장음표시 사용
131쪽
3. Tandem notandum, Cum huius tituli sint leges numero 66. Iustimaneo tamen Codice sex tantum exinde desumtas Contineri, quia Caeterae ferme temporariae sunt, vel similes alias habent, vel correctas.
HAERETici per synonyma alia describuntur. Dicuntur scilicet sectatores haeresump
i i . h. x eoS haeresium errorem exagitare l. v. h. t. opinionum Dei plectibilibus profanis imminuere. I. s. h. t. eos verae religionis venerabiliS Cultum, & Catholicae obseruantiae fidem sinceram condemnare I. Q. h. t. cos in Deum miserae vesaniam coniura
tionis exercere L Is. h. t. Dicuntur & diuersi dogmatis sectatores i. I. h. t. Catholicae seelae inimi ei I. s. θ t. sacrosanctae legis inimici profani I. q. hoc tit. Catholicae Sectae aduersarii,
mento a Iudicio Catholicae religionis & tramite deuiant, L 2δ. h. t. Cum pertinacia scilicet: unde pertinaces spiritus his tribuuntur L as. h. t. & obstinatioris animi dementia I. c. h. t. obstinationis pertinax natura I. I. h. t. Ideoque etiam dementes vesanique iudicantur l. 2. Dpr. de fide Cathol. communio dira his tribuitur L ia. h. t. dementia l. 2 . h. t. error I. I. p. ao. I. συ. os. - . h. t. Fucata nomina I. IJ. h. t. furor I. 6. G. D. h. t. improbitas I. M. h. t. Infamia haeretici dogmatis, I. a. supr. de Fide Cathoc insania I. 8. h. t. institutio Deo & hominibus exosa, l. la. h. t. mens profana, polluta l. 26. h. t. perfida mens t. n. O. h. t. sucata l. 37. h. t. peruersitas L 2 o. h. t. profana institutio l. s. h. t. men S l. ao. h. t. mysteria l. 3ε. h. t. praecepta l. a . h. t. Religio criminosa I. I3. h. t. execrabilis L s. h. t. scaeua l. vi. h. t. Ritus profani L MI. h. t. sacrilega cohors I. ai. h. t. dogma sacrilegum l. δ. h. t. mens sacrilega L .l. h. t. Denique passimis Hegium haereticis tribuitur, I. o. p. I. 20. ZI. qt. FG 13. q. vltim. h. t. scaeuum dogma I. N. h. t. Sed a perfida l. rs. h. t. scelus Sectarum L Z. in . b. t. superstitio L
restituo in I. a. nefunctum bapt. Haeretici vero nihilominus sunt, ii quoque, qui, quod facere solebant noua nomina probatae fidei & propositi castioris assectabant, ut Encratitae, Apo- Elatitae , &c. Neque enim pro sessione nominum defenduntur l. 7. in sis. h. t. 3. Opponuntur, cquod tertio loco notandum, haereticis, Catholicae legis seu religio nis obseruatoreS, cultores h l. o. h. t. Orthodoxi l. 6. & vltim. h. .purae religioni dediti I. 1. h. i. quos rectae obseruantiae cultus & pulchritudo delectant l. ii. h. t. Item haeresibus oppo nuntur, Catholica communio l. 6. h. t. disciplina I. s. h. t. Ecclesia l. 6. ψ .F . h. t. fides . vide stipi . des de Catholica, l. t. obsieruantia L s . h. t. Catholica obseruatio l. f. in flu. h. ireligio Catholicae sanctitatis L q. h. t. Religio l. 6. 28. h. t. sanctitas l. q. I t. h. t. Seela I. a 4. h. t. veneratio I. 38. h. t. item perpetua sanctitaS L J. h. t. pura religio l. 7. b. t. sacra religio l. 43. h. t. Orthodoxorum Secta lete vis. h. t. pax L M. h. t. Ecclesia: perpetuae sanctitatis L a. hoc tit.
simum titulo confici potest. I Aeliani vel Auriani, qui per diaecesin Orientis fuere L I. h. iII. Apollinariam seu Apollinarii l. δή. s. h. t. de quibus quinque sunt hoc titulo constituti ones: tres Theodosii Magni puta lex ia. U. ιδ. b. t. vna, Arcadii DX 33. h. t. postrema The odosii Iunioris l. 8. h. t. qui per Praefecturam Praetorianam Orientis suere dictis legibus. III. Apsiactitae, de quibus L 7. I. h. t. qui inter alias Manichaeorum Sectas suere: vide in f nichaei. IV. Ariani de quibus agitur undecim legibus I. I. o. 3. ΦΙ. Q. V. 19. G. Θ. & I. vlum. h. i. qui variis locis per orbem Romanum fuere: per Praesecturam Orientis l. 6. M. n. v. ιωπ. go. F. h. t. per dioeces in Orientis nominatim l. 8. h. t. quorum haeresis, Venenum Ariani sacrilegii dicitur 1 6. h. i. Ii & Porphyriani vocati lege Constantini l. vlt. h. t. V. A codro gitae, vid. infri Tascodroeliae. VI. Audiani: & hi in Praefectura orientis fuere L Θ. h t. Q& VII. Bo oriani dict. I. 6s. h. t. VIII. Donatista, in quos praetermissis anterioribus Constan
tini, Gratiani di Theodosii M. constitutionibus) liquido sunt hoc titulo duodecim Honorii
132쪽
constitutiones i. 37. 38. N. clo. qt. ψ3. η4. 46. sa. s . ss. h. t. vna Theodosii Iunioris, 6S b. t. Qui S Montenses dicti L M. h. t. 9 in quibus Circumcelliones i. s. h. r. Fuere hi per Piae' ecturam Italiae L 37. 38. 4o. 46.h. t. ac nominatim per Africae dioecesin L 32 h. t. ct Pro uinciam Africam L qia 4 .s .sue. h. i. item in Praefectura orientis l. 6s h. t. Superstitio Donatista vocatur l. v. h. t. Eorum audacia perstringitur l. ψ4. h. t. dei peratio lucataquGperfidia l. 37. h. t. Manichaeis iungitur & exaequatur L 3I. o. 4l. 43. h. t. furere non desistebant L u. h. t. IX. Encratit aer vide infr. Manichaei. X. Ora fossae, per Praefecturam Orientis L 6s. h. t. XI. ut & tactitae pariter d. I. 6i. h. t. XII. Eunomiani, de quibus occurrunt hoc Codice viginti & una leges ab Anno Domini 38i. seu a tempore secundae Synodi Oecumenicae Constantinopolitanae, puta Theodosii M. leges septem: lex inquam 5.8.li. 12. IS. 7. 23. b. t. Arcadii leges sex I. as. 27. 3i 32.3 . 36. h. t. Theodosii iunioris leges octo t. 49so. 8, N. OO. 6l. 6s. hoc tit. & I. vltim. infr. nestinctum baptisma: quibus adde &Nouellam eius 3- Vers siverest, ubi Eunomianos haereticae fatuitatis auctores, vocat, qui quidem Constantinopoli fuere L sI. h. t. per Praefecturam Praetorianam OrientiS d I. 6. H. 12 13. t 7. 23. 2S. 27. 3y. 3a. 36. h. t. per dioeces in Orientis L δ. b. t. Horum perstringitur dementia I. 32. h. t. faci- P i*si nus I. I/. hoc tit. e E. I. υδε . in . ne sanctum baptisma: furor L as. 3 i. 32. b. t. immanis furor l. vltim infri ne sanctum hami ad perfidia l. 6. h. i. perfida mens & nequisiima secta L as. h. t. superstitio L M. M. h. t. vesania d. l. 23. h. t. nefarii coetus ac funesta conuenticula
