장음표시 사용
341쪽
absque ullo sacrificio, atque ulla superstitione damnabili, exhibere f) populo g) voluptates, h secundum veterem consuetudinem: inire 62 etiam festa Conuiuia, li) si li
ca Lex 4 ciae. U. eod. iit. In tertiit I hane ii,sam Annalibus suis Baronitis Anno D. 399 num. 36. Iungetid autem illi lex a iis . de religione: imo & lex proae. iis. quae eidem Apolloa oro i 'roconsuli mi icce inscri litui , ct Pata iii pariter data est. Dies tantuin discrepat IIc Latim Sept. eum haec, ct a. l. i. de retig. habeant AI IL lenae. Sept. Vertim illa ex his duabus emendanda venit. GOTHOR h) Apostollorum hune Proconsulem titille docet quoque Symmachus, epis. 13 tib. 8. & quidem Africae, epis. ι . dc g. lib. 9 ID. e, Pro nos i iura, id est Sacrificia, aliamque damnasium supersitionem idolorumque cultus ut hac ipla lege mox
publicis, agitari, per Africam nominatim, Honorim hac constitutione A. D, 399. permittit. Citra vllum tamen sacrificium, & citra aliam superstitionem damnabilem, quam sele iam antea lege sua submouisse ait, cui os tamen legis nulla alibi memoria mihi nunc occurrit. Quae alioquin sacrificia festiuitatibus istis publicis fieri solita a Gentilibus, ut praeter hanc legem docuit quoque lex S.Iupr. hoc tis. & LI supr. de Episcopis. Et vero hac de can Iapolua idem Honorius conuiuia haec exerceri tu 1hlemnitates has agitati prorsus vetuit Anno qo8. l. s. in . ubi dicam. De ludis per vota publica iam superius dictum fuit ad d. l. r. De festis Conuiuiis dc epulis per vota publica, Obseruandum, ea inita quandoque in ipsis te inpiis, quod indicare videtur lex U. infe qua vetantur Passani in hono=em Dcrilegi ritus F 'NESTIOR DIVS LOCIS exercere conuiuia Pelquidquam solemnitatis agitare. Eoque pertinet dichum Apostoli I ad Co inth. g. peg Io. Nempe stolemne apud Gentiles in templis conuiuari: id quod docet Vopiscus in Tacito cap. ιo. aliique plures. Ammianus Marcellinus lib. aa. cap. ra. Tertullianus de corona: Et excubabis pro Templis, quistis renunciauit, re camabit illis, Gi Hyolo non placet. Item conuiuia haec in pubIico& vicatim inita. Unde publica conuiuia, Minutio Felici cap. Ia. Iuvenalis quoque de his Satyr.
XV. P. Ut. Nec magna gaudia coena
S Misent possis ad templa, compita mensis. Tertullianus de votis his publicis agens c. n. Apo-ιέ. Grande fidelicet, inquit, o cium, focos stores in publicum educere, vicatim EP UL ARI,
eis i re sol ru es probι expungimus. Idem case. 02. Non in publico tiberalibus discumbo, quod be furtis
suprema coenantibus mos est. d acὶ tus 69. IT. Annalium cap. . Ipse quo fidem acquireret, nihil usquam
perinde laetum bi, ac publicis locis struere conuiuia, Iotisque vrbe qis si domo Pti. Insignis quoque losephi locus, lib. 7 de bello Iudaico cap. m. t. aa. Vbi
aduentum Vespasiani describit, τρε ετω δε τἀ
bant, re ab eo precabantur ipsum Vespasianum quamplurimum temporis in Romano imperio perseuerare. Nempe ait, per familias & vicinias Publice contii, uatum , ibique Diis libatum. Inde factita scilicet, ut ab eiusmodi EpvLis Christiani iam Olim alii itan uerint. Graeci Θρινας, ευωχνας, πανθανίας,πωθ υσαες, δε ιιθρινίας dixerunt: vide Aristote
ρο- ευτικῶ 7. p. ro . Bit, Θι z. τουτοις κάνεορτάς και πω γυρεις, κε μι θοπιας ἐπιτελῶν, f sos dies, solennes cerimoNia , populariaque conuiuia celebrari. De iisdem epulis & limitibus ad eas de putatis, vide l. Zo. ins . ubi dicam. De his ipsis conuiuiis, & quidem sub d heodosio Magno permissis, insignis occurrit Libanii locus ἰητερ ταν ἱερων, num. I. ubi Christianorum obiectioni huic. Αλλ'
342쪽
og α κινδυνω ετίμων ἀυτην τε ' το εδες. Atenim iam nulla es ara, quae sanguinem excipiat, neque pars ulla adoletur, neque molae falsa praecerint, neque
libatio sequitur. Si vero quidam in rus amoenum aliquod coeuntes, vitulum aut ouem, vel eriam Pirumisque comedentes, hac quidem visantes, ιlla vero to
rentes , humi s rati comederunt, nesio virum aliquas leges bi transgressi t. Neque enim haec lege vetuisti,
o Imperator: νerum, cum unicum illud, quod facere ne liceret, edixeris, catera omnia concessisti. Quare et si cum omni fumigatione conuiuasi ni, legem transis gressi non sunt, etiamsi omnes inter epulas cantarint. Deo, que inuocarint: nis re priuatam pictus cuiusque rationem in calumniam voces et ex qua mos est,
ut multi agri in nobiliores coeunter in festis sacrificantes conuiuentur: Hoc lisur cum facere liceret, fecerunt re deinceps excepto sacrificio, circa alia licentia mansit. Quare consueta die inuitante , obsecuti sunt mori, re per qua periculo Pacuum erat, eam colueis
rant locumque. Ex hoc Libanii loco discimus, haec conuiuia in festiuitatibus quibusdam agitata, & in his aliquando fumigatum, Diisque carmina dicta :denique ex multis agris in unum celebriorem, conis
uentum idque est quod νicatim epulatos ex aliis scriptoribus iam ostendi. Ergo ubi ad Christianos Principes deuentum est, haec quidem conuiuia Gentilibus aliquamdiu relicta fuere, etiam sub Ihe. odosio Magno, de quo est superior Libanii locus υπερ των ἱερων. Imo & ad haec Christianos comis pellere Gentiles soliti: quod prohiberi Patres Africani petiere, ut docet can. D. Cod. African. de quo mox. Cum iam antea ad lustrorum sacrificia Christiani celebranda compelli vetiti fuissent: LI. supra de Episcopis, & ad archierosynam l. m. svr. δε Deis curionib. oc ad custodiam templorum admoueri:
t. LAV. deside Cathot. Ergo ut maxime Gentilibus sacrificia interdicta forent. ritusque alii Pr fani, conuiuia i Men agitare permissi, δc quidem hac Honorii lege. Pariter ut sub Theodosio Magno. Tandem vero deCςnnio post Anno Domini εοδ.
