장음표시 사용
391쪽
satisfaciemus. Scribit igitur prius derivandum, postea reuestendum: quando ala inflammationum principiis fuerit impedire fluxionem propostum : des remque inflammationis comitem mitigare, suam hanc opinionem ex Hippocratis contextu desumpsisse profitetur in libro leno de morbis vulgaribus, cui aes loci in superioribus libris mentionem iecimus. Praecipiebat enim ille, doloris causa proximum uentrem esse incidendum. Interpretatur Curtius , proximum uentrem. J idest uiciniorem locum : ita ut si uena sit incidenda pro doloris mitigatione proximam secare venam debeamus: .s purgandum eadem de causa tentanda est purgatio per viam proximiorem : ut si exempli oratia, intestina crassiora multa bis aut uitrea pituita plena colicum des rem concitauerint, proximum ventrem cligemus purgando, ut in cientes Histeres aut modi nos, aut acres, aut etiam utentes purgantibus medicamentis. FPerinde etiam res ipsa habet in pleuritide. Nam ascendente dolore, iugul ramolestiam inserente,prscepit incidendam esse uenam in cubito lateris aLad coloris usque mutationem. At vero descendente utendum peplio ad expurgandam materiam per viciniores particulas, ut ex Galeni comment tione decima libri secundi, se . libri quarti de ratione:uictus in morbis acutis colligitur: ex quibus certissumim indetur proximas venas eligendas: ati hoc fit duntaxat in derivatione, non in ipsa revulsione. Suam hanc luerem non solii in hisce locis Hippocratis,& Galeni conficinauit, sed etiam ex ali)s eorundem aut horum, ac praeterea Avicennae. Hippocrates primum de utroque agens remedio proponit in serie orationis Denuationem Reuulsioni, Verba sunt hac sexto epidemiorum sectione secunda. Deriuare , cedentem Greuestere statim, resistentem credere. J Galenus vero hunc innarrans comtextum inquit. Ad Deriuationem consequens erat subinterre. Reuestere, repostea docere , quomodo quis optime iacere possit Reuulsonem. Hippocrates vero praetermisit dicere Reuellere,& statim peruenit ad illud, quod est cognitu utilissimura bene uolentibus retrahere humores , male irruentes ad aliquod membrum. Non enim oportet semper insistere in remedi, r uulsuis, sed interponere aliquod tempus vacuum, eorum quae retrahant, ut humorem iam firmatum, qui ad patientem paniculam iam denenit se mi permittamus. Nam in ipsa permanens particula dupliciter molestiam inferri
partim quidem sui multitudine extendens, partim vero sui qualitate tristitias inserens. Si autem permittes humores, qui ad particulam peruenerunt secerunt liberabis ipsam particulam a dolore,& iacilem eam facies reuulsuis auxiliis, & non amplius super ipsam propter dolorem particuis humores irritam tem ad fluxum, quem a principio non recte fecerunt 2 ex hac Galeni verborum serie colligit, prius ex panicula phlegmonosa vacuandum esse sanguinem, ut dolor non iaciat particulae negotium; quam reuellendum. Porrb hoc
fieri non potest, nis quispiam prius luatur Deriuatione. Postremo ide comprobat authoritate Avicennae, qui in quarta sectione primi libri non semel inquit. Cum ad longinquum trahere volueris dolorem prius seda. J at uerm sedatur dolor illius sententia incidendo pinximum ventrem, quod ad s iam pertinet Dinuationem. Haec in summa Mattheus Curtius opinatus est.
392쪽
LIBER OCT. AVUS. . in REVULSIONEM NON SOLUM FACTAM
venae sectione, sed etiam alijs remeciis, propon udam esse Deriuationi , quando Hroque indigeamtis rem dio contra Matthii Cumtis opinionem.
