Codex Theodosianus T. 6.1

발행: 1743년

분량: 479페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

81쪽

66 Lib. XPI. COD. THEOD.TIT. II.

piis GentiIium , de quo ι r. sum. de sis Cathol. litare ac proficere desiderant, decreuisse dicitur, ut Sic sane & Custodes martyrum memorantur tum in quinque annis Custodes Martyrum existant, ante-Epilogo S novi Romana, sub Sylvestro. tum in quam ad Diaconatus vel Presbyteratus Ordinem Ponti asi Dama, ubi de iis, qui in Ecclesia mi- ascendant.

Primo, Di Aco Nissis, qΗaevam in his desiderentur. Secando, O dep. cCRINE non abscindendo a foeminis, deuotionis alicuius obtentv.

AIvLLA sc nisi emensis sexaginta d) annis, cui votiva se) domi proles sit, secundum

praeceptum Apostoli f ad Diaconissarum consortium transferatur. Cum ' filiis suis curatore, si id aetas poscitd petito, bona g) sua idoneis sedula religione gerenda h)committat: ipsa tantum praediorum suorum reditus consequatur, de quibus ti) seruandi, aba ienandi, donandi, distrahendi, relinquendi, vel quoad superest, vel cum in fata concedit, ct libera ei voluntas est, s kὶ integra sit potestas. Nihil l) de inonilibus, &supellectili, nihil de auro, argento, ceterisque in clarae im domus insignibus, sub so) religionis defensione, consumat, sed uniuersa integra in liberos, proximos, vel in quoscunque alios arbitrii sivi existimatione transscribat: Ac si quando diem obierit, nullam Ecclesiain, nullum Clericum, nullumPauperem scribat heredes: Carcat namque necesse est viribus, si quid contra vetitum circa personas specialiter coNpreliensas sm fuerit a moriente conseclum. Immo, si quid ab his morienti sq) fuerit extortum, nec tacito fideicommisso aliquid Clericis in fraudem venerabilis sanctionis r callida arte, aut probrosa cuiuspiam Sin conlii-hentia st) deseratur: extorres v) snt ab omnibus, quibus inhiaverant bonis: Et si quid forte per epistulam, codicillum, donationem, testamentum, quolibet denique detegitur genere conscribtum erpa eos, quos hac sanctione submouimus, id nec in iudicium in d uocetur: sed vel ex intestato is qui sibi competere intellegit, statuti huius desinitione silccedat:

si quis se agnoscit filium, si quis syὶ probat propinquum, si quis denique, ves casu, set)

vel iudicio, pro saa) solido, pro bbὶ portione, haeres, co legatarius, fideicommissariuus apertis &9 deprehenditur codicillis, fruatur fortunae sce) munere, conscientiae s fi mae fructu: Et, submotis his igg) adque deiectis, in haereditariis corporibus potestate via tur chli haeredis. Feminae, ' quae crimen suum, contra diuinas humanasque Ieges, in stinctu persuasae professionis iiij abs iderint, ab Ecclesiae foribus arceantur: Non illis fas sit sacrata adire mysteria, neque ullis supplicationibus mereantur veneranda omnibus altariaikhὶ frequentare. Adeo quidem, ut Episcopus, tonso capite feminam si introire permiserit, deiectus loco suὰ etiam ipse cum huiusmodi mm contuberniis arceatur: Ac non modo, si fieri suaserit, verum etiam si hoc ab aliquibus exigi, factum denique esse quacumque ratione compererit, nihil nn sibi intelligat opitulari: Hoc soοὶ absque dubio emendandis pp) pro lege erit, emendatis sqqὶ pro consuetudine, ut illi π habeant testimonium, ist incipiant timere iudicium. Dat. xl. Kalend. Iul. Med. Valentiniano A. iv. & Neotherio QOS . b9o J

82쪽

' Secundum requisitum in Diaeonissis. m.

vincias gerere, Pomponius I. a. I. ii. D. de ori inriuris. ID ci Reditibus scilicet. m. .ckὸ γρ. O; eaeterum libera voluntas, hie, vi I. q. svr. liber flatu,; item, integra potestat γῆ r. 4. lirentia tra

si Hoc eaput est, quod Martianus indicat Nouella δε Tegum. Curiorum ID. lni Vt mantiptis, L. 28. m. nὶ Notanda haec vox. Nam inde apphret, Nobiles serme matronas suisse Diaecinissas. ID. o) Quasi id ei lieeat veluti Restiosa, vel in Religiosos transscriptae, .ut in Religionis usum, aut Relisionis A. tentu, ct sub praetextu Catholieae disciplinae, ut ioquitur δεκ proxima. m. sp Id est , modo designatas. ω cq Uia eo nisi e. m. in Huius. m. . csJ Forte, Iu8icis. ID. Pro eo nuitiιntia , ubique permer vid. stis . Deod. m. V Exeludantur. Neque mulinda est haec vox in Morrea. to QDippe vox per similitudinem etiam ad bona tradueitu

ut in illo S.litiani M . a uersus Asaritiam, seu a Ecclesiam x σ1bolicam, in pne: exboedari homιυιm aD Us. Iorrem sonorum omniam seri, O quin in eκiarum s se ipso vi. Vide eundem&ID. 3. cap. m. x d est, nullo iure censeatur. ID.

νθ si quis se probar. ID. 3 id est, meetis sone ab intestato, ut mox I M., id est, resamento. Nempe casu vel iudicio aliorum boni

aliis deferuntur. ID.

aab in soliduiti. D. bb Siue in sulidum, sue ex parte. m. cc) Sive haeres, siue legatarius, siue fidei commissarium. m. sed Non tacito fidei commisso. fD. De Fortunae munus hie, quod supra, easur. ID.

haereditarias usurpare. ID.

SE cu MovΜ eaput huius constitutionis: quod eum superiore commiscet perperam Baron tu . m. iii) Hos lauis voeem hie nota, ut L 39. infri vocem proris ετ Sςd in Rdiunctum, l/rs profestamis, obsere. . st. quo in Intrepretatione plura. ID.skk Altaria, de Christianis hae tig. M auter re adhue L . iu'. de haeretici ID. llὶ Id est, Ems patia. Locos, proprio significatu, pro Iradου Sacerdotii : Vid. Glossar. T. OZ ID sinni id est, cum tonso capite feminis. m. nnὶ id est, non ideo excusandus erit. m. oo3 De huius luet sensu, n Ox. ID. - p νγ I 8 est, iis qui hactenus eontra ditiinas ec humanas leges tonso capite foemitras passi sunt. m. qq; id est, qui ab hoe prauo more hactenus abhorruerunt. m. iri Est hic metathesis, nὸm vox illi, resertur Ed p xiinum: isi ad remotius. ID.

COMMENTARIVS.

