρα γνωμίνι eius: παρά γνωριην, est non exquisiit 3 eius sententia: verum in eo, quod quae de Synodo hie dicamur, ad Synodum Episcopi reserre videntur: Crim tamen de bynodo dioeceseos The-dosius senserit . eui iudicium suum reliquit: Vt recte n tau t haud ita pridem Vet riis de Marca lib. devio, ordia Sacerdotii di Imperii lib. ψ. c. p. a. p. II . Fry. Errant tandem illi qui si. huius leg. de interpretaticine cano in duhitatum putant : de ipsis esim can nibus dubitatio hic praesupponituri utrum stare se ilicet d. hereiit illi necne, non vero de eo.

rum interpretas One.

postreina iam huius legis sententia haec est, de uelut fibula quae Thespilonicens Episcopo imponitur,

ut ipse quidem exist mo, reserualidam quidem iudicio uernodi Uice cestos. seu Thessislonicensi, controuersiam Ortam ex illyrici prouinciis, super canonibus Ecclisiasticis: attamen, Non absque Men.

tia Difopi Constanti postiam, id fieri debere, id

est . id faciendum rogata & exquisita eius sententia, qu d de eo videlicet sentiret. Laxius enim .pauloBi silica, It τὰς is τω Πλυριμω περι κανονικοῦ τινος ς τησιν ποιου ανους ἀναφρειν παντα μι το, Aen 'isis τις oportet eoi, qui in Illyrita de cano. mibus Ecclesi. sicis, quastionem msummi, omnia ad ArchιFf rem refeννα are errant illi qui lioereserunt ad liminatem Coiicit .i congregandi. Di receseos enim Synodi de in ore proque necessitate rerum ab ipsis Episcopis congregabantur, sine anctoritate Constantinopolitani : At ut alterius, quam dioecesini Patriarchae, scieritia vel sententia requi-xire .i . id demum singularit priuilegii fuit: e liusmodi in id, qu0d nunc Constantinopolitano tri- hiatura Caeterum Theodosius ih id Exemplusti urbH Romae

aduocat, ratione etiam addita,quandoquidem Vrba . Constantinopolitana Rometae peteris p aerogatiua titiletur. De qua Boτι uis, seulexaequatione. Vt ita saecularibus . nota nant iam testimonia, & inter alia L ume. si ride iure Italico, de Claudiamis debetilo Gildonico v. o.

'cim subito par 'Roma mἰbi, diuisque sumpsi

AEQVA L ES Aurora togas, A raptia rura

In partem cessere nouam. Et . IN. - - Iobiam Gildo tenet, altera Nilum. In Ecclesiasticis est Canon I. concilii Constantinopolitani pag. go'. Tom. L. Concit. Naνδελ. canon Er.

Chalced ensis pq ora. II. Tom. N. Coficit M. cit. Novella Iustiniani III. cap. a. Ex hoc proinde priu-cipio, ex hac exaequatione, arbitra aequitate ut o litutus Valeris L mic. svr. d. iure 1ψltio Vrb

Constant2 quam & hic theodosius iunior inculcat, illud diicere licet, Episcopum Romanum in Orbe suo Occidentali Midelicet air oritate ita potiorem liquido iam tum fuisse; ut 'si de canonibus Ecclesiasticis dubietas in prouincia aliqua emergeret, quam libet tes ad Synodum dioecenos reserietur, est luis

D I cIo eius lanino releruaretur, attamen non abs

que Episicopi Romani scientia iudicium factum. Fuit haec scilicet pἱ aerogatiua, hoc priui Iegium, πρεσβῶον, ut etsi ita tuendi ius & iudicium penes

Synodum esset; consilium tamen Zc sententiari suam expromere Ehiscopus Romanus rogaretur. Id vero, etsi honorificum maxime, tantum abest tamen ut dominandi definiendique ius astruat,

ut idem ius Episeopo Constantinopolitano in othe suo Orientali scilicetin extra dioecesin saarii Patriarchalem hae lege delatum videamus. Atque ab ea.dem mente procul duhio fuit canon illeEcclesiallicus seu τομος ἱερατικος, quo caueri Iulius olim Episcopus Romanus dixerat, μὴ δῶν παρά τήν γνά-