ῖ Eii, quam aberiauerita uia Curtius, nunc desnostrCmus. Ostentsuri quidem sumus Reuulsionem prapon dam esse Deriuatim
ni, rnon solum quando vinae sectione uti inque exercemus rem idum, scd etiam quando alijs remcd.js fieri contingat. Verum docere antea uolo. qusstionis huius, qua inquiritur, utri in Do riuatio debeat praecedere Reuulsionem, sensum duplicem existere : unus est,. virum Deriuatione aliquando utendum non praecedente ReuuTone: ut putiquando sola indigemit, Deriuatione. Alius voro sensiis est, quando utraquci indigeamus ,utrum derivandum sit prius, postea re kndum. Prior equi dem sensiis citra controuersiain omnem verissimus est: sccundus auicni fals sinus. Glendamus utrunque. Ponamus morbum es quem ab exigua fiuxi ne originem deducere, coi pus non esse plectoricum: aut etiam materia ipsam. C pro maiori parte iam in astutiam partici iam confiuxi G: tunc certe reuellen ti non indigcbimus auxilio , scd sola i,si derivatione honianem sanabimus Atque, ut de materia notissima stimo se institutiis, nolo a pici ratide disco dure, de qua ille pariter tractae .iSi exigua suerit, Mnignaque inflammatio. taxio haud uehementer irruat, quis dubitabit aeginium non indigere auxi lio reuellenti Addo nequς etiam indigere tu acuatione per . vcnae sῖcii oncri iustituta. Idcirco solis fomentis agrediemni curationcm Hippocratis consile tudine libro se udo de ratione uietus in morbis acutis, Maxin .e periculo sum esset adhibere somenta istatim incipiente pleuritici, corporeque exasta die plectorico: quoiaram 3tagna fieret attractio ad locum afluctum. , morbusque periculosori Wis fomentorum tunc accommodatus est, quando multitu. Gocvacvata est, fimo. sie ymplius impetum non facit : tunc enim dis turda D est materia insensibili quoddam modo, in phlemone contenta : qi:ae res si non succedat, opus est , ut ad derivationem uenae sta ione factam accedamus et quemadmodum diximus an curatione Pleuritidis. Qitae Deriliario sit ex l hiebotomia erit Cluti cubiti. Qisero in supradictoruiri confirmationcm Hyp cratis & Galeni sententiam quandam inrefragrabi cin, ut sic loquai: qua uterque author asseuerat in pleuritide non scir: po ccnventae uenae secet: cire. Hippocratri sentcntia est libcu suxto epidemiorum . tali bio de humoribro iectio
ne tertia textu trigesimoturtio, ubi est. Imped mentum it l, qui cri erua ex
putant.Tempus anni, Plax tisau: se .l i si I epus anni, Pleuritis , ac Tuius
aliquando impediunt utarae Rctionem. Galinus in commentario in t lanatimnem confirmat bis verbis, Nementia horum verborum cste haec videtur adhibenda:u usu mentem ad , qtu sanguinem rapuitata utrum lanetuis. nut Mus
393쪽
si sim vena: an se . Nam habita ementi sputi ratione vena eget omnL nno incidenda: sed sectionem prohibet anni tempus, aut pleuritis, aut bilis.JPaucisque interpositis ait. Quod vero ad Pleuritidem pertinet, esse controuersem uidetur: propterea quod si morbum attendas , venae sectionem postulat: ipsa tamen non semper id cxigit: nisi alia quoque adsint, quaecunque sanguinis detractionem indiciant: de quibus iam seph in nostris libris di meruimus. Interdum enim pleuritis placida est, & mitis e neque necesse est sat g rinem mittere: etiam si homo languinem expuat, sed aliis remediis ad pleuritidem accommodatis curare morbum prodest. J haec Galenus . Ex quibus sitis superque constat, Pleuritidem non semper uenae sectionem postulare , ut quando fuerit exigua,& benigna. Igitur quemadmodum non semper phi botomiam exigit: sic neque semper , ubr illam exigat , oportebit sanguinem Fmittere ipsius Guillhionis ratione: sed aliquando secta proximiori vena sui sciet derivare. Verum quia haec res iudetur mihi carere omni difficultate, accedo ad explanandam falsitatem alterium partis: si prius dixero ingeniosum Curtium non potuisse eum habere sensum: sipponit enim utriusque praesidi j
indigentiam, uulique derivationem in opere ipsam retractionem in contrarium praecedere: quemadmodum arbitror notissmuim esse omnibus illius uerba considerantibur . Huius igitur opinionis falsitatem ostensurus in hunc modo ratiocinor, de disputo contra Curtium. Id remedium quod statim in prima morbi generatione fieri debet: necessarib ipso in opere praecedit illud: quod post primam morbi generationem fieri debet. Atqui Reuulso fieri de bet statim in prima morbi generatione. Deriuatio autem post primam eius Grenerationem morbo iam inueterato : Reuulsio igitur Deriuationem ipsam debet precedere. Veritatem imioris rationis tanquam verissimam suppono.