RLi Grox π FOEMi NARvM photestioni mo dux , & varius quidem , h.ic Theodosii Magni constitutione imponitur; Theodosii, inquam, quod etiam Soromenus diserte scri liit L p. cap. Id. in M. qui hanc legem memorat; non ut quidam volunt, Valentiniani. PRIMvM igitur huius les. eaput est de DI Aco-Nis , , earumque aetate , aliisque in iis requisi. tis. ne primum quidem de aetate Diaconi Te. De ipsis primo Diacon ius, sed pauca ad rem necessaria. Vt initio nascentis Ecclesiae Diaconisi fuere, quod testatur epist. Pauli ad Rom. cap. Iril. ad Timoth. I. atque etiam Plinius Gentilis ipse, Relatione sua ad Traianum Imp. lib. Io. F. 97. Vbi eas vocat mim ras, sicut Epiphanius his N. nam. . pag. IOD. Tom. I. Oper. Edit. Coloniens & canon Odicenu I. pag. 7υ. 78 . Tom I. Concit, Tom. n. Eulit. Harduin. eas voeant sed fleLucianus in Peregrino stet se . Tom. II. Oper Edit. G u. Ita earum ossicium describit Epiphanius. lib.I. sine contra haereses, siu. inhreuι ac pera Cath l. σApostol. Mei expossione nium. 2I. pet, Iro . Tom. L

. Gus sint adminisse . A id forte necesse fuerit sue dum baptismo initianda sunt, flue dum eorum

eorpora perscrutanda. Ita quidem νmuira s conti

83쪽

νetulaνum, vocat, re Peroque loco ostendit, carcere

vinctorum euram eas gessisse. Ergo Theodosius M. hae laete sex de Diaconissis istia constituit I. Priamum est oe auate Diaconi Grum et Nempe quemadmodum sua serme aetas χειροτενουαενων olim Praeinstituta, de quo peculiaris extat Leonis Allatii comis mentarius, ita & Diaconissis praestituta. Non nisi emensis scilieet fio. annis ad Diaeonissarum consortium eas transferendas, hae let. definit Theodosius. Idque secundum praeceptum Apostoli, Pauli stilicet i Timoeb.F. vers. st quomodocti Sozome

σαγμα, secundum Apostoli Pauli expressum mandarum. Quod prius etiam Tertulliani saeculo obtinuisse liquet, ex libro eius de velandιs Vietinibus. Et Basilii, cuius hare verba epist. a. canon. ad Amph/lochium, siu. est. I . Edis. Benedimn. ῆ μἐν τοὶ χηρα ἐξηκοντα si ς γεγονυια, ἐὰν ε τω παλιν ια, ρὶ συiοικῶν, εἰ καταξιωθησετα τῆς τὼ άγαθοῦ κοινωώας. ἐως αν του πάθους τῆς άκαθαρσίας παυ- ση .m: εαν μεν τοι προ εξήκοντα -- ἀριθμησομεν άυών, ἡμετερον το εγκλ. αα, s τὴ γυναιου.

Poreo vidua sexaginta anno; nata, s rursus pna cum piro habitare potuerit, honι communione non digna.

hitur, donec ab impuritatis pitio desitreitra ρυ ante sexaginta annos eam adscripserimus, nostra es non mulseres culpa. Ohtinuit 6c deinceps Hieronymi, ut doeet lib. R. comm in Maiam c. i. pae. ι' Tom. V. Operum Edit. Pranis apud Christ. Gensis. Non Ecclesiasticis, inquit, susentatur ridua alimentis, ns qua βxaginta annorum est, re maturitatem ms-νum habet pariter re aetatis: & φ . ad Saluinam de riduisare seruanda ρ. pag. I. Tom. I. Oper. Eriticit. Nec is moueaι, quod Iexagenaria E LIGA TVR in Viduam e ubi nota vocem Eligenda. pro qua hic, in eonfortium transferre. Pariter ut Epis. II ad Geis nitam, de Mono amia. pag. II. Tom. cit. Considera quod uidua non eligatur, nis unius viri pxor. Verum ah hoe iure recessum deinceps. postea enim indultum, ut Diaconisse quadraginta ann rum allegi possent Concilio Chalcedonensi. can. N. PM. M'. Tom. II. Concil. Edit Hirduis. Quod de Synodus in Trusio can. pq ιύθ. Tom. III. Conciti M. cit. prohauit. Atenim Iustiniano media via placuit dc quinquaginta annorum numerus definitus, ρ. Cod. IV. de Epsop. & NoueP. si cap. es quae lex hine alioquin desum ta est, quamque Codicis usinia..ei Auctore , Tribonianus, aliique interpolasse videntur, sed summa , si proba est Lectio, incogitantia. cum haec verba reliquerunt, secundum praceptum Apocli, quae omnino expuncta oportuit, ut alia expunxit. Nam praeceptum Apostoli est de sexaginta annis; adeo incuriosos etiam sacrae Seripturae illi egere, pariter ut lustinianuad. NoueP.M east. 6. κατα Θεέους κανονας, id a se constitui profitetur , sed falsio qui Iustiniani Codicem expresseret sed Contiqs Tribonianum menda liberat, putat enim in d. l. v. legendum esse 6o. Sane Se Pho-ti , & parat ition, & Basilicon Ainores exhibent fio. ἡ μη υπερβιῆσα τον εξηκοῶν ενιμ ν, qtia trans. gνossa non est annumsexagesimum. uuod etiam Leon. clauius notauit, lib. t. Notatorum eq. 1u. su.

Ego putem religiosiores iam&.ver undiores Grae eulos, veritati conisnos reposuisse ἐξηκοντας lustiniano certe tandem Noue I. III. cap. U. Qtiadia gesimus annus Placuit. Porro huiusce capitis, ut dixi, ex lege Thodosiana meminit quoque Sozoismenus lib. I. cap. I . eiusque eausam hane coniicit, quod Diaconus Eeclesiae Constantinopolitanae quidam eum nobili quadam Matrona te miseuisset Ecclesiae scandalo; quod quidem factum alioqui memorat quoque Socrates lib. I. cap. F. εκ ταυ της , inquit, της ἀπιας συμβαλλω και Θεοδ

ληγενοιντο, δακονιαν Θεὸς Mη ἐπιτρεπερθων κα τα τὼ Αποτολου Πάυλου 'τον προςαγμα, atq*ς hae de eaussa arbiιων Theodosium Imp. cum Ecclesa rum bonefati re existimaιioni prospheret, lege lata cauisse, ne mulieres ad sacrum ministeνium admitterentur , nisi liberos haberent, s sexagesimum atatις, annum implessent, iuxta expressum mandatum Apostoli Pauli auanquam de coniectura Soromeni va Ida dubito. Neque enim aut ipse, aut Socrates eam mulierem Diaconissam fuisse aiunt: Verum nobilemseminam vocant. Neque secundum huius ca- iaput eum hoc facto quidquam commune habet,' quidquid credere nos vult Baronius. Denique neque tempora quod non vlt: mum) congruunt. Socrates enim lib. F. ιap. s. factum illud memorat Anno D. 39i. Theodosio Constantinopoli constituto. Neque Baronium audio factum illud retro trahentem. Caeterum exactam hic 6o. annorum aetatern requirit Theodosius; emem Ar inquit, M. annis: quomodo & Photiis iis diserte, διακονισσαν την μη υπερβαλλουσαν. Quae quidem obseruatio ex hac quoque nominatim teg. firmari dehulta Leone Allatio, Commentario de aetate ordinandorum, Romae edito Anno D. ι638. Ita & de Presbyteris & Diaconis Canones, eorumque Commentatores, certam in illis aetatem desiis gnantes, expletam atatem volunt. Balsamon, in Canones Trusianos pag. IV. Tom. I. Pandect. ω-

non. Guille . Reueretii. τους μη υπερβάντας τους τοσουτους χρόνους κω χειροτονουμενους καθαιρῶ - θω, es qui eam Matem nondum exesiserint, σordinati fuerint, deponendos. Et haec de primo cir- ea Diaconi illas aetatis requisito, & circa eam ἀκριβολογια Sequuntur quinque alia, quorum nulla nisi unius apud Soetomenum mentio extat, cum superioris requisiti meminerit. SEcv Noves igitur est, ut votiva ei domi Proles sit; quod etiam Soetomenus expressitri μου παῖδας εχοιεν, inquit, μὴ ἐπιτρεπεd oia. Tertullianus ante; Ad quam sedem praeter annos sio. tantum vnit ira, id est nupta, aliquando eliguntur,

sed cs matres re quaedam educaIrices siliorum. Id. que rursum, secundum praeceptum Apostoli. Recte: nam & Apostolus quoque hoc in Vidua seu Diaconissa attendi voluit: ει ἐτεκνοτροφησεν. Verum id Iustinianus non inquirit: atque ideo haec omisit iad. t. st quae hine alioquin desumpta est: ideo, quia lustiniani saeculo, de paulo ante, etiam Virgines Diaeonissae fiebant. Obseruant Graeci ad