d. L visim. infr. ne sanctum baptismae XIII. Euresus haereticus de quo I aΙ. h. t. XIV. IRIiniant, de quibus I. 6. 6s. h. t. unde & labis Fotinianae contaminatio dict. I. 6 h. t. qui in Prae- sedlura Orientis fuere dictis I gibus. XV. Fryges, de quibus L o s9. 6s. b. t. in Praeseclura Orientis, dict. I. U. m. h. t. Italiae LMO. b. t. XVI. Odroparastatae, quae Manichaeorum siecta fuit L Z. 9. II. 6s. h. t. XVII. Ioviniantis haereticus in Episcopatu & Praefectura Urbis Romae L u. h. t. XVIII. Macedoniam, de quibus sunt leges sex: puta lex ii. 2. Ι3. J9.6O. 6S- h. t. in Praefectura orientis dictis legibus omnibus. XIX. Manichaei: de quibus agitur septemdecim legibus, puta L 3. 7. 9. 11. I8.2o. 33. 38. o. i. 63. s9. 62. 66. 6s. hoc tit. & L 24. infr. de Paganis, I. I. infr. de Apostatis. Hi inter haereticos vel praecipui habiti: quare & noxii dicuntur, L 3 s. h. t. eorum coetus & conuentus execrabilis: L 3s. h. t. nefanda eorum secpeta & sicelerosi secessus L 3. i, r. de Apollatis: ad imam usque scelerum
nequitiam peruenisse dicuntur L. I. 6s. h. t. mundum solicitare L II. h. t. a caeteris haereticis velut insigniores separantur saepe, eosque praecipue Imperatores meritissima seueritate persecuti I. 4o. h. t. vide l. 3. infri de Apostatis: & quae dicam ad I eiusdem diu. & enixam in hos Valentiniani IlI. Nouerim 2. Horum nomina & sed hae variae fuere L 7. 9. ii. h. t. ideo & oscina Manichaeorum dicitur d. l. 9. h. b. puta EnCratitae L 7. v. II. h. t. Apotactitae, L 7. II. h. t. seu Solitarii ι. ρ. h. t. Hydroparastatae L 7. 9. I i. Q. h. t. Saccolari d. L 7. 9. ii. h. t. Fuere Manichaei intra Praefecturam Italiae L . o. s. h. t. in Dioecesi Africae nominatim L 3s. h. t. & quidem Africa Prouincia L r. h. t. intra Praefecturam, Episcopatum Vrbis Romae L iῖ.i8. 2o. 62. h. t. intra Praefectura in Orientis L 7. 9. Ii. h. t. XX.
Marcelgioni, qui in Praesectura orientis fuere L 6s. h. t. XXL ut & Marciam e d. I. 8. h. t. XXII. Meletiani, vide insenschismatici. XXIII. Messationi in Praefectura orientis d. l. 8. h. t. XXIV. ut & Montani Le, pariter L 3 . 4Τ. 37. 6s. hoc tis. quorum nefaria stuperstitio dieitur L 4y. h. t. XXV. Montenses, qui & Donatistae: vide supr. Donati M. XXVI. Nesoriani in Praefectura orientis L vltim. b. t. qui & Simoniani d. l. vltim. XXVII. Nouatiani, de quibus agitur quatuor legibus L 2. v. G. hoc tit. & 6. infr. ne sanctum bapti ma: I. M. de Paganis, qui intra Praefecturam Vrbis Romae fuere l. r. h. t. per Praesecturam Orientis d. I. v. 8. h. t. di d. l. o. quique una cum Sabbatianis tolerabilius habiti quam caeteri. XXVIII. Pauliani in Praesectura orientis L s. h. t. XXIX. Itidem Peputetitae, de quibus L sp. b. t. & L a.. in . de Paganis. XXX. Puetimatomachi etiam ι H. h. t. XXXI. Porpbriant iidem cum Arianis L vltim Phryges, vide stipru firmes. XXXII. Priscillianime, de quibus L Mo. 43. Τ. v. Of. h. t. qui intra Praefecturam Italiae fuere L 4o. 43. h. t. & in Praesectura orientis L 48. m. 6s . h. t. Alii Priscillianistae intra Hispaniam, de quibus accipio l. δή. r. de accusations. Horum nefaria superstitio dicitur I. I.h. t. XXXIV. Protoposuitae Nouatianorum sem) de quibus L Linyr. nesanctum baptisma XXXIV. Sabbatiani s Nouatianorum secta) in praefeEtura orientis i. v. 6s h. t. XXXV. Saccinori Manichaeorum secta L 7. 9. Π.R t. XXXVI. Tascodrocitae I to h tqui perperam Ascodrogitae, I. D. h. t. in Praesemara Orientis fuere dict. l. G. h. t. in dioecesi
Pontica dici. I. ro. h. t. XXXVIL Volotiniani in Praefectura orientis dict. I. G. Illud memo-P rabile
133쪽
Tabile, per Gallias nullam haeresia hoc Codice memorari: & sane Gallia teste Hicronymo
ad hoc aeui nulla monstra aluit. Quidam etiam haeretici nominibus suis non designantur , sed de erroribus suis denotantur: veluti, qui redempta venerabili lauacro corpora reparata morte tabificant, id auserendo quod geminant. l. s. h. t. qui in unum Paschae diem non conueniunt l. s. . H. h. t. s. Suos porro, quod quintum est huius Paratilli caput, haeretici, non minus quam Catholici, ordines Ecclesiasticos habuere L a f. h. t. Antistites, I. 2 . 28. 36. sq. h. t. Sacer
doces i. s. Ιχ.I3. 32. h. t. Principatum te entes , L . h. t. Magistros, ministros, I. s. 8. Ia. 13. Sa. q. h. t. Lectores i. N. h. t. Episcopos, Presbyteros, Diaconos, i. s. 4. I9. 22. 26. 34. 37. h. t. Clericos t. t . 19. 2I. 3o. 3l. 32.3ψ. Si. 7. 58. 8. h. t. Professores I. ι2. h. t. seu Doctores L3.3I. 32. h. t. qui doctrinam vel mysteria exercebant ae Da. h. r. docebant , I. a.. h. t. Harum
prosessionum Pontificium sbi vel ministerium vindicabant L is. h. t. suas item quandoque habuere Ecclesias, suos coetus, de quibus postea & in his altaria L . s. h. t. sua coemuteria
5. Qua vero conditione, quo loco sub Christianis Imperatoribus haeretici habiti fuerint: Quibus rationibus pervicax eorum institutum frangere S ad Catholicam fidem seu viaitutem eos reducere iidem studuerint: Quibus denique paenis affecerint, docent huius tituli constitutiones. Certe partim ratione, parti in terrore Cum hiS actum testatur l. Q. h. t.
