장음표시 사용
221쪽
sistit Solutio in reali proestatione debiti, quando debitor rem ipsam creditori debitam praesentem sistit, ejiisque potestati subjicit. Unda differt ab aliis dissolvendae obligationis modis ; qua Ies Sunt co ensatio, confusio , obiratio et obsi-guiatis , rei interitus , novatio , delegatio, -- PromisSio, Priaescriptio, acceptiliatio , mutu dissensus, restitutio in integrum. De his libro III. Instit. inscribitur titulus XXX. quibus modis
tollitur obligatio. Necesse non est, more Pas sim recepto ista huc exscribendo congerere, in tantis libelli ac temporis angustiis; cum pr:E- Sertim non pauca Juris naturalis principia huc pertinentia exposuerim cap. ult. Juris Nat. privati.
g. 25 I. In Iure nostro h. t. deciditur I. Successor in praelatura vel beneficio ecclesiastico tenerer ad solvenda debita , ab Antecessore contracta pro necessitate Ecclesiae C. I. II. Eo necessitas latius sumenda est, ut includat etiam utilitatem . Neque enim decet , ut Ecclesia cum detrimento creditoris utilitatem capiat. Porro si debitum cnm consensu Capituli et legitimi Superioris contractum fuerit , Praesumitur id versum suisse in rem Ecclesiae. Si autυm a solo Praelato , aut Beneficiato contractus obligatorius fuit initus , versio in utilitatem Ecclesiae probari debet, et quidem a Creditore . Pro alienis autem debitis Praelatus Ecclesiam obligare non potest, concedendo ali cui literas vel sigilla. c. u. h. t. Secus ab a ministratione spiritualium et temporalium noverit se sumenrum.
g. usa. II. Deciditu, c. 3. de Clerico, qui
Propter inopiam solvendo non est, ne ob eam
GRusam excommunicationi subdatur , sed id0
222쪽
De Solationibus. 2o7neam saltem juratoriam ) cautionem praestet, ut si ad pinguiorem fortunam devenerit, debita Proedicta Persolutiet. Nulla in hoc casu fit mentio beneficii. Forte in Proposita specie Clericus ad titulum patrimonii fuerat ordinatus , eoque dissipato debita contraxerat. De Clerico beneficiato debitore c. a. de Fideiussor. deciditur, ut nisi ipse solverit, id auctoritate Judicis fiat ex re litibus beneficii , ani creditori pariter clerico beneficii reditus tamdiu assignentur Sine molestia dutinendi, donee ipsa damna resarcita fuerint , et debita sine diminutions solata a .
a Etsi ex h. c. privilegium competentiae , quod clericis competit , non salis eruatur ; tamen id ob ipsam honestatem status clericalis satis usu iam firmatum est. Patet uuiem ex hoc loco , debitum hoc privilegio non extingui, sed excutionem temperari et disserri, quod idem indicatur l. vii. g. eum autem. 7. C. de rei
g. 253. III. Deciditur c. fin. h. t. qui agit condictione indebiti , regulariter probare debat
se indebitum solvisse. Excipe: Nisi ejus a ersarius solutionem insicissus exinde convincatur.
Tunc enim di tenti Onua incomtit probandi, quod
debitum recepisset. l. cum de indebito. 25. D. M Probat.
223쪽
L Notio donationis, variceque formin. g. 25έ II. Requisita , nempe voluntas jus materia. g. 255. III. Emotus iuris. 258. IV. Legitima
revocatio donationis. 259. g. 254. Donatio a reliquis contractibus separata Exibetur in Jure Justinianeo, et ad ei- miles acquirendi modos refertnr, etsi Vel maxime ad naturales pertineat. Donare dicit xir , qui aliquid in alterum transfert gratis, nullo juro cogente, nempe perfecto. Est recisis si cum rei traditione. st: conventionalis, si initium Sumit a promissione seu a conventione de re in alteram gratis transferenda. Ejus species sunt I donatio mortis causa de qua agitur Tit. de Testamentis r et inter ωivos , qualis est donatio Pr Pter nuptias, quae rejici solet ad lib. IV. da donat. int. . viri et uxor. u. Donatio inter vivos Promio talis censetur, si fit solius liberalitatis et munificentiae causa: minus Prurie Si est remunerutoria vel antidoralis ob merita vel beneficia praecedentia: reeiproca sub onere, ut vicissim res alia donetur ; in quo genere nec M- Stimatio rerum, nec aequalitas requiritur, ne omnis excludatur ratio gratuitae dationis. Donatio suo modo, seu onere adjecto , aut sub adjecta conditione resolutiva , ut nempe reVocetur,
nisi quidpiam fiat aut sequatur a .