Idcirco declaro minorem quo ad utranque partem verbis Galeni et quae de Reuulsione sic habent libro sexto epidemiorum sectione secunda. Dissimilas ait ) intelligamus appellari succos, qui locis incongrui . vel inepti sunt, ut illi sermo hae farte sit de prima assectus generatione: qui iubeat statim
ad contraria reueller J ecce ergo Reuulsioneni esse remedium, quod statima prima morbi generatione est administrandum. Nunc ueritatem secunda partis demonstro ex eodem Galeno libro quarto methodi medendi cui res to: ubi agens de ulcere defluxorio scribit lisc uerba. Quare si fluxio ad.
huc etiam .num Whementer stratur per contraria reuellemus, cum vero desierit iam, atque in ipsa particula steterit , p stabit derivare. J Rursus labro secundo ad Glauconem capite secundo, quemadmodum etiam alibi ad m, dum fitquenter, stripsit. Vtrunque r edii genus fieri per uenas communes : reuulsionem scilicet, atque derivationem: illam quidem humoribus deberi confluentibus, hanc uero confluxis in assectam particulam :&morbis inueteratis. Amplius de natura revulsionis est, ut humores trahantur, quo adleius fieri potest, Iongissime ab assim particula. Deriuationis uero natura est, ut deducantur per partes propinquas. Hoc stante sic argumentari pinsumus . . In principio inflammationis , quo tempore maxime humores con fluunt , longissime a particula fluxione tentata reuellendum , ergo non sum
vacuandi humores per panes uicinas. Videor hic ego mihi daumare, quis: . sint
394쪽
A sim dicturi . Nempe vera; eligendas esse iucinas parti as che non eas ,rae sitae fiat in eadein affecta particula: qiando mim 'ub ling a vena, inclinimus pro angnae curatione, tunc non secamus vicinas venas,s diu cadum
particula contentas: sc quando incidimus venam fomis ciolente pollera capitis parte. Addent tortasse oportere venas magnas incidere, non parias. Dcinde etiam in lanainquis parcibus fieri ditare ictitiis ocem cum lana cose .pota sunt, at in vicinis, quando aegrotant. Verum haec comi a Galinum , de usum artis apertissime dicuntur. Primum quia . venae sectio faeta in angina sub lingua, & in fronte dolente posteriori capitis parte, ac in haemorriolii-dibus in asinu nephritico, aliaeque elusii pdi, a Galeno inciduntur ratione
derivationas, quod etiam omnes admittunt mcdici unanimi consensu, neque
B dici potest eas sectiones proprie factas luisse in eadem parie: quia locus sub
lingua existens non est idem . ni faucibus assictis: neque haemorrohides de cum renibus, neque frons cum posteriori capitis pane. His addito deriti tionem esse ex numcro earum euacuationum, quae tinni in assecta particula, quemadmodum Galenus ait libro de humoribus sectione prima commenta rio decimolemo, hisce uerbis. Deriuatio est eiustum g neris cum euacuatione ,quae fit per eam p/rtem, quae fluxionem excipit. J & propterea addit parum .pollea. Fit autem derivatio ad uicina loca, reuulso ad conicula: ut si quid per palatum vacuetur ad nares derivamus: Sursum vero reuiali mi diibi vem de ratione curandi per ueni sectioncin capite decimosexto ait. Incipientes phlegmonas reuulsu uacuare oporael: ubi vero amplius non taxe C rit humores vacuandum , aut ex eadem affecta particula: aut ex uirina. J ex omnibus hisce locis, ali que euam quam plurimis , qt os gratia breuitatis omitto, colligere est Galenum distinxisse paniculas uicinas a particulis phlegmone obsessis. Praeterea, naturai derivationis non postulat, magnas incidi veras, sed vicinas duntaxat: qus aliquando magnae fiant, ut in pleuritide comtingit, aliquando paruae, prout contigerit: Micirco non est initiale magnas venas incidi pro derivatione perficicnda. Somnium etiam est, quod dicant, in sanis corporibus obseruandum doerctum de reuulsione ad partes distant
