Disputatio de Socratis magistris et disciplina juvenili

41쪽

quamqtie in ipso vel adversarii agnoscitia vim ad persuadendum morum qii commendationem utrum sua industria an aliena disciplina assecutus sit quod etsi orphyrius studio et doctrina factum esse tradit', hoc ipsum tamen in utramque partem accipi potest, utque omnino Vix Veri simile est hina, cujus servidum ingenium jam in pueritia aliena imperia sequi recusasset, trito ab aequalibus itinere uti voluisse δ), ita Vel eorum exemplis, quos superius ab ipso disquisitionis limine removimus, monemur, De Uaecunque apud antiquos de reliqua ejus institutione tradivitur incaute arripiamus. Neque enim in iis, quae hactenus exagitavimus, antiquorum testium sive fraude sive errores de Socrate substitisse hoc docet, quod ex Demetrio Bygantio Diogenes Laertius, ex hoc lerique recentiorum exscripSerunt, Critonem ejus ingenii Venere adamasse eumque ab officinae ministerio

42쪽

excitatum erudiisse β); quem etsi aequalem et tribulem sivim

per omnem vitam liberalissimis Sum tibiis Sustentasse constat 7), amatorem tamen iras haberi ipsa aetati aequalitas non patitur, multoque probabilius erit Socratem in illa narratione cum discipulo suo Phaedone confusum S Se quem Crito communis magistri hortatu a turpis quaestu Decessitate liberasse tradeba

tur qiuam doctrinae suae elementa ei debuisse, quem ipse potius, donec viveret discipulima haberet '; similis autem causa est Archela philosophi, cujus etsi phirimi auctores antiqui

philos. II. 18, p. 200 et . . . Schmidii disp. de sontibus veterum auctorum in enarrandis expeditionibus a Gallis in Macedoniam atque Graeciam susceptis, Berol. I 854. , p. 16, qui eum recte distinxit ab alio rerum scriptore, cujus inulto major quam illius fides fuisse videtur. 97 Diog. L. II. 2l: Dro μάλισr φιλοστοργοτατα διεrέθη προς Σωκράτον καὶ Drως ἔπεαελeιro Dro se cre μηδέποτε λειπειν τι των προς ην χρείαν r. f. Suidas p. 25sio: ος καὶ γνησίως διετέθη προς Σωκράrv καὶ τά προς τὴν χρειαν πάντα διδου Drω, et illoison. Λncedit . . I, p. 275. Πλικι rv καὶ via crv suum Critonem ipse appellat Socrates apud Plat.

μαrος, ἀλλὰ ro θυριον προςτιθεὶς uereιχε Σωκράτους, ως Dro λυτρωσασθαι τους περιωύλκιβιάδy η ni ro να πρου reeipe. lii Cebetem narrat, ut Geli Noct. it. II. I et Macrob. Saturn. l. ll, P. 2o Dip. ἐργασrηρίου autem nomine, quod in narratione de Socrate e not. 90)exstat, etiam ἱκημα hoc est πορνela comprebendi potuisse, ostendunt eschin adv. imarcii. I. 124 et Demosth adv. Neaeram . i567 nsh. 00 Quam parum omnino idoneus fuerit Crito ad Socratis ingenium existimandum, tacete deseripsit Plato in Pliaedone p. 65 D et illi Q, ut mittam dialogum ipsius nomine inscriptum, ut, simul eli. im, si quid illius rei Platoni notum fuisset, commemorandi ocu crat.

43쪽

- 50

Socratem familiarem fuisse narrant amasi ima certe, ii Od

Aristoxenus tradidit 'i), ne hic quidem temporiam rationes satis patiuntur utque Dionis ineptias mittam, qui Archelai in

locum Homerum tanquam magi Strum Socratis substituit 10 ), ipse ille qui videtur antiquitati consensus haud scio an multa rima rerum dissensione admodum infirmetur. Quid quod eundem, quem o Chius Archelaum in itinere Samio comitatum esse narraverat 104 , lato nunquam nisi semel ludornm Isthmi corum spectandi causa Athenas reliquisse testatur θ', quemque

Ἐριστόξενος δε ρχελάου πρωτον αυτον διακουσαι λεγει, γεγονεναι ' DrOD καὶ παιδικά, et Diog. L. II. 19.lo2 Si quidem naxngoras natus erat Ol. LXX, Socrates autem Ol. LXXVII, ix veri simile est rebelaum illius discipulum Socratis aetatem multo superasse praesertim quum nihil vestigii exstetrarchelaum Anaxagorae peram dedisse antequam hic thenas veniret, hoc autem Ol. LXXXI demum actum esse apparet ex Diog. . ΙΙ. 7 cf. Schaubacti ad uaxag. Fragium Lips. 827. 8,

σαι, quae ex illius P πομνήμασι desumi probabiliter suspicati sunt ejus vitae et studiorum enarratores Nieberdingius p. 85 et Noephius P. I, fidem autem non admodum magnam merere satis ostendent ea quae de isto homine dixi in Prooem Iecit aestiv. 1850 P. IX.