τὴ μάων Eπισκοτου, Pt pro irritis habeantur, qua praetersententiam Romani Episcopi fuerint gesta

nique absque scientia Episcopi Romani vel Con stantinopolitani, seu παρά γνώMῆν significar, non

explorata super eo eius sententia: nam etsi voterat Synodus decernere aliter, quam quod his Episcopis videretur, non tamen potuit, priusquam super eo eorum sententia esset audita. Itaque &

tiam expectare ante omnium finientias oportebat. Neque aliter ea e X cepisse debuerat Valentinianus

Tertius Nouesta Da ae Episcoporum ordinatione inter eodosiam a . quem tamen aperie delusutia, atque incautae eius pueritiae, vel potius matri eius placi diae. hoc obtentu obreptum, ibi videre est. Quae quidem a me notata, non ut quaestionem de supremi Ponti scis potestate disputarem, verum ut palani tantum sacerem hanc legem, eo non pertinerς

Et hic quidem genuinus eli huiusce legis seuiuet, quae tribus sententiis constat, qucm non tepere Viri Docti, etiam illi. qui hync legem latam exs-simant aduersus nouandi studium Episco pi Roing

nii quas is illyricum quoque sibi tum subiicere'

cogitauerit, haud aliter atque arthaginem de Asti eam. Quod ut ab historica veritatet alienum est,

ita a Theodosi menti aliqnis Enum. Mens ea quipi'

117쪽

Uniea Eu lam Theodosio, suos cuique Illyri et Pro.

uinciae ritias, suos canon seruare: dein media ad id praeseribere duo: non Vero Episcopo Romano fibulam imponere. Errat etiam Accursius, qui hanc M. latam existimat infirmandis actibus Tyranni alicuius, qui nouare hae parte aliquid instituisset. Nullus enim hae tempestate in Illyrico exortus Tyrannus: quid quod Ecelasiasticia tacitum forma tributa haeri. Non probo etiam Molinaei sententiam, qui hane legem refert ad Imperatoris Valentis Λriani ausa: Nam ct tempora longe discrepant. Item a ero aberrant maxime, & in his Baronius. de post eum Geographia sacra au ctor p. aas. qui ita exi stimant , delusum Theodosium lun. ab Attico Epi. scopo Constantinopolitano, qui ei commentitios pristinos ea non es Ecclesiasticos suggesserit, ex quorum scilicet praescripto priuilagium hoe in Prouin .ciis lilyrici Episcopi Constantinopolitani sancire se Profitetur. Nam quod de canonibus Ecclasiasticis initio binus M. agitur, id non pertinet ad Canonem aliquem singularem quo inductus sueri x is hrittico Theodosius, de ex quo priuilagium illud Episcopi Constant. derivari putauerit, Vt tradit Barcinius . verum ad peculiares ritus. Θεσμιως, &Canones cuiusque Prouinciae Illyricianae, ut superius ostendimus. Atenim ex alio iam sonte

hoc Episcopi Constantinopolitani priuilagium de .

riuat, nempe de imitatione, ut loquitur Auscanius, mGratiarum actione, id est, gepinati exaequatione veteris Romae di nouae, ut in iocularibus, ita in Ec-clasi atticis, tum expressis verisque patrum Constantinopolitanorum Canonibus super hac

tum Imperatorum constitutionibus. Quam exaequationem Chalcedonenses quoque postea confirmarunt. Qua parte neque illud lauiter transmittendum est, ab v Ra E ad UR aEM exemplum priuilagiumque derivari, Antistitis, inquit, URBIS Con.

santinopolitana, si V AES Roma νeterivrarogatiua uolatur. Nempe a saeculari urbium dignitate Ecclesiarum quoque aucteritas propagata.

Quare non debuit Molinaeus Glossam & Docto. res reprehendere, qui vocem aure ad vocem V R. Bis referunt Cod. Ius. quae sane, ut hoc Codice haee lex habet. non alio referri potest. Lapsus uoque est illustr. Cardin. Perronii, qui paulumiuersus a Baronio, subtilitate solita, cap. s. Reybe. posthuma aduersus R. Brisanniae, speciem hule'ιui hanc affingit & sententiam; ut Marca quoque tam recte notauit. Existimati IIeTheodosio ab Attico EpiscopoConstantinopolitano suggestum fuisse, lilyricianos Episcopos res nouas molientes, a Sed is Constant. oblequio recessisse, sub Arsacio decessore suo:& hoe colore elicuisse hanc constitutionem , qua,