Primum haeretici fictis inuitati ad fidem Catholicam: proposita eius formula seeundum disciplinam Apostolicam & Euangelicam dominam, & exemplis Episcoporum insigniorum Catholicorum allatis, itemque Synodo Nicaena praelata; vindicia etiam & ultione proposita, I. a. & 3.supr. de fide cathol. I. vltim. de his qui sustr. relig. l. 6. b. t. Ciuius-iοχ.modi est etiam Edictum unitatis, seu ἐνωτικον Honorii, cuius pars est L 3δ. hoc tit. & lex 3. ne
sanctum baptisma. Secundo , inuitati Poenitentia & abolitione proposta haeretici ipsi ad fidem Catholicam & unitatem, quocunque tempore, Vt i. qQ qi. a. 62. 6 . h. t. & l. 4. ne sanctum bapt.
vi & haereticorum uxores, filii, serui: de quo infra. Et tempus certum ad id quanJoque praefinitum O. 62. h. t. Tertio, Collatio quandoque cum his instituta de Religione, cognstorque super eo datus: cuiusmodi fuit collatio Carthaginensis, & Marcellinus Tribu nus & Notarius cognitor: quo pertiner lex ss. h. t. & L est. infr. de Religione. Deineeps variis admodum interdictis, poenisque aduersas haereticos, resque eorum actum: Quam in rem praeter alias Constitutiones, singulares maxime sunt & plenissimae fras, & s. h. t. Nempe Doctores haereticorurn docere seu fidem insinuare vetiti l. 3. s. ia. 24. h. t. sibique adeo tantum nocitura sentire, non vero aliis obsutura pandere, permissi d. I. s. h. i. seu domestico secreto soli fouere virus impiae disciplinae l. r. ne sanctum baptisma: con tra ritus suos exercere docereque prohibiti d. i. 13. h. r. alioquin, graui censione multati, veluti Manichaei: d. I. s. h. t. urbibus Pulsi, inque exilium trusi: ut Eunomiani, Macedo niam, Ariani, Apollinarii l. i3i . 31. 32.33. 4S. h. t. Imo & disputare de religione publieaturbis coadunatis vetiti: de quo titulus1 λλ . de his qui super relig. & l. 6. b. t. alioquin com petenti poena & digno stipplicio coerceri iussi l. a. eod. xit deportatione & exilio l. 3. eo diis Episcopi, Clerici, Sacerdotes ab haereticis, ordinari, institui, confirmari prohibiti I. it. I . at. 12.2 26. 27. 37. 38. 6s b. t. Creati, pro Episcopis vel Clericis non habiti E. I. 1 . 6. 28 h. t. l. r. in . ne sanctum baptisma: Privilegiis Clericorum quibus Catholici frueb1ntur non fruiti, imo muneribus constricti & subiecti t. r. h. t. dcl. 2. 3 supr. de Episcopis. Ur bibus seu ciuitatibus quandoque hactenus pulsi, quandoque etiam in exilium missi, vel deportati ii 3. I9. 3o. 3I. 32.34. Sa. Sq. h. r veluti Eunomiani, Montanistae , d. l. 3l. 32.34.s . h. r. Apollinarii l. s. h. t. Donatistaei. Sa. h. t. idque aliquando bonis omnibus confiscatis: I. 3δ. M. h. t.& leg. vltim. ne sanctum Optimo: Aliquando decem libris auri multati una eum ordinatoribus, & ad convehiendum loca praebentibus nonnullis. Quae poena a Theodosio Magno constituta l. ai. h. t. probata deinceps Hon'sio l. V. b. t. & Theodosio Iun. I. 6s. h. i. ιmo & si pauperes essent, ea multa de Communi Clericorum corpore vel donariis illata, Q. h. t. Quandoque plumbo contusi, eXilio Coerciti, vel deportati t. s3 h. t. Et ad soluendam e6rum societatem viritim ad singulas quasque regiones in exilium missi. exilii discre-
134쪽
tione soluti, solitarii, & longo spatio positis inter se insulis in perpetuum deportatic Πμ sq. 63. hoc tit. Coetus δc conuentus tractatusque haereticorum qui infausti & damnati conuentus dicuntur L 3 . b. t. nesarii coetus, funesta conuenticula, I. vltimi r. ne sanctum baptisma, inlia Citae, de profanae coitiones, I. r. h. t. conciliabula l. s. h. t. dc l. s. s. supr. de fide Catholica'. conuenticula I. 7. Io. h. t Ec d. I. vltim. Congregationes t. 6. ι ad ritus suos Celebrandos prohibiti, I. 4. S. 6. lo. II. Ia. l . Ιs. 19.2O. ai. 36. 3O. Q. sa. 3. sq. 36. 6S. h. t. St. vltim inst. ne sanctum bapi. speciatim Apollinariorum I. a. I .3'. h. t. Arianorum L li. I2. h. t. Eunomianorum l. II. i2.33. 36.s8. h. t. dc d. l. vltim. inst. ne sanctum baptisma: Iovianorum LS3. h. t. Macedonianorum I. I . ra. h. t. Manichaeorum, L 3. 7. 9. H. 3s. h. t. Montanistarum,t 3 . s7. h. t. Nestorianorum I. vltim. h. t. Taseodrocitarum I. Io. h. t. Coetus inquam haeretiucorum vetiti, seu coPigere vetiti, L Iq. 2o. ai. h. t. Vnde collectiones L 36. h. t. Idque tam Privatis quam publicis locis, I. 9.I2.26.3o. h. t.clare vel aperte, Luttim. h t. palam vel in se- Creto, La6. h. t. Tam nocte quam die, ad Litaniam forte faciendam L 36. b. t. Aliquando, intra ciuitates tantum clarasque urbes seu Oppida, I. 6. tu . l. 7. vers. illud etiam l. 63. h. t. Aliquando ubique, tam intra urbes seu moenia, quam suburbana territoria earum, villas, oppida, t. q. 6. 7. 8. 9. II. 3Φ.qs. SI. S8. 63 vltim. hoc tit. dc l vltim. infr. ne fianctum baptisma: Quem in finem Doctoribus haereticorum commeandi extra urbes suas, ad quaelibet alia loca aut evagandi ad urbes potestas adempta, l. Ia. b. t. Vrbibus praecipuis pulsi I. 13. 1 . d. hoc Iit.
Prohibiti vero coetus haereticorum, & disputationes in his, subpoena proscriptionis, &exilii seu deportationis l. 34. 36. 4s.si. 38. 63. vltim. hoc tit. Sc d. l. vltim. tu . ne sinctum baptisma Imo & sanguinis quandoque, in specie legis si. & sa. hoc tit. δή pernicies
I. M. hoc tis. Iniunctaque cura, coetus videlicet haereticorum prohibendi, r. Iudicibus seu Rectoribus Prouinciarum I. q. 24. 4o. 46. 6s. h. t. idque inter Praecipua exequi iussi L 6. h. t. sub poena iis, qui id non prohibuissent vel dissimulassent, perniciei d. l. h. t. dignitatis amissionis, I. 48. hoc tit. grauioris etiam motus Principis, d. t. 46. hoc tit. multae cisa. h. t. Sc l. . inj .ne sanctum baptisma: a. Officialibus item Magistratuum Iudicum, L ia. in M. La4. D. Mo. 41. 8. h. t. dc d. l. . ne sanctum baptisma: alioquin sententiae damnationique subdi iussi, d. l. ra. h. t. multa his imposilia d. I. 3o. o. νύ. h. t. J. Defensioribus item ciuitatum I. 4o. s. sis. h. t. dc d. l. 4. ne sanct bapt. M. Principalibus urbium & Decurionibus L la. ψo. s. q. h. t. dc l. . ne sanctum baptism Iino & priuatis in D. l. v. h- ι., Loc A ipsa seu' nudi domusque & habitacula quae magnorum serme erant L a. in se. ne sanctum baptisma in quibus coetus seu conuentus, ritusue haereticorum habiti sitissent,
domino sciente, vel confiscata l. 3. q. 8. I2. 2I. 3o. 33. 34. 36.qO. s. St. 8. h. t. a. M.&I. Ultim.
infr. neueanctum baptisma: vel Ecclesiis& Clericis vindicata, I. 6s. h. t. His etiam quibus aliena praedia seu possessiones commissae erant veluti conductoribus,procuratoribus, actoribus,vilia licis, qui hos coetus sivissent, variae poenae indictae I. as. 3 .36. o.Fa.14. 7. 63. h. t. 8cl. q. ne iam ctum baptisma : quandoque etiam ultimae animaduersionis, L 3 . h. t. dc ultimi supplicii I. 36.
h. t. Tandem Catholicis quibusque coetus haereticorum disturbandi potestas data L n. in . hoc tit.