44쪽

alii in tenera adolescentia Archelai consiletudine usiim es Se volebant, alii Anaxagora dari nato demum ad ejus disciplinam sese opplicasse perhibebant '' atque etiam si eos audiamus, qui

contra veterum testimonia Socratem Anaxagorae auditorem

fuisse negant, non minore jure etiam de Archelai familiaritate dubitatum os i03). Possint quidem ita haec omnia inter se con-

άποδηραίαν artionore Ἀρπερ οἱ χλοι 'θρωποι quae quivis videbit tam universe tamque accurato dicta esse, ut prosecto mirer ieberdingium, qui ianc difficultatem ita expediri posse censuit ut Platonem eorum, quae Socrates adolescentidus egisset, rationem non babuisse suspicaretur. 100 Diog. L. I l. 9: ἀκουσας λωναξαγορου κατά τινας . . . Iero τῆ ἐκεινου καταδικηρ διήκουσεν Ἀρχελάου φυσικου , quae quod Iintonus in ast Hellen. . II, p. si ita concinnare conatus est, ut naxagoram jam l. LXXV tbenas venisse ibique quum per triginta annos commoratus esset, Ol. LXXXII rebelao scholam reliquisse statueret, quo temporc revera Socrates duodevicesimum annum agebat, quamvis speciose disputasse videatur, a Diogene tamen in duabus rebus gravissimis discessit. Neque enim illud exputavit, quomodo Socrates aut Arche Iaum, hoc est ante annum aetatis decimum et septimum, naxagoram audire potuerit, et damnationi Anaxagorae, quam Diogenes dicit, callide sui,stituit discessum, ita ut iterum ilienas redierit, quum damnatum l. LXXXVII. 2 demum Euthydem archonte esse constet, es Diodox. Sic. XII. Os ipsa denique illa annorum computatio, secundum quam ille circa Salaminiae pugnae tempora thenas venisset, adeo jam n Schaubachio explosa est, ut si Diogenem sequamur, Λrchelai disciplinae nonnisi quadriennii spatium ab Ol. LXXXVII. 2 usque ad Ol. LXXXVIII. relinquatur hoc uini anno, mortuo Lampsaci naxagora, relictuum ibidem eius scholam suscepisse testatur Eusebius Praep. vang. N. 4 4s Schaubael I. c. p. 22 sq.

45쪽

cilianda videri, ut stata iamia Socratem adolescentem in Archelai notitiam pervenisse et ab lao in ipsius naxagorae disciplinam

traductum es Se sed quo uno loco haec Suspicio commendari possit Platonis in Phaedone, ubi Socrates se adsitisse narrat, quum Da Xagorae liber ab aliquo recitaretur 'U), ut taceam eum a nonnullis pro argumento habitum esse rinde Anaxagoram a Socrate coram docentem non auditum esse appareret is ), pro

pius inspectus thid certe ostendit, philosophum, Simul atque Anaxagorae placita cognovisset, abalienari potius ab iis quam ad

diuturnam hominis consuetudinem invitari debuisse, De IU Omnino certum est illic Socratis potius an Platoni memoria contineatur, quorum quia in alterum Vix aliunde demonstrari possit naturae cognitioni operam dedisse iii , alterum autem ab hac

quibus illos, quorum superius nos i nomina Posui, cupide usos esse consentaneum est Veteres tamen nihil praeterea de bis Socratis studiis compertum habuisse vel earum rationum nfirmitas

docet, quilin Diog os uertius I. o similem suspicionem sulcire conatur: δοκε δέ μοι καὶ περὶ ων φυσικων ὀ Σωκρατη διειλέχθαι , που γ καὶ περὶ προνοίας ιν διαλέγεται, καθά φησι καὶ πινοφων, καίτοι περ μονων ων ῆθικων ποιεισθαι του λογους Dro eor ὐν, quasi non ea ipsa, quae Socrates pili Xenophontem in Mem. I. u. G de Providentia divina disputat, ad