cessante illa innovatione, veteres canones seruari

praecipiuntur; scilicet, ut ille explicat, Canon stcundae Synodi, quo primatus defertur Episcopo nouae Romae post Romanum Episcopum. Lapsus,

inquam, hic grauis est non uno nomine. Primum apertum est, Illyricum Constantinopolitanae Sedi non suisse hoc tempore suppositum, ut nemo PO- tuerit extitisse qui libertatem Illyrietanorum, in is uationem appellaret. Sed neque ipso canone se. eundo Constantinop. quem nomine pristinorum ea.

nonum, signficari voluit Perronius, Illyricianae diis recesis vlla mentio fit, sed tantum Asiam, ponisticae. Thraciae. Quid igitur Certissi inum. limitatione huic lagi addita, imo hac integra lege, non Episcopo Constantinopolitano, verum I hessalonicen si is verti erat tum Rufus fibulam imponi: qui canones Ecelasiasticos Prouinciarum Illyrici in .

terturbare, in nouare sustinebat, vel certe paci Ecelesiasticae hae parte haud satis consultu in thar. Nam& ita quoque , triennio post, i d hessalonicen.

si, Eeclasia di Episcopi fraudi cuidam occurrill

mihi idem Theodosius Iun. videtur l. v sup . de

annona re tributis e quae est lex ra. Cod. I . eod. lit.

oe in partem lex g. Coae eod. desaerosanctιs Eccosis. Huius rei argumenta haec habeo: a parte Episcopi Τhessalonicensis, quod Theodosius Innovations

omni cel Tante, vetustatem de canones pristinos Ecelasiasticos, qui nune usque tenuerunt per omnes

Illyrici Prouincias seruari praecipit: item, quod si

quid dubietatis de eo emerserit, id Synodo Dimisces anae reseruari iubeat: idque, quod tertium, non absque seientia Episcopi Constantinopolitani. Quae tria omnino eo pertinent, ut ne Episcopus 1 hessalonicensis vel per se quidquam de canonibus pristitiis in singulis Illyrici Prouincii in nouare auis deret: neque etiam in Synodo Ihessalonicensi, de inter Patres in Synodum coactos, ubi facile illi erat alios in sententiam suam pro te dis suae auctoritate traheret Et haec a parte episcopi Thessaloni

censis.

A parte vero Episcopi Constantinopolitani, cui

niatium ' nunc πρανσα ον, tribuitur argumentum

hoc inuictum, quod Theodosius tribus, qua elogiis, qua praerogatiuis Episcopum Constantinopolitanum persequitur. Primo scilicet vocat eum Trum Re uerentissimum Sacro lanctae Legis rintistitem. Secundo aduocat Vrbis Romae exemplum: neque enim Vrbem Constantinopolitanam Vrbis Romae praerogatiua laetari ait. Tandem post haec elogia, post indicatam ita huius praerogatiuae causam & exinemplum, subiicit iplum iam προνομιον : nempe siquid dubitationis emerserit super vetustate & cano

nibus pristinis hcclasiasticis: ut Synodo dice ce Icos, atque ideo Thessalonicensi Episicopo & Synodo de

cidendae dubitationis ius ita tribuatur, ut tamen non absque scientia Antistitis Vrbis Constantinopolitanae id fiat. Quae omnia sane effusi Theodosii Iun. in Episcopatum Constantinopolitanum studii

argumenta sunt. Is vero tum erat, Atticus Episcopus Constantinopolitanus: quem velut pacificum , Pium , prudentem, ευλαβῆ κοψ φρονιμον, nobis exhibent Scriptores Ecelasiastici, Socrates, lib. A cap. ao. lib. 7. cap. a. & V. Sozomenus cap. V. eiusdemque epistola ad Cyrillum id ipsum spirat: Cuius etiam temporibus res Ecclesiae in maius a uctas, εἰς μεγα επιδὴ uia συνεβη, aiunt iidem

Scriptores. Certe, quod canonum Oh se ruant iam pacisq; studium attinet, cep.MC rutam definitehat, studio pacis & secundum occasiones, seu περιτάσεις, a Canonibus Ecclasiasticis, κα Θεσμοις, saltem απο της άκριβῆς λεπτολογιας recedi, dc --

etiam in id D. Pauli exemplo, de qua in rebus ritibusque Ecclasiasticis οἰκονομιοις συγκα βάσει alibi plenius; deque hoc Attici facto iam supra. Quare& apud Theodosium lun. in magna stratia & auctoritate fuit, sie quidem ut plararumque Theodosio

constitutionum promulgandarum de religione inhaereticos, Iudaeos, paganos auctor suasorque Disse videatur. Inde igitur iam προνομιον istini ei, a Theodosio Iun. tributum. Cum quo, & fiet cum hac ter. nil commune habet alterum illud.