PAR Tici prs, conscii quoque eadem poena qua superstitionis auctores, I. 36. h. t. EccLpsiae haereticorum opponuntur Ecclesiis perpetuae sanctitatis l. a. h. t. quas pax nostra obtinet L . h. t. dicunturque conciliabula, l. a. svr. de Me Catholica: mysteriorum loca, l. 6. h. t. domus & habitacula in quibus profana institutione docebant L 3. h. t. loca in quibus falso religionis obtentu altaria loCabant l. 4. h. t. non Ecclesiae d. I. a. de Fide Cathocverum ad imaginem Ecclesiarum parietes priuati Lir. h. t. seralium mysteriorum sepulchra LI. h. t. vers. iEud etiam, antra feralia l. 17. h. t. si Ecclesiae Catholicae eae ereptae fuissent, eidem restitui iussae, I. E. in M. I. 6. in M. leg. sa. 61. hoc tit. dcl. 2. infr. ne sanctum bapt Ima: proprias vero Ecclesias haeretici fabricare vel habere prohibiti, l. i. a. 6. 7. 8.12.3Ο. 8.h. t. i. Utim. de fide Catholica: tum in ciuitatibus tum in agris r. ix. h. t. etiam in priuatis
domibus vel locis priuatis l. 3ο. bi. Ut di diaconica vel decanica L 3o. h. p. Iisdemque Eccle-
135쪽
sis quid donare vetiti I. 6f. h. t. Ecclesiae alioquin quandoque vindicatae seu addictae Ecclesiis Catholicis, veluti Montanistarum l. vi. n. hoe tit. vide & l. 6s. h. t. Priscillianistarum ae l. 3. b. t. imo & Donatistarum tandem I. vi. s. in sin. l. s. h. t. t a. infr. ne sanctum baptisma, Una cum praediis ad eas pertinentibus L sa. in . h. i. cum donariis & donationibus in huiuS- modi Ecclesias factis ae L s . &6s. h. t. Quandoque Ecclesiae haereticorum, domusque & habitacula, in quibus docebant, fisco vindicatae, I. 3. 4. g. ra. al. 3o. h. t. Solis Nouatiani S suas Ecclesias suaque coemiteria reliquit Constantinus Magnus L a. h. t.
Praeter poenas superius propositas in Doctores haereticorum, in Episcopos & Clericos,
in coetus haereticorum, eosque qui eos si uissent, locorum& Ecclesiarum proscriptiones, sequuntur POENIE haereticorum in commune. Sane, neque omnes haeretici eadem auste
ritate habiti, ut diserte illis verbis profitetur Theodosius Iun. L 6s seupentiis. h. t. Et colligere etiam est ex L p. h. t. Sic Theodosius Magnus L 7. h t de Manichaeis: Tamen quoniam ct quid consuetudo obstinationis pertinax natura mereatur, in hac tantum, quam speciali cervigere volumus sandione, iustae sensu instigationis, agnoscimus, eos etiam, qui post legem primitus datam, nequaquam ab illicitis S profanis coitionibus refraenari diuina saltim monitione potuerint, tanquam in ipsius statutae legis iniuriam, velut facrilegii reos tenemus, seueritatem praesentium statutorum, non tantum ad constituendae, sed ad viciscendae legis sanximus exemplum, ita Vt nec defensio temporis prosit. Sic & Honoriuq l. o.h.t. unde interpolata lex 4. Coaemsi eoaetit. PRAEC a P vE tamen ManiChaeos, vel Phrygas, seu Priscillianistas meritillima seueritate persequimur. Sio & Arcadius L M. h. t. EunomianOS speciali commemoratione damnare se ait: Vid L8. ubi quatuor genera seu gradus constituuntur a g posthaec a d. g nudi. Sed neque iidem eodem semper poenae genere affecti: Sed
auctis poenae Certis gradibus L sa.F-- 62. h. t. post longam patientiam L sq. st t. prout consuetudo obstinationis & pertinax natura mereretur, iustae sensu instigationis L 7. h. t. post frustratam spem correctionis, L as. h. t. Sed & statutae iam olim in haereticos graui O- res poenae, tandem ad alios, certis de causis & procacia eorum augescente, productae. Enim vero in commune haeretici I. Iufamia notati, seu infames habiti t. 7.1 . lat. seu notabiles, d. I. I. h. t. unde & haeretici dogmatis infamia, I. a. supr. deside Catholica, & samosa
haereticorum nomina, L F. h. t. quod de Donatistis etiam tandem cautum L s . h. t. a coetibus honestorum & conuentia publico segregati d. l. 1 . h. t. it. Traducti seu infamiae obiectati Edictis publicis. Ita Honorius, riscriptum quod Donatistae a Iuliano impetrauerant proposito Programmate celeberrimis in locis anteferri voluit, una cum gestis & precibus eorum, quo omnibus innotesceret Donatistarum desperata fucataque perfidia, L 37. h. t. Si e Nomina his indita odiosa: Arianis, Porphyrianorum: Nestorianis, Simonianorum, I. vltim. h. t. III. a Romana propemodum conuersatione quandoque quidam submoti, veluti Manichaei, Eunomiani, Montanistae, Priscilli unistae L 4y. h. t. Romano iure non vivebant L 37. h. t. nihil commune cum reliquis, cum mundo habebant L II. 38. h. t. nihil eY moribus, nihil ex legibus his cum caeteris Commune fuit, L ψo h. t. quae poena peregrinorum mutandae conditionis dicitur l. 36. h. t. IU. Et ideo Militare prohibiti, Digni- intibusque omnibus fungi in quacunque Militia , Palatina , administratione Prouinciae, Ly. 42. My. u. 6l. 6s. h. t. Qua parte elegans est Honorii dictum d l cla. h. t. Nullus nobis si aliqua ratione coniunctos, qui a nobis e se religione discedat. Quod a Theodosio Magnop '' primum statutum, docet lex ast. h. t. & indicat lex as. h. t. ab Arcadio id confirmatum nomi natim in Eunomianos L V. 29. h. t. ab Honorio L .a. h. t. a Theodosio Iun. in Montani Ras,r Priscillianistas, aliosque L 48. h. t. in Eunomianos & alios L sy. s. h. I. in omnibus haereticis I. 6s. h. t. Et si qui in urbe militare dignoscerentur, una cum his quibus conniuentiam praestarent, eXtra moenia urbis pulsi; cap. h. t. Et tamen neque a castrens seu armata militia prohibiti L G. h. t. neque a Curia aut cohortali militia L qJ. 6r. 6s. h. t. V. Intestabifes fuere, id est, testamenti Condendi in quamcunque personam criminis societate coniunctam, vel ex testamento capiendi ius iis denegatum, quod de Manichaeis nominatim cautum L 7. p. V. G. Me. tit. & L 3. in θ. de Apostatis: de Eunomianis, non tamen perpetuo: intestabiles scilicet facti L 7. 2s. 49. s. u. h. t. testabiles rursum redditi &viuere iure Romano permissi, L M. 36 h. t. Donatistae tandem etiam intestabiles redditi, L 14.