46쪽

ipsa disputatione ad eam doctrinae partem transire videamus, quam non magis quam illam de amore quisquam Socrati cum Platone communem fuisse contendet, ne hujus quidem loci eam indolem esse apparebit, ut si quis inde vel olim aliquid de Socratis nilimentis in hilosophia collegerit Vel etiamnunc colligi posse censeat, alite actum arbitremur Aristophanis quoque Nubes, ubi omnino non tam Anaxagorae et Archelai quam Democriti et Diogenis Apolloniatae placita personatus Socrates venditat, ab hac quaestione prorsus alienam esse satis mihi dudum demonstrasse Videor i d), ipsiusque poetae verbis consumare licet, qui Si Socratem propter doctrinam potius quam propter externima habitum et fastus philosophici suspicionem

exagitare voluisset, certe non hac potissimum de causa eum in Nubium tutela esse praedica SSet, οτι βρενθυε ἐν ταῖσιν δοῖς καὶ τώφθάλμω παραβGλλεις κανυποδητος κακα arsag ανέχει κίω ζμῖν σεμνοπροςωπας, sed ut Prodicum copia καὶ γνωμης νεκα quae tantum abest

niorum potius conformationem quam ad rerum naturalium existiniationem pertineant, cui Stoicorum demum aetate Iocus de providentia assignatus esse videtur, neque melioris farinae sunt, quae

rerum domesticarum curam se contulisse, ipsiim antea IIam curasse non ostendit.

12 Pliaedonis Iocum ad ipsum Platonem sine ulla dubitatione retulerunt et Selileiermacherus in interpr. German. Τ ΙΙ, P. I, p. 10 et talibauinius in ProIegg. ad Phileb. p. XXI, not. I. 115 In Piooelii Iecit aestiv. 1855, quod recusum est In Seebod et abii. rubi f. liilol.

T. II, p. 12 sqq.

47쪽

iu in iij iis laudem verti liceat t=), ut nulla re magis philosophia Socratica sophisticae contagionis specie liberari videatur, quam quod ipse Aristophanes Omnem hominis ima nebi dosa illa sapientia similitudinem in Vultu atque incessi posuit quod

alitem nonnulli Socratem et Archelaum ita inter se conjungere conati fiant, ut hunc jam moralem philosophiae partem Dat irati addidisse narrarent, hi odqiue alias Socrati demum tribili tur id in thim iransferrent iiq), et ipsium alio loco exposui ita comparatum esse, iit illius placitis omnis potius philosophiae moratis facilitas sit blata quam fundamenta posita esse videantiar i ), siqiuidem Archelaias omnia quae ad honestatis at ille iistitiae existimationem pertinerent, non divinis Vel naturalibus sed humanis legibiis contineri a lite legislatoriain arbitrio pendere voluit 18), ipsum Ili φυσικου cognomen, quod ei pectuliare erat ip), ostendit

elim certariam causarum neceSSitatem in rerum nati ira tantum

48쪽

Iia aesivisse, quod Socratem semper non modo tanquam inutile et infructuosum Veriam etiam tanquam impium et temerarium

dissuasisse constat Et hoc quidem facile concedimus, quod etiam Schatibachio totam litem optime dirimere visum est al) Socratem, qui se ipse apud Xenophontem narrat ex quo inde tem

pore intelligere quae audire coeperit, quidquid boni posset et

quaerere et discere nunquam desiisse '' , Archelaum pariteΡ atque Anaxagoram, donec Atheni Versarentur, haud iii aquam neglexisse eosdem tamen eum aut probasse aiat talem iis operam dedisse, ut alterius eorum discipulus dici Posset, tam serae aetatis auctoribus non temere credemus, qui quum sui temporis more continuas philosophorum series nectere interiorumque discriminum incuriosi sitiam cuique successorem invenire studerent, nihil commodius exi Stimare poterant, qNam ut Socratem, Atticae philo

sophiae principem ac parentem, uni ex illis discipuliim darent, quos philosophiam ex Ionia Athenas devexisse audirent ap), tanta

magistri memoriam vindicandam vere scripsisse nullus dubito.

25 Hoc enim de Archelao Diogenes Laertius Sup. not. IIs de Anaxagora Clemens ΛIexande. Stromati I, p. 501 es. Seba ac P. 22.

