Titi Livii Patavini Historiarum ab urbe condita libri qui supersunt XXXV.

381쪽

o collega Fabio permissum est , --

mum P. Deciis se in Samnium, vel in I -- maiam proficisci paratum esse ostendis. 'let, tanta laetitia ac gratulatio fuit, ut pram riperem victoria animis , triumphusque , non bellum decrerum consulisus Videre, tur Invenio apud quosdam , extemplo consulam inito , profectos in Etruriam F-hium Deciumque, fine ulla mentione so inprovinciarum, certaminumque inter co quae exposui. Sunt, quibus ne haec quidem certamina exponere satis fuerit:

adjecerunt, Appi criminationes dein his absente ad populum, pertinaciam

inversi praesentem consulem praetoris , c tentionemque aliam inter collegas, temdente Decio , ut suae quisque proVinciae seriem tueretur. Constare res incipit ex eo tempore, quo profecti ambo consules ad hellum sunt. Ceterum, ante am consules austi Etruriam pervenirent , nones Galli '' aeraritudine ingenti, Clausum Venerunt, αὐ-

sonem manam castraque oppugnaturi nisu. apio, qui eastris praeerat, loco adjuom sim paucitatem suorum militum ratus , in collem, qui inter urbem, castra erat inem erexit. Sed, ut in re subita, parum

explorato itinere ad iugum perrexit, quod hines errant, parte alia egressi ita caesa ergo 1 o , atque in medio , quum Y undique urgeret, circumVenta Dei in quoque iba legionem, ita ut nuntius

382쪽

a -- non suoeresset, quidam auctores sum; Mev - π ant ad eonsules, qui iam haud procἡ ' ' η' Cius aberant, is in ejus clad μηδ' mun, iam in conspectu vere Gallonaei equites, pectoribus equorum suspensa se , ante capita, &lminis infixa ovante emoris fili carnune Sunt, qui Umbrosia mon Gallos tradant; nec tantum inis εο meptum is circumventis pabulato dum L. Mamsi To-ato legato sese Trem propraetorem fit divinis astris

lisseri victoresque Umbros, m-- l uelio, victos esse, captivosque -π 'dam ademptam. Similius vero est, a hoste qa m Umbro, in eisdem acti 'tam , quod Dum saepe alia , tum eo dino, Gallici tumultiis praecipuus teris Tritatem tenuit. Itaque praeterquam ambo confides prose, ad Mitinerant σφquatuor li ominis, & -gno equit-lmano, mapanisque mill e emtibus M' lassis, ad id hesium mi ,- sociorum nominisque Latisfi maiore recis, ' Romani Palii duo exercitus haud x ζ' urbe Etruriae oppositi, unus in Faruo, iter in Vaticano agro. Ni Postumius Megellus, plosu-ores misi 'stativa in eis locis habere hin. Ambο XXVII. Gmsilas adhinos, trans.

383쪽

,ones trabitae; atque ita convenit, ne ianis, miscastris miscerentur omnes, neve in aciem de adescenderent iu L Samnitibus Galli Etruscis misi adjectici dies inium p.

4nae Sammtibus .alli ae delegata Mazimor ipsum certamen Dis i Ut riam iussi castra Romana oppumare. Haec consula turbarent transfugae usini tres , Alam nocte fidamum consulam transgres C; qui , aditis hostium consiliis , unissiq-ήunis, ut sabinde, ut quae me res M a Geret esset ploratam perterrent. Cinsulas Fulvio , ut ex Falisto, Postumio, ut eps Vaticitato exercitum ad Clusium G Veant, summaque vi fines hostium d - - - , s ibunt. Huius populationis Ei um ab se s x io Sentinate ad suos τώ sera -- movit. Instare istae consu- μ in ira, ut ab indius iis pugnaretur per bi-

sqn-- anima, quis ad di maen sum-m rerum adductara tertio die descenium' inlum omnibus copiis est. Quum

αβῶ- acie, starem, cerva iugiens lu-8-s --bus exacta per campos inter acies decurrit: inde diveru serae a d Gallos hamis ad Romanos cur symi taxit Lupo data inter ordines via; 'mam: Δ confixere. Tum ex ar te --

