장음표시 사용
171쪽
e Notiones hereditatis & bonorum possessionis infra explieabo 33. DAXI. & DLXXXVI.
Hereditatis petitio sa), quae ei, qui legitima
solemniter , iniuste tamen exclusus est, comΠe
a ' Vid. L. g. 8. L. xo. ar. F. h. L. 17. F. 2. D. do inus rest. L. xo. pr. D de B. P. contr' tab. quae te docebunt, qu relam hane hereditatis petataonis speciem esse. b Dieitur haee actio querela ; Hoe enim suco opus erat ad tegendam iniuriam , quae manibus paternis hac ipsa actione inserebatur. Insimulabatur namque testator dementiae , atque ita ex eapite hoc , quod furiosus testari non possit , rescindi testamentum petebatur. Egregie hoc explieauit BYN. SH ECT OU. II. Ιχ. p. III. Humanius omnino videbatur conqueri iniuriam a parente factam . quam apertis armis dementi occursare. Amicos enim atque sanguine iunctos, si euius inhumanitatis alter alterum postulare volebat, querela. voeabulo usos este , Vossius Inst. Orat. I. s. a. docet. Item, que Ca CERO pro Rege Deiotaro e. s. inquit : Luanquam cui inauditae sum eum Deiotaro querelas luaest Nunquam tu illum
auosauisti up hostem , sed vi amici officio parum functum. e) Notionem legitimae & inossietosi testamenti infra explicitam inuenies II. DXXXII. & DXXXV.
f. CCXXXVIIII. REI VINDICATIO est actio realis , qua
dominus , contra posse rem rei suae , agit ad
') Rei vindieationem & originem & nomen debere antiquo vindiciarum ritui, extra dubium positum est. VINDICIAE autem nihil aliud erant , quam concertationes actorem & reum inter . de ultima , eaque praesenti possessione. Violentiam imaginariam , deiectionemque reserebant. Vid. ge his Sis N Ius da Iudic. pop. Rom. L. I. e. 1 I. 3c B. Dn. H E IN ECCI us m. Rom. L. IIII. tit. 6. s. 14. Plura in hoc compendici frustra quaeris.
172쪽
9. CCXL. PUBLICIANA a) ACTIO realis est, compe Lib. VI.tens bonae fidei possessori, adueris infirmiori T. x. iure possidentem b , ad rem sibi restituendam. a/ε p
a Hanc actionem PVBLICII Praetoris arti debemus. ε. 4. I. de Act. . Praetores enim aequitatis statores erant summi,
iustique atque iniusti praestigiatores. En specimen egregium sRei vindicatio actio omnium dissicillima erat. Probandum enim non solum dominium vindicantis , sed & auctoris eius. Immo amiserat emtor bonae fidei emtam rem saepe , antequam legitimum usucapioni datum tempus impletum esset. Amissam rem qua actione & quo iure ab alio bonae fidei possessore repetebat λ Talis quaestio ad PVBLICIVM Praetorem
deserebatur. Hic petenti fictione eonsulebat, statuens vis. captam rem esse, quae non erat. Si usucapta erat, dominium acquisitum erat, & dominii consequens erat vindicatio. b) Firmius ius omnino est dominium, licet putatiuum, nugabonae fidei possessione. Sed hoc ulterius postea extensum est. Videamus casum: Emit heri Caius equum a non domino, ho/ie idem non dominus eundem equum vendit, & tradit Sempronio , qui eum amittit, apprehendente Lucio. Sempronio aduersus Lucium competit Publiciana , non Cato. Vterque quidem dominium non acquisiuit . sed Sempronius per tradi tionem in conditione usucapiendi constitutus est, quam factam fingit Praetorε .
Dominium utile a) rei immobilis incultae, sub Lib. VI. lege eam colendi, & annuum aliquod dandi, EM- T PHYTEVSIS b) ; Contractus vero Consensu a lis G, de utili rei immobilis dominio. sub conditiorie eam colendi , & annuum quid in agni- ρου auritionem dominii directi dandi, CONTRACTUS eartui: EMPHYTEVTICARIUS; qui praedium incula L θ' tum colendum , & annuum quid praestandum
a) Dominium utile definiam insta 3. DCXX. b) Emphyleusis dieitur a Graeca voce , quod itim est ae inserere , implantare ; Si eniim in sterili lando se-Ι s menta
173쪽
stitutivus pContractus censiticuI.