idem Honorius & haec ipsa conuiuia illis ademtum iuit, L. N. inst. Ex his interim liquet, quibusnam gradibus Gentilitia superstitio pessundata fuerit. Primo
quidem sacrincia tantum prohibita: mox' & alii ritus Gentilitii veluti τα λιβανωτσν: tandem etiam& conuiuia solemnitatesque aliae vetitae. Et prohi-hita etiam tamen, nihilominus mansere, sic quidem ut in Christianos quoque ritus hi Gentilitii transierint, & quidem in Λsrica: hi ipsi, inquam, voliquet ex Augustino epist. O. Theodoret , erureismo lib. g. contra gentes s & multo post, ex Gregorio Magno lib. s. ePs. γδ, Vt ad historicam nune huius legis occasionem
descendam, ita omnino censeo latam hanc ab Honorio per Africam constitutionem, occasione decreti
illius & petitionis Patrum Africanorum, qui ab
Honorio petendum decreuerant, ut Paganorum
eo nuiuia & ludos festis Christianorum diebus pro-hi heret, ut habetur di isto canone G. de or. Codicis Africani, seu canone F. & L Concilii Carthaginensis, quod Quintum dicitur. Canonis quinti seu sexagesimi verba sic habent, de paganorum conuiuiis. Illud etiam petendum, vι quoniam contra pra cepta diuisa CONVIVIA multis in locis exercentur, qua ab errore Gentili auracta sunt, ita vi nune a Pagisnιι Chrisiani ad haec celebranda cogamur, ex qua re temporibus Chrisianorum Imperatorum persecutio altera fieri occulte videamν , Perari talia rubeant, re de riuitatιbus oe de possessionibus imposita
poena prohiberer maxime cum etiam in Natalibus
beatissimorum Marorum peν nonnullas ciuitates, rein ipsis locis sacris talia commistere non reformident. Quibus diebus etiam, quod pudoris est dicere, saltationesseleratissimas pervicos atque plateas exerceant: νι matronalis honor, re innumerabilium feminarum pudor deuore venientium adsacratissimum diem injuriis lasciuientibus appetatur: νι etiam ιρ Uand a religionis pene aufugiatur accessux. Canonis 6. seu 6 r. verba sic habent. despectaculis. Nec non re utadpetendum ut spectacula theatrorum caeteroνumque PUDOR VM die Dominica νel caetreis religionis Christiana die sceleberrimis amoueantur: maximer quia sancti. schae Octauarum die populi ad Ciνcum magis, quam ad Ecclesiam conueniunt, debere transferri deuotionis eoνum dies, s quando occurrerint. Nec oportere etiam quenquam Christianorum cogi ad hae spectacula: moime, quia in his exercendix, qua
contra Pracepta Dei sunt, nusta persecutionis necessitas a quoquam adbibenda es: sed νιι oportet, homo
in libera νoluntate subsistat Mi diuinitus ιoncessa.
Corporatorum enim maxιme peraculum considerandum
es, qui contra pracepta Dei magno terrore cogumur
ad Jectacula conuenire. Haec quidem fuit Patrum Africanorum postulatio in illo Concilio Carthaginensi quinto, quod habitum non Anno 4ol. Vt praefert, verum 399. Verum quam Honorius hoc tempore elusit: hac lege; non patimur, inquit,
quomodo dc lege prox. Pariter eam elusit: nostrarum benescio sanctionum ne quis conetur euertere. Sed grauior error est eorum, qui scribunt, cum per
missa adhuc essent hae lege II. huiusmodi conuiuia& eonventus, religiosissimos Principes, quique illis fuere a consiliis, censuisse, posse Christianos hona conscientia iis interesse: Quibus refutandis vel haec lex lassiciat. Eorundemque similis est error,
cum credunt, Christianos veteres .non abstinuisse aeollegiis superstitiosis Centenariorum & Dendroisphororum , quos refuto ad L 1. svr. de Centenarius Dendrophoris. Est & eorundem grauissimur error, eum Asiarchas, de quibus actorum e. U. v. n.
pios & Grisianos fuisse censent: Qua si vero non ibi eoque tempore Gentiles Paulo Apostolo salutare consilium desisse potuerint, paeis utpote studiosi. Tandem
343쪽
Tandem hane ad rem pro magno esse debet integer Tertullianiis liber de Idololatria, ac nominatim t. ι . ubi de Paulo agens: Nimirum, inquit, Saturnalia re Ral. Ianuari celebrans hominibus placebat Pan modestia, σ patientia, an grauitate re huma-mtate, an integritate 8 Proinde cum dicis omnia omnibus factus sum, ut omnes lucrifaciam, nunquid Idololiris Idolola res. nunquid Bhnicis Ethnicus, nunquid seculainibus secularis P Ibid. Quibus nobis sub barba extranea sunt oe neomenia re fria aliquando a Deo dilectae; Saturnasia s Ianuariae re brumaere ma ronales sequentantur,munera commeant,s rena consonant, lusus, conuiuia persrepunt. O melior es nationum in fictam suam, qua nudam solenita tem Christianorumsbiwndicat, non dominitum diem, non pentecostens etiam β nouissent, nobiscum non COMMUNICASSENT, timerent enim, nectristiani viderentur. Nos ne Ethnici pronuntiemuν, non ve=emur ' Vt & Augustini illud sermone 6. de verbi, Domini. Si quaeritis unde vincantur Pagani p. a86νnde illuminentur, unde ad salutem adducantur ZDeserere omnes solemnitates ipsorum I deserere nugas eorum: Et snon consentiant veritati, saltem pudeat paucitatis με. Illud nunc probandum superest, huius Iegis aer a meum Concilii illius ara congruere. Sane de Synodi illius quintae tempore seu aeta graues sunt admodum controuersiae variaeque sententiae. Acta quidem ipsa Synodalia in collectione ilidori Mer catoris, & Cod ex Africanus, & Theodorus BaIsamo. adnotatum habent annum, Pos Consula- um H Stiliconis XVI. Kalend. Iut. id elli, Anno D. 4oi. Quod etiam tuetur Doctissimus Iustellus praefat. in Cod. African. & Card. Perronii, lib. post- humo aduersus R. S. B. Et tamen Baronius Anno D. MI. num. Π. ex scripto Codice annum, PosConsulatum Caeserti s Attici VI. Kalend. Iun. notat id est, Anno D. 398. Et vero, nisi id omnino ad hunc ipsum Annum 399. reserendum est, istud longe verius. Argumenta haec ipse haheo. I. Quod Anno Domini 399. hoc Codice non una modo Honorii Constitutio, puta lex tΙ. prox. quod argu mentum Baronius recte adnotauit verum ΤΚΕ somnino constitutiones occurram, quae quatuor istius Concilii canonibus, seu petitionibus apud Imperatorem Honorium emerendis e sex in uniueris sum ordine respondent: Nempe Primo, lexsequens II. hoc tis. responder canonii seu FI. Secundo, Di δ. de religione, canoni A. seu s9. Tertio, haec lex II. canonibus duobus s. & 6. seu 6o. & 61. Moxoc Anno proximo goo. lex U. Apr. de Episcopis, canoni 6 a. & 6s. Ex quibus tres, puta haec lex,& prox. est lex I. de religione, ad Apollodorum Pro consulem Africae datae sunt, atque adeo inter se committendae veniunt, seu unius constitutionis partes. Ita quidem, ut Honorius Imp. tribus illis capitibus quatuor, quae Patres Λfricani petierant
Ut proinde incumstanter hae constitutiones ad illud Concilium respectum habeant & referendae deinceps sint: &vice uersa ex harum Constitutionum subscriptionibus, aera illius Concilii restituenda
veniat, anterior aliqua his legibus. Vt autem superius dicta eo maiorem fidem mereantur, hic subiicere visum παραλληλως canones quos dixi quatuor, totidem qu constitutiones Honorii , quae iis respondeant.