h. t. & L q. n sanctum baptisma. Quare haereticorum bona, hisque delata, velut caduca fisei
136쪽
ii sci viribus vindicata l. r. p. r . M. h. t. vel populo Romoe l. 3Τ: h. t. non obstante qu eun qu C temporis praeseriptione, t. r. h. t. de quo postea: sic etiam, ut ea pedi a Primi M. ΠQR
ponent, verum in iure fisci manerent semper L M. ς 3. h. t. Exceptae tantum Certae per
Onae, in quas testari possetu I. 63. VI. Donandi item, donationesque capiendi ius haeretiCis conuictis denegatum: nominatim Manichaeis L 7.st. 4o. 8. h. t. Eunomianis l. si . So. u. h. t. Donatistis tandem etiam rebaptirantibus d. l. q. ne sanctum bapt. VII. Contrahendi, emendi, vendendi etiam ius ademptum Manichaeis, Phrygibus, Priscillianistis, I. o. de . h. t. Montanissis, G. 4I. h. t. Donatistis tandem etiam m- baptizantibus, ct ab his vltro rebaptietatis L s . h. t. & d. l. . in nesanctum ham. VII l. Multa tiam imposita haereticis nonnullis, nisi ad Catholicam redirent, i. N. St. sq. b. t. pro qualitate & conditione personarum. IX. Ex sedibus suis, urbibus & Prouinciis quandoque pelti nonnulli ivlli, L i3.i . is. ι6.i8. zo. 29. 62. 6s. h. t. ab omnibus locis, a moenibus Vrbium, a congressu honestorum, a communione Sanctorum d I. I . h. t. etsi non Omnes neque semper t. ro. h. t. Deportati L fr. 37. sy. h. t. Proscriptione bonorum pleisti iussi vel st/tim L l8.4o.13. h. t. vel si post multam non emendati fuissent, d. l. 4o. h. t. Plumbo etiam haeresiarchae quandoque contuli I. 33. h. t. vi & conductores, procuratoreS, domum coetibus rituique haereticorum praebentes, I. 4. ni sanctum baptisma: Doctores Manichaei graui Censione multari iussi a Valentiniano Sen. I. s. h. t. Perniciem minitati l 4. h. t. Rebaptizantibus & rebaptietatis supplicium quoque impositum l. 6. h. t. & I. vltim ne sanctum baptisum. Quandoque minitati Impp. veluti Theodosius in l. a. supra de Me Cathol. pariter diuinam vindietam & ultionem motus sui, quam ex coelesti arbitro lanaerent. X. Quod
poenam sanguinis, seu ultimum supplicium attinet nulla lex occurrit, qua generaliter ultimum supplicium haereticis imponatur, verum lingularibus casibus eam minitati imperatores. Prima omnium hoc Codice Theodosii M. lex occutrit Anno Domini 382. de summo sup plicio haereticorum, Encratitas scilicet, Sacco ros, Hydroparastatas&Manichaeos summo
supplicio S inexpiabili poena iussit amigi, puta l. p. h. t. a. Exinde filii quoque eius supplicia haereticis indiela firmauit l. 16. h. i. 3. Procuratoribus item possessionum, in quibus prohibiti haereticorum coetus agitari sui sient, veluti Eunomianorum, Montanistarum, ultima animaduersio, seu ultimum supplicium impositum Clericos item Eunomianorum & Montanistarum, si post prohibitionem urbibus eiecti, in qua urbe deprehensi fuissent vel domum aliquam ingressi fuissent ad celebrandam superstitionem suam, ademtis bonis ultima animaduersione plecti iussi, d. l. 3 .. h. t. q. Codicum item recentatores noxiorum, quandoque capite pleeti iussi, d. L 38. in s n. b. t. s. In seditionis item
concitatores, si turbae conuenerint, aculeos acrioris commotionis exerendos statuit, i.
n. h. t. 6. Exurgentibus etiam variis haeresbus quibusdam supplicium iustae animaduersionis indictum l. V. 44. h. t. r. In commune haereticis quibusdam si in publiCum conuenirent quandoque seuerissimum supplicium L is. h. t. seuerissima emendat Oimposita Lys. ixt. imo & poena proscriptionis & sanguinis l. si. ue6. h. t. iudicium etiam comminati Manichceis si urbe non egrederentur l. r8 h. t. n. Austeriorem etiam sententiam his comminati Principes, si damnata & vetita pertinaci improbitate repeterent l. s. h. t. criminibus debita seueritate plectit. 63. h. t. 9. Quandoque si quinquies multati ab errore non reuocarentur, acerbius a se iudicandu mi de solida eorum substantia & statu definitum L s4 h. t. t& coercitos verberibuS, exiliis mancipandos d. I, sq. S. 8. h. t. Es haec quidem de poenis haereticorum. Quibus adde. Initae inuentaeque & aliae rationes & media aduersus haereticos, quibus eorum partes frangerentur. I.Nempe, Publica haec acCusatio quandoque facta seu publicum crimen, veluti in Manichaeos, Phrygas, Priscillianistas, I. 4o. h. i. a. Exciti indices & delatores I. 9. h. t. in Encratitas, Saccotros, Hydroparastatas sine inuidia delationis, & ita ut nemo praescriptione communi exordium accusationis infringere posset. 3. Imo & Inquisitores & Executores quandoque dati seu mi is ad cohibendos, inuestigandos,
eruendosque e latebris haereticos, offerendosque iudicio, puta Encratitas, Saccophoros,lio Hydroparastatas, Marii ethaeos, Ly. U. in . is. II. 32. b. t. Donatistas furentes & sediti osos. Item & quorundam haercticorum coetus communi omnium conspiratione impediri, eosque pelli statutum l. ii. h. t. 4. Imo seruis etiam accusatio dominorum permissa, &ad Ec-
137쪽
Lib. XVI. COD. THEOD. Tl T. V.
clesiam Catholicam a domino transire I. Oh. t. s. Iisdemque, si ad ritus haereticos a dominis adigerentur, refugiendi ad Ecciesiam Catholicam potestas una cum praemio libertatis data, L 4. nesanctum baptisma. 6. Contra serui ingenuique alienae potestati subditi, puniti, si haereticorum mysteriis initiari se, veluti anabaptismo, paterentur L 8. h. t. 7. In seruos S colonos haeteticos dominis coercitio data, imo & tertiae partis peculii retentio L s . h. r. 6.9. Iuxta ea quae supra diximus, de conductoribus, Procuratoribus, latebram praebentibus, occultatoribus haereticorum seuerae poenae impositae, L 3s.s 8. Neque VXO-ribus parcitum aut mulieribus, L sa. s . h. t. 9. Neque filiis haereticorum, quibus bona paterna ademta, nisi ad Catholicam redirent, veluti Manichaeorum, L 7. 9. 4o. h. t. DO- natistarum rebaptigantium l. 7. in θ. ne sanctum baptisma: io. Contra redeuntibus & poenitentibus commodum paternae successionis propositum & abolitio data d. l. o. 4 . b. t.
H. In mortem etiam inquisitio quandoque tendebat, atque adeo haereseos crimine non soluebatur,t. oh.D2.Neque praescriptioni locus erat hac parte Isth .t. neque defensio temporis quandoque proderat L 7 h. siue de accusatione haereseos ageretur, d. l. 9. h. t. siue de bonis
d. l. 7. h. t. i3. Libri etiam haexeticorum quaeri & comburi iussi sub asipectibus ludicum :veluti Eunomianorum , Montanistarum, L sq. h. t. Nestorii l. vhim.h. t. eorumque occultatores seueriter puniti d. l. . in . h. t. ΤΑ. Rescripta Imperatorum, sanctionesque, etiam pragmaticae & adnotationes beneficiaque specialia contra generales sanctiones, in fauorem haereticorum quandoque &quorundam spe sorte correctioni scis. h. t. nullius momenti, imo & pro falsis haberi iussa, l. s. 6. l .i6 2s. 47. 49. in l. II. 32. S8. 6s. 65. h. t. is. Imo & publice proposita una cum precibus haereticorum, in despicatum eorum i. 37. h. t. 16. Nomina odiosa Constitutionibus, haereticis imposita l. vltim hoc tis. II. De Sc HISMA Ti cis eorumque poenis agitur l. r. 62. 63. 64. hoc tit. dxl. q. infr. ne sanctum bapti a. Sub finem huius Paratilli adnotare & sub unum conspectum dare iuuat, quorum Imperatorum singulae huius tituli constitutiones sint. Cossae ANTINI M. sunt duae leges, puta lex I. & 2. h. t. Nullae vero hic Constantii leges occurrunt, quia & ipse haereticus fuit.