menta mittas, frugiferasque arbores eidem implantes , meliorem eum facis ; inde est , quod ICti hoc verbum barbara voce meliorare appellent. Vid. CALvIN. Lex. iur. h. v. &L. I s. f. s. D. de Usust. Scilicet, si qui hostibus erepti essent agri', hi , ne omnino inculti iacerent, militibus ob bene merita conserebantur , qui leuem saltim canonem in signum ἡominii reipublicae directi soluebant. Egregie hanc materiam prosequutus est BuRMANNus de vectigal. pop. Rom. Dicitur etiam emphyleuticatius eiuSmodi ager vectigalis, rubν. tit. D. si ager vectigal, idque ex ea ratione , quod Romani id, quod ex emphyleusi singulis annis penderetur , vectigal vocarent ι Item COELI vs Ep. ad CICERON EM VIIII. Lib VIII. agrum fructuarium appellat. se in Dubitatum olim iuerat, emphyleuticarius ne contractus locationis conductionis , an emtionis venditionis species esset, omnem vero scrupulum dubitantibus exemit Imperator Z E N o L. I. C. de iur. emphyt. nouam hanc consensualium speciem Conlii tuens , naturamque peculiarem tribuens.
Quicquid ab emphyleuta singulis annis in recognitionem dominii directi soluitur a , CANON
vocatur. a) Non in compensationem fructuum , alias Iocationis conductionis naturam indueret hic contractus I neque pecunia numerata exigitur , sed quaelibet res canonis vic em subit, vid. s. t. C. Theod. de canon. frum. L. f. C. de iur. em ytevt.
f. CCXLIII. ACTIO EMPHYTEVTl CARI A est perso
nalis , competenS eX contractu emphyleuticario,
ad id , quod omni modo exinde debebatur ).
Se. ad praestandam rem , in emphyleusin dari promiGiam , vel ad soluendum canonem &c.
Res corporalis a , ex re immobili, propria b alicui, singulis anniS praestanda, CENSUS, qui, ii in memoriam pristini dominii datur, RESER
174쪽
IURISPRUDENTIA DEFINITIVA. I 39TUTIVVS d) dicitur. ContractuS consensualis , de re corporali ex re immobili alteri singulis annis praestanda , CONTRACTUS CENSITICI nomine Venit.
a) Si quantitas , annui reditus erunt. Licet enim negandum non sit, & nummos corporales res esse, sicque, de in annuis reditibus corporalem rem praestari , videri ; non tamen d nummorum qualitatem, sed potissimum ad quantitatem respicitur; ipsa autem quantitas , nisi corporale relatum adhibueris,
b) Atque ita facile distinguitur census ab Emphyteusi. in qua canon praestatur in agnitionem dominii dilecti , atque sc de aliena re soluitur ; item a Rudo censuali , laudem tali, quaternato , Soldatae, Camerae . de cauena , in quibus omnibus fidelitas primarium characterem constituit. e) scilicet, dominus v. g. domum suam aleoti vendens adiicit pactum, ut quotannis qualibet die, Paschatis festum antecedente , gallinam albam , hancque in signum accepti a se dominii, emtor sibi offerat: Reseruatiuus census est; reseruauit φnim eum sbi venditor, domum suam vendens. d) V. g. Caius a me accipit CC. gorenos addita lege, ut ille singulis annis ex vinea sua vina , summam s. Ihalerorum exaequantia, vel intuitu vineae gallum Indicum praestet; constitutivus census adest.
f. CCXLV.CENSVS , qui contrario paeso tolli potest, C UUREDlMIBlLIS ; qui non, IRREDIM 1 BILIS dicitur. *. CCXLVI.
CENSUS , qui singulis annis secundum cer- ωμι tam Proportionem augetur , PROMOBILIS p --
dicitur. . tii. Germanice vocantur , Binien , quod a Germanorum voce ruti hen , i. e. per nates progredi, derivare voluit ACHTER h. v. originem hic census primam debet Iuri prouinciali Saxonico Lib. I. art. s . ibi legitur: Ser itinen
175쪽
Quantitas , quae domino directo pro consensu in translationem dominii utilis in alium soluitur, LAUDEMIUM ) vocamUS.
A laudare , quod est approbare, eo nempe . quod directus dominus in nouum vasallum . vel emphyleutam consentiat , hanc vocem derivare solent. Alias dicitur relevium , a Gallica voce relies, Germanice. vero , fel ni eth a seudo.