est enim libro septimo , libi declaratum a nobis easdem venas r tione praeseruationis, & ratioue curationis incidi: sid hoc subterfugium esse Galeri Iocus ostenditi libro quatto methodi capite sexto , in quo docet ra-Dtionem curandi ulcus, cui fluxio coniuncta se . Quod si dicerent Galenum, ibi non agere de vacuatione facta per uenae sectionem , sed per pharmacum expurgans: dicerem neque hoc aliquid valere , quia idem author haec habet verba. Quod si id quidcin didicimus ab eo in uniuersi in , quod dum fluxiones iniciu habeat, reuellere expediat, cu vero restiterint in assecta paniculaeuacuacio,vel ab affecto loco, uel qua proxime uicino mollienda est: in promptu nobis est, ut in praesentiariun de sanguine etiam mittendo Timocinemuri inter initia hoc a remotis sic agendum, demum ab ipsa ut rata Imrtic ira. Possem pro confirmatione huius rei alios, quam plur . in medium assc - re locos, verum quia hi suificiunt in re ineo iudicio) satis amniiussa, ab ulteriori explicatione superscdendum cc M. Statuamus itaque phlς tomiam iactam gratia Reuulsonis scruper I cedere cibere eam, quae sit Deriuatio. . . ci V u i nis
395쪽
nis eausi: quando utraque indigeamus. Supporiamus quinetiam hoc in UL Euellum habere ueritatem in omnibus remediis reuulsi ijs, atque deriuatili Qui affectus renum, ilicstinorumque, & cerebri manisestum faciunt. Reu Llimus nephriticos assectus tromitu primum concitato: Deriiramus per aluum. . Intestinoruin morbos reuellii mis uarnatione facta per superiores partes: ac
etiam frictionibus manuum, ge deligaturis, & calefa tombus. De tuainus autem per uessicam. Cerebri assectus auertantur purgatione per aluum facta.
derivantur per palatum, & nares: idem de reliquis sciuiendum est.
. rationibus satisfacicndum sit. v caput XXIX.
EO M vi Tua modo, ut auctoritates, quibus firmissime inhaerere uidetur Curtius, explananemus: ostendamusque potius oppositum , quam propositum ex illis deduci. Primum omnium, qua rationc preceperit Hippocrates , d loris causa proximum incidendum esse uentrem , libro septimo declaratum a nobis fuit contra medicos recentiores. inod uerb attinet ad alium locum, uid tur mihi colligere ex ordine uerborum, qui posita sunt in oratione , rem diorum in executione ordinem deduci. Id enim in potestate constitutum est
authoris; cumuli unusquisque aut pNponere, ut postponere prout illi magis G placuerit. Rem sie habere ostendit locus Galeni in explanatione Hippocrati; libro sexto de morbis uulgaribus sectione secunda cum inquit. Qifae dicsmis a sunt, si sursim delata repant, deors im , soluere , di contraria etiam huc: ut capitis purgatio, uenae incisio, quando non temere detrahitur. J Galemis in fine illius noni commentarii inquit. Verisimile autem fuerit&contraria ab ipso in huius inodi sensum dicta esse. Superius elatos humores de creatos affectus ad inferiora statim ab initio retrahere conuenit: & contra ria his deinceps facere: quod est a loco uacuare: ut in capite posteriora capitis dot litem recta frontis uera incisa iuuat, qui locale remedium estJ Vides hic ab initio reuellendum esse Galenum precepiste , cum dicit si perius latos humores, se creatos assectu; ad inseriora statim ab initio retrahere conis uenit. Pol a merd accedendum ad iplain derivationem, cum dicit. Eicontraria his deinceps tacere. J declarans ueris quomodo deritiatio sit contraria