πρω κιον, quod memorat socrates, Bb. I. cap. zy.

quodque ei expressa lage ab eodem Theodosio tri hutum ait: puta, Ne Episcopus aliquis ac nominatim in Asiana dioecesi, quod colligitur, ex Cyriceni Epistopatus eo loci mentione. in absque sevim p. pl. tia Episcopi Constantinopolitani ordinetur: τὼ νοι Φου

Qi iam quidem etiam legem, mortuo Attico , mox Cyziceni ita interpretati sunt, ut dicerent in Atticidantum gratiam, ρος ροσωπον satam, dc sic merum bcacni

118쪽

henescium priuilegium personale continuisse: δε τοῦ νομου του - ως Ατὶικω μνω 'ς

προσωπον παρασχεθεσος, legem autem ijdm neglexerunι , quod o Attici solius gratiam data Nder tur. Q re id ipsum quoque aduersus hane legem nonnulli hodie excipiunt, ut M rinus I. exercit. ι. pcio

Jt. qui post alios, hoc priuilegium eum eo, de

quo Socrates agit, confundit. Notandum igitur duo haec προνομα Episcopo Constantinopolitano, ac nominatura Attico tributa a Jheodosio Iun. Duo, inquam, & distincta. Errant enim Scri Ptores nuperi novique, cum haec duo προγο εια confundunt, & posterius illud, de quo Socrates, idem faciunt cum eo, quod hae leg. continetur, Cum tamen, ut dixi. diuersa snt, & ratione loci, &ratione argumenti. Illud enim Ebrici Prouin .cias proprie spectat: Hoc vero vel generalius est, vel ad Asiae speciatim Prouincias pertinet. Item illud est, de Obleruantia vetustatis & canonum pristinorum Ecclesiasticorum. & circa id dubitatione siquando exorta, decidenda: Hoc vero de Episcoportim , seu ordinatione: quod etiam BIondullus recte notauit de Primatu GL Quanquam in hoc vim non pono: nam de huc quoque

referri posse iam supra indicavi. Nunc ad rem. Theodosius Iun. igitur h. l. etsi Episcopo Conis

stantinopolitano contentiosam iurisaictionem in lilyrici Prouincias non tribuerit falsi enim sunt ii, qui censent, hac leg. Episcopi Constantinopolitani Potestati δc iurisdictioni lilyrici Prouincias subiici consilium tamen eius exquiri iam voluerit, & ad eum Relationem & Consultationem institui. Quod uti

que magnum auctoritatis incrementum chseruan.

duin eli; sicut Constantinopolitanum Episcopum iam ante in Asiana in& Ponticam d: inceses curae stsollicitudinis suae enixioris partem de riualse, &Chrylostomum nominatim regimen sibi vindicasse in dioecesibus Ponti eae, Asiae, Thraciae, fidem facit Theodoretus lib. s. cap. ag. & locus Act. 9. Con-ril. Chalced. stae. Foss.Foo. Tom. II. Concit. Harduin. viis de & accitratissim iam Bion delium de Primatust.Π4. Scprimatum ibi ius eligendorum ei Concilium Chalcedonense tandem can. Plam.p.M . T. II. Conci tribuit.