VALENTiNIANi Senioris lex unica, puta lex s. h. t.
Nulla Valentis, quia & ipse haereticus fuit.
Pstivi L Gi A Clericis concessa ad Catholicos Iolos pertivere, non ad Haereticos ct Schismaticos.
Petivi LEGr A, quae contemplatione religionis indulta i sunt, Catholicae tantum legis obseruatoribus d prodesse oportet. Haereticos autem, e) atque Schismaticos 6 non tantum fgὶ ab his priuilegiis alienos esse volumus, sed etiam diuersis g)muneribus constringi, & sublat. ο) Pp. Kalend. Sept. Generasto, ciὶ Constantino A. via. & Constantio coss. δὲ Iar6.J NOTA
138쪽
γ Lex I. Cod. s. eod. ιἱt. Extat quoque apud Baronium mus 326. sum. id. GOTHO p. r ib lo Cod. Iust. tribuitur Consantino, Consantis re Consanti, male. m. . c Praefectum Vrbi, additum Cod. IV. Pellime . de quo inox. Eidem Draeviano in se tibiuir lex i. s. . ri Uaris rubi de eo plene dixi. m. ' A quo & quando, mox dicam. ID. id Clelieis stiliret: Obseruantiae etiam vox propria Clerieis. ID. . e Hbsunt haee, autem atque stat,maiieos a Cod. Ius . m. D Schismatisos. De his agitus quoque L 6a. 63. 6q. hoc rit. & t. q. in'. ne sanctum M'. m. p. iii. o Sosim Cod. Iust. ID. r . g Diuorsis, id est, omnibus quae diversi generis sunt. ID. h Supplendum sol te, Da . Romae: vid. ChronolUg. Theodos. m. ci in nonnullis Codiei hu, Iustinianeis, Gerasi; in aliis Geni enso: verum de hoe most. ID. M Consiauiis C. C O SS. ita in U. C. ID. Incidunt in hunς annuin Vicennalia Romana Constamini M. de quibuε agit PAGI VS in Gisic ad h. an. quorum ope lex haec illustrari potest. R ITTER
maticos constitutiones primo loco occurrunt
foc titulo: Quibus addendae sunt eiusdem Im- Peratoris tres aliae in haereticos constitutiones titulo de Episcopis, Eccles re Cleric. puta lex
I. a. 7. Haec nostra est, de PRIUILEG iis, ac nominatim de immunitate a muneribus publicis, quae a Constantino M. iam antea Clericis Catholicis concessa suerat: quod vi ex Eusebio lib. Io. cap. 7. Sozomeno, lib. I. cap. 9. & d. l. l. a. r. supr. de
Episcopis ita ex hac quoque lege discimus. Haere. tici vero & Schismatici duplici statim ratione ea priuilegia interturbare studuerunt, de quidem sub ipsom et Constantino Magno huius priuilegii auctore I atque ita inter ipsa statim huiusce priuilegii
initia. Primum , aperte, per factionem de iniuriam, livorem, δά-kροσύλου, id
apud Iudices, sorte Gentiles agendo . ne Clericis Catholicis sua constarent priuilegia : ut offendunt tres illae Coni a mini Magni constitutiones: puta d. l. I. a. p. svr. de Episcop. & quarta insuper epistula Constantini apud Eusebium lib. Io. cap. 7. Secundo, eadem sibi priuilegia, quasi communia pariter vindicando. Verum, praeterquam quod
Constantinus Magnus disertim Catholicae Eecisa Clericis ea indulserat, ut ex dict. epson liquet de . ι I. svr. de Episcop. huic posteriori molitioni obviare subinde necesse habuit. Et vero eo spectat haec
lex I. qua nominatim id cauetur, Priuilegia illa, nonnisi Catholicae Ecclesia Clericis compesere, non etiam haereticis aut schismaticis. Contemplatione scilicet religionis, quae indulta int, haereticis aut schismaticis, qui religionem eiusque Pacem intertur-hant & euertunt, competere non Possunt. Quod
Caeterum ευ χως omnino coniecit Emin. Baronius, spectare hanc legem ad Artianos oe Meleti anos. Argumenta ipse, quae Baronius non . adeo expressit, addam. Primum ipsa temporum ratio id suadet: superiore enim anno Concilio Nicaeno utrique illi damnati fuerant. Secundo coniunctio Vtrorumque , puta haereticorum s schismalicorum
spectanda hic est: Nam & hoc ipsum tempus est,
quo paucis post Concilium Nicaenum mensibus, Hlexandro mortuo, Meletiani Ecclesias rursum turbare coeperunt: ut ex Athanasii Astolog. a. pag. 7 . Edit. LVLdκ Soromeno lib. a.cap.2I. liquet. Et
ab Eusebio Nicomediensi illecti in societatem cum
Arianis coiere, de quo praeter Athanasium videndus Epiphanius, haeres Meleri norum cI. Athanasio,qui hoc anno Alexandro suffectus fuerat,ab his apud Imperatorem Constantinum variis criminibus Tom. n.
appetito, &Athanasio vicissim apud Imperatorem inhaereticos dc schismaticos sese efferente: quin&ipis mei imp. pacis nequidquam auctore, suasore,quod lib. s. de vita Constantini c.a criptiam. Et alioquin
haeretici schismaticis non male iunguntur. Nam etsi haeretici continuo non sint, qui a communionis
unitate diuertunt, nec schisma, quod & άφανιαμος dicitur, haeresis sit: plerumque tamen vel in haereo sim schisma dei init ivt de schismate Donatistarum dicitur l. . t r. nesanctum baptisma, & apud Augustiis num in vel cum haereticis schismatici ferme coire solent, in mutuum auxilium videlicet.
Tertio, inscriptio huius legis simul de subscriptio
attendenda venit. Nempe Draciliano haec lex inscribi tur: Caeterum. Dracilianum hunc vices agentem praeafecti Praetorio fuisse ostendit, non tantum Coni tantini epistola ad Macarium Ep. Hierosolym. referente auis chore vitae Constantini lib.I. cap.3I. Sed inscriptio LI .supr. de Uuris, quae imperiore Anno 32y. data es .