A ratoribus postulandae r Ut reliquias uolorum per omnem Africam iubeant poenitus amputari: nam plerique in locis maritimis . atque pos-
sessionibus diuersis, adhue enoris istius iniquitas viget: ut praecipiantur & ipsa deleri. Et Templa
eorum, quae in agris vel in Iocis abditis constituta nullo ornamento sunt, iubeantur omnimodo destrui. . Petendum etiam, ut sta utere dignentur, ut si forte in Ecclesia quamlibet causam iure Apostolico Ecclesiis imposito, agere voluerint, &fortasse decisum Clericorum uni parti displicuerit, non liceat Clericum in Iudicium ad testimonium deuocari eum, quia cognitor vel praesens fuerit, ut nulla ad te lilia monium dicendum Ecclesiastici cuiuslihet persona pulletur. s. illud etiam petendum, ut quoniam contra praecepta diuina Conuiuia multis locis exercentur, quae ab errore gentili attracta sunt, ita ut nunc a Paganis Christiani ad lixe celebranda cogantur, ex quate temporibus Christianorum Imperatorum persecutio altera fieri occulte videatur, velari talia iubeant, & de ciuitatibus di de possessionibus impolita poena prohibere: maxime cum etiam in natalibus beatissimorum Martyrum per nonnullas ciuitates, di in ipsis locis sit cris talia committere non rem r-midant: Gaibus. diebus etiam, quod pudoris est dicere, saltatiori es sceleratissimas per vicos atque plateas eXerceant, ut matronalis honor & innumerabilium foeminarum pudor deuote venientium ad sacratissimum diem iniuriis lasciuientibus appetatur,
ut etiam ipsius sanctae religionis pene fugiat ut
6. Nec non & illud petendum, ut Dinacria
Theatrorum, caeterorumque ludorum, die Dominica vel caeterra religionis Christianae diebus celeberrimis amoueratur: maxime quia sancti Paschae octauarum die populi ad Circum magis, quam ad Ecclesiam conueniunt, debere transferri deuotionis etiam dies si quando occurrerint. Nec oportere etiam quenquam Christianorum cogi ad haec spectacula: maxime quia in his exercendis, quae cnntra PIT cepta Dei sunt, nulla persecutionis necessitas a quoquam adhibenda est; sed oportet, uti homo in libera. voluntate subsistat sibi diuinitus concessi. .
Corporatorum enim maxime perici dum considerandum est, qui contra praecepta Dei magno terrore coguntur ad spectacula conuenire.
7. & Io. De Clericis damnatis, & de Equitio
damnato Episicopo. HONORII Imp. consitutionis ad Apollodorum PC. Africae capita. Files in licitis rebus vacuas, nostrarum honesi clo sanctionum ne quis conetur euertere: De cernimus enim, ut aedificiorum quidem sit integςr status: si quis vero sacrificio fuerit deprehensus, in eum legibus vindicetur: depositis sub ossicio Molis, disceptatione habita, qujbus etiam nunc patueris cultum vanae superstitionis impendi, l. s. C. ID. de Paganis. Quotiens de religione agitur. Epistopos conuenit iudieare: Caeteras vero causas, quae ad Ordinarios Cognitores, vel ad usum publici iuris pertinent , Legibus oportet audiri, l. l. C. n. de relig. Vt prora nos ritus iam salubri Lege submouimus, ita festos conuentus ciuium & communem omnium titiam non patimur submoueri: unde absque ullo sacrificio,atque ulla superstitione damnabili, exhibere populo voluptates secundum Veterem consuetudiis nem: inire etiam festa Co uiuia, si quando exigunt publica vota decernimus, t. ἰ7. C. Th. de Paganis. Rei pondere vidctur l. s. C. I b. de Episcopis, data Anno AO. Ex hoe iam Irαραλληλισικω liquido apparet, Concilium illud Carthaginense quod Quintum dici tur, retrahendum vel ad Annum D. 398. vel ad initium Anni D. 399. Neque quidquam contra
344쪽
mouet, quod Cardinalis Perronius contra Baronium contendit, recte huic Concilio adnotari Annum D.
4Ol. culus tria argumenta uno impetu ruunt, Vt-Pste quae perperam desumta sunt e sexto Concilio Carthaginensi, quod habitum Anno D. 46 I. quodque is improvide satis cum Quinto consedit. Primum ex eo, quod dixerat Baronius, legem Iy. huius tituli Iaram Ania. D. 399. atque inde colligi Conciliam illud Carthaginense praecessisse, quo decretum fuerat, non tantum ab Imp. postulandum, Vt reliquias Idolorum per omnem Africam iuberet peritus amp tari, qui sane tertius canon est quinti Concilii: Quodque argumentum ipsi modo comprobat imus verum etiam , DI reliquiae Idololatriae non solum in simulacris, sed Or in quibuscunque locis petlucis vel arbo ibus omnimodo deserentur. Atqui Perronius hinc colligit, canonem patrum AfricanOrume.rleg.posteriorem esse, quandoquidem Impe Tatorcs, d. t. II. tantum cauissent, visacrificia e templis toltirentur, re idola sub scio deponerentur. quae & ipsa verba minus intellexit) postea patres Africani illud posterius in perpetierint. Verum
hic Baronii & Petronii error est, Concilium Carthaginense sextum cum quinto confundentium, quod reuera habitum fuit Anno D. 4or. Atqui ita Perronii hic grauis error est & άβλειια. Eodemque errore duo similia argumenta ex Augustini epistolis
duabus una ad Quintianum m. allera ad Xantinum a 36. desumitur; qui cum duorum canonum ex eo Concilio meminerit, Annoque 4oa eas epistolas scripserit, aperte testatur canones istos recenti Con cilio sancitos fuisse, ae proinde omnino Concilium istud Carthaginente habitum Anno Domini q*I. verum enim est. duos illos canones, puta de Clericis, qui intra annum causam suam agere nonprocurarant; & aIterum, pt de . alieno Monaseno susceptos, ne praepositos Monasterii, nec Clericos ordinare liceat, contineri sexto Concilio Carthaginensi, ubi I . & U. locum occupant. Et sic concidit omnis
Petronii labor, Quintum Concilium Carthagineo se Cum Sexto confundentis, quae sane duo distinista Concilia fuere: non etiam, quod Doctiss. I uitellus quoque credidit, Quintum collectum ex his
Pro sani ritus hae lege submouentiir, non etiam sesti constentiis ei ilium, siue publieae sestiuitates. Quam diligenter autem eas gentiles celebrarent, seribit Clemens consiturion. ID. a. cap. 39 par 48. vers. Festi igitur conuenti sciuium non interdicuntur, nec eo mitula Celebrandis publicis gaudiis iniri solita, de quibus Theodoretus Gr e affect curat. 7. p. IPq. Tu,οιή M. εορτὰ: καπανηγυρεις M. δημοθοωας ἐπιτελειν , τωs B e rin ἁλώσωρ ἐυομοθέμηνε. usque ad luxu riam sellieet exhibentur eiusmodi conuiuia. Origenes contra Celsum Lib. 8 p. qtas. G ω ι Ωρτῶς τὸ φρο/1μα Uiς σπικῆς so Meo ἐγδει , unαe καὶ ἁκολ-lae ἐκτρεπεμων. Ad haec autem celebranda Christiani cogebantur, donee terrae Africae Patres haec aboleri desiderauerunt, ut constat ex cun. 6o. Coae Eeeles Afris. & Ephoma Caina. Constantini Harmenopoli ιit. 2 p. si. Certe non ubique reprobata eiusmodi conuiuia, sed in melius comtersa docemur ex Thetidoreti eontra Geui. lib. g. in M. ait enim, iniri fusta conuiuio in honorem SS. Petri & Paulli, aliorumque martyrum.