Nempe hoe Attici Episcopi Constantia polliani

tempore, qui ab Anno 4o6. ad Annum ase Epi is scopatum eum tenuit, Episcopatus ipsius dignitatem multum processim: Comperio, in modo ostendi ex hae let. de ex socrate. Post Atticum etiam, quod tertium προνομιον est, Synoao Chalaedonensi ean. '. 3c I. stag. DT. dc MI. Tom. citi Coveil. Episcopo & Curico tribuitur aduersus Metropolitanum agenti, vel Exarchum dioeceseciet adire, vel Episcopum Constantinopolitanum. Nempe , is tum spiritus Constantinopolitanum Episcopum in oriente Occupauit; aliam post aliami ut non nemo recte obseruat dioecefin splendore suo perstringentis: qui Pari huc in re passu cum

Romano ambulare volebat: quandoquidem Eo stantinopolis Nova Roma veteris Praerogatiua lo taretur. Haud aliter atque Socrates obseruat, hoc

ipso tempore sub Theodosio lun. ut Episcopatum Romanum, ita de Alegandrinum extra Sacerdotii fines earessos, ad secularem Principatum iam olim procellisse. lib. I. cap. I. & II. Ex hac interim constitutione liquet se voti TMτως, Episcopi Romani potestatem lilyrici prouincias hac tempestate nondum peruasiisse: Illyrici inquam,

Orientalis: nam de eo est haec constitutio. Ut proinde errent nuperi Scriptores, qui hasce lilytici Prouincias ab imperatoribus Iconomachis primum, longo demum post tempore a Patriarcham Romano auulsas scribunt: dc hanc sanctionem nunquam in usu & praxi fuisse tradunt. Quomodo &scedo anachronisino grauique errore alius huius lem rationem adsignabat nuper, quia Chalcedonensia

Synodi tempore lilyricum Patriarchalem Romani

Episcopi curam agnoscebat. In hae tandem constitutione egregium exemis plum habemus, Principalis auctoritatis & Potesta tis, in eanonica disciplina tuenda, sanciendaque. Item habemus rationem, qua paci Ecclesiarum consulatur: pariter ut altera eiusdem Theodosii Iun. ad eundem Philippum P P. Illyrici eodem pertinet, Puta lexat. inst. de Iudaeis. De aliis, quae inter Em. Perronium & BlondeIIum huius leg. occasione agitantur, a p. st o. lecto.

rem remitto.

De pstivi LEG iis Ecclesia 9 Clericoram

T stivi LEGI A praeteritarum legum, ' Ecclesiae siue Clericis delata, seruentur: σe. Dat. Prid. Non. Iul. Aquil. DN. Theod. xt. & Valentiniano Caes coss. Ars.l

Extat apud Baronium rixino ἡ:ς. num. 7. Iungendaque hiate lex 63. in'. de baratim. GOTHOR. b G rtius PC. Asrieae sub Valentiniano III. ID. 'Φ Leges de priuiletiis Eeclesiae ct Clericorum anteriores. m.

COMMENT ARIVS.

Ρ st i vi L G I A Ecclesiae de Clericis anterioribus le- bio iungenda est. Sane eiusdem operae saepe sui se,

gibus Uelat3 hae Valentiniani Caesaris seu Teris seu eadem opera solitos Principes dc priuilegia Eetu Placidiae Filii, const tutione per Africam Pro- clesiae confirmare. & odium inhaereticos suum san. p 9ε'conis larem confirmantur. Odio insuper suo in cire, ostendit. Praete alexu supra hoc tis. iunct/haereticos, aliosque Catholi eae religioni aduer- cum l. I. ins . de haeret. Ac l. vltim. prox. hoc ri . δὐr tςIiλιο, t. sis. infr. δε baret. quae huic proculdu. coniuncta cum ι σε. inst. de haree. Poreo

119쪽

Porro Baronio assentiri non possum, qui hane Ietem latam existimar, ut priuilegia redderentur Ecclesiis, quae Ioannes Tyrannus abstulerat. Ioannis enim tyrannis Africam Proconsularem, quo lex haec pertinet, non peruasit, ut ostendit Prosper: Superioribus cOSS. Ioannes, inquit, dum ADLeam, quam soni eius obtinebat, bella reposcit, ad

defensionem sui in irmior factus est: Idque etiam ex Olympiodoro colligere est. Id equidem verum est de lege Proxima. Porro, & illud videri possit, hanc legem nominatim intelligendam de priuilegiis Ecclesiae, &Clericis Vrbis Carthaginensis: tum argumento inscriptionis, tum eo , quod de una tantum Ecclasia in singulari agitur.