Atqui legis illius subscriptio praefert PP. Caesarea, . unde liquet . eum vices egisse Praefecti Praetorici per dioecesim aliquam Orientalis imperii: nam ut maxime haud adeo definiri poste videatur, quaenam illa sit Caesarea, cum plures eo nomine fuerint: in Cappadocia scilicet, Palaestina, Paneade, Cypro, attamen omnes illae in Oriente suere. Nam Mauritaniae Caesarea huc non pertinet. Sunt quae suadere videantur, accipiendam ibi Caesaream Cappadociae, & sic Ponticae metropolim, ubi vicarius Ponticae agebat, quod etiam discimus ex Chrysostomo epis. adOlympiadem VI. Legesque ibidem serme proponi solitae: proinde Dracilianum per ponticam Vicarium suisse quis censeat; cum hoc tempore Vicarius Orientis, ita specialiter dicti, esset Maximus, ut docet lex Ia svr. de Decurion.) De quo certius adhuc aliquid dici posset, si liqueret, quisnam locus ille sit, qui huic legi subscriptus est, puta Generastum , quem nulli bi reperio. Vt ad Ponticam hanc legem quis reserat, facit etiam, quod Meletiani Arianis sese in Pontica Eusebio Nicomediensi Episcopo hac tempestate post Conci lium Nicaenum coniunxerint, ut vel Athanasius Apologia secunda, & Epiphanius, haeres G. ostendit. Verum quid verbis opus t Dracilia num, cui haec lex inscribitur, dc t. l. Apr. deussis ris, Palaestinae vicinisque Prouinciis Praefectorum vice praefuisse diserte comprobat praedicta Constan. tini M. epistola ad Macarium Episcopum Hierosolymitanum , apud auctorem vitae Constantini lo.
s. cap. II. & Socratem lib. I. cap. p. de Theodoretum, lib. I. cap. II. quam hoc ipso Anno 3a 6. meis
139쪽
ia 4 Lib. XVI. COD. TR EOD. Ti T. V.
de υβνυ, dieitur proposita Caesareae, quae sane meis aropolis Palaestinae fuit. Quid si igitur in subseli ptione huius legis reponamus P. P. Gera asto , id est, proposita in Gera ciuitate. Quae Gera prope Pelusium in Maraeotide proxime ad 1'alaestinam fuit,
ut ex Ptolemaeo, itinerario utroque , Theophilo AIe. xandrino, SOromeno tis. r. cap. p. liquet. In qua quidem Maνaotide Meletianos suum schisma hoc tempore fouitu, conuentusque habui me, expresse testatur Athanasius, Apol. a. & Epiphanius L haeres os . num. 6. 6c δ. Et quid si in subscriptione huius Leg. reponat quis Generareto P Neque enim hic quadrat Geraesto, quae urbs Eubaeae vel Arcadiae erat.ὶ Et Generaretum pro Ti heria de accipiamus: verum omnium maxime mihi placet Gera aso. Ex collatione interim earum constitutionum, quae his annis, ad Dracilianum pices agentem Pra-fecti Pratorio, & ad Maximum Vicarium Orientis, scriptae sunt, colligere licet , Vicarium hoc temporea Ilum fuisse,qui Orientis dicebatur: sub quo erat Syria Coele, Syria Phoenice, & si quae aliae) ut docet subseriptio legis . de Veteranis e t. Io. de Decurion. P Uet. r. de Gladiatoribus. Alium vero qui vices Praefecti Praetorio ageret in Palaestina, re vicinis Prouinciis, ut docet hae lex. t. ι.svr.de usuris. Hae vero lege apertissime resutatur Arianorum di Meleti an rum mendacium, apud Epiphanium, haras ADquod etiam tanto post reponit Philostolius, lib. a. cap. I. qui sparsere Constantinum post Concilium Nieaenum, quod superiore rinno habitum, iam fauisse, Arianis & Meletianis concessisse, uti
separatum in coetum coirent. Quam calumniam alioquin reuiacunt ipsaem et Constantini literae apud Athanasium, sol a. Ac haec lex. Praeterquam quod iam olim Athanas. ad sola. vis. Q. Epiphanius haeres O. Theodoretus lib. a. cap. I. diserte testantiir, Constantinum semper in fide integra integrum mansisse. Quamquam nimis clemens visus nonnullis, quod Arium ab exilio reuocauerit: inter. dicto quidem ei primum Alexandriae ingressis, moX tamen indulto: de quo Socrates lib. I. cap. r. inprinc. item lib. a. cap. I & Nicepborus, lib. I. cap.F. pag. 4sta. Hac etiam lege manifeste testatur Conis stantinus, quam diuerso iure haereticos & schisma. ticos atque Catholicos habuerit, haberique voluerit: quod quidem ex proxima l. a. intelligimus, quae hoc ipso anno data est, ubi a caeteris haeretiis cis Nouatianos tantum excipit.
NovATI A NO S non comperimus praedamnatos, sc ut iis, quae petiuerunt crederemus minime largienda. Itaque Ecclesiae suae domos, & loca sepulcris apta sine inquietudine eos firmiter possidere praecipimus: ea scilicet, quae ex diuturno tempore vel exempto habuerunt, vel qualibet di quaesiuerunt ratione. Prouidendum eὶ erit, ne quid sibi usurpare conentur ex his, quae ante discidium tD ad Ecclesias perpetua: D sanctitatis pertinuisse manifestum est. Dat. ix. h) Kalend. Octobr. Spoleti, i) Constantino A. via. &Constantio coss. fῖ26.J
aὶ Abest Me Lex a Cod. IV. velut temporaria. Memorat eam Baronius Anno D. 326. num. ID GOTHORcb Bassu hie, an Praefectus Praetorio fuit 3 an potius Viearius Italiae, ut L et vis. si quis eam, eius Dror, his eon. sulibus' ID. ce Praedamnatos is, id est usque adeo damnatos, ut, cte. de quo mox plura: nili malit quis perdamnaros. Quod non admitto. m. d Veluti testamento, legato, ID. eὶ Tantum, scilicet, vel tamen, vel enim, nisi malis Proin videndum: vel Porro ridendum erit. m. D Sehisma, discidium : de schismaticis in Parari . ID. g Perpetua fanctitaris Eeelesse, id est, Catholieae; quibus schismaticae opponuntur. Sic religio Catholicae sanctis iis opponitur coetibus haereticorum I. I. inst. ID. h .is. IV. Constantinus M. quippe hoe tempore ad V. Kalend. Octobris usque Romae substitit, indeque R Kal. Octobris prosectus est: ad quem diem calendarium Constantinianeum Profectionem Diui Constantini stilieeta adnotat. Vel Pri . ut ita etiam iungenda videatur L 3. Cod. Lusi de preeib. mperat. orerena. ID. ii) Spoleti data haee lex a Constantino Magno Anno 326. ibidem Aecepta Iuliani lex s. svri de Pro Us ibo, ω Medicis. Anno 326. Uerum de hoc mox plura. m.
ATIANI g suas Constantinus M. hae con .stitutione . quae data est Anno D. 326. Ecclesias, suaque coemiteria reliquit: iure iam olim intra8O. circiter annos, nam haec huius schismatis aetas seu aera est quaesita, emptionis alioue iusto titulo, at non etiam eas, quae ad' Ecclesias Catholicas aliquando & ante schisma pertinuerunt, cum alias haeretici Ecclesias fabricare vel haberi vetarentur: de quo vide Paratiston Q dc Constantinus ipse vetuerit, & ex hac Nouatianorum exceptione intelligimus: de quo ad i. I. svr. Et rationem simul & Oecasionem praemittit his veris
his: Nouatiano , inquir, non comperimus Praeda. Mos, die rix, qua pratuerunt m&ime largienda credrerinus. Nempe inquietare hoc tempore Nouatiis anos nonnulli instituerant, quasi de schismate vel maxime
140쪽
maxime notos, deque haeresi notatos: Verum de
eo conquesti apud Constantinum Nouatiani, libi sua relinqui petiere; Neque enim se praedamnatos, ita, ut sua sibi non relinquerentur. Et fidem ha .huit Nouatianorum allegationi Constantinus M.