tein seribit ep. i. tib. 9. Et quia bostes sole vi in Dcrificio daemonum multos oecillere, debet iis etiam Me de De aliqua solemnitas immutari, si die gerieationis, vel votulisio sunmrnm Mart ηm, quorum siue νe i aiae ponuntur, inbernaeata, Meirea easdem erelesias, quae eae funis comm totc Dπt, de rumis orborum faetant, ct religio si ebnuiuiis solemnitatem eel bken , the. Sic etiam nonnulli voluere pagdnicas immolationes in melius commutare, qtiod tamen hautquaquam serendum SS. Patres existimarunt; ut constat ex fragmento cuiusdam Concilii, quod indixit Carolus M. eu exstat inteeep stolas D. Bonifacit Archiepiseopi Moguntini: Vt postolus Dei ptasinias non faciat: se tot omnes spurcitias geni Bisa iis absidiaι, 9 respuat, siue sacri in mortuorum, siue for ilegos vel Huiust , siue ph laeseria, auguria, siue ineaviationes, fus bosiar immota Ilias, quas Iusti homines iuxis ecclesias ritu poMust fuciunt sub nomiue Sanesorum Marorum, vel Coniarisssertim Dei, O Jυοι Ianaos au iracundiam prouocclutes. Sed cum eiusmodi festa conuiuia intra sobrietatem non eon sisterent , vi seribit B Augustinus vis. 6a. tandem exerceri desierunt. Similiter agapae, si συ--αnstra θῆ, ko υα, α, a, dices, fieri solita, prohibita sunt. Quod autem haeretiei Montanistae, paganum in morem, vel certe ad exemplum uere Christianorum, conuiuia celebrarent post communion Gn, frugalitate tamen exulare iussa, & errori luxuria insuper addita, i .leo iubentur ii posterum iis abstinere, Lao. GAE. Iusi. δε heras. Si modo legatur, ut apud
Hos ostii Tertia hoc titulo lex: de T EMΡLiS non evertendis, HSAc Ri-
pictas proisibendis, ct de I D o L i s deponendis, per Agricam.
XViIl. a) iidem A A. Apollodoro Pro C. Afri C.
AtDES, b)inlicitis c) rebus vacuas, nostrarum beneficio dὶ sanctionum, nequis cone tur euertere: Decernimus enim, ut aedificiorum quidem si integer se status, si quis vero sacrificio f fuerit deprehensus, in eum legibuS ' vindicetur: Depositis iub ossicio g) idolis, disceptatione habita, quibus etiamnunc patuerit cultum h) vanae superstitio nis impendi. Dat . ii I. i) Kalend. Sept. Pataui. Theodoro V. c. c o S s. 399J Tom. VL T lNQTAE.
345쪽
Lib. XVI. COD. THEOD. Ti T. X.
c. in te hane legem Annalibus tuis recte inseruit Baroli ius initio D. 399 n. s. Iungenda autem illi, Ut iam monui, lex super. Prox. 47. ct l. i. in . de religione. Lia. b) Publicas, Priliatas, item templorum. ID. e) Puta Aris di simulacris. ID. d) Id est, Praetextu seu obtentu teguin, quibus sint ut aera ubique euerti seti deponi ii ista fuerant. ID. e Eadenotiens Maioriano Notiell. 6. D. 0 In sacrificio. ID. It Iam antea latis , ae proinde capitali pinna: de quo mox ct ad I. -3. ω'. m. s) id est Oiseialium, diligentia: uide I. prox. λ'. ct quae mox dicam. ID. hi Ritum l. 19. in . ID.ci; Forte XIII. ut ita haec lex superiori coniungatur. Et vero ita nonnulli habent. m.
I et M pLAdestrui hac Honorii constitutione Anno Domini 399. per Africam vetanture At- enim ZCSA Caivic I A rursum in hi hentur &Ino-L A seu simulacra deponi iubentur. S A C R i s r c I A
scilicet ab Honorio per Praefecturam Praetorianam Galliarum prohibita penitus fui Te eae l. IIJupr. iatri vidimus: Per Prafecturam Praetorianam Italiae &Africam nominatim, sicut ex Proxima supr. l. 17. sic& ex hae lege rursum discere licet: & quidem sub poena capitis, quod etiam Augullinus epis. Τ. docet. Quis nostrum, inquit, quis vestrum non laudat leges ab impexatoribus datas aduersus sacrificia Paganorum 8 Et certe longe ibi poena seuerior consι- tuta es; illius quippe impietatis capitale Dindicium est. 1 dem rursus lib. I aduers. Petilianum Parmentan. c. 7. Dssa sint recentibus legibus inbiberi etiam facγi ficia sub terrore capitali. Simulacra item seu idola, quibus cultus a Paganis impenderetur, deponi Ho. norium iam ante iussisse, haec &sequens lex ιν ostendunt, & de Africa nominatim iuxta hanc le gem Augustini dict. lib. I aduersus D. Par; nenian. c. 7. hoc ipso anno scribens , ut quidem exiit imo confirmat. Paganorum, inquit, simulacru euerti atque confingi iussa sunt recentibus legibus, inhiheri etiam sacri a sub terrore capitali. Et mox: Da. movet isam patiuntur persecutionem per Imperatores
Christianos, Ut pene roto orbe terrarum euertantur,
idola comminuantur, suri Dasubtrahantur, qui eos honorant, si deprebensifuerint puniantur. Et rurissum epist. rao. Leves. inquit, quae de Molis confringendis Diuo Milichone in Africam misse sunt ex voluntate Imperatoris consitutae, sc. Ait vero hac lege
Honorius, depositis sub Ossicio idolis; deposeis, id est euersis, sub Os ficio, id est, ossicialium Magistratuum diligentia. Quod etiam discimus ex L prox. non quod Cardinalis Perronius putauit, posthumo aduersus S. N. E. pae ino . duplici errore: depositis inter manus ossicialium Imperatoris. At aedificia ipsa nihilominus hoc praetextu dirui
Honorius bac leg. vi & LIq. & l. ao. in . vetat. Et Diuus Augustinus tamen non superiore tantum Ioco, verum etiam lib. II. de riuitate Dei, cap. vlt.& quidem hoc ipso Consulatu 399. paucis ante hanc legem l latam) mensibus, Templa Carthagine eversa suisse testatur. Consule Manlio Theodoro, inquit,
in riuitate noιssima re eminentissima Carthaginὸ
rans . templa tantum exlpi iliata at non etiam euer
sa) fuisse scripsit. Deinde etiam in eo Iapsus est Prosper, quod Theodotii impeς f. etiam in tra. didit, vide de Consularia Idacio scit . uis. Et vero tandem dcibium mihi nullo ira, non tantum id quod Aug .ltinus narrat, a Gaudentio ex Iovio Honorii imp. Comitibus, templa his Coss. ante quinque menses. & quod exciarrit, euersa, huic conititutioni se rex dae occasionem piaebuisse: Verum & hac lege Honorium disserte Patrum Africanorum s gationem ad se decretam, quod ad idola quidem s itinet probatam , quoad Temyla repulisse: qua scilicet decreuerant ab imp. postulandum, ut habetur canone It Cod. Africani, seu fertio, Cone hi Carthaginensis Quinti. Vt reliquias IDOLOR v M per omnem Africam iubeant penitus amputari e Nam plerisque in locis maritimis atque possibonibus diuersis adhuc erroris ilius iniquitas vigete ut praecipiantur π i a deleri cs TE M P L A eorum, quae in
agris vel in locis abditis constituIa nullo ornamento sunt, iubeantur omnimodo des ui. id enim Concilium Carthaginense ad hunc Annum reserri oportere ad legem super. I. pluribus ostendi, quae huic eo assanda est una cum l. I. infr. de rcligione. Sane ad templa in agris destritenda tria blandie. bantur maxime . primum, quod superstitio aliteraboleri non posset, ut lex M. quoque docet, quae &in agris, seu pagis, unde Raganorum nomen, diutius haesit. Deinde, quod ornatui publico, dirutis iis vix quicquam detraheretur, dict. v. . De
nique quod non tantus tumultus alicuius metus
est et, quantus in urbibus, si ibi destruerentur H Lissi supri vide & l. aa. Dpν. de Iudaeis Et vero id lege sequenti postea ab Honfrio iussam, ibi, omniaque templa domini disruere cogiantur. Sane hoc ipso Anno ab Arcad o templa in agris dirui iussa d. t. rL Dpm ostendit. Quicquid vero de Idolis hac leg. de aliis pluribus, quod ipse testatur, statuerit Honorius, attamen non ideo sedibus suis omnino euulsa: quod ideo repetita lege Ly. iubere necessie habuit.