a Ad Donationes reseruntur Privilegia, EXemtiori , Promoliones , remissio debiti vel poenae , seu Rggratiatio, Jura patronatus , collatioues beneficiorum, omnis
224쪽
De Donationibus uo9 gratuita rei praestatio , quae beneficentia dicitiar. diam gratuita praestalio facti utilis , appellatur officIositas. 255. In omni Donatione etiam reali inest quaedam adjuncta conventio ; in omni autem conventione spectatur Voluntas et ConSensus a*entium; jus seu lacultas moralis, ac m)teria. Lib. I. Decret. tit. de Pactis. Voluntas donantis vel maxime libera esse debet a vi, dolo, et ignorantia eius, quod agit. Quia nec ignorans, nec invitus quisquam donat. l. Io. C. h. t. Voluntas donandi, uti ipsa donatio regulariter non praesumitur b . Necesse est etiam, ut donatarius consentiat, et rem, vel promissum acceptet tum, quando donantis voluntas nondum revocata vel extincta est. Si donatarius nescit , rem , quin apud se est, sibi esse donatam , vel missam sibi non accePerit, donat mrei dominus non se l. Io. D. h. t. Et I. a. q. f. ibid. Siquis donaturus mihi pecuniam dederit allevi , ut ad me perferret , et ante mortuus erit , quam ad me Perserat: non feri pecuniam dominii mei con- aeui. Quia ejus Voluntas et mandatum ante extinguitur , quam ego acceptem. Quae ciVitatibus , municipiis , Ecclesiis donantur , non egent aCC ptatione. 1. u3. D. de Excepi. cons. Lib. I. Deer. de Pactis. g. 5ii. Imo ex sola donatione dominium in Ecclesiam transit ante traditionem rei. I. 2S. g. I. C. deSS. Ecel. ibi: Non solum Personales
actiones damus : sed etiam in rem. b L. cum de indebito. 25. D. de prob. ihi : nemoccnsetur pecunias suas jactare, et indebitas effundere. IIcnocti. de arbitr. Jud. Qu. l. 2. cas. 88. Ubi haben
g. 256. Ins donandi competit et , qui liberam habet rerum administrationem. Procuratores, Tutores , Curatores donare non possunt de rebus suae curae commissis. Quia aliud est administrare,
225쪽
alimi dissipare. Cum liscopus et quivis Prinlatus
ecclesiasticarum rerum sit Procurator , non dominus : conditionem Ecclesim meliorare Potest '. cere Nero daturiorem non debet. C. 2. h. t. Hu C ergo
Pertinent, quae generatim dicta sunt de alienatione rerum Ecclesi: e. Donatio etiam remuneratoria, nisi modica sit, solemnitatem poscit, ut nimirum Causa remunerandi examinetur. Exemplum extat c. 5. ubi donatio remuneratoria facta est cum consenSu Papae ; cumque Episcopus eam non integre dedisset executioni, uti promiserat bene meritis de se , Successor sine novo consensu rem integrare potuit. Porro quae cenSeatur modica donatio , quam suo arbitrio facere poteSt Ρm elatus , ex datae rei quantitate , et locorum consuetudine definiendum est. c. 3. h. t. Similiter ex circumstantiis colligi debet, utrum donatio etiam in pauperem Ecclesiam facta mensae Episcopali, aut Ecclesie Episcopi grave detrimentum inserat. C. 9. Etsi autem quis jure donandi polleat, si tamen donatio 5oo. solidos excedit, coram judice insinuanda est l. 36. I. ult. C. h. t. γ , eoque com-
Petente; quia requiritur cognitio caus e, ne homi. Nes aut fraude decepti, aut temere et Sine Circum- Spectione magnas summas profundant. l. So. ib. Id tamen ad donationes in Ecclesiam factas non extenditur. l. 3.. et 1. 36. pr. C. h. t. g. Materia donationis ea etiam comple et itur , quie vendi, aut sub onere rei temporalis tranSserri non possunt, uti Sunt res Sacrἔe , Spirituales , vel his annexae. Ad has enim pertinet prce-ceptii in Christi : gratis accestistis , gratis arate. Matth. X. I 8. Qui donationem Omnium bonorum pGesentium et suturorum esse putant invalidam , nulla id loge satis defendere possunt c . Tenetur tamen donatarius alimenta Praestare do
226쪽
De Donationibus. PII nanti, et satisfacere creditoribus ob debita antea Contracta. Ecclesia non vacans in beneficium dari
non potest, sed ab Episcopo adhibitis solemnitatibus vel ejus auctoritate , in proprietatem donari , sine preteiudicio tamen posSessorum. C. 4. Donatio rei alienae lacta a possessore bonae fidei Valet eatenus , ut possessio transseratur cum jure percipiendi fructus et conditione usu capiendi. Ceterum valet regula duris 39. in 6. Nemo Potest plus juris transferre in alium , quam tibi compete
re dignoscatur. c Harprectit ad Inst. I. 2. tit. 7. g. 216. Fachinaeus
Controv. l. 6. c. 87. eam donationem valere negat : at
C. Seq. juramento Confirmari ait : unde inferri potest , eam certe non esse iIlicitam et prohibitam. Si consilium Christi : Omnia , qtιaecunque habes , Menae et da να- Peribus ; refertur ad statum religiosum , vis donationis ab edita professione , nora ab ingressu in tyrocinium pendet. ConeiL Trid. Sess. XXV. c. a 6. de Regular.