84쪽

Apostolus Paulus ad Timotheam scribens: Vidua,

inquιt, ne eligar. minoν sexaginta annis. Ora triatur μ Paulo praecipiente quadraginra annos natam mutierem op dini diaconisaram adscribi tuere Θ- nodux constituerit. Dicunt Apostolum quidem deriduis, Sunodum autem de pirginibus flatuisse. TERT iv M in Diaconissa rςquisitum est, ευερ

tim ut Curatorem filiis suis minoribus petat quod ipsum in matre alias non requiritur. Nam cum amatribus sedulum petendi Tutoris officium exigatur , petendi tamen filiis Guratorem necelsitas matribus imposita non est, L si Cod. IV. qui petant Tutores vel Curatores. Quid est autem, quod hic de

Curatore tantum a matre ad Diaconatum Promouenda Petendo agitur, ac non pariter de Tutore Nempe quia vix & rarum est, ut filii eius Tutoris egeant; id est, eius artatis snt, qui Tutores habere debeant: quin facilius & plerumque filii eius.

modi mulieris iam puberes litat. Nam eum non nisi Sexagenaria maior ad Diaeonissaruin consoristium transferatur; sane vix est, ut non puberes eius sint liberi: utpote cum mulieres in inquage nariae, dc citerius plerumque parere delinant. Q. O etiam pertinet solemne tegis Papia caput, ut

de Sexagenario, ita & de Quinquagenaria. Qv ARTu M in Diaconita requisitum est; ut

Administratiotiem honorum suorum seu praediorum aliis S idoneis quidem committat, reditus erarum iPla tantum consequatur, cum libera de iis

fructilius disponendi facultate. v IN I vra requisitum seu quinta conditio est, ut ne Clara domus ι gma, puta monilia, supelle- 2 lem. aurum, argentum, mancipia, sub p textu Religionis consumat s verum ea liberis, Prox mis, seruet. Tria itaque hic Observentur. Bona seu praedia, Reditus eorum, Monilia, &c. Primorum nec administrationem habet Diaconissae Redituum tu administrationem habet, simul Ac eo-

r. m alienandorum ius. Postremorum administrationem habet, at non & alienationem: μθ Religi- mi defessone, id est, in Clericos , aut Eeclesiae nomine, tui L seq. dicitur.) Quae & ipsa prouida

legis Lanctio, mox tamen abrogata legesequente: ubi dicam plenius. Monilia interim nominatim hic designari inter res alias fit praecipuas obserua. Ea scilicet ut luxus muliebris, ita cupiditatis pars magna hoc etiam aeuo. Claudianus de Rufini

praedis, lib. l. in Rusin. v. II . - euicumque Monile Contextum gemmis, aut praedia eusta fulsent, Rufino populandus erat.

De b iis Getico, in βη. vhi de Alariei uxore.

Demens Ausonidum temmata monilia Matrum, Romanasque alta famulas ceruice praebat. Et alibi veluti VI. COSS. Honorii, V.FV. describens

mulieris ornatum adueniente Proco :Substringitque comam gemmis ,-colla monili

reuis, o baccis onerat candentibus aures.

Ium nulla expressa mentio in L prox. qua hae reis uocatur: verum generali supe& tilis appellatione

comprehenduntur.

Pos TR EΜvM circa Diaeonissas, quod hustatuitur, est ut ne Ecclesia, Clerici. Pauperes ius tapiendi ullum habeant, ex ultima Diaconisi e voluntate. Cui s3milis quadantenua est prohibitio legis Valentianeae L ao. svr. Quadant enus, inquam; Nam illa lex a Q. est de omnibus mulieribus, atque in his dς Omnibus viduis: bae vero de Diaconisiis tantum: ista prohibentur Monachi

aut donatione aut ultima voluntate eonsequi: hac vero, etiam E Iesiae, etiam Pauperibus ex Histima diaeon in voluntate eapiendi ius adimitur. Illa relictum Clerim vel Monacho a muliere e

ducum fit, seu in fiscum eadit; hae vero inutili ter relictum iubetur esse pro non sexipto, & sieliinredibus quihuscunque, imo his deficientibus. Se legatariis fle fideicommisiariis proficit. seu relinquiturr quod singulare admodum est: vi hoc velut auctoramento fraudibus obuiam iretur. Cum alioquin commune hoc sit utrique legi, ut tacitis fideicommissis in fraudem legis, quantum potest, occurrat: de quo omni iam dictum ad illam L ao. Tandem, cum quatuor sint hoc titulo constitutiones de Ecclesiasticis adquisitionibus, sedulo caueniadum ne commisceantur temere, seu confundanis

rure quod Marcianum etiam Imp. feci Te, ad Lseq. ostendam. Nempe l. ao. Clerici & Monachi

ex mulierum Laicarum quarumcunque honis quidquam capere prohibentur: imo L aI. etiam Episcopi, Virginesque Deo dicatae. Hac LV. ex Diaconis Iarum honis quicquam capere prohibentur, de quidem rion Clarici tantum . verum etiam Ecclesiae ipse, & pauperes. imo vel de mobilibus tantum& supellectile. Quod pol remum tamen de mo hilibus mox ah rogatum. L ar. seq. Hoc postremum, inquam, tantum: at non & illud, quo . prohibitum ius caseiendi ex testas nento: quod tamen Batonius credere nos vult; in i & ideo The-dosium insectatur, cum his prohibitionibus periclitatam fidelium erga Deam Reli onem, re erga μα- peres mi ericordiam, scribit: & libertatem Eccleis

salicam dispendium passam. Non possiim & illud hoe loco omittere , perperam omnino Ambrosii locum . quem ad leg. ao. supri attulimus, ad hanc legem a quodam nupero quoque Scriptore relatum et deque hae lege sensisserimbrosium. Id enim scribentem, legem non atten P. disse liquet. Ambrosius enim de omnibus viduis loquitur; Λt haec lex de Diacomssis tantum est. Λς inquit ille, Ambrosium de recente DXe agere; Λe enim legem sto. non esse recentem Ambrosio; viginti post eam leg. annis scribently Imo legem sto. Ambrosius recentem recte appellauit, quae Patrem tantum imperatoris, ad quam scribebat auctorem

habebat: Quomodo & libello ι. Iuliani Apostatae

legem proximam eo cauit: Interim vanissimum est,

se ipsisse Ambrosium libellum istum aduersus Symmachum Anno D. 39O. Λrgumentum si quaerat. hoc affert, quia Symmachus quidem scripserit Relationem suam eo anno. Valentiniano adhuc puero, quod ipsemet Ambrosius docet priore libesio, seu Dpὰρ. & Edit. Paris M. At Ambrosius adulto eo secundo libesis, seu epis. M. & Edis.