Notae Caeriseia satis superque prohibita sunt: haec tamen rursus inhibentur, & νο a deponi iubentur, quiluis itanno)ara H pagana dementia non desinit. AEdes autem templorum euerti prohibentura Lum deformarentur urbes ruinis.
346쪽
DE PAGANis , SA csti Et Cras ET TEMPLls. 32 IIJo Nonii Quarta hoc titulo lex, Iri ANNON is templorum, Mannonam militarem transferendis: a. de Si MvLAcstis ct Anis euelgendis: δε-
strarendis: M. de TEMPLis ad usum publicum vindicandis: I. de
CONviviis edi SOLEM N iae AT in v s prohibendis.
wΕMpLon vla detrahantur Annonae, e & rem annonariam iubent, expensis deuo tissimorum g militum profuturae. Simulacra, hὶ si qua etiamnunc iὶ in Templis fanisque consistunt, & quae alicubi h) ritu 0 vel acceperint mὶ vel accipiunt Pagano rum, suis sedibus n) euellantur, co) Cum' hoc repetita sciamus saepius sanctione decretum. AEdiscis p ipsa templorum, q) quae in ciu itatibus, vel oppidis, vel extra oppida fr)sunt. ad usum publicum vindicentur, sὶ arae locis omnibus t) destruantur: Omniaque Tem pia possessionibus nostris, ad usus adcommodos vὶ transserantur; domini x destruere eogantur. Non liceat omnino in honorem sacrilegi ritus lanestioribus locis sy exercerei κ) conuiuia, aaὶ vel quidquam solemnitatis bb agitare. Episcopis quoque locorum
haec ipsa prohibendi Ecclesiasticae manus tribuimus facultatem; Iudices autem xx. librarum
auri poena consti ingimus, & pari iarma Osticia eorum, si haec eorum fuerint dissimulatione negleeta. Dat xvii. NM Kalend. Decemb. Romae dd) Basso & Philippo coss. f og.J
O) Et hane legem Annalibus suis recte inseruii Baronius Anno D. ηοῖ num. 2 . iungenda huic est Lex 43. fur. δε b reticis. Inserta & haee farragini constitutionis cpariter ut a. I. ηῖ. ad Curtium Praefectum Praetolio quam ex Cod. Lugd. oc Αitie. edidit Sirniondus in Appen . Od. Theod. num. 2. GOTHO F. b Arearii nomen hie inducendum est. Iam enim is Kalend. Maii huius anni qo8. obierat: de quo vide Consola xia, seli Chronesogiam Theod. m. eὶ Curtius sub Honorio PP. Italiae stitieet: vide I. s. Iustr. de Deoriis V. R. & Prosopogr. ID. d Uetha haec indicant hane legem desumptam ex lege, quae plura c3pita, quidem .nteriora , continebati Et vero lubiungenda haec lex d. l. 43. supr. de haereticis. ID. e) sira etiam Ainbrosio dieuntur, Orasioue funebri de obitu Valenιiniani. m. 0 ωρ. tabent, id est, iliment. Ita DEe 6. Ium. de lustrali colutione: aurum me sit.ribs atque argentum, quo erastatis publica iubetur, pro iuuetur. Eodein sensu est, qui huic reponat subleuentur ex tei sequ. Sed illud ve issi mum. ID. Impressa exemplaria Omnia legunt, rubenιe exsteusis. Iu viti m. tamen Paris. Edit. addita ad mae ginem emendatio, quam in textum hic Gothostediis recepit. R IT TER.
O Devoti milites proprio vocabulo, vide GIosiar. Valens in I. II. supr. M erst L milis. σnn. fortis mi ae Gobrismi militer, b c. GOTHO F. hi H e verba suadere videntur hanc legem pertinere ad id, quod ZOsimus narrat x Lib. s. cap. 6 l. de quo mox. m. i, Post anteriores leges, in quibuscunque locis Vel lueis, vel arbo ibus e ut habetur eanone 8 . Cone Iu Heani. m. hin Vbie unque, etiam in publicis I riuatis aedibus: vide I. 18. supr. m. 0 νε ritum. vi I. r8. Dpr. Icultum. ID. vi Aeeeperunι, Ed. Quart. & prima Cuim. In Edit. F.broti Vltimas haec vox, sorte i librariorum negligentiis, excidit. R TTE R. n De hae sedium voeel mox. GOTHO ENὶ Euelli sedibus suis Isimulacra. ID.
cq Publieorum, ut docet vers. Omniaque. ID.
r) Extra oppidana templa: de quibus ditat plene semel ad Rubr. & I. 3. supr. m. s Eeelenae vero haereti eorum Catholicis Ecclesiis vindicui iubentur via. l. 43. supra de Druicis, quae huie contuti
347쪽
fra . Lib. XU. COD. THEOD. TIT. X.
Ne Ita quoque δ. I. 43. - ru. At VIu in Cod. Anie. dc is t. 44. de beret. Incdd Propossa Carιbagine in foro sub Proeram ιe Porsiri Proeonsulis Non. Iuniis . ita CodeT Anteiensis, quomodo ct edidit silmondus. Sane ut vitiosum id videtur; ita data Romae hic pro reddita, ct Proposita aeeipi debet Nam lim tempore Honorius Rauennae consistebat, ut praeter Oronologium Deo μηβm, docet quoque
Quis Qv E ad eradicandam superstitionem genis
tilitiam hac leg. constituuntur ab Honorio Imp. Anno D. 4o8. per Praefecturam Praetorianam Italiae, ac nominatim per Africam, ut sequentia docebunt. Primo, ANNONAE templorum his detractae annonis militaribus deputantur. Secundo, Simulacra, quibus cultus adhuc impendebatur, non tantum in templis, verum ubicunque ea es.sent i veluti in lucis, vel in arboribus, quod Pa tres Africani ab Honorio huius legis auctore peti
contra hanc leg. decreuerant canon. δ . Cod. Afric)euelli. Tertio, Ara, ubique destrui. Quarto, Templa publica, usibus publicis vindicari: In pos
sessionibus Principis constituta, ad alios usus transferri: in priuatorum fundis seu agris extantia, adorninis destrui iubentur. Quinto, Conuiuia denique re ludi Gentilitii prohibentur: in his videlicet quinque , & per haec stabat hoc adhuc aevo Pagana superstitio: quae omnia ideo adimi, detrahi, inhi.
heri voluit Honorius. Quorum omnium nonnulla antea ab Honorio quoque iussa fuerant, alia Ac pleraque de nou O nunc constituuntur. Coniungenda
autem huic legi est lex H. supr. de haereticis, ceu ciusdem constitutionis Pars, quae hac occasione lata est. Stilichone hoc ipso A. Αο8. Io. Kalend. Septemb. ut Zosimus lib. F. cap. 3 .
testatur) caei, illico Pagani dc Haeretici iactare
coeperant, leges contra se ritusque suos. ante hos annos ab Honorio Promulgatas, ut puta leges 17 &ιδ. supr. & l. Π. ZZ. n. v. o. I. svrb de haeretic. smilesque alias, non ab Imperatore ipso, verum a Stilichone magis prosectas, eoque una cum caeteris Stilichonis actibus, eas quoque Ieges rescindendas. Ideo dc patres Africani quoque hoc Anno III. Id. Octobr. quod Africanus Ctid ex docet in Le.
gationem ad Honorium contra paganos dc Haereticos decreuere: & D. Augustinus nominatim epist.
rap. ad Olympium Magi um inciorum. cuius etiam Olympiodorus apud photium meminit, scribendum libi putauit, quo videlicet leges illae, quas dixi, confirmarentur. Itaque, ipso Olympio inllante, huius anni fine, & principio shquentis, leges aduersus Paganos dc Haereticos latae, confirmatae ab Ho. norio fuerunt hac leg. & i. - . s. q6. si pr. de hareticis, e quibus L 6. huic coniungenda est. Quinimo dc seuerius cum his agendum credidit.