384쪽

isinamaeae caedes vertit, ubi saeram Dianae ram vide. z. cenim videtis. His victor Mamvis lupas, integer O intactus , gentis nos Martis O come.-or mi nostri admonuis Dextro coram Gabιi, li, sinistro Samnites constiterim Adver εα: siis Samnites Q. Fabius Primam ac ternam legiones pro dextro comuri adverses Gabios pro unistro Decius quintam dessenam instru ut secunda, quarta cum Gri lumnio proconsule in Samnio gerebant Mylum. Primo concursu adeo aequis viribus

testa res est, ut, si adfuissent misti AImbri, aut in acie, aut in castris, Fincumque se inclinassent, accipienda inis fuerit. XXVIII. Ceterum, quamquam comadinis adhuc Mars belli erat, necdum disti, men fortuna fecerat, tu datura viam, set haudquaquam similis pugna in dextro beVoque com erat Romani apud Fabim arcisam mass, quari inserebant pugnam, extrahebaturque in quis maxim sema diei certamen; quia ita persuasim erat orci, dc Samnites, Gallos primo impeto feroces esse, quos sustineri satis sit; os giore certamine sensim residere Samnitiuae animos Gallorum quidem etiam corpor intolerantissima laboris atque aestos fluere, primaque eorum proelia plusquamvirorum, postrema miniis quain feminarum esse biad tempus igitur, quo vinci solebat hossis, quam integerrimas vires militi servativ

385쪽

Rroeso Decius, aetate, vigore ani ita, quantumcumque Virium habuit, cer tamine primo estudiis&, quia lentior Via debatur pedestris pugna , equitatum in pugnam concitatri . ipse , fortissimae uv

num rurmae immixtus, orat proceres

ventutis, in hostem ut secum imperum s ciant nuptieem illorum gloriam fore, si ab is ornu O ab equis victoria incipiat Bisi avertΦre Gallicum equitatum iterum to diis evectos, . am inter media equitum agmina proelium cientes, novum pugn- conterrint genus essedis carrisque superium armatus hostis, ingenti sonis equorum rotarumque advenit, Minsolitos ejus

tumultus Romanorum conterruit equos.

Ita Victorem equitatum velut lymphatieus pavor dissipatri stemit inde ruentes quonvirosque improvida fuga. Turbata hincinam signa legionum multique impetu

equorum ac vehiculorum raptorum per ammen obtriti antesignani; insecuta,

pes territos hostes vidit, Gallica acies nullam spatium respirandi recipiendique sodest. Vociferari Decius , Quo fugerent 'bamve infusa spem haberent 'ob1isterem

dentibus, ac revocare fusos deinde , ut ηulli vi perculsos sustinere poterat, patrem P. Decium nomine compellans, Quid ista moror, inquit, anuliare fatum 'io' hoc nostro generi est, ut luendis periem

M publici pia la Amas. Iam ego mecum

386쪽

pontificem, quem descendens in ariem, viqedi vetuerat ab se γα re jussit m quibus se legionesque hostium Homeris populi Romani Quiritium levo- eo votus inde eadem preeatione eodes athisitu, quo patis P. Deeios ad vesim bello Latino se ivssem devoveri om eundlim solennes precationes Mec μα se agre sese formis em ae fu*am, ιν

pastis, O Gallomum a Samnisium zm exsecratus in se hostes in , qu conlas

fimam cernebat Gallorum aciem, conis t. - inserensque se ipse insessis te i. intersectus. XXIX. Vix humana inde opis viam in

gna potuit Romam, duee amissi, Pae riterrori adiis esse solet, sistere filam πnovam de integro vehis instim rare preto Galli,4 maxim globus circums- stri corpus, velut alienata mente V mincassim iactare telari torpere quidam, noe pugnae meminim, nee setae. At 'et te alteri, pc sex Livius , mi inornrcius tradulerat, iusseratque proprae in rem effe, vociferisti, Hesy Rcimanos, M'

387쪽

uriam que ae firmissinis nona mola du Gises es. Superveniunt einde lus est Men us pugnam L. Comelius Scipio cῖ. Maseria, cum abscisis ex novissimaicie lucri in Fabii consulis ad nasidium pollua missici ita auditur P. Decia eve

blica audenda. Itaque quum Galli lauetis interi seudis conserti uarent, nec iacilis pede eorum, rideretur pu- jussu les' virum eo Schmni pila, qua strata is ira densi cisa iacebant, ause a testud, Rem lis Exim coniecta: cptibus pleri'uo in

is , oriatis in corpo- ipse siris, sta ivtur cuneus. - ut nusna res intogris Lorporibus Minnisi conciderent. Haec inrisemuro corvi Romanorum se turi Vario.. . Fabius in dextro, pri ut ant dic ablaanim est cunctando extraxerat ciem dei h. de poste am ne clamor hostium, nec Samm, ε ροὶ , nec tela nuta , eamdem imi 'here vita Praesectis eqvitum iussis ad istus faminis1 circumducor alas, ut signo - in transversos , quam massiimo Θμsent imperu, incurrerent, sensim vos GH inserte jussit,in commovere hostem. pinquam non resisti vidit, haud d Nam lassitudinem es , tum collectis omnibus sabsidiis, quae ad id tempus reser umerat,4 legiones concitavit,4 signum