Par. ra. Hoc vero est quod nego. Nam quae Λmbiosius fecundi libelli initio de Valentiniano, adhuc in minoris arui tyrocinio florentihus nouo annisset ibit, atque ad prassens secundi libelli tempus referuntur. imo quae de Raetia lihello illo fieribit, recte vel serus ad Annum D. 383. retulit. ALTERvM huius legis caput, dc ipsum mulierum honestati consulens est, de C R t N E fiaminarum, Religionis obtentu, non abscindendor idque rumsiim quod oc aperte hic proponiturin taxea diuinas Mes. Nempe D. Pauli se itum est Cor. n. v. ex αιπον γυνMκι το κώραθω , ἡ ξυρῶΘα, turpe inmieri est tonderi s νadi. Cui adde . de similetriptorsus bais leo Concilii Gangrensis eanonem IZω de quo mox. Et nihilominus tamen persuasa

quadam professione, ut hae lex loquitur de quo mox crinem foeminae abscindere subinde solitiet

nonnullis etiam id a mulieribus quihusdam exigen

tibus quod ει ια testatur, di de Eustathio ia

85쪽

Lib. XVI. Coo. Turon. TIT. IL

memorant f rates Lib. a. e. M. de Soromenus lib. s. c. I idque eis suadentibus: alira iaItem permit tentibus. igitur oc diuinis Canonicisque & humania Iegibus huic malo morique contra itum. Ac nominatim Concilio quod dixi Gangrensi, quod ha

hi tum contra Eustathium quendam Λncyro Galatam teste Nicaeta in vita unistit Patriarcha J vel Sebastianum Armeniae 3 auctore Socrate tib. a. cap. 6.& Sozomeno lib. i. cap. r . Multae scilicet multe. res tum specie religionis, προφασει Θεοτεύκας, muliehrem comam detondebant, τὴν φυσιν τῆς κορυπτῆς γυνα-ιας, ut hahetSynodalis illiusCon. cilii epistola pag 13IDa. Tom. I. Concι Edit. Harduin. Quare ταε κοριας vetitum amputare, Vt hahetur in ipso canone II. eius Concilii pag. III. HI Tom. I.

memoriam subiectionis illi dedit, tanquam resoluens aura subtentiθnis, anathema sit. Similis inquam est omnino haec Theodotianae huius Constitutionis

Religionis l. s. infri pro Clericatur ubi vide Atquae dicam. Haec si Doctissimus alioquin Baronius

attendisset, non eam huic capiti sentenuam assin-xi Tet, quasi eo, iuniores tantum viduae capillos abscindere, disic capillorum abscissione innum eis rum Diaconissarum se in trudere prohibitae fuerint: ut ita efficiat Diaconissas iam hoc saeculo capite raso fuisse. Quod ab huius capitis sententia alienum est: eo quippe, capitis rasio promiscue in Reminis seu omnibus mulieribus damnatur,quae per C. asa professione, seu διάνοm μίνυν ἄσκησιν, vel πεπιν δη- θεν πολιῆειας άπ ichas voος, crinem ah scindebant. De Corona Clericorum dico ad L iδ. in . Similis est Baronii hallucinatio, cum negat Synodum Gangrensem aliquid definire contra iactatas Dco Virgines, sed loqui contra mulieres haereticas. Quomodo de Glossa, in Com. a. de satu ν*ul. iupost eam Barbosa, textum Concilii Gungrmsis accipiunt de laicis mulieribus, non de Religiosis, quae Deo dc Ecclesiae dicatae sunt.

Porro Sanctio huius DP. Neodosiana districta ad

modum est: tum ratione ipsarum sceminarum, tum ratione Episcoporum: Nempe feminas tonso capite ab Ecclesiae foribus arceri iubet theodosius, sacrataque adeo mylteria his adire nefas esse , ne inque mereri vilis supplicationibus veneranda omnibus altaria frequentare, quae quidem ipsa ἀνα Θε- ματος poena est, quae canone Gangrens imponitur: sic ut quid Mathema ibi proprie sit, & in Concilio Gangrensi passim , atque alibi, non aliqua comam tota sint, ab ecclesia arceri, episcopos unde magis aut certius quam ex hac μγ. describas;

vero, qui eas admittere ars essent, sacerdotio pri nari: ubi inepte Olim interpres, κειραμενας τας κεφαλας, Vertit, eaput ornantes: ah Eustathio

porro Sebasteno id fictum, adque ideo Synodo Gangrensi eum canonem aduersus illum scriptum Auctores sunt Socrates & Soaomenus dictis locis. Sane quidquid d ninis Canonicis de humanis sanctionibus toties cautum fuerit, Ac ut vides seuerinsmis, mox tamen Hiero pymus aduersus Iovinianum, ct in graui illa obiurgatione ad Sabinianum Diaco num scribens ep. I. pag. o. Tom I. Oper. Edit.

Francf. apud Christ. Gensidi testatur hune radendi capitis muliebris tam virginum, quam viduarum, morem per AEgyptum & Syriam, clam per haec mox tempora irrepsisSe: Quae quidem Syria & AEgyptus sub dispositione l/raefecti Praetorio

Orientis erat, ad quem haec lex data est. Et vero tandem moret in potestatem suam, , Leges diuinas& humanas perduxerunt. Q omodo est Corona. com. e Clericalis per Ase tam AEgypto vicinam nOminatim usi rpata, ut docet lex II. infra hoc tis.

quae data est i . annis post hanc leg. Caeterum ait lex factum id i stinctu persuasa professisnii, ut Epiphanio . haereston tib. r. p. - siu.

in βνeui ac vera cathol. βδει exposition. num. U.imi. pag. NM. Tom. I. Oper. Edit. Petau. Cotoniens in contrario more de Monachis crinem nutrientibus,

suus pros lanis causa. Nempe πολιτεια idem,

quod profesto, & pe suas professis, πριιζομενη ἄπιι

cme, ut habet Canon Gangrensis ini hae ipse rei κλησιων, ab Ecclesia arceri, Episcopum vero . si toniti capite foeminam hcclesiam intrare permiserit, & ipsum loco seu Episcopatu deiiciendum , &Ecclesia arcendum. Nempe ubi in alios Anathema fulminatum, ira Clericos & Episcopos depositionis poena statuta: de quo vid. quae Morinus a. Exercit. Dcr. p. Et haec interim inter alias Episcopi deponendi cau1as notetur: de qua depostione LyF. λ'., hoc tit. Idque non modo si sua se .rit, verum & si hoe ab aliquibus exactum nouerit, imo vel factum quacunque ratione compererit. Atque ita alieni facti poenam sufferre vel Episcopum, si factum non est, de non improbauerit exclusa foemina ah aditu Ecclesiae. Et subiicit, hoc absque

dubio emendandis pro lege fore ' emendatis pro consuetudine: υt illi fidest, hiJ habeant testimonium, si id est, illi J incipiant timere iudicium. Quorum

verborum hic senius est, hanc segem fore deinceps iis, qui hactenus sceminas capite tonso esse voluerunt, vel si uerunt, timori: his vero qui ab hoc ali horruerunt, futuram deinceps testimonio dc ap p. probationi bonae eorum consuetudinis. Duplex nempe haec caeteroquin legis virtus es, ut timori

sit emendandis seu improbis, testimonio &approbationi emendatis seu pro his. Cui conuenit etiam definitio Chrysippea t. a. D. de tigibtis. Quare eleganter omnino emendandis, id est, improbis: nempe sex iniusto posita est: 6c emendatis seu probis consuetudinis ipsorum testimonium est& adprobatio: Nam dum malis iudicium denunciatur, eo ipso probis consuetudinis suae & tohi C. ' ' talis testimonium perhibetur. Probis σ1e l.

loco superius consignato , Vol DT non est metui, seu bonis operibus; sed mais:&-ειας, ut in epistola Synodali illius Concilii, quod totum habitum, aduersus huiusmodi κ νοτομας obtentu pietatis & religionis in de apud Soetomenum ιι b. s. c. 7 . ubi de hac ipsa re Ae praedicto Conei lio Gangrensi. Caeteroquin cuiuis iam notum, πολιομαν Graecis esse professionem, distipIinam,

vitae genus sinSularo. Tandem de preseos sacrae

probi quod bonum est, non propter legem, neque iudicii metu, sed ex consuetudine, εκ σπηθδες, id est, ipsa morum probitate, operantur. Et procψlduhio locus hie essictus ad eiusdem D. Pauli, cuiu testimonium initio legir aduocatur, mentem, &quidem eadem Epistola l. a/ Timoch. v. l. vers. st.