his . ait. quod est a loco uacuare. J Vertim pr termissa hac ignobili argumentandi ratione, perliti tremus quaeso diligenter sensuin uerborum Hippocratis. Inquit enim. Deriuare, Cedentem reuellare statim. Renitenti cedere l rationum modos ad succos perta nentes hic docere incipit , de quibus hoc ybro es bi accuratius pertractauit. Modi sunt duo. Dermacio ,& Reuulso
Deriuationem sane nuncκpare consueuit Hippocrates , ut Galenus ait in eo commcntarὶo , quando succus aliquis vacuationis indiget: neque per conu
nientem regionem fieri inciperIt: ueque tamen ualde procul a conuenientuncque ad remouatinum locum: ut si per lata; yias crure tentaverit vitiata uo
396쪽
Asca, aut renibus tunc enim per aluum derivare satius erit. Q emadmodum etiam si per aluum fieri inclinauerit vitiatis intestinis. Contra enim in istis
succum eu cuandum ad urinarios meatus dirigatus. In Mulieribus vero nonnula luam ad veterum, aut e contrario interdum uteri proquisium ad urinae vias, ac aluum derivabimas. At si in aI qua id genus vacuatione uomitum prouocabimus, Reuiilsionem hanc nominat Hippocrates: ut si uomitum etiam retraxerimus ad uterum , aut ucsicam, aut sedem incitantes. De hac Reuasione locutus est clam do xit. Cedentem retrahere statim. J Merito quidem in eiuscemodi dictione d dixit. Retrahere statim. Jut fignificaret diuertis temporibus utendum esse Reuulsione, atque Deruratione . Haec enim nunquam utilis est, nisi cum humores, aut omnino, aut maiori ex parte confluxerunt: D Propterea Galenus alicubi dixit inueteratis assectibus iatilem esse Derivati nem. At illam statim morbo demiatiorio incipiente adhibemus: ideo dicite Retrahere statim. J at quando dixit. Deriuare I non addidit illud statim. I quia sciebat in principio minime conuenire. Auxim praeterea fictrinare Curtium non siisse assecutum sensum verborum Galeni in commentario octauo Huldem libri de morbis ulgaribus. Quoniam Galeni intentio fuit ducere non semper in remedi;s reuulsoriis insilienduin, quando fluxionem intercipere in animo fuerit. Sed aliquod interuallum intermittendum ratione viri tu, faciliorisque vacuationis faciendae gratia. Qui enim omni tempore, nullaque interposta mora reuulsorijs inhaeret auxilijs, hic duo mala facere uid tur mihi, unum cst, virtutem maxime reddere imbecillam ex continuis v C cuationibus. Aliud quod strat materiam in phlegmone contentum in ea impingi admodum ueheinenter. Atque ubi impacta fuerit, multo deteriore det postea curatio. Qui vero adhibet aliquod interuallum inter una, aliamque reuulsionem,hic quidem nstaurata vir ute facit delatos succos ex phi ginone extemi in viciniorem aliquempiam locum : seque liberat partem a dolore, fluxionemque mitiorem reddit: atque ita postea luco licebit nobis ii ita uti reuulsione. Vides igitur eum locum nihil prorsus facere Curtio. rerum quod attinci ad Avicennam, non possum non admittere illius sentemtiam, quam superioribus libris fuimus interprStati. Et certe mitigandum esi se dolorem cum ad longinquum trahere volueris, s quispiam admiterit: quid propterea habebit ingeniosus Curtius, quo persuadere possit Durmatronemo in opere praeponendam Reuulsioni e Cur enim dolor antea mitigari non poterit praesidi js vere anodinis, quae parmorica nuncupantur3Neque enim Deriuatio sola dolores mitigat . Pluribus hic agerem, nisi manisulam fecisscita sententiae huius veri