UTI est commoda ex re aliena ad necessitatem percipere a); ad commoditatem & voluptatem,
vocatur. M Ita HORATI vs Lib. II. D. L. v. I92. VTAR, O ex moleo , quantum res poscit, acerus T Pam. Non enim is, cui usus rei coneessus est . pro lubitu commoda ex illa percipere potest . sed status eius externus eiusque limitationes necessariae eundem determinant. Fusus haec exposuerunt ICti in L. I 2. s. r. 2. 3. 4. s.cte. D. de Uulo Hia.. Imp. r. I. eod. Cato scilicet , studiis in academia operam danti, utenda si coneeditur domus , is praeter musaeum , dc ad summum aliud , quo conuenientes eum amicos excipiat, usui suo accommodare nequibit conclaue , quum Sempronius, numerosae familiae parer, si eadem domus utenda ipsi daretur, tantum conclauium , quantum familia requirit; culinam, stabula , cellas &c. in suum adhibere possit usum. bin Frui plus esse quam uti, vel ex FLORO Hist. Rom. L. II. e. 6. perspicitur ; Is enim HANNIBALEM , post victoriam adeptam , Roma, urbe principe , Campaniam , ad irritandas voluptates instructam , petentem , victoria non uti, sed frui voluisse scribit. Non enim ad necessitatem , sed ad voluptatem is devictis occupatisque usus fuit. c Apprime ad hane rem Do Narvs in Prolet. Anisi TERENTir: UTIMUR fructibus rei. quae M amantibus saluo u
176쪽
IvgisPRUDENTIA DEFINITIUA. IψIssu nobis staministrantur . ABUTIMUR . quando disperdimus
vim is fructum p VSVI est ager, domus, ABUSVI vinum, oleur'o' cetera huiusmodi. Subscribit huic ULPIANus L. M. F. A. D. de Iurei. scribens: Sed si rerum, in quibus usuifructus propter ABvSVM constitui non potest. M. Diitinctius haec proponit
pLAWTvs Asin. Act. I. sc. q. v. 4. AR. Vbi illaee , quae dedi antes LE. ABUSA. κ& cΛTo de re rust. e. 76. omnem easeum ABVTI scribit. Alias abusus etiam notat usum in alium, quam in quem comparata reserat, finem. Cons. L. I'. ct 34. D. de Vsust.
3. CCXLVIIII. 'Ius re aliena utendi & fruendi USUS FRU- uisem VS , qui utitur & fruitur aliena re, VS i, FRUCTUARIVS dicitur.
Addit I M P. I. I. I. & P Α v L v s L. I. D. de Vsust. Saluarerum subsantia, verum , quum mutando rei substantiam re abutamur; s. praec. abusus vero e traria usui notio sit, superflua haec videntur. Sunt, quibus positum hic genus displioet, quique sibi persuadent , eo non satis usum fructum ab emphyleus , seudo , contractu colonario , dominio mariti in res dotales , antichresi &c. distingui, eaque propter seruitutis vocabulum generis loco poni volunt. Ast , praeterquam quod satis a te inuicem distent omnes hae notiones, attendendum erat, usumfiuctum non esse definiendum ex persona conc identis , qui eum non habet, sed ex persona utentis & fruentis. Vsusfructus ius est, si usu fiuctuarium spectes, si proprietarium seruitus. Conferri merentur , quae habent UINNIus ad s. i. Inst. de Vsu θ hab. &HvBERvs Prael. ad Ins. p. I 3 3. Quam latiorem alii, eam strictiorem suo definito, definiti nem dixit missa NE ACHIvs Disp. ad Inst. XII. th. s. idque vel ex ea ratione . quod quasivsumfructum non complectatur. Sed nec debebat. Fingunt alii usumfructum aliquem causalem, cum scilicet , qua re propria utimur & fruimur , sed nee hi absoluendi sunt a vitio contradictionis , quum dominii titulo propria res ad nos purtineat , nec seruire ea nobis Polli L. 26. D. M serv.