PRivi LEGiA Ecclesarum d omnium, eὶ quae saeculo nostro braunus f) inuiderat, prona deuotione g reuocamus; Scilicet, ut quidquid a Diitis Principibus ' consti' tutum est, vel quae singuli quique Antistites, pro h) causis Ecclesiasticis, ispetraranx, i sub th) poena sacrilegii, iugi solidata aeternitate, seruentur. Clericos etiam, quoSina ι- cretim in ad oculiares Iudices debere deduci infaustus Praesumtor in edixerat, Episcopali audientiae resecitamus: o Fas enim non est, vi diuinimuneris uinistri temporalium potessatum subduntur areis rio, &c. Dat. viii. Id. Octobr. p) Aquil. DX. Theod. A. xi. & Ualentiniano Caes. coss. tqrS J

a) Abest re bee Lex a Coa. Iust. Extat ea apud Baronium Ais . as. num. a . Iungendaque huic est leκ 6 . infrde Le uis. Relata etiam in Capitularia lib. 6. r. io . Sed ' edita nuper ex Cod. I tigd. & Aiiiciensi consti tutio, sub Valentiniani Caesaris nomine, ad Aniat liun v. inlustrem Ptaefectitin Praetorio Galliarum a SirmOnx Nin licu lo Theodos. 3ium. 6. ubi haec lex inserta, interpositis aliis & reseetis nonnullis. Quae sane Drrago pO , eius est, vel l e etiam argumento, quod lex illa inscribatur Praefecto μrrio, io Gogiarum, ubi tamen Ioannes nihil iuris unqtiam habuit. GOTHOE. Θ Valentinianus Tertius Placidiae Filius, ut L prox. fur. m. o Cur Comiti Rerum Privatarum haee lex inseripta' pariter ut d I. 64. ct I. so. inst. de heret e. nil mirum, ea ni Comiti Rerum Privatarum inserint; Agitur enim in ea de ossicio rerum priuatarum, & de bonorum confi Latione: Atenim mihi mens ea, reponendum hic, ut AE. I. 64. de haraclidis, Sasse Praefecto Praetorio, pariter viqitatuor aliae leges praeserunt anni sequentis: vel sine Comiti Patricio. ID. d) Vel Clericorum, add. in Constitui. Cod. Anie. ID. e in commune, vel speciatim. ID. Q l o A N N E s Tyrannus. ID. g Sie. I. a. C. Iusi. de bis qui ad GH. sideli deuotaque praereptione fune M1. ID. t Leges anteriores de I riuilegiis EccIesiarum, obserua. m. hi Haec omissa in constit. Cod. Anic. ID. id In commune. ID. i. Ic) Omilla haec in eonstitutione Cod. Anie. ID. lj Nee cuius uiam audeat thistare praesumtio, in quo vos vobis magis praesitum consse r. Iii Cod. Anie. haee addita, ct in Appen . Coae. Theod. m. inc ἀδαέ. m. m. iij Tyrannus Ioannes, qlii Imperium inuaserat, praesumpserat. ID. O His manentibus, quae e ea res sanxit antiquitas: haee addita Cod. Λnie. unde Append. Cod. Theod. edita. m. 2 Aug. d. l. 64. VII. Idus Iul. habetur in Cod. Anic. m.

COMMENTARIVS.

Duo huius eonstitutionis sunt capita. priora

PRI FI LEGIA Ecclesiarum, quae vel in commune a retro Principibus constituta, vel a singulis Epilcopis veluti ab Episcopo Romano, vide L a . supti de extraordinariis: & l. II. I '. svr. hoc 3λὰ pro caulis Eeelesiasticis impetrata fuerant, hac Valentiniani Tertii, Placidiae filii, constitutione confirmantur. Posteriore F ο κ v M Ecclasiasti. eum pariter stabilitur. Nempe quod loannes Tyrannus priuilegia illa pecie sit, inuidisset & Clericos indiscretim ad saeculares iudices deduci debere edixerat. De Priuii glia Ecclesiasticis iam superius Sesaepius actum est. Superest de duobus hie vi.

deamus.