86쪽

Sed Se epist. ad Rom. N. vers. N. νον. s. . s. ficuti inditur prie aliis epi ola Pauli I. ad Corintb. eap. per diuuas reger, quae hoe iplo capite memorantur M. a Uersu i. ad ι .

r EGEM, t quee Diaconisiis sc) vel viduis nuper din est promulgata, Nequis videlicet Ch- Icus, neve e sub Ecclesie nomine mancipio, sumissectilem, to praedam g) velut in-prmi sexus dispoliator) inuadern se remotis ad nibus ae propinquis, ipse sub praetextu C

Golisae disciplinae se ageret siuentis h haeredem, eatenus animaduertat esse reuocatam, ut de omnium chartis, si iam nota est, auseratur: neque quisquam, aut litigator ea sibi ricndum, aut iudex nouerit si) exequendum. Dat. x. Kalend. Septemb. Veronae, J Valentiniano A. iri & Neotherio coss. D9O J

Q Hane leg. memorat Mareianus Nouella de resam. Gerie. υDim. Memorat hane legem Baronius Anno 39o. D. IGI THOR bb nutamu PP. Orientis scilicet sub Theodosio M. vid. Profvster. ID. Superioirm a7. eidein Tatiano inscripta in . II te, Sustineri potest quanquam Clericus de Diaconisi. ID. dὶ Ante duos seriue menses, xi. Kalend. Iul. m. ce, Id est, ne quidem. ID. 0 Supezectilem: vid. ct leg. super. a . ct mox Commentar. ID. g) Est qui lentet praeaeia, Quod probandum non est. ID. hJ Recte habet haee vox: neque mutanda in conιinentis, quod idem tentabat. m.

COMMENTARIVS.

DE Di co Nissis Theodosius M. ante duorserme menses superiore constitutione an ad eundem Tatianum Praesectum Praetorio emissa ex Vrhe Mediolanensi, sex constituerat: & inter caetera quinto loco cauerat; Ne sub religionis defensione re obtentu liceνet Diaconissa vel Clara domus insignia puta monilia, supellectilem. aurum, argentum, mancipia consumere id est, ne ea Clerici, etiam sub Ecclesiae nomine, inuaderentin verum ea uniuersa, liberis, proximi1, ad inibus se=uarentur: Id ita, inquam, inter e tera constitutum fuerat, ut dixi, ea lege a7. Atenim hoc unicum caput intactis aliis omnibus d. r. 27. capitibus, inque vigore suo permanentibus eidem Theodosio hae Constitutione nunc abrogate visum. Proinde huius legis haec sententia est; Licere Diaconissae, manciis

pia, supellectilem, id genus alia mobilia. Claraeque domus insignia, iii Ecclesiam dc Ecclesiasticos

inter vivos conferre. Tribus itaque circumstantiis haec licentia circumscribitur: Est enim nominatim de Diaconi sis: est tantum de mobilibus , est tantumae alienatione inter vivos. Greuiter, quintum legis' superioris caput hac Dy. abrogatur, quod quartum est secundi capitis ea lege; quod indicatur his

verbis: ΕΛΤΕΗvs animaduertat esse reuocatam.

Quod ut legis verba apertissime ostendunt, ita id specialius nunc ostendendunt nobis est: quandoqui dem iam olim quoque Marti amis Imp. Nouesta, quae inscribitur, de tesa r. cieris. vltim. eδm laxi us in itibus interpretatus est quasi, inquam, &de aliis viduis haec lex esset: quasi item de omni notum genere ageret . quasi denique detestamen

taria disipositione & alienatione soret, hoc sensu. Licere ex hael . cuiuis viduae, euiuscunque tandem

generis bona testamento suo Clericis relinquere.

Quae tria falsissima sunt. De singuIis ordine videndum est.

Primum igitur de Diaconism tantum hane legem

esse , rum expressa eius verba e uincunt, tum relatio ad priorem partem t. a . svr. quam legem M v ν Est promulgatam ait, imo vix adhuc notam fuisse. propter recentem eius promulgationem, fine huius

legis indicat : Vt de omnium, inquit, chartis, si NO TA es, auferatur. Quare & ex his liquet, hae lege non agi, nisi de Diaconisiis: de quibus actum

initio d. I. ar. ae non etiam de aliis de quibus 1. ariboc tis. quae ante viginti annos promulgata fuit: de vero post hanc legem quoque obtinuit, ut ad eam ostensum est, ex Hieronymi epist. ad Nepotia. num. At, inquies, quod Martianus in Nouesta sua inquit, & pro fundamento interpretationis suae astruit, agi hac lege etiam de Viduis, non modo de Diaconisiis, ac proinde non superioris tantum . . a . caput, quae de Diaconisiis est: abrogari, verum etiam legem Io. quae de viduis aliis est: Et sic quae verba Mattiani sunt intelligi hane consumtionem, qua Viduarum S Diaconi arum meminit, o lege utraque dixisse. verum, ut iam ostensum est huiue legis verbis diserte indicarii a supr. nupee promutigatam) ac non etiam legemo. iam dudum ante aci. annos proquiritatam ita sciendum est, verba huiu tegis a Martiano torqvorii neque enim hac lege dicitur : Diacomsis eaterasque riduis, aut, Diaconis isti a Q. pisiis: verum, DiaconssitIVE L pidvis. Quibus sane verbis Diaconissa νiduae pro eodem sumuntur.

Nempς viduarum appellatio speciali significatu pro Diaconic

87쪽

r Lib. XVI. COD.

Diaconisiis aeeipitur. Vt omittam, quae ex veteri

foedere repetuntur, δ. Samuel. a. Pers. aa. de Luci

a. pers. 37. Sane sui initio vix alio nomine Diac nisse dictae: vid. Epistolam r. ad Tmoth. F. P. y. dcti. Et haec de primo Martiani errore in hac lege interpretanda. Secundus Martiam imp. error est, quod hane legem de omni honorum genere accepit: cum tamen apertissime nonnisi de mobilibus, seque mouentibus, agat, ac non etiam de fundis seu praediis: quae post hanc Iegem non magis, quam

post legem gr. Diaconissis in Clericos vel Ecclesiisam transscrihere licuit. Tertius Martiani Imp. error est, quod de ultima disipolitione hanc Iegem intelligit: cum apertissime nonnisi de alienatione inter vivos haec sit, quod haee verba ostendunt, se ageret VIVENTISNaredem. Denique sententia huius legis haec est: Diaconisum mobilia seum uentia, inter vivos in Clericos vel Ecclesiam conferre posse, at non etiam ultima voluntate,

non magis quam praedia. Vni eum illud scilicet solatii loco Theodosius M. Diaconisiis in fauorem Clericorum Ac Eeelesiae relictum nune voluit: Nil praeterea. Nempe quo faciliores homines ad ultimas voluntates Ac liberalitates, mulieres praesertim, sunt, quam inter vivos largitates ab his exercentur. Quae iuris ratio de in aliis quam plurimis

iuris articulis cernitur. Proinde mediam quandam dc arquabilem hae parte ut sibi nunc videbatur, viam secutus Theodosius. Neque adeo abnuerim, quod Baronius coniicit, Ambrosii suasu; quod

inanibus argumentis nonnemo resutatum voluit.