Ius, re langibili, fructus gratia, abutendi, Til . QVASIVSVS FRUCTUS , qui abutitur hac Lua sus. ratione re , QUASI USUFRUCTUARlUS est. fructui:
s' QUASI Vox similitudinem denotat. Similitudo autem
177쪽
quasivsusfructus cum usu fructu in eo eons stit . quod uterque utatur & fruatur re, ad necessitatem & commoditatem. In cosaltim aliqua detegitur differentia , quod qualiussi fructuarius re abutatur, sicque ex postfacto dominus eius fiat. Eiusmodi quasi ususfructus est vini v. g. quod aut ipsemet bibere, aut aliis
carius vendere possum , vestimentorum , hunc in finem legato- Ium , quae vendere , pecuniamque sub usuris credere possumus. Ita interpretanda est 3. 2. I. de Vsust. CICERONI s aeuo quasiusus fructus adhuc erat incognitus. Ita enim ille in Topicis e. 3. M TREBAT IvM: Non debet ea mulier , cui vir bonorum suorum qumfructum legauit, eeliis vinariis, o oleariis plenis relictis. putare, id ad se pertinere. Vsus enim non abusus legatus est ι Invalii ille vero eum tamen ante imperium NERvAE . docet L. 3. Θ s. D. do Vsust. ear. rer. quae Q. Oons
'in Vid. s. CCXXXXVIII. Interdum usus vox pro v fructu accipitur, vid. μυ. II. c I. CXVIII. c. 2. interdum pro Possessione , L. II s. D. de T. S. sed utrumque improprie.
f. CCLII. Ius a aedium cb partibus , commorationi hominum destinat is c), gratis . do utendi fruendi GHABITATIO est.
a) Improbat hoc genus inter multos alios Ho ToM AN Mus Obs iur. elu. Lib. I. c. 23. habitationem potius per locum, gratis alicui per se ad certum tempus , habitandi caussa, concessum , definiens. Desideras ineptae huius sententiae rati nem Dicam cam : L. I 2. D quib. mod usse. toll. L. ΣC. s. h. D de instr. Θ Ins. leg. I. pen. I. de cap. vim. habitationem magis in iure , quam in facto consistere dicunt. Vctum ad logomachias iuridicas hoc dissidium omni iure resero , duinius habitationis a facto s. habitatione distingvcndum erat. Vnde veto factum si , quod ΙCti habitationi na magis in facto. quam in iure consistere dixerint , reseram. IC Os Romanos raro in re alicuius altioris indaginis conuenire, noti sininum est; Ita facile euenire potuit , ut & circa n tuὶam habitationis deis terminandam dissiderent. MODESTIN vs cit . qui L. IO. D.
178쪽
de eap. dem. eam in facto magis , quam iure consistere dixit, seruitutemque arbitratus est, MARCILI vs usumfructum eam putauit , ut colligitur ex g. pen. I. de Q. Ohab. PAPINIA-Nv s , & cum eo ULPIANvS Iu L. I O. pr. D. eod. v sum eam . arbitratus est. Quodlibet horum ius est , & factum requirit connexum. In iure autem consistere M o DasTINo est, habere ius percrpiendi fructus ex re; olitia autem, qui habitabat, fructum ex aedibus percipiebat nullum. Omnem hanc dissen- sonem sustulit Ius TiNIANus subscribendo in hoe MODE-sTINO, quod eam seruitutibus annumeret, in eo vero deis sendendo MARCILII partes, quod usu sfructus effectus ei tribuerit , vid. L. i 3. C. de us is hab. Cons. GuNDLINAGIANA Part. XVII. art. I. p. in s. b) Aedes, aedificia ac domus curatiores distinguere solent. PLavaeus A . Act. III. Scen. 3. 9. I 3. - - Insectatur omnes DOMI per AEDES.It. Livrvs Lib. XXXVIII. e. 38. Rhodiorum , sociorAmue, quae
AEDES AEDIFICIAQUE intra regni fines sunt. Vid. insuper
L. I. s. 8. D. de Leg. I. I SI D O R V S Lib. XV. c. 3. Orig. domum dicit unius familiae habitationem. S A N.C Τ I v s Miner . L. IIII.
p. 4o I. domus appellatione totum aliquid fgnificari . aedium vero conclauia indigitari , hincque fieri , quod domus in si gulari , aedes in plurali dicantur ι in singulari vero templum notare . quod unico id constet spatio, autumat V ossius da Art. gram. c. 67. p. s 9 . Si mihi dicendum quod res est, aedium nomine innuo opus exstructum , quo aduersus aeris iniuriam defensuri se commode morari queunt. c Non omnibus aedium partibus utitur & fruitur inbabulans , sed iis tantum , quae ad id instructae sunt, ut bomines in iis commorari queant; horrea igitur, cellae atque tabernia ad habitationem non pertinent. d) In hoc habitatio differt a locatione conductione , in qua merces praestanda Ratb tempore. e) Itates sese habet, postquam IusTINIANas in L. I 3. C. de or habit. habitationis naturam in hoc produxit. Vtitur enim habitans aedibus , usui suo eas in hoc accommodans , ut se aduersus aegis iniuriam defendat. fruitur vero iis , dum aliis eas locat. s. s. I. de Q. Θ hab.
f. CCLIII. Ius utilitatem ex aetionibus serui alieni percipiendi OPERUM SERUORUM nomine in iure venit ').