in invadendos hostes equitibus dessit. M

388쪽

-- sistimerent Samantes impetum, praeterquae Ic.,. Mim ipsam Gallorum, relictis in vim, catione sociis, ad castra esstis cursu fere- .id 'antur Galli, testudine iam conserti' -ur ant. Tum Fabius, audita morte collegae, Campanorum alam, quingentos fer equia tes, excedere acie jubet,in circumve sis tergo Gallicam invadere aetem; tertim

deinde legionis subsequi principes, . quaturbatum agmen hostium viderent imperuequitum, instare ac territos caedere. Ipse

aedem Iovi Victori , spoliaque hostium

quum vovisset, ad castra Samnitius pedirexit, qub multitudo omnis constemata γhatur. Sub ipso vallo, quia tantam n

titudinem portae non recepere , tentata ab

exclusis turba suorum pugna est. Ibi Geblius Egnatius imperator Samnitium cecidit: compulsi deinde intra vallum Samnites, Parvoque certamine capta castra, de Galli ab tergo circumventi Caesa eo die hostium, viginti quinque millia, octo capy Nec imisu zm cruenta victoria filii: nam ex P. Decii exercitu caesa septem milliari ex Fabii , mille ac ducenti Fabius, dimissis ad quaerendum collegae corpus, spolia hostium contecta in acervum Iovi Victori cremavit. Consulis corpus eo die , quia obrutum superstram iis Gallorum cumulis erat, inveniri non potuit postero die inventum relatumque est cum multis militum lacrymis Inte missa inde omnium aliam rerum cura,

gruenta.

389쪽

ius collegae funus omni honore laudi inaue meritis celebrati a.C. Os XXX. Et in Etruria per eosdem dies ab H is an Fulvio propraetore res ex sententi Iestariin, praeter ingentem illatam popu- suis attonibus agrorum hosti cladem, pugminum etiam egregi est Perusifiorumquel Clusinorum caesa amplius millia tria, signa militaria ad viginti capta Samniatium agmen, quum per Pelignum agrum figeret, circumventum a Pelignis est ex millibus quinque ad mille caesi. agna eius diei, quo in Sentinati agro bellatum, iama est, etiam vero stanti sed superjecere qui- tam insendo fidem, qui in hostium exe ritu emtum quadraginta millia trecentos triginta, equitum sex millia, mille carpe

torum scripsere isisse scilicet cum Umbris Tuscisque, quos, ipsos pugnae adfiiisse:

, ut Romanorum quoque augerent 4

pias, L. Volumnium proconsule ducem Mulibus , exercitum*ae eius legionibus ςonsulum adjiciunt. In pluribus annalibus duorum ea consulum propria victoria est : lumnius in Samnio interim res gerit, amnitiumque exercitum , in Tifernum montem compulsum, non deterritus iniquiante loci, stadit iugatque Q. Fabius, D ciano exercim relicto in Etruria Hiis le-

sonibus deductis ad urbem , de Gallis tiruscisque accirinnitibus triumphavit: Littes triumphantem secuti sint. Celebrata

390쪽

e mae id inconditis ea initas statibus non mo e victoria Q. Fabii, quam mors praeclarasse' ''' Deei est excitata e memoria Mentis,

aequata eventu publico privatoque filii laesessibus Data ex praeda militibus aeris in geni bini , sagaquerat tunicae .prmam ita tempestate militiae haudquaquam spineis hu

Hi.,et nitibus adhuc, nec in Etruria pax erat:. V:. nam , poesitus auctorihus, post dedu- tum ab consula exercitum rehemitum se rat; Samnites praedarum in agrim 'ves num Formianumque, parte alia in D ninum , quae aerum adiacem ni ni, descendEre. Adverssis eos Appius in diu praetor cum exerci Deciano missu Fabius 1n Etruria rebellante denuo quatuor

milliam quingentos Perusinorum occidit: cepit ad mille septingentos quadraginta, qui redempti finguli aeris tr emis decem: praeda alia omnis militibus concessi Minnitium legiones , quum partim Ap. cim diu praetor, partim L. Voh-- eonsuIe sequeretur, in rerum Stenatem eo venerunt ibi amnitium omnes e sim dunt, Appius Volumniusquo castra eo iungunt. Pugnatum insestissimis animis, nive ira stimulante adversiis reberimes tinties , illinc ab ultimas dimicantibus spe. caesa ergo Samnitium sexdecim millia πω centi, capta duo millia septingenti ex Romano exercita cecidere diuo Asa septis'