Nam ut non facile permittendum fuit, sub Ecclesiae nomine, hona Diaconissarum, Clericorum praedam fieri, atque infirmum sexum, simul & propinquos, bonis priuari; ita modicum aliquid, quodque non ita frequens esset , Diaconissis de Clericis hac parte licere aequm visum: N -mis scilicet visum, praedia in Clericos de Ecclesiam conferri: item periculi plenum visum, testamentarias liberalitates etiam mobilium concedi: Satis vitum , si vel inter vivos mobilia seque mouentia Ecclesiae fit Clerici capere possent ex liberalitate Diaco istae. Quae cum ita sint, patet simul, quid de Baronii sententia sentiendum sit, qui & vntinuersim dc eonfidenter pronunciat; ex sanctione legis superioris qua scilicet adquisitionibus Ecclesiasti eis fibula imposita fuerat) periclitatam fidelium

erga Deum religioni me erga pauperes misericordiam,

eaque parte liberalitatem Messalicam dispendiuus passim, hac pero indefinite quidem ab Uatam.

Imo vides Lector, quam conserat, ipsas intueri leges, neque cuiusquam auctoritate aut praeiudicio abripi.

AE cvM QIε a Parentibus Nostris b) diuersis sunt statuta ' temporibus, manere inuiolata adque incorrupta circa Sacrosanctas Ecclesias praecipimus. Nihil igitur a Privilegiis immutetur, Omnibusque qui cὶ Ecclesiis seruiunt Tuitio deseratur: Quia temporibus misis addi potius reuerentiae sd; cupimus, quam ex his quae olim praesita sunt immutari. Dat. x. Kalend. April. Med. Olybrio & Probino coss. f393.J

μὶ Raseit hane legem Baronitis bis C OSS 79s. num. so. Pars eius maior relata CapituIarium II. 6. M p. iaa. Tota extat sub Arcadii ct Honorii nomine Caus. as. quaes. a. initio omnis ao. GOTHOR

st Constantino, Constantio, Valentinianis, Gratiano, Theudosio. m. ε Constitutiones. m

e) Episcopis, Clericia. ID. id, Eeclesiasticae. m.

Parvi L Eata Ecclesiarum de Ecclesiasti eorum, ab anterioribus Principibus indulta omnia, hoc Imperii sui initio, Honorius Imp. Oceidentis &quidem per Asrieam simul di semel eonfirmat, at-ue inuiolata inconuptaque manere praecipit. Adita etiam ratione, quae religiosum Principis animum efferunt. Quod de ipsum saepius postea ab eodem Honorio factum L Io.M. ubi eodem sensu privilegiorum vox accipienda ess, 36. 38. 4o. hoc

eis. ι. ar. an sun de extrast a. quarum pleraeque,

vel ut haec nostra, Africae magistratibus inscribunis tui; de ad Asticam pertinent, vel ad urhem Ro.mam. Vnde liquet, per Africam δt Romanam di. oecesim priuilegia haec subinde sollicitata: temeritate stilitet di abreptione horreticorum de connivenistia iudicum, quod docet nominatim lex M. Simili modo idem Honorius Privilegia illa circa Vr-

his Romae Episcopum confirmauit L a . sup . de exine ordinariis muneri x. Saneat Metomenus, ob. t. cap. l. mctauit confirmatorum initio statim Im. perii post mortem Patris ab Honorio, eorum quae Eeclesiis ab anterioribus Principilius concessa fuerant ;κα διοι τετο. inquit, τα δεδογμένοι τοῖς πρὶν βασιλευσιν ὐπερ ταν Eiae σιών, προθυμοτερον βε- ια εφυλα έοντο, κω δωρεας προσεἶθειαι :atque idcirco ea, qua pro Ecclesiarum νtilitate a D- perioribus Principibus decreta fuerant, propen ye animo confirmarunt, cs propria dona adiecerunt. Qui sane locus hue omnino pertirier. Caeterum, quaenam haee Priuilegia seu προνομια

sint, ab imperatoribus Ecclesiae dc Ecclesiasticis praestita, ut complures huius tituli leges edocent, ita plenissime, dc semel uno conspectu perdocet huius tituli Paratition. Sane immunitatis potissimum ab Extraordinariis de sordidis muneribus priuilegium indicatur. Τanἡem observetur, quod de δε- ιθιone hac eadditur echlesia ilicis praestanda, a Magistratibus scilicet, aduersus vitilatores priuilegiorum Ecclesiasticorum: de qua tuitione ciuili, mi-

88쪽

Iitari, vide & l. 33. in . & λ ν te. I r. in Q . , -- die. mibi. Denique non alio fine leges de priuilegiis Ecclesiarum & Ecclesiasticorum ad Magistratus directae, quatri vet hi tuitionem praeberent ad-M uersus horum priuilegiorum violatores. Huius uitionis in rebus Ecclesiasticis non una mentio in Concit is Africanis: in Carthaginensi quod habitum decennio post hanc legem Anno Ao . canone Codicis Atricani 93. pag. y g. Tom. I. Concit. Harduin. Aduersus quorum furorem p ssimus non insolita nec ascripturis sanctit abena expectare praesidias quando solus Paulus, Acut in Apostoloram a tibus M libus usum est, factia rum tonspirat nem inditari etiam s mouit auxilio: Sed nos Hud poscimus /duersus furorem CircumceIlion m ut Catholicis ει- clesiarum ordinibus per ciuitates seriau, cs inici-rum quorumque possi forum ρον diuersa loca sine vita d,ssimulatione T VITIO prebeatur. Et mox insin.

canon. Luera etiam ad Iudices mittenda sunt, ut d me Dominus Lega os ad nos redire permittat, Gitiaones per ordines ciuitatum N posscssores praediον Ecclesiae Catholica impeniant. Memorat.& Optatus lib. q. cap. armati militis aux-m, pastularum a Catholicis aduersus Donat sta . .

RION D) nouiam aliquid praesenti sanctione praecipimus, quam illa quae olim videntur δ' si indulta firmamus. Priuilegist igitur, quae olim reuerentia religionis obtinuit, e mutilari, sub poenae 0 etiam interminatione, prohibemus: ita ut hi quoque qui Ecclesiae obtemperant, his quibus Ecclesia, beneficiis inin perfruant . Dat. Prid. Kal. Febr. Med. Caelario & Attico coss. i397,

a) Repetita huius regis verba aliquam alta DP. dia. svr. de eis acr)inar. muneru. alio tamen prine pἰo, o musae iis praeterea nonnullis: iteiriqile alio die ct naenis. Extat L apitularium M. 6. cap. 28 i. a in epistola Grego rii Papae quarti . ct eximie distiner tr. eap. a. I sub Areadii I Hontarii nomine Caus, es. g. i. cau 2 . tun gendaque huic est lex ai. d. ιδε. supr. de exrrati . muner. omisit hanc legem Baronius f pariter ut dictam I. M. ct aa. GDDIOR Ibin Theodotus l'P. sub Honorio Imp. Italiae, Gentilis aurem hie Thetidictus fuit, seu Paganus: Neque est ille Manlius Theodorus, quem Manilium vulgo Augusti eoae aiierem portentoso era e faciunt, quique Ailrono. mira scripsit, arate hune Annum D. 397. ut ex Claudiano liquet. m. c) Pm, Non tam nouum: εὐη σου , tam: qua tu voeem hie nonnulli insertiunt. ID. M Videnhur in ira, pro sunt indolia: vid. GIus DGH multa si ilia. m. e id est, impetrauit. Ira. Quin ine librarum auri L 34. infri ID.

Q beneficii vox propria de immunitatibus: dix; plene ad i. 4. Iur. de consit. Priacip. m.