g. 258. Essectus juris ex donatione sunt hir Donatio realis , seu per traditionem completa , est modus acquirendi dominium , idque irrevoca Bile , nisi causa superveniat legibus approbata , de qua postea. Parit ergo actionem realem. ΙΙ. Si res
donata evincatur , donans regulariter non praeStatevictionem. III. Donatio conῬentionalis est titu-
Ius acquirendi dominium , paritque Jure Romano actionem ex stipulatu , si stipulatio tutercessit , vel condictionem ex lege 35. g. 4. 5. C. h. t. Nο-
stris moribus condictionem ex moribus. IV. Sidonatio facta est sub modo , onere , aut eonditio ne resolutiva , donatarius jure persecto , atque eκjustitia tenetur, etsi dominus sit rei donatae, modum implere , atque ad id a donante per Varias actiones cogi potest , de quibus agitur in Codice Lib. VIII. tit. 55. De donationibus , quae 5ub mo M , vel conditione , vel certo tempore conssciun
227쪽
naae Aber III. Tit. xxIV. evr d . V. Si dubium incidit , quid, quatenus ,
et quo modo donatum sit , leges benignam interpretationem pri escribant, ut donatio potius extendatur et valeat, quam restringatur , aut omnino Pereat. l. 16. D. h. t. Pontifex c. 6. in fin. ait rin contractibus plena , in testamentis Plaenior , in benesciis quoque plenissima est interPretia tio adhibenda e . uinc sequitur primo : si plures factae sint donationes, et ultimae addita conditio onerosa , haec ad alias extendi non debet. c. 6. Secundo quia donationes factae Ecclesiis aut piis causis, etsi onus habeant adjectum , ex religione et pietate in Deum potius, quam propter adjectum onus
collatae priesumuntur, eaedem ob onus non imple tum revocari non possunt ; nisi haec donationis resolutio ex Voluntate donantium appareat mani-DSte. c. Verum , cum. 4. de condit. apposit. Id Ibi exempla proieruntur haec : Avia praedirim do-
nai nepti hoc onere , ut sibi alimenta praestentur. Dotio ibi sutidum hoc pacto, ut ille post mortem tuam ad moremeel. Praedium tibi donatur hac conditione , ut id Possidere , uti et smai queas annis Ic. postea restituas Titio. Qtiod est genus sideicommissi per actum inter vivos constituti. Istiusmodi dotiationum sub modo , ex piis obligatio justitiae ori trir , insignem usum iaciam titulo proximo de Peculio Clericorum. e Omnes contractus hoc aevo consentur bonae fidei ,
in quibus ex aequitate et communi usu censentur quaedam comprehensa, quae expresse non sunt dicta e. g. ut mutilatarius rem in gener6 restituat non tantum eadem
quantitale , sed etiam qualitate et bouitate , qua accepit Candem tu speetae. l. cum quid. S. D. de rebus Creditis. In testamentis pleniux MOliinlates testantium inle Pre-ιantur , inquit Regula Iur. I 2. Digestis. Exempla videt. S. D. do Tritico , vino et oleo leg. et t. ult. C. de dona'. quae sub modo. De donationibus , privilegiis et
bonusiciis, vide l. 4. D. de jure immunitatis c. quia cim φ. 22. de Privi Ieg. c. olim. 16. de V. f.