49쪽

tum quo abest ut quamvis magno illo testium numero movear Archelaum obscuri Dominis philosophum Socraticae doctrinaes Ddamenta posuis Se ut illo Omnes cum Bittero cf. Dot. 08 imo Aristotelis silentio elevari arbitrer de naxagorae vero placitis ipse apud Xenophontem pariter ad Platonem ita disputat, titne tantum quidem illi tribuere Videatrir, quantum os nunc tribuere solemus 'si), idemque etiam de ceteris philosophis judicari poterit, quorum eum aut coram aut per libros eorum notitiam accepisse constet Heracliti certe Ommentarios, quos ipsi oripides legendos dedisse sertur, ita huic reddidit, ut satis decla raret non tantum sibi eorum rite tum Videri, ut non ex iis, quae sua sponte intellexisset, de reliquorum Praestantia conjecturam facere quam in ipsos sese inglargitare mallet atque etiam si certum esset, de quo ipso ambigi posse alio loco monui lass), veterum doctorum libros, quo Se crim amici Suis evolvere apud Xenophontem prositetur in 7), philosophorum Potius riam poe-

50쪽

tarum fuisse, ipse ille locus demonstraret eum non tam e consilio legisse ut illorum placita edisceret, sed ut si quid boni in

iis invenisset, in sui in amicorum qile iiSum converteret Par

men idem autem, quem se admodum juvenem una cum illius auditore Zenone Athenis versantem vidisse apud Platonem Darrat si quis philosophiae semina ipsi reliquiis se censeat, Pro secto Do minus magistrum cum discipulo confundat, quam qui inter antiquos eum magnam doctrinae partem e Pythagorae disciplina hausisse volebant ii , mi 1ltoque rectius cum Galax id Oro

ubi quo σορων o galbillo etiam poetas intelligi posse dixi aliquatenus confirmatur alio loco IV. 2 l: καταμιαθων γαρ υθDδχραον γραμματα πολλα συνειλεγμενον ποιyroo re καὶ σοφιστιών

28 Cf. Theaetet. p. 85 συνπρορέμιξα γαρ δή τι ανδρι πανυ εος πανυ πρεσβυry καὶ μοι φανη βάθος et ἔχειν πανrαπασι γενναῖοm Sopilist. p. 217 C: ιον rore και Παρμενιδ λχρωαίνω καὶ διεξιοντι λογους παγκάλους παρεγενόμηρ ἐγι νέος ων, ἐκεινου μάλα δὴ rore Oντος πρεσβυrου inque primis armen. P. 12 B: ro ρεεν ουν Ιαρμενιδην ε μαλα Idv πρεσ-βDryν ἱνα . . . περὶ rv μαλιστα πένre καὶ ξήκονrα, Ζήνωνα δε εγγυς rων errαρακοντα rore εἶναι . . . Σωκρocru de εἰναι rore σφόδρα νέον quorum locorum auctoritatem contra illenaeum XI. 115, p. 5 et Macrobium Saturn. I. I , p. 202 Bip. recte tuentur clileiermacberus in interpr. German. . I, P. 2, p. 99, Clintonus in ast Hellen T. II, p. 564, arstentus in Philos Gr reliqu. . I, P. 2, p. 4 sq. Brandis in Gesch. d. griecti rom. bilos T. I, p. 575, modo ne omnes nescio qua fraude inducti Parmenidis adventum circa Ol. LXXX posuissent, quo tempore Socratem quindecim annorum puerum, secundum ea quae superius de ipsius adolescentiu exposuimus, vixdum philosophiae operam dedisse consentaneum est. ccedit quod Synesius in Calvit Enc. e. 7 claris verbis testatur Socratem tunc vicesimum quintum aetatis annum egisse quod si hic Ol. LXXVII. 4 natus erat, armenides thenas venit Ol. LXXXlV l, natus autem erat ipse Ol. LXVII. 4 Zeno Ol. LXXIV. I, idque etiam Eusebii calculis convenit, qui utriusque norem Ol. LXXX posuit, ut Diogenis Laertii rationes diversae non audiendae esse Videantur. 20 CL Plutarcii de Curios. c. 2 Σωκρατη δε περιηει διαπορων, τί Πυθαγορας λέγωνεπειθe, et Numenium pud Euseb. Praep. Evang. XIV. 5, p. 728 δ δε Πάτων πυθαγορίσας,