COMMENTARI V S.

rum . eademque Sc Ecclesiasticorum, hac Hon ri t. rsu meonstitutione confirmantur: &nomiis natirn quidem quod ex coniunctione legis ar. supr. de extraordin. muner. discimis in Urbis Romae

Episcopo & Ecclesia. Quod primo hie notandum. Alterum enim illud est, quod priuilegia & heneficia de qui hi s hac lege agitur, sunt proprie t M. Nu Ni TATEs ab extraordinariis & sordidi, muneribus. Haec enim illa sunt ferme s,rii illegia & hen sicia, proprio vocabulo ut ostendi ad L .sup . de const. Prisc. quae toties his constitutioni

hus confirmantur: Nempe quod horum temporum ratione necessitate suadente ea munera seu mu

nia, a diuitibus praesertim Episcopis dc Ecclesiis, ex aequo deposcenda Gentiles maxime ludices eiusmodi erat Manlius Theodorus, cui haec lex , d. l. ar. At aa. inscribuntur putarem. Tertium quod haeleg. notandum , esteoena, quam minatur priuilegi, orum Ecclesiasticorum mutilatoribus: in genere tantum nam L 2 . inst. quinque librarum aurinpminatim multam idem imponit.

Ci quis in hoc genus sacrilegii proruperit, ut, in Ecclesas Catholicas inruens, Sacer se dotibus id dc Ministris, vel ipso est cultui locoque aliquid iNportet iniuriae, quod geritur, litteris h ordinum, ig) Magistratuum, hi & Curatorum sh & isitoriis thi Ap

paritorum, 'Hos Stationarios si) appellant) deferatur in notitiam Potestatum, ita ut vocabula ira 3 eorum qui agnosci potuerint, declarentur: Et, si per multitudinem commi lsum dicetur, si non omnes, possunt tamen aliquanti in cognosti, quorum confessione sociorum nomina Tom. VL Κ, publice im

89쪽

publicentur. Adque ita prouinciae Moderator, Sacerdotum, & Catholicae Ecclesiae Ministrorum, loci quoque ipsius, ct diuini cultus iniuriam, capitali in conuictos, Ο siue con- setas, reos sententia nouerit vindicandum: Noc expectet, ut Episcopus iniuriae propria: γltionem deposcat, cui Sanctitas ignoscendi soli sp) gloriam dereliquit. Sitque cunctis aron sq) solum liberum, sed & laudabile, saetas atroces Sacerdotibus, aut Ministris iniurias, veluti publicum crimen, persequi, ac de talibus re sultionem mereri. r) Quod si multitudo violenta Civilis is apparitionis exsecutione, & adminiculo Ordinum tin possessis-hrumve non potuerit vi praesentari, vi quod y se armis. aut locorum disticultate tueatur, Iudices Z Africani armatae apparitiosis praesidium, datis ad Virum Spectabilem Comitem saa in Africae literis, praelato bbὶ legis istius tenore, deposcant, ut rei talium criminum non

NOTAE.

- Ο LM to. Cod. mss. de Episcopis. Extat. de detrὸctis aliquammu Itis Capitularium lib. s. t. ii3. ct 3o . Sed di

reeitatur e Codice Iustinianeo a Gregorio Papa, in epibs. ad Ioannem defensorem lib. ii. epis . ct a Baronia his COSS. num. 22. 23. Inserta quoque Una cuIn d. 66. in'. de hare . quae tamen non ex eadem constitutione petita est constitutioni, quam edidit nuper Siriuondus ex Cod. Lugd. & Anic. - penae. Od. The . num. I .

Iungenda quoque huic est lex. M. DV. de Pisoribus. GOTH DE Ο Theodorus PP. sub Honorio Italiae, quod vel extrema legis ostendunt, ubi de Iudicibus Astieanis & Comite Asticae agitur. De eo vid. Prosopoer. 1 D. Q Sacrilegii speciem obserua. ID. d, Saee dotes sunt Episcopi, Presbyteri. Misi i vero hae leg. de l. i. sunt Diaconi Je exteri Cleri ei. Ambrosilis lib. i. o . e. p. sto. Ecclesiasticis , es' moxime Miniserorum inciis. Idem eisp. 3o. In Sacer otio alisso conisiiμιμ aut minseris. Et lib. z. cap. 27. Episcopus ut membris suis oratis Clericis, ρο maxime Minyisis, qui sint Vς- re Atii, quem cuique iniserit optum muneri, ei deputet. Ad cuius loci intellestiun vid. quae idem lib. r. cup. 44. et lib. 3. cap. 9. Cum v ι ceris ii vel Minis, i sit, modὸbse si fieri potes omnibus, obesse nomini. Sic ct Sulpitius Seuerus lib. i. Dc aerisoriae c. I Vocat ni infros Eeelsarum. ID.

Q hie & in Capitularibus, proles, quomodo est in cod. Iust. de apud Gregorium Papam, oc in constituis

tione edita a SirmonM. ID. .

Ob Liseris, ct e. usque ad publicenιμr, absunt a Cod. Iust. & a Cregorio; imo & in Capitularibus absunt adhuc

plura usque ad Diuini cuisus iniuriam. ID. Ut ordinum, id est Curiarum: vidia Paralltc de Decurion. ID. hὶ Veluti DuumvirBrum. ID. 13 Curatores. m. k; Mihi iis in Edit Paris. vlt; ina, ct alibi. Notaria Apparitorum: quorum inulta mentio apud Symmachum lib. I . vis. 4. 38. - . Augustini m epis. 1s9. 16 . su. 1 3. Ac 134. Mit. Benedictis. I in Meui Io coni. cum Donat Aeoliat. prius. diei cap. 4. 7. & t. 6. . 3. D. σα SC. Turpillian. I. . Cou. IV. de se fat. Dic te vero non a noti hise est, compendiis literarum , quod nonnulli censente verum, vel a notando, quod rei criminuui his adno tonsur: quae propria hac in re vox est) Vel a notum faciendo, quod his significentur criminum rei. Quare loriae potius dicendae: de quo rccie Marcilius ad Tisum eap. 3. virumque amplectitur Iuretus, tu S ma-ebi, lib. io. epis. 4, 8c 38. Elogia etiam dicuntur voim. sopi . de nauisulari & I. 6. D. M cvso . reor.

Caeterii in error cst & Scriptoris de O iis Asimus Augusae lib. 3. eap. s. ct aliorum, qui Notarios PspaLitorum hie solliniant, de apud Symmachum , AE. I. io. eris. q. ID il De nationariis, dixi ad i. r. fur. tosis: vide & I. i. Dpr. δε earsu sublico et L a. supr. iae cObstraalo. m. m) Voeabula, id est, nomina: quibus vocantur. m. ' nin iniquansi pro aliquot: vid. sta siri Theod. D. co Conuictus ct Co esur; paria. quod notissimiim: De hoe vid. plene dicta ad I. 7.DI r. quorum senti nonree0. D. ip) Soli, quae vox abest a Cod. Iust. Sed Capitular. I. 6. t. Ita. extat, forte melius, solam: PariteL ut in constit. editi

a Sirmondo. III.

in Non setam Iiberum, sed ere absunt hare a Cod. Iust. ID. rin Mereri eth abitinere, impetrare: vid. GDF. Theod. m. - s A ciuilis apparitoris, ita Cod. Iust. m. '. 'st Vet ordinatorum , additum Cod. lust. Male. Simile Curiae adminiculum L vltims r. δε ex/ib. reis. m. v Poterit, Cod. Iiisi, ID. πὶ Praesentari, potestatibus scilicet seu Iudieibus, id est, exhiberii pro quo nullo sensu in Cod. Iust. editum, M.