Nam & ab eo sconstitutione ad praedictum Olym. pium Magistrum ossiciorum data Catholicae sectae inimici id est, pagani & Haeretici) intra Palatium militare prohibiti suere: l. t. supra de haereticis.
Cuius legis Zosimus quoque lib. F. cap. si meminit . de qua dc ad eam Ieg. & ad L aI. in . dicetur. Sed di alia nonnulla, quae Patres Africani antea vivo Stilichone petierant aduersus Paganos, denegata, puta Conuiuiorum, ludorum Paganorum prohibitionem, dc templorum demolitionem, Ut docet canon FI. D. M. Codicis Africani, ea nunc omnino indulget de sancit hac leg. uare de annonas templis detrahit, conuiuia ludosque prohibet,
templa etiam alicubi destrui iubet, & simulacra quod & antea iusserat, districtius euerti iubet. De singulis aliquid. Annona igitur templorum, seu ut a Tertulliano
in. Apologetico, cap. a. & de Idololatria, c. I. vOeantur Templorum vectigalia, erant ea, quae epulis & sumtibus conuiuiorum, ludorum Gentilitio. rum , hoc aeuo adhuc deputabantur l. ao. 1 r. Templorum iura, ab Ambrosio Orat. Dneb. de obitu Va leniantiam, cap. I. & lib. a. aduersus Symmachum, dixi sui'. ad i. I . In eum certe finem loca quaeisdam seu redificia & possessiones destinatae erant, ut iam in Parat illo diximus, de de his dixi ad i. y. svr. de is e fisci, & d am ad L ao inst. Vectigalium ideo agrorum Virginibus vestalibus & Sacerdotibus adsignatorum Hyginus incertus olius auctor de limisibus, & Siculus Flaccus de condis. πνον. & Frontinus de Coloniis meminere: di insignis quoque extat apud Strabonem tib ιa. pag. III. Edit. Almelouem. Iccus de Sacerdotalibus di templorum per Cappadociam reditibus : quihus postea fisco vindicatis administrandis praei ossi .s ut ex illimio in Comes domorum per Cappadociam, ut ad I. a. supr. de Palat. S. L. dictum. Neque tantum ex silco, sed ex priuatorum quoque libera litate, redittis hi proficiscebantur. Vt ex Symmachi relatione constat. Hae igitur Templorum annonae, seu reditus, hac Honorii lege, Theodosii patris, Gratianique, de Valentiniani, vide l. I. supr. de Iure Asci, exemplo tolluntur. Nam dc a Gratiano pu-hlicos sumptus annonasque Templorum, Praecla que sacris deputata, variis locis, Romae etiam)detracta Diste, de Symmachus relatione ad Valentiniantim, dc Ambrosius Symmacho respondens, &Oratione funebri de obit. Valentιniani, & l. ao. isse. hoc tit. ubi dicam fusus, testantur. Et Theodosius postea Eugenio caso qui annonas Templorum Flauiano P P. d: Arbogaste petentibus concesserat, ut Paulinus in v. Ambrosii, Ac Ambrosius irae in E ad Eugenium tradunt) ea rursum detraxit, ut ex Zosmo tib. F. cap. iδ. constat: militaribus videlicet annonis profutura , ut idem Zosimus 'e bb. - . prodit. Ergo eradicandae superstitioni Gentilitiae optima inter alias ratio visa Honorio, si annona, id est, reditus Gentilitii detraherentur: quas de in
annonas militares conuersas hic notandum est,
quod conuersionia genus ut notabile, ita dc laudabile. Secundo, simulacra sedibus suis euelli, quod dc antea iussim fuerat, iubentur. Id vero hoc ipso anno factum testatur Zosimus, lib. I. cap. t. Templa publica tertio loco in usus publicos conuerti iubentur. Quod sane etiam Gentiles hac tempestate urgebant seu malebant, quam ea destrui, quod Monachi volebant: ut discimus ex Libanii oratione, quam nos edidimus περὶ των ἰερων. Alioquin etiam templa nonnulla in Eccle p a9 sias conuersa, de quo L est. hoc tit. Neque Templa tantum in ciuitatibus Vel oppidis, vel extra
oppida posita publicis Vsibus Vindicari iubentur, sed fle in possessionibus P incipis posita in alios usus
conuerti, in priuatorum vero fundis locata a dominis destrui iubentur. Tandem prohibentur dc Paganorum festa Con ista solemnitatesque in honorem ritus Gentilitii hac Honorii lege, contra quam anterioribus adhuc legibus. puta l. 3. dc ι7. svri visum fuς at dc quidem eidem Honorio dict. l. r. quod Pςxiς ant tamen patres Africani, ut ex
348쪽
canon. D. s. Cod. African constat, de quo ad eam l. V. o Pertinet, quod D. Augustinus visi asta. ad Nestoraum, scribens: contra recenti mas. inquit, seges Kalendis Luniis, die festo Paganorum sacrilega solemnitas a rata es, dic. Quo loco idem leges has, leges notissimas vocat. Quinque interim obiter hic notanda. Primo,
obseruandus hic mos triplex conuersionis seu mutationis rerum Gentilitiae superllitioni seruientium. Primo, in ulus militares. Secundo, in alios publicos usus. Tertio, inlusus Principis Pri .uatos. Annonae scilicet Templorum, in Annonas militares conuerse: Templa publica in alios usus Publicos, cuius exemplum extat in t in s r. hoc
tit. Templa vero in Principis possellionibus in alios Principis usus: his adde & quarto loco, in Ecclesiae usus, de quo ad L phim. hoc tit. quomodo & Ecclesiae haereticorum Catholicis Ecclesiiis vindicari iubeantur, vide l. 6. de haeretis is, quae huic
coniungenda est. Secundo, notanda tria Templo. rum genera, seu loca in quibus ea posita erant: Publica, in ciuitatibus vel oppidis vel extra oppida: in Principis postellionibus: in priuatorum fundis. Tertio notandum est, Templa in priuatOrum fundis posita, a dominis B uirussa : Nempe in altis siue publicis siue in Principis possessionibus
publicus decor aliquis adhuc conflabat: non Veis To adeo in iis, quae in priuatorum possessionibus posita erant, quae & ideo dirui iussa: ut ita Gentilitia superstitio attoleretur, quae ibi adhuc facilius seruari poterat. Quarto notandum, Honorium imper. hos Gen. tilitios ritus prohibendi curam cum maxime Ecclesiasticis iniungere, & vero ad id an quendum Ecclesiasica manus tacultatem trihuere. Haud ah similiter Concilio Suessonensi sub pipino R. Francorum. Vnusquisque os opus in sua Parochia solhci. rudinem habeat, νι populus Grisianus Paganismum xon faciat. Synodo item Francica, stab Car-lomanno, V. Capitul. a. pQ secun m Canone e