um: Quamobro cum de hoe argumento satis via . .:
Mardixiste, nunc reliquum est, ut de i
-ι . . . M.t aliorum praesdiorum ordine . '
397쪽
ssimn: Vena sectionem, pure tisium Drad. 'caput XXX. I aliquando venae sectione,& purgatione indigebimus, est perpendendum quem in horum usu obseruare debeamus ordinem. Prunum vero supponere oporἰet, quid horum utrunque indiacet: quoniam ubi indicationes erunt de utroque praesto exu cendo praesentes: ibi etiam sese offeret uniusque neccessitas.Quid itaque venae se Ilionein indicet, ut vacuatiuum, quid ut Derivativum; reuul Fsuumquae praesidium demonstratum a nobis fuit libro secundo . Quid vcro indicet purgationem docuimus libro primo de ratione purgandi: atque nunc quantum pertinet ad hanc tractationem breui epilogo complurumur. Pu eatio quemadmodum etiam venae sectio duplici de causa instituitur : tum ut reuellamus, tum etiam ut euacuemus. Reinissionem indicat velicinem , m aque fluxio humorum, qui a sanguinis natura distincti sunt in hunc mo. im vomitum pinvocantes ab intellinis reuellimus et alaunique mouentes impite mercimus et iluxionem a capite ad pulmones acre medicamento ex Thapsia limoque columbino capiti imposita reuellimus Galem prae pio quinto methodi medenda: vicera fluxione malorum humorum tentata v
ganti pharmaco in contrariam pariem retractione iacta , sanare solet in Glanus quarto methodi medendi capite sexto . At si proposita non stexalta revulsio, sed Deriuatiua , hanc ipsam indicabit assecti pars Iciliori
fluxione tentata: quatenus per uicinas partes auertere humores uolumus: v
sca laborante fit in alio per uterum, & per aluum: cerebro laborante per pala um,& nares. Caeterum purgationem pro uacuatione institutam indicat Ochochimia, non quidem sinplex: quia, ut multitudo simplicitur, de ab late tanpta non indicat phlebotomiam , ut Galenus contra Meno .um diasputans dicebat quarto mGhodi medendi capite sexto, ct passim alibi sic purgatio non indicatur malo succo simpliciter , & absolute sumpto : Verum mus est, corrigi non posse lenioribus remediis: tunc enim ad purgationem accedendum: igitur indicatione hanc praebet magna caci chamaa, quam no II que inaedia, neque frictio, neque balaeum, nequc aliud id genus leue presdium potest corrigere: aut etiam ouae in praesentiarum parua st, sed editissima praebeat indicia suturi magnituainis: quoniam non solum quod praesens est, sed etiam quod futurum eit i diligenti medico debet coplisapiam . ILIud vero vel me tacente constat essu verissimum , purgationem unicuique malo succo accomodandam, idcirco considerari dinet, qui nam humores co Gruentur: nam in quibusdam bilis flaua, in aliis atra, in alijs pituita, uulserosum excrementum facit negotium: Hendum ig)tur phlebotomia , de purgatione simul quo lo multitudo si. nul cum cachochimia connectitur, motruria sanguinis sim it cum malorum humorum moria: aut assatam facto , aut paul tim genito. Hae summae sunt indicacioncs in hac materia cosiderandae.
Hing ordinem expendamus. C A CH
398쪽
ante Hrga iam e se, quam ad ipsam Phlebotomiam
Ousrna uoux etiam atque etiam situs est, in quo eaeocumia continetur: Quaedam inam in venis continet ir: quaedam extra vena, : Rursus huius ipsius differentiae dul: nam alia ri sidet in prima regione corporis: alia vero in habitu corporis, aut in alia determinata particula. Pro varietate locorum varius ordo est decernendiis: si enim in prima regione com nentiar: siue in ea solum ad-B st: siue etiam simul in venis requia haec obseruanda est uniuei salis, nempE .