Nouatianos, inquit, NON CO M P ERIMUS
praedamnatos. Atqui haec impostura videtur, eaque circumuenta Constantini religio. Quid enim ZNon & Romana iam dudum Synodo sio. Episco. Porum, totidemque Presbyterorum, Nouatianos damnatos aperte clamat epistola Cornelii Papae
apud Eusebium lib. M. Histor. Eccles cap. 6. &Hieronymum, de script. Eccles cap. M. Non &alibi tum in Italia, Africa aliisque locis, errorem eum damnatum, testis est eiusdem epistolaὶ Non Rheticius Episcopus Augustodunensis qui inter alios iudex a Constantino Magno delegatus suit in causa Donatistarum Anno 313.) acerrima disputatione
Nouatianos refutauerat Imo, non superiore Anno Concilium Nicaenum can. δ. cum Catharos
ad Catholicam & Apostolicam Ecclesiam incitat &Nouatianos, eos damnatos indicat, atque Ecclesia exclusost Non ipse Constantinus Acesio No uatianorum Episcopo ad Concilium Nicaenum vocato, eoque schisma suum defendente, testatus
est, quid iudicii sui de Nouatianis esset, cum di xit: Erigito tibi scalam Aces, s coelum solus ascendito ssi fides Socrati, lib. I. cap. Io. Imo non & auctor vitaei Constantini lib. I. cap. 6. s. & SoZomenus lib. a cap. io. Constantini M. constitutionem me morat, qua ut Valentinis, Martio nitis, Paulianis, Cathaphrygibus, ita de primo quidem loco
u;.Nouatianis coeundi Publice, priuatim ius ademit, uniuersasque domos, in quas coire soliti, euerti
iussit, vel Ecclesiis adiungi Quid est igitur quod
Constantinus hic ait: Nouatianos non comperimus praedamnatos Z Non placet, quod tentat Baronius, Nouatianos forte non fuisse praedamnatos, ut
haereticos, sed ut Schismaticos . Nam & verius est, quod idem mox fatetur, Nouatianos inter haereticos iam censitos & sic damnatos. Atque etsi vi schismatici tantum damnati fuissent, an ideo minus praedamnatiῖ An ideo minus his Ecele siae suae detractae, hi sue coeundi libertas facta a Constantinoi Quare dc vocem praedammatos attendi velim, & illa potius continuo filo ita legi;
praedamnatos Ut, &c. Nempe, non negat Constantinus hic antea damnatos Nouatianos, Verum ita damnatos adeo exosos, ut propterea his sua adimi debeant: praedamnatos igitur ut, &e. id est tam atroci antea stilo & sententia confossos, ut ad haereticorum aliorum instar & exemplar reuocandi sint. Haec vis formula: istius mihi videtur praedamnatos Pt. &c. Quam vocem Glossae Phi Ioxeni, hinc Vt puto, explicant Prae. dammnatos, προκαταγνωdζώντας , nisi forte hiere ponendum cui videatur perdamnatos, id est, ab . solute damnatos, quod non puto. Et id vero est, quod Soromenus lib. a. cap. ia. haereticorum comis parationem instituens, diserte ait, Nouatianorum
aliam & meliorem sub Constantino Magno suisse
conditionem. quam aliorum haereticorum . in quos neque lex Constantini exercita fuerit: Quare ait, Nouatianos, tum quod duces Probos consequuti essent, & circa το Θῶον, id est, circa di uina fidemque, eadem cum Ecclesia sentirent, non multum incommodi ex superiore Constantini lege tulisse ; εἰ δεν μιθαι βλαβσυτες μὰ τουτου του νομου. Partimque Imperatorem, qui subditis suis non tam exitio quam terrori esse instituisset, de legis
seueritate non nihilum ultro remisisse, μίν κα-
Θυφλ; Partim Acesium hac tempestate Nouatianae sectae Episcopum Byἶantii, quod ob vitae intς-
gritatem Imperatori charus esset, Ecclesiae suae praeis sidio fuisse. Hoe igitur est, quod nunc Constantinus ait, se non comperisse. Nouatianos ab Ecclesia adeo prius damnatos, ut aequa cum caeteris
lege & seueritate, puta cum Cataphrygibus, Valentinianis , Marcionistis habendi videantur: quidquid i ple ad terrorem potius antea constituisset:& quidem ante Concilium Nicaenum, ut existimo. Nam haec illa proculdubio causa est, non quam
Soromenus putat, cur in illa quam me motat Conis stantini constitutione nulla Arianorum mentio fiat. Et proinde nullus dolus malus hac parte in auctore vitae Constantini putandus est, quasi ex ea constitutione Arianorum nomen suppresserit, quod
tamen Baronii iudicium est. Quicquid sit, & quantamcunque in Nouatia. nos lenitudinem hac lege Constantinus testatur, attamen de his quid iudicii sui esset sati, vel haei pla lege ostendit tribus his, . Nempe enim hoc
Distidium, id est, schisma in Ecclesiam inuexisse
ait, a. Iisque adeo Ecclesias perpetua sinctitatis opponit: 3. Tandem. ne quid ex his a Nouatianis usurpetur, sedulo prouideri vult. Quare ut ab una parte Constantini studium in Catholicam Ecclesiam
itinc elucet: ita ab altera lenitas illa eius. era a Haereticos & Schismaticos, vel potius prudentia, συνεσις πολιτική, non Omnes errores vel haereses eodem pede, non eadem Poenarum pertica metiisentis: Et quidem nominatim Nouatianos ab aliis distinguentis. Quam in rem expressus est quoque Socratis locus sub Theodosio Magno lib. F. cap. lo. ο βασιλευς Θαυμάσας ἀυτων τὴν στερι τους ομέους κατά τῆν πkιν eμόνοιαν, NOMn εκελευε, μεν οἰκήων κρατῶν ἀδεῶς ἐυκτημων τοπων : επην
οἱ τῆς άυτὴ πιιτεμ εχουσιν : Imperator doctrinam fidei illorum plane cum suis consentientem admiratus, lege lata praecepit, ut oratoriis suis intrepide potireniatur, νtque eorum ecclesia eadem, quae fidei suae bis lica, priuilegia possiderent. Neque minus expressus Sozomeni locus lib. y. cap. I. sub Theodosio Ma
κ νομοις ομοιως ταις ἄλλους πιξεσε ν ενοχοι ησαν, nam neque iisdem poenis ac legibus, quibus reliqua haereses obnoxii erant: & causas mox reddit. Eaque
etiam Sens fuit Theodosio Iuniori l. s. in .hoe sit. ubi diserre ait: Non omnes eadem austraitate plecteniados. Quare neque Baronii sententiam ampIecti oportet, qui sanctionem Constantinianam, cuius auctor vitae Constantini, & SOZOmenus meminere. qua Nouatiani caeteris haereticis aequati, imo leprimo loco positi, consultiorem hac putat.
Illud indagandum superest, ad cuius loci Nouatianos haec lex pertineat ' Singula curiosius exiscutienti mihi, ita videtur, pertinere eam ad No. Datianos Italiae. Bassus enim, cui haec lex , sine dignitat s titulo inscribitur. Vicarius Italiae nominatim, his ipsis Coss. dicitur in inscriptione Lynis. supris quis eam cuius tutor fuerit. Neque illud omitti velim, Datam hanc Iegem a Constantino Magno Spoleti, quo scilieet Roma hoc tempore digressiis fuerat. De qua alioquin ultima omnium Constantini Magni mora Romae, vide, quae dixi plene ad i. s. supri de in m. his, qua sub Dr. Denique de Nouatianorum statu Romae pa cato, usque ad Innoceruium EPiscopum Romanum videndus egregius Socratis locus, lib. I. cap. Ir. Vt proinde ad Nouatianorum Romae nominatim stitum haee lex pertinere mihi videatur; ad cuius populum hoc ipso tempore Constantinus pridie Kalend. Octobr. legem S. Od. IV. de precibus Imp.