ὶ Uid. L. 3. D. de Oper. serv. Romani praegrandem servo
179쪽
tum numerum alebant , literis artibusque imbutos . Medicos quippe , Grammaticos , Musicos , fartores , hortulanos, coera NEPos in vis. Attiei. e. I s. Ex his enim satis utilitatis in alteorum Iedundare PoteIM.f. CCLIIII. Lib. VIII. Res immobilis, alicui propria, PRAEDIVΜ;T quod , si habitationi, vel voluptati capiendae destinatum , URBANUM ; si fructibus colli . 1 hisis ' gendis, aut agro colendo , RUSTICUM dii eitur D.
Non a loco . quo sita sunt . sed ab usu , quem praestant. epitheton ipsis tributum esse, iam animaduertit VARRcida re rust. Lib. III. e. 1. Nec ipsae leges refragantur , ita enim L. 9'. D. de Leg. 3. urbana mancipia in praediis rusticis esse dicuntur, idemque docet L. I 66. pr. D. do V. S. L. 4. s. s. D. da pen. legat. L. I 1. D. de Supell. leg. Λd praedia igitur urbana referas omnia aedificia ad habitandum apta, viridaria, equos rhedarios, coet. ad rustica agros , horrea , non attento discrimine , virum in urbe , an ruri sint. Vid. L. I98. D. viri S. F. I. ct x. Inst. de Seruit.
Druitur ζ Ius utilitatem, vel fructum ex re aliena per-
..., petuo percipiendi SERVITVS a); quod si per
sona immediate utilitatem , vel fructum acquiriti
PERSONALIS b); si mediante suo praedio, REALIS C est.
a Samira est utilitatem praestare , id quod eIeganter dea clarat CICERO Orsu. pro Plancor Seruitus non est seruirus , si non semit, seruire autem esse utilitatem sibi. suisque rebias praestare, paulo ante dixerat idem. Praestet vero perpetuo neceste est, non ad certum tempus , quo ipso a iuribus ipsi similibus distinguitur satis. Cos TANusia L. I 1. D. quem a . seruit. amitt. seruitutem dixit obscure : habitum extrinsecus accedentem , quo praedia praediis subiiciuntur. Vulgata alias definitio, quod sit ius in re aliena , qua eius dominus ad alterius utilitatem aliquid pati , vel non facere tenetur. seruientem magis , quam dominantem , & sic non ius , sed obligationem respicit.
180쪽
b SN usufructuarius praedio via fluctuario fruitut immediate , fructusque ex eis col lectos suos facit ; item usuarius ipse utitur vel inhabitat domum, habitans fructus domus colligit &c. c) Huius exempla M. A. sequentibus larga manu suppeditabo, v. g. qui iter habet, is non vadit , nisi in utilitatem praedii sui. TIT et v s, acutissimus alias ICtus, in iur. priar. h. t. hane Ipeciem seruitutum reiicit, omnesque personales Putata
g. CCLVI. Praedium , eui utilitas aliqua accedit, DOMINANS , quod eam praestat, SERVIENS; ad quem pertinet prius , DOMlNVS PRAEDII Dbm his, DOMINANTIS ; ad quem posterius , DOMI pνaedii δε-NVS PRAEDII SERUIENTIS dicitur. min ntis e
Si praedium rusticum ex alio praedio utilita eruitus
tem capit, SERUITUS RUSTICA; sin praedium urbanum a , URBANA M dicitur.
ain Praedii urbani & rustiei definitionem habes I. CCLIIII. b Vrbana v. g. seruitus est, si mihi ius competit aedium mearum partem parti aedium vicini imponendi ; L. 33. D. deseris. urb. praea. quods Vero stabuli partem xedibus vicini imponendi ius mihi competit, rustica est eadem, g. r. I. vi ferro praed. Dominans enim praedium in priori urbanum , in posteriori rusticum est. It. si aqua ex lacu alietio praedium meum irrigandi causa ducitur , rustica . si veto cadem aqua ex eodem lacu ad viam fontium salientium duceretur , urbana foret. Quae I M p. in Inst. & Icti in Digestis adduxere seruitutum exempla , ea a potiori via de sumta suiu , ceterum ita comparata , ut utriusque generis este possinti
praedio rned ex alterius realitatem aliquam , altero non
impediente , in id conferendi ius mihi sit , AF- FIRMATIVA ab; si vero utilitas lineo praedion quaeri-Quando utilitas