ut prius illam expurgemus, quam ex vcnis qurcutiam moueamus: qui enim saeus operari voluerit, hic ot Ania coniundit non sine magno aegrotorum i commodo. Humorum quidem π.tia in varias corporis regiones contenta , sic debent ordanate curari. Ventriculi, melcnteriJ, intestinorum, lienis, i canorisque omnem ampuritatem statim expurgare debemus. mox exinanire vcnas maiores ope praecium est. Tertio corporis habitum. Non autem ξ contra, qui enim primum molem corporis vatiosis humoribus resertam eoacuare conatur, anteaquam ex venis aut multitudinem, aut cacochimiam ducat:
has ipsas euacuabit antea quam primam regioncm expurget, hic inquam omnia confundet, coinquinabitque maxime corpus, non expurg bit. QuamobCrem statuatur hic tanquam uniuersalis , & nunquam violanda lex. Eadem etiam ratio teneri debet, si non solum in primis venis , sed etiam in mai ribus contineatur saccus malus: hunc enim nunquam tuto uacuabimus: illis antea minime repurgaus . Ex quibus etiam patui, quod si eadem nec stas adiuerit phlebotomiae ,& vomitus, oportere prius uti vomitu. Cuius rei alia afferenda ratio non est ab ea, quam sipra diximus ex locorum varietate desiimpta. Atque ex iis, quae silpra de corporum priparatione declarata sunt.
Supposta igiair huius rei veritate, est dubitatio, quid apendum, si postquam primae venae fuerit expurgatae: in maioribus uenis duplex adiuerit assectus . nempe Cacochimia & picnitudo: utra prius debeat uacuari: an scilicet prius illa sit purganda, an contra hac prius sic uena vacuanda: de qua re mi GD dicere aggredior. - d
plenitudini coniuncta ex Avicenna sententiae , O qua dubietariones sese ossierunt contra eius. visionem.
venae sectione, &ori dii lioue opus fuerit, veluti ueratro, deat is valentibus medicamentis, itinc uenae sectione incoandumen. Hoc enim est Galeni priceptum in commentario in Iubium H nocivis de morbis populariter grassantibus , uentri sanc
399쪽
one xalde consonum. Itidem si cum sauguine pituitosi humores ni vi sint. EVbi tamen viscidi ,& crassi tuerint, sor an venῖ sectio eorum crassiciem, &Ientorem augebit : qua re eo casu ab alui ductione incipiendum erit. Et visum natim proferam , si humores aequales inter se fuerint, propone sanguinis pisionem, deinde aluum deiicias. Si vero inaequales, prius humo in exurantem educas, donec ad aequitatem deducanc: deinde Anguinem mittas. JE c ille. Cuius opinio in hi sce propositionibus consistit. Prima , si purgandum valentioribus medicamentis, Ze sanguis mittendus est a Phl botomia curationem exordiri oportet secundum Galani sententiam. Secunda idem faciendum si pituitosi humores cum sanguine fierit permisti: at si viscidi, &etasii praeponendain purgationem. Postrema si squales fuerint assectus a venae sectione exordiri: si in quales a purgatiore oportet . Venam quia lisc Edpinio nonnullis mcdicis haud mediocriter disiplicet, at ramus hoc loco iulorum rationes in medium, ut tandem valeamus in at duo negotio veritate inuenire. In primis obijci ut contra Avicenna hoc modo. Que ordinem habet reinediu uniuersale ad particulare: eum habet purgatio ad uene sectione: atqui uniuersalia remedia continuo praecedunt particularia: phlebotomia igia kr p erub erit ptae taeda purgationi. Assumptio uerissuria est quandoquidem phlobotomia est univorsalis vacuatio , ut eam etiam definit Avicenna: purgatio verb haud recensetur uacuatio ex qua omnes humores ducantur. νse undo argumentantur. In omni curatione regulari ab ea exordiundum est vacuatione, quae tutior,& facilior existit. Atqui venae sectio multo tutior , atque facilior est purgatione: illa igitur erit scmper in opere propo- Gnenda: maior est vera ex communi omnium sere medicorum sententia: minorem vero de larauit ex proposito Galenus libro de phic tomia aduersis Erasistrareos Roma degentes, & libro secundo de ratione victus in morbis leutis: noritie pluribus eam comprobauimus propostionem libro primo h
ως tractationis. Tertia illorum ratio sic habet. Inter euacuationes ea debet priponi , quae plures utilitates impartitur : eiuscemodi autem in phte Amia in relatione ad purgationem; ergo phlebotomia esie praeponenda. Assumptum nemo quidem inficiabitur: quia illi remedio magis incumbenditi: ex quo maior utilitas speratur . Minor ucro piobauir. Quia phlebotomia ebnuenit tam ubi adest muli tudo, quam ubi non adest Galent testimonio li bro quarto methodi capite sexto. At pharmacia conuenit duntaxat H. . in malo succ0 . . Praeterea in hoc reprahciadum , qubd dixerit hane Hippocratis sententiam essu et cum nunquam illi repe- , tierim hoc fitisse ab H ppocrate dictum: addideruntq; etiam nonnuIli neque Galenum aliquanta pr. nunciasse phlebotomiam praemiuendam pu gationi. Hic potissima sint, quae commi et V V .hi HV m Avicennae sciri tum oblis V
400쪽
dum sit ex auliaris sententia: qua omnes dubitationes contra uisennam duacidantur .