Ac primum quidem de Tyranno: de quo hie agi

tur, qui utique Ioannes est: Ioannes scilicet qui . dam ad quem haec respicit, non ad Iulianum Impquod nonnulli censent: quomodo ad eundem respiciunt quoque lex ii. seupr. de petitionis. lex I .s r. de Senatoris.) Honorio Imp. mente Augusto Anno D. 423 mortuo apud Urbem Romam . in Imperium surrexerat: Castino Comite domesticorum fauente, conuiuente Magistro militum &Con

sues

120쪽

DE Episcopis. EccLESIIS ET CLERicis. Ios

seser atque inde Italiam ad se pertraxerat: at non α Illyricum aut Africam, quam Bonifacius tuebahatur, Placidiae eiusque liberis Valentiniano fhuius dig. auctori) fidem seruans: quique etiam, ut imperium valentiniano restitueretur, omstem mouit Iapidem. Inde anno sequente 424. ab Urbe Constantinopoli a Theodosio iun. Imp. Placidia Augustae nomineὶ & Ualentinianus Nobilissimi titulo

aduersus Ioannem cum exercitu, cui praeerant

Λrdaburius, Asper &Candidianus, missi: Thessalonicam ubi' ventum, Ualentinianus nonnisi quinque annos natus, Caesar creatus a Theodosio per Helionem Magistrum officiorum: Italiam moX aenominatim Δquileiam unde haec 1ex δc superior data est peruentum: vhi Ardaburio a Tyranni militibus capto, Aspareque filio eius cum Placidia in magna rerum desperatione luctuque variantibus, Candidianus multis urbi hus occupatis, Partaque rebus bene gestis nominis claritate. luctum dissipauit animosque reddidit: Caesus dein Ioannes Xyrannus. Inde placidia una cum Valentiniano Caesare F. Aquileia Urbe digetem Rauennam iniit.

F. n.Tandem Helion Romam ingressiis, omnibusque eo confluentibus, Valentinianum iam septennem Imperatoria veste induit, & Augustum creauit me

se Octobri. De quibus omnibus vide Olympiodorum Thebaeum apud Photium Cod. LXXX. Renatum Profuturum Frigeridum , apud Gregori Lim Turois neniem lib. a.cap.I. Philostorgium tib. II. c.II. Socratem lib. I. cap. U. a . Prosi crum, Idacium, Marcellinum Chronicis. Verum tria postrema nempe Rauennae Romaeque ingressus, & Valentiniani Augusti renunciatio) hac lege posteriora sunt. Hoc enim tempore Valentinianus adhuc Caesar erat, &Aquileiae adhuc versabatur, neque ulterius ipse in Italiam penetrauerat. Quicquid sit, huius legis tempore & Roma iam in Valentiniani Caesaris fide erat sui docet t. G. de haeret. & Ioannes Tyrannus caesus iam fuerat. Nec enim haec lex nisi prostrato Ioanne terri potuit. Ex hac singulari lege liquet Ioannem Tyrannum priuilegia Ecelesiastica publicis etiam Edictis imminutum luisse. Et sane, quantum ex L D. inst. δει reticis, & ex 'Augustini episeola 4. in appendice, sita. ιIT. & Bonifacit Epistola F. in appendicesu. Issi colligo, videtur hic Ioannes Catholiticus non fuisse, verum haereticus Arianus. Nempe hoe illud est, quod ex huius tituli legibus quam-

Plurimis l. r. a. p. colligitur , haereticos, cum viderent sibi non eadem priuilegia tributa, quae Catholicis, inuidia & sacrilego liuore ut loquitur l. a. suprδ id subinde egisse, ut 6c ipsis Catholicis ibapriuilegia praeriperentur. idque exemplum secutus Ioannes, quem ideo haec leX ait lNvIDissE Ecclesiis sua priuilegia. Et haec de Ioanne Tyranno. deque Privilegiis Ecclesiarum, quanquam insigne praeterea eius elogium extet apud Suidam. Alterum eaput est, de FORO Clericorum. Nempe idem loannes Tyrannus Clericos indiscretim ad Iudices seculares debere deduci edixerat. Atenim Valentinianus hae leg. iuhet Clericos Episcopali audientiae reseruari: tu hiecta ratione, Fas non esse, Ut diuini muneris min/stri temporalium potesatum s Mamur arbitγio. Quid audiot Et quid fieti m Paulino illi cap. 13. v. r. ad Romanos i os δέξουσιας υπερεχουσας υπο ασπεθω, omnis anima subdita βι potesa ibus sublimioribus ad quem locum Chrysostomus Homit. U. Pet. σαεν. Tom. IX. Oper. Edit. Benedictin. Posteaquam dixit, ως ωκ ἐπ' ἀναυπροπῆ τῆς κοινῆς πολιτειας. Xρπὸς τίς παρ' ἀυτου νομους εἰσηγαγεν, quod rasur non ad mesonem communis politia seges suas induxeris, subiicit, κάi L ἰς οτι πασι