Pnusquisque Episcopus in sua Parochia solicitudinem habeat, adiuuante Graphione, qui defensor ει- clesia est, νι populus Dei Paganias non faciaι, dici vide & Capitul. lib. I. cap ME . Quid auteni per Ecclesiasticam manum hie intelligendum Z An manus militaris , quam Iudices Episcopia & Ecclesiasticis praebere oportebat. Certe lege a. supra de Lenonibus , quoque cauetur, νι s tenones, e tres re domini, pliatas suis vel ancillir iniungane peccandi necessitatem, liceat et3 Epsosorum, Ludicum etiam defemorum implorato sussi is , omnι m sertinis rum necessitate absolui. Ad quam Ieg. plura dixi de Episcoporum anter uentu, di intercessione in actibus extra Ecclesiam. An potius manus di diungi Ecclesiasticorum, quomodo in templis exscindenis dis drungos Monachorum encubuisse nos docet Luhanius Oratione υκ ἐρ- ώρων. Sic & Augustinus epis. Πν. ad Caecilianum Virum illustrem, de quibusdam criminum reis agens: Nos interea quoniam memor erat, quod Ecclesia a manus possiteos eripere,
SC. de qua alioquin Ecclesiastica manu ad ιis. de poenissup. Quinto, de Bdibus simul acrorum, quae
hic memorantur, Obiter notanda. Nos eas κkhes
vocamus. Alio sentu Tertullianus de Speriaculis, cap. 7. De ulacrorum , inquit, ferie, desedibus. de coronis, de exuuiis. Nam ibi sedes sunt solia de throni, quibus simulacra circumlata in pompa. At hic sides sunt loca, in quibus fixa erant, Lucretius m. 6. v. AElfi sequ. Posremo cur sancta Deum delubra, suasque
Dscutiι infesto practarax fulmine SEDES,D benefacta Deum frangit fimulacra ZΤibullus I. Eleg. F. P. yy Num feror incestus sedes adiisse Deorum,
Sertaque de sanctis deriposse focis 2
Arnobius, lib. L p. o. Edit. Merrach. Et custodia pertinaci Das stiles smulacraque tutari. Graeci, in GlosIis veteribus Vulcasti, άπολσις,
Dei solium. Vitruvius praerat. D. I. vocare videtur
Mimonium. CAROLi HANNIA ALIS FABROTI
Λ nnonae templorum militaribus annonis meiantur, simul aera ct stillaria sitis sedibus evelluntur: usui publieo templa vindieantur: arae destriti iubentur: comitiata in honorem ritus gentilitii agitari solita prohibentur. Devo issumum J-ὸAων, ut in Conciliis Graeeis saepe . CD ed. An. I. ,δοξοτά r -των κα-θων μέν- δεμ sicare. Valent. Valens oc Gratiari. In DP. 6. Cod. I. de erogat. milior. avn. fortissimi ae aeuoιiusmimiaisen Sumnitatis 2 Hine diu solemnisaiis apud Aggen. Urbie. Coimnent. in Frontin. de Limis. uror
Ho Nostii Quinta hoc titulo lex.
CACERDOTALΕs ' Paganae superstitionis competenti coercitioni subiacere priecipimus, nisi intra diem Kalend. Nouembrium ic) de Karthagine d) decedentes ad ciuitates redierint genitales. Ita ut simili quoque censura per totam Africam est Sacerdotales obuo xii teneantur, nisi de Metropolitanis D urbibus discesserint & remearint ad proprias ciuitates. Omnia ' ' etiam loca, quae sacris g error veterum deputauit, secundum Diui Gratiani t constituta, nostrae rei h) iubemus sociari; ita ut ex eo tempore, quo inhibitus
est i) publicus sumtus superstitioni deterrimae cli) exhiberi, fructus ab iscubatoribus l exigantur: Cum eo iure, sin ubicunque in ad singulas quasque personas coὶ vel p cς-T t 3 dentium
349쪽
3al . Lib. XVI. COD. THEOD. Tl T. X.
dentium Principum largitas, vel nostra maiestas, voluit peruenire, id in eorum patrimoniis aetem a firmitate perduret. Quod non tam per Africam, quam per omnes regiones in ΠΟ-stro p orbe positas, Custodiri decernimus. Ea autem, quae multiplicibus constitutis advenerabilem Ecclesiam voluimus pertinere, Christiana sibi merito religio vindicauit: q ita ut omnis expensa illius υ temporis ad superstitionem pertinens quae iure damnata est, omniaque loca, quae Frediani, s quae Dendrophori, quae singula quoque t) nomina & γ' professio oes gentilitiae tenuerunt, e pholis v vel sumptibus sx) deputata, fas est, ly hoc errore submoto, Compendia nostrae domus subleuare. Sane ' ' ' quae quondam lacratae set facrificiis deceptionem hominum praestiterunt, tua in abusibus bb) lauacrorum cc vel publicis assectibus dd separentur, ne inlecebram errantibus praestent. Chiliorctos' '' 'insiper, & Centonarios, vel qui sibi plebis distributionem usurpare dicuntur, censuimus remouendos: ita ut capitalem sententiani non euadat, si qui aut volens ad huiusmodi nomen accesserit, aut passiis fuerit vel multum se huiusmodi praesium ioni atque inuidiae deputari. Dat. IV. Kalend. Septembr. Rauennae Honor. X. & Theod. vI. A A. Coss. qi IJ
t,3 LEx s cod. last. boe tis. hinc desumta. Meminit huius legis Baronius Anno D. 43s. n. 6a. GOTHO R l0 Populo Marthaginensi, hoc additum Cod. Iust. quod improbum: ct malim arg. vers. quod noli, Sc. hane legem inseriptam putare Praefecto Praetorio Italiae. m. Prima sententia, de Sacer tutis. ID. c) De hoe mox dicam. m. d) Karthagine Sacerdotales Prouinciae Proconsularis editiones, seu ludi exhibiti, vide legem Iris. Dpr. demearisu. ID. e Non modo Proconnitarem, verum per totam Astieae Diceeesin. m. si De Metropolitanis urbibus: vid. Notistam nostram. ID. neunda sententia de locis o annonis templorum. ID.
g) id est sacrificiis, festis conuiuiis, seu epulis, & ludis. ID.l Graiiani Constitutio: qua loea saeris deputata rei priuatae sociari iusserat. ID. h Id est, priuatae rei Prineipis. m.
i) A Gratiano. IV. ki Putabam aliquando veterrame seribendum, quomodo Victor loquitur; veruin nil muto. m. li De hae excubatoris voce: vide Glosas. m. sin Id est, ea conditione. m. n) τρ. νι quodcunque. ID. 63 Vide I. x . 3r. Dpr. G petiti iri se em 8. Dp . se is e fisci, Legem vis. svri jeco D . Guatar. Ierem i. svr. de opera9. publicis, legem s.fustri de costar. fundor. ID. νὶ oecidentali scilieet. Est enim haec lex Honorii Imp. non in Orhe Romano toto. m. q) Id est, vindicabit, uti ct in Cod. Iust. editum. m. . r Id est, medii temporis a Gratiani constitutione, ad hoc tempus. m. O De his mox dicam, ut S de δενδρον ecις. m. Q γρ. quaeq e. D. v ων. Epolis, pro Epriis, de quo mox plura; vetus habet, esphouer. m. to Sacrorum ludorum, unde Agono tisicae p'ssessiones: Nouell, Martiani I. ae praediis rivis. omn. m.
. Tertia sententia de simulaeris. m. Lὶ Saerata simulacra, scilicet, ve sacratae imagines, scilicet. ID. Oa Homines in errorem induxerunt. Arnobius lib. 6. p. 249. siu. par is . MD. 2eπαθ. Atque ita perdama bs res eo, in pro Diis immortalibus sacra meretricibus fierent, ct infelix religiosignorum fabricationi 1 DPerctur. Πλ hbὶ Sustineri haee vox potest, quanquam malim a mur. vel quod omnium maxime malim, o visitas , id est quomodo mox sequitur, aspectibus. m.