X ae a Trousia magnae hesus dissicidiam scri orus, ori precium me iudicaui facturum, s rem per capi ta dilucidauerim, sic enim mult4 Deilior euadet explanatio . Morborum igitur nonnulli ualidissima postulam medicamenta expurgantia: ut hialeborum utrimque, colloquintidam , peplium , atque alia id genus quamplurima. Quaedam vero contra mitioribus gaudent prpidiis . It que pmponamus nos aliquando indigere phlebotomia, ac simul ualida purispatione. Tunc semper phlebotomia erit ualido medicamento petoponenda . Cuius rei alia in medium affcrii ratio non potcst, nisi quod semper a leui ribus remedijs, exordiri conuenit nisi aliquid sit, quod ordinariam curandi rationein impediat atque sensim ad validiora fieri progressus debet. Purgatio si quidem facta valido pharmaco multo ves dior est, x vch mentior quam sit euacuatio facta per uent sectionem. De qua re Galcni authoritate mutita superioribus libris diximus. Avicenam velo sic interpretandum esse eius vota manifestissimum faciunt , quae sic habent. Vehat ueratro, & aliis valiCdioribus medicamentis. J atque licet in antiquo contextu dixerit hane extuisse sententiam Hippocratis, tamen in codice nouo aliter a Gratioto lcripuiminia eniimus, cum aerat. Hoc unum esse ex praeceptis Caleni in comment rijs libri de morbis uulgaribus . Asiem ramc locum ex libro sexto Epid mi orum sectione prima , commentario aurem quinto , in quo exponit haec Hippocratis verba. Iuvenes veram purgare, poplitem incidere. j Veratro
quidem expurgare inquit Galenus si valde antiquus affectus sit, & ceu uetabus ut ita dixerima ex ludendus. Ad huiusn.odi enim morbos uerario
utimur: vcnam autem caedere , tibi sanguis multus, aut crassus in uenis isti
det. .Quod si utrasque auxili, idcm hcmo crus habuerit , a venae sectione incipiendum esse notismum est. J Haec ille, qui nostram opinionem apertis Psime confirmat. Idem etiam habetur in libm de renum afleetitum dimoti ne di medicatione: qui l ber licet non sit Caleni, gisci tamen authoris est, atque ut ego sentio) minime contemnendi. Quae hic dico satis manius m faciunt aberrasse non mediocriter illos , qui dixerunt hoc pr emim apud Galenum minime in iniri: Certe quod attinet ad Hippocialem nihil habeo
quod asseram pro confirmatione huius decreti: nis dixerimus am iis vobis, I bro quarto actorum . Nam uenae sinio in his praeferenda uenit. c. I id cxplicare uolitasse: quod satis rationa coῆnum est quia uenae Letioncin ante purgationem admittit in mordis , in quibusvindigettitis inroque remedio.
At uero si leuioribus presidiIs expurgantibus indigeat a tus et hic piopo nenda sunt vens sectioni ob eandem causam: nam Phic metua illius rem