Π οφ της , κἀν ο σῶν , sia γάρ ἀνατρεπιστην ευσέβειαν αυτη ἡ λrοταγη, re ostenians hoc omnιbus imperari, sacerdotibus etiam re monachis , nec semiambas tanιum, hoc ab exordio devia. rat, dicens, omnis anima aec. es closi. Os eqses, etsi Evangelista re Propheta, eis quiuis aliur. Neque enim hac subiectio pietatem euertis. Similia habet Theodoretus ad Z cap. II. de D. Berahardus in epist. ad Arebi . Senon. quae es a. Nisi igitur in Valentiniani merilem animum, in sequiorem Placidiae, cui rerum summa commissa hoc tempore erat, sexum, & in Clericorum ambitum, qui tenelli novique Principis & Λugustae animos obsedeiarant, inuehi libeat, cum tam aperte diuino Caianoni contradicatur, utique i ulla interpretatione haec lex emollienda fuerit, neque tam crude accipienda, ut faciunt iamdudum ei επικαλυμααεχοντες τῆς νωικιρις την ελευθεριο . Et sane cum anteriores Principum leges intueor: Carctantii Lia. supr. quae est de Episcopis nominatim reis, non de aliis Clericis Gratiant. l. U. Apr. hoc tir. Honorii , t. t supra hoc tit. & l. r. in . de Relig. oportet, vel Ualentinianum a tot Principum institutis di uersum hae parte fuisse, qui nonnisi Ecclesiasticat ferme, &de religione cautas , Episcopali audientiae reservarunt, caeteras iudicibus secularibus commi serunt, neque huius unicae & posthumae standum prae aliis, ut prioribus, ita hac sane parte potioriis bust vel sane dicendum valentinianum his concordare. Quod alicui vero propius videtur duobus hi, argumentis. Primum Valentinianum hunc ipsum alibi videmus Novesia ra. de Episcopali Iudicio, contra nitentem apertissime, & publica delicta & atrocia Ecclesiasticorum crimina iudicibus secularibus reseruantem, his inter alia additis. Guoniam constat Episcopo re Presbyteros forum trigibus non habere, nec de aliis causis, fecundum Ariatisii re Honorii diualia constituta, qua Theodosivinum corpus ostendit, praeter religionem posse cognoscere, &c. Secundo, & ipsa huius leg s verha hane ad rem ponderanda, ibi, lN DIsCREΤιΜ. Nempe Ioannes Tyrannus indifferenter, nullo causarum satis discrimine habito, Clericos ad Iudices seculares deduci debere edixerat. Hoc malum erat, cui contrarium proinde remedium hac lege indueitur seu stabilitur, ne scilicet mιltitiaetitu id fieret, verum Episcopali audientiae clerici seu diuini muneris ministri. reservarentur, neque temporalium potestatum subderentur arbitrio seu iudicis: qua Cleiaci scilicet, sunt & diuini muneris ministri, de sie in causis, negotiis, delictis Ecclesialticis: at nociqua ciues, & in actionibus vel ciuilibus vel criminalibus. Hoc proinde discrimen, indiscreto Tyran, ni Edicto oppositum voluit Valentinianus. Indisia eratim, ait ἀδαφορως, nullo diserimine facto,

non canonice, άκανοώόδους, κατά την αδιαφοριαν. Paulatim certe postea, ad laicorum audientiam, seu saecularium notitiam ex omnibus, Clericorum causas ciuiles trahi, Clericorum libertatem Pso dete res haec visa: testis Auitus epistola 6 r. cum qua epistola Sirmondus hanc legem minus recte comis ponit. Sed tamen cum generalem huic legi additam rationem intueor, quae hic subiicitur, Ium eo potius inclino, generalem quoque Valentiniani nune

mentem fuisse: & Episcopali audientiae omnes Clericorum causas attribuisse voluisse: Quomodo de euadesti Principem in aliis nonnullis, nouellis opinionibus abreptum deprehendere licet.

SEARCH

MENU NAVIGATION