ζ'ori; quamquam et M S. Cod. Iust. nonnulli etiam habent praesentari. Eadem voce in eadem re utitur Auguis stiΠus epis. isp. sita. I;3. Erit. Senemmis. ad Mareelitatim Tribisnum. Non accusantibus noseris, feae Morum noram,' - - ηεωρ blica petris vigilanita pertinebat, praesentari. similiter L. 3. supri de bonis vaeanti . L IO9. A

90쪽

a. Nenii in Comes Asrieae militibus praeerit. U. . . - .

bbi Praefato legis istius tenorei id est , literis sula ad comitem Astieaer vid. m. γ

COMMENT ARIVS.

Ravxu 3 in Ecclesiam, dc Sacerdotibua aut Mi- nistris seu Clericis, vel ipsi culmi it/bato vi-

deI. eo vel loco mutilatis sorte aut deiectis nonnullis in iniuriam inserens , capitali poena puniri ab Honorio iubetur Anno D. 39n sub tribus ampli

Iionibus. In tantum primo, ut Episcopo ctiam non conquerente iudicium hoc exerceri velit; tria nempe hic vindicantur: iniuria vid. facta personis, actioni, loco. Neque enim non horum unum Irin ruptione in Ecclesiam fit. In tantum rursum, Ut publicam hane accusationem & persequutionem ei se velit, id est, ut quilibet ad accusationem a d.

mittatur: in tantum denique, ut multitudini si forte reni tenti, & Ciuilis quaecunque iudiciam, Ordinum, possessorum manus Opponi possit. imo de armata Comitis rei militaris. in tam abrupto scilicet scelere . neque laesi querela, neque legitima acculatoris persona expectanda est, neque ordinarius iudiciorum ordo obseruandus venit. Violatae hunc in modum religionis ea ratio est, is fauor, ut Pu-hlicam tutela in I Tuitionem violata mereatur. ae singula in abrupiis quibuscunque sceler . bus caeteroqiun etiam obtinent. Obseruanda interea hac leg. tria commaxime. Primo quod lex ait:

Sanctitatem Epsopo ignescendi selana ita enim γρ. gior m denuequi F. Nempe loci sanctitas id est, sing laris vitae i roressio) Epistopis si quando Iasis,

Rad te videtur, Ut ne in cuiusquam iudicium &necem perdurent: quin potius ignoscant I.isi, atque adeo capital hus iudiciis intercedant, suaeque μακρογυαίας δατο γρια prabeant. Quomodo sane in firmii prorsus Licto, ubi a Monachis de pauperibus in Ecclesiam impetu facto, & contu melia altaribus illata. & mysteria conturbata, de lapides ioctati fuerant, Gregorius Nazianrenus

Epist. ad Theodorum Tyanensem δι. praebet & Praeberi vult. De quo ipso alioquin sunt multa patrum P si 8 testimonia. Tantum abest arma ipsis mouere loci sanctitas permittat, ut vix satis iudicia commouere concedat. Synesius ust. Iar. de Episcopis, ei ς ο νομιος ἀπαγο μει ' ξα ορο ντη δικη, κρουάποκ ι

ad iura legesque porrigere, re vel felerati um intersitere. Augustinus quoque epis. MI. siu. roq. Edit. Benedictin. ad Donatum proconsulem Africae, inter alia, qu: hus eum dehortatus ab occidendis Donatistis haeret scis. AIud quoque Prudentia tua cogi tet, inquit, quod causas Ecclesias s insinuare vobis nemo praeter Ecclesiasticos curat. Proindes occidendos in his sceleribus homines putaueritis, deterreis bilis nos. ne per operam nostram ad Psrum iudiciisum aliquid tale perueniat, dcc. omitto alia. Secundo obseruanda nomina eorum quibus hae tempestate pacis EceIesiasticae cura seu Tuitio in. cumbebat solemnis; puta primo, ordines, seu Cu- riae. Secundo, earumque Magistratus , vcluti duumviri. Tertio Curatores. de quihus ad L 2o. de decurion. Quarto, Avaritores sta tonarii, de quihus ad i. I. r. de Curiosi. Qui scilicet literis suis seu Notoriis Iudices orditiarios instruebant, seu Rectores Prouinciarum.

tertio obseruetur processus hae in ter IIII sis.

Ite t de quibus superiore obseruatione. Iiteris iudices seu Rectores Prouinciarum instruehant, Re ctores ciuilem Apparitionem immittebant: ea non susticente, militarem quoque implorabant. Obseruanda igitur quarto, ciuilis ac militaris exisecutionis ratio. Ciuilis scilicet executio, quae multitudini violentae opponitur, constabat ludi. eum seu Rectorum Prouinciarum apparitoribus, adminiculis Decurionum dc possessiorum: Non sonficiente vero ciuili, militaris Comitum implorabais tur, in publicis scilicet negotiis, at non in priuaiatorum negotiis, de quo & de luitionibu hcclesiis asticis militaribus: vide quae dixi pIene ad Lυnicis,pr. de incio micum muttiarium. Tandem cum

haec lex ad ΛDicam pertineat; quod ex . Ieg Iiquet inde Baronius non improbabiliter tredidit, aliique eum secuti, occasionem ei praebuisse Donatistarum Eucumcellionum vesaniam eorumque in Catholicos impetum: de quibus multa Ioca recu runt apud Augustinum estis. Fo. s. v. siu. IB.ao

II. M. Benedietin. Cui fauere etiam videtur quod de impetu in Ecclesias Cathobcas diserte hic agitur. Quod tamen argumentum hac ratione refelli possit, quod Catholicarum Ecclesiarum ideo mentio fiat. quia his etiam prospectum voluit, non quaisti Donatistae in hac impetum facerent. Erunt sorte, qui horum temporum statum spectantes ita cxistimaturi sunt. Gildoniaci in Africa belli profligati

occasione hanc legem ab Honorio promu Igatam. Nempe Honorius paulo ante profligato Gildone partim Urbis Annonae, quam Gildo vexaverat,

prospectum iuit quod praeter Symmachum, lib.

. epist. II testatur lex Pnis. Apr. de pretio panis Osiensis: I. . svr. de can. frum. 6t L ao. svri de Pistoribur: quae ut omnes hoc eodem mense Aprili eidem Theodoro Praesecto Praetorio inscrthuntur: ita postrema huic nostrae omnino coniungenda videtur,) partim Prouincialium Afrorum securitati prospexit: Calumniatoribus inter caetera repressis, qui Tyrannis profligatis de more emergere soliti, quo pertinet mense superiore Martio lex ultimJgnde Calumniato ibus, item violentis in Ecclesiam it ruptoribus repressis. Ad quam securitatem pertinere videatur haec lex: Cum iam sorte Gildonis fautores, satellites. in Ecclesiis pervestigarentur, etiam inister ipsa sacra. Quod si ita est, dum haec lex ad tu. de his qui ad Eccles cons reserri possit. Erunt dc

forte, qui hanc legem pertinere putabunt ad Episcopatum de Ecclesiarum peruasiones, de quibus superiore Anno 397. V. Kalend. Septembris est Ca- non. ψδ. & XI. Cod. υερο ιcans pag. IIT. Do. Tom. I. Concit. Edit. Harduis. de aducrius quas ibi Rector Prouinciae dc ludiciaria auctoritas imploratur, &quidem secundum statuta Principum. Cum tameu rem accuratius Perpendo , haec postrema sententia

placere non potest, quia hi Canones sunt de inuasionibus Ecclesiarum At plebis siua derelicta, vel de plehe retenta ab Episcopo, plebe de Episcopatu sibi vindicato in alterius Dioecesi. His ira positis.. liquet. perperam hanc νγ. accipi de Effractoribus Ecclesiarum: Perperam etiam de sacrilegio in eo mismune hie agi, quod Merme faciunt Interpretes.

SEARCH

MENU NAVIGATION