228쪽
De Donationibus. RISI. 259. De revocandis donationibus jam pem sectis inseribitur titulus 56. libr. VIII. Cod. Causae legitimae sunt : I. Insignis ingratitudo donatarii. u. Inst. h. t. l. ula. C. de re oc. donat. C.
fin. h. t. ibi: Si forte in ipsum donantem -- Pias manus injecerit , aut sibi atroces injurias ,
Seu griave rerum Suiarum damnum vel vitae periculum inferre praesumpserit. Quod tamen ad dona toris qui hoc tacuit, non extenditur succeSSOreε. n. Quatenus donatio est in officiosa. 1. 5. C. de inofficiosis donat. 3. Si donatori postea superveniant Iiberi. l. 8. C. de revoc. Haec lex soli patrono ob hanc causam ius dat revocandi donationem in libertum factam. Interpretatio doctorum et praxis interpretatione extensiva eam porrigit ad casus alios , fortassis contra mentem legislatoris , ut patet ex l. 2. et 5. C. eod. item ex can. quicunque. 43. XVII. q. 4. Ad quem provocat Donellus in cit. I. 8.Gotholaediis ad l. 3. Cod. Theod. de revo . donat. Iib. 8. tit. i S. Baehmerus in notis ad cit. can. Dd-nique 4. Donatori beneficium eo etentiae tribuitur l. 12. et 33. D. h. t. et I. I9. g. I. D. de re judiC.
229쪽
I. Distinctio inter bona prurie eccisSimtica , cepectilium Clericorum. g. 26 o. II. Ds Patrimo. Hudibus bonis Clariet libere disPonunt. g. u62. m. Benescialium acquirunt dominium, vel omnium ῬEι nullorum. 9.263. IV. Nulla sunt beneficialia quasi patrimonialia, Mit Proprie SVersua. 26.. V. Caput controver4iGe non eSt , an acquirant dominium benincialium , sed de obii-gatione justitiae. g. 265. VI. Quas asseritur.
g. 266. VII. Do distributionibus quotidianis etc. g. R 7 ..
g. 26ο. Distingui oportet inter bona stricte ecclesiastica , quorum dominium penes Ecclesiam est, et inter bona clericalia , qnar es-ficiunt Peculium elericorum a . In his sunt quaedam Patrimonialia, qiue titulo profano obtinentur a clericis , perinde ut a Laicis alia PCOPrie clericalia , quae vel ex ipso beneficio proveniunt , Vocanturque beneficialia , aut Ii uctus grossi , vel eX certa functione clericorum propria ; quo pertinent reditus stolae , funeralia , distributiones quotidianae, stipendia mis
M Peculium dictiim est quasi pusilla pecunia, quam ii , qui in potestate patris vel domini sunt , separatam habent a rationibus paternis vel dominicis. I. 5. g. S. D. de Peculio. Clericis tribuitur peculium, quia ab opibus accumulandis vi status sui abhorrentes , quod a ilae susteulatione reliquum habent, sacile ac cito ad
230쪽
augendum divinum cultu in atque in Pauperes maxime, quorum Paries vocantur , impendunt. ea ia Clericu3. b. et can. Duo sunt. 7. Xil. q. a. Peculii autem notio non solos nummos , sed alia etiam ex pecuuia elericali emta vel comparala complectitur. c. I. seq. h. t. coui . Lib. I l. Decr. gob.
g. a6 I. In bonis beneficialibus Doctores quidam I. distinguunt inter necessaria, nempe ad vitae sustentantionem , et stipeisuu ; dein alia Vocant quasi patrimonialia , quasi ejusdem naturae essent , ac patrimonialia . Quo reserunt Parsimonialia singulari frugalitate ac temperantia paulatim c inquisita b . a. Disputant de dominio bonorum beneficialium , utrum id clerici habeant , an vero eorum dispensatores tantum , et administratores dici debeant. Vaga dominii notio ingentes lites peperit. Nam antiquiores maxime Doctores , cum ex perpetua doctrina SS. Canonum manifeste intelligerent, Clericos ex justitia teneri in pias causas erogare, quod a vitae sustentatione ipsis reliquum est, negarunt, eos redituum suorum habere dominium. Recentiores autem , nonnullis Ioquendi modis , quibus ipsa Concilia usa sunt , e. g. quod Clerici ructus faciant suos , aut non faciant suos permoti , ipsis dominium tribuerunt , sed sustulerunt justitiae obligationem , superflua erogandi in pias causas. Alii in parte redituum necessaria clericos dixerunt dominos, in supersuadispensatores. Ita quaestio momenti maximi ad litem de nomine fuit detorta e .
b Sic peculium Servorum Terentius in Phormione Ι. a. v. 5. appellat , quod isti geuium defraudando, a
demenso suo unciatim comparcebant miseri.
Par idearum instabilitas in hac voce: dominium ueenecit, ut min nonnulli Seriptores Romanos Pontificos