350쪽
TTONOR Ii postrema haec hoc titulo constitutio est data Anno s. qua vi Lvoo, Gentilillos
Sacerdotales per Africam nominatim permittit, ita ERROn Illus, atque omni errandi illecebrae enixe occurrit. Cuius quidem constitutionis quatuor sunt capita. Primo, capite, SACERDOTΛLEs Africae, emenso certo tempore, post Sacerdotales in Metropolitanis Vrbibus Ludorum editiones, ad quas de mine conuenerant, ad proprias seu originarias ciuitates redire iubentur. Quae & ipsa legis ipsi. supr. de Decurionib. ante hiennium talpe sentcntia est. Ratio vero non una huius rei tentari potest. Primum, ne Curiarum, e quibus Sacerdotes eligebantur, cui docuit lex at.' ψί Π. 77. Ioi. ita. I F. I I. 71AU . Ipsi. supr. de Decurioni9 decus hac ratione, absentia inquam Sacerdotalium suorum imminueretur. Forte an etiam ad obseruandos seditionum aditus, quomodo l. 37.supr. ae Episcopis, Episicopi Clerici peregrini Urbe pelli iubentur.
Tandem, quae vel potistima mihi ratio videtur, ne Sacerdotalibus huiusmodi cum purpura & infulis sui, in Urbibus Christianis diu consistentibus, non tantum inlicitum quid moliendi ansa praeberetur, verum & sola ipsorum praesentia diutina ante ora
Ecclesiarum & fidelium Vrbium Chri tianarum &Metropolitanarum, veluti princip s Karthaginensis aspectus defoedaretur, & quasi religio contaminaretur, cui rei praestat aliquod argumentum canon. o. Cod. Africani. Tria certe hinc notanda sunt.
Primo, Sacerdotum cura ludos exhibitos, de quo plene docuit Paralition. Secundo, ludos illos in M tropol tanis Vrbibus veluti Carthagine editos, quod praeter hanc legum docet l. t T. & d. l. IIcl. Apr. de D curionibus. 1eptio, ex hac lege coniuncta d. l. Ires colligi posse videtur & tempus huiusmodi editionum. Nam cum 2 l. '. 7 . iubeatur Sacerdotes, qui propter Pompam illius diei Carthaginem conuenerunt, intra quinque dies redire ad propria , hac vero lege iubeantur intra diem scalend. Novembr. recedere: utique mense Octobr. & quidem extremo VII. Kalend. Muembr. ludos hos exhibitos colligitur. Secundo capite huius leg. Loca sacris Gentilium deputata & reditus seu annonae exinde priuatae rei sociari hac leg. iubentur, pariter ut L is'. fustr. Exceptis tantum iis, quae aut priuatis aut Ecclesiis a Principibus vel etiam a se ex his donata fuerant. Qua parte plurima obteruanda sunt. Primum certa loca , Templorum solemnibus sumpti hus dedicata fuisse, de qυo docuit plene Parasition. Secundo, memoratur hic Gratiani constitutio, qua loca illa templorum priuatae rei sociari inissa fuerant. Et vero Symmachos relatione ad Valenpinian. & Ambrosius Symmacho respondens, & Orat. funebr. de obitu Valensiniani, id ipsum de Gratiano testanius tur. Tertio, loca seu iura templorum nonnulla priuatis, nonnulla Ecclesiis a Principibu3 concessa obseruandum e: f. de quo monuit quoqae Parati- tDv pleni : e. in arto, inquirendum est, qui sint Irediemi, qui Derisopsori, qui loca quaedam eiuscemodi tenuisse dicuntur. De his id Primum tenendum ein, & ex hae quidem ipsa lege, suisse hae enomina Prosessionum quarundam Gentilitiarum, id est, Corpora seu collestia paganae superstitionis quaecla ira. Secundo, ex hae lege discere licet, eos quaedam loca tenuisse, Dbolis vel sumptibus deputata. Dboliν, inquam: pro quo iam olim restonendum monui Dotta, seu epulit, quod etiam Marcilius coniecit in Sueton. cap. I. Vespas quod exinde amplexati nonnulli. Dolis inquΑm, quomodo& apud plinium ob. u. est s. t. dedicationis te si
ines dicitur epulo celebrar , quae lege tr. & N. Apr. conuiuia & festa conuiuia dicuntur; de quibus vi ad in L rn supr. iam dixi, ita & Prudentius lib. I.
Iuno etiam, inquit, Niebri de mense
Auspieiis EPULIS UVE SA CR IS, quas in eis
Heu miseri, sub honore agitant, σgaudia ducunt. F sa Kalendarum. Minutius Felix cap. II. Conuiuia colimus sobria, nee
enim indulgemus epulis Mu conuiuium mero ducimus.
Epulas, sacrificia, ludos, serias festis diebus ins
rit Macrobius Siturnat. lib. I. cap. 46. Sane sumptuosas collegiatorum epulas suas Ie Varro refert de Re rust. III. a, Isi. Cosi glorum, inquit, caenae innuis merabiles incendunt annonam. Et Tertullianus alioquin de cornis pontificum Saliorum & eiusmodi siescribit. Saliis coenaturis ureditor erit necessarius, Herculanarum decimarum re polluctorum sumptus ab Eurii supputabunt, laturus, Dionysiis, mysteriis Atticis coquorum delectus indicenture ad fumuraseaene Serapica Spanteoli excitabuntur. Recte igitur epula re fumptus hic coniuncti fuerint. In veteriis bus quoque inlcriptionibus frequens memoriae Epularum, etiam ex teli amento, Ob dedicationem datarum ciuibus vel aliis. An potius admittendum, quod non nemo tentauit, epifinitis, id it, via
ticist Non, Sed ephodic. υπερ των ἰερων, dcc. Neque quod al us Oholaii sumptibus deputata equasi hoc sit . quod Symmachus queritur m relati iaone, praedia Vestalibus deputata & fanis, prosa nata transiime in mercralem nilium B A I VLORVM. Igitur hpulis & sumptibus, id est, conuiuiis deludj . Haec enim duo tantum de rit oris Gentili liis At paganis aliquandiu relicta fuere, ut uincoit lex 17. fur. & cum ea quoque superiore leg. prohibita fuissent ab Honorio ι .s r. . am OH E Iem
plorum ad h. ic destinatae, simul detrah .uula. De nique ut hac lege opule dc sumtus uiriguntur. ita superiore leg. conuiuia & solemnitates, ad est Iudi. posset & haec vox alio Praduci, ut scilicet ndiceniatur sumptus, qui fiebant in ipsam Uendropli Uriam r& sorte Ephomiis leget quis, q aa si dicas an Humeriis feros Batulos Deorum ela arborum.
Sed tamen tueri possiimus Sc vulgatam hactenui,
Ephotti, qua voce indica δε videantur sumptus annui, seu totius anni: ἐφ ολον ενιαυτον, ut Εφολια generaliter ea omnia sint, quae in annum fermes blidum, integrum usum praestant & conduntur, ἐῖ' ολον ενιαυτον Θησα/ρι αενα. Nempe ut ἐφημερα seu εοημεριοι, sunt prodiga, τρωξιαρε, quae statim & in dies prodiguntur&absumuntur,&άΘησάυρισα, sunt ἡ vi επιμηώα, epimenia, quae in singulos menses parantur, quae apud Cassianum lib. . Insit. cap. aa. Menomenia, ita εφολια
dicta videntur, quae non momentaneum unius diei, seu diarii, verum omnium anni dierum usum praestarent; Graecis nempe ολον dicitur solidum omne,
seu uniuei sitas alicuius rei, tum in re nummaria& quantitate, ubi notum est ημιολιον & ἡμιολια
substantiue, & συνολον pro uniuersitate alicuius rei) tum & in ratione temporum & Proventuum. Et vero haec vox ipsa hic tenenda, tuendaque vide. tur: in hac inquam Honorii constitutione ad Amia. cam pertinente. Vult igitur hac constitutione Honorius per Africam rei priuatae Principis sociari loca, sacris Gentilium deputata quae aIioquin loca templorum vocantur, tum L e . sa. sup . de Peri-