장음표시 사용
171쪽
is larem instum in terris contineat arctius p Aut igiis tur, pergit ille, reponendum, calorem insitum ,, intra se contineat artitus, aut quod malint , voces in tεrris sunt prorsus expungendae. Sic vir doctissimus. Haec autem miror non aeque facile potuisse concoqui ab illo, quam ista lib. III. cap. xi. Illa vero inatura cohaeret by permanet naturae viribus. ubi Ampl. , inquit, Boherius nonnullari deesse putat, quia vix est ut Tullius diceret, si illam naturam permanere naturae viribus. Lais cunam tamen haud agnosco, & similis loquen' di ratio est infra cap. 14. Sic ibi commentatur ipse Davisius , haud reputans se antecedente adnotatione sua sibi veneta caedere, doctissimumque Bo- herium sic redarguere, ut se simul redarguat ipse. In loco autem, quem allegat vir cl. , sic loquitur Tullius; Etenim aut simplex est natura animantis , ... aut concreta ex pluribus naturis e quae
sane non tantum faciunt ad vindicanda ista, quibus vindicandis adferuntur, sed etiam ad stabiliendum illud terra continet in terris, quod hic sollicitatur. Sed loquendi genus pluribus exemplis repraesentari meretur, quoniam, si verum dicere velimus, non ab omni soloecismo immune est. Sic igitur
noller Acad. I. cap. 9. Sensus autem omnes hebetes, tardos esse arbitrantur, nec percipere ullo modo res
eas. quae subjectae sensebus viderentur. i. e. sibi subjectae. lib. II. cap. 33. uid fet artibus 8 quibus Jhisene, quae ipsae fatentur conjesturi se plus uti. quam scientia Z an his, quae tantum id quod videtur , sequuntur, nec habent istam artem vestram, qua vera
falsa dijudicent. ubi artes dicuntur habere aristem, qua dijudicent: plane quemadmodum Seneca loquitur epist. XCV. Omnes istae artes cim instru-
172쪽
Τuntii ANARUM LIB. II. CAP. U. rq menta visae occupατα seum, non circa roram vitam. Itaque multa illas inhibent extrinsecus, θ' imp diunt, des, cupiditas , timor. . D- Q. an vita professa est, nulla re &e. Nihil ag tur innovandum Tusc. II. cap. II. Sis igitur malum dolor, ne, M uci viderint. . . illud quidquid sit, tantum esse quantum videatur non puto falsaque ejus visone V Ipecie moveri homines dico vehementius , doloremque ejus omnem esse tolerabilem. Hic, si recte attendas, dolor doloris dicitur, quo niam illud doloremque ejus directo quidem ad malum . Pertinet, deinceps vero ad dolorem quem is, qui haec disputat, non concedebat esse malum , aut
tantum Certe malum, quantum videretur. HOC .
non tolerabant critici, qui emendarunt doloremque eis omnem, Vel doloremque, velis, omnem, vel doloremque velis modo omnem. Mihi vero, juxta exem-Pla quae protulimus, hoc loquendi genus eorum catalogo accensendum videtur, quae nimis urgere non liceat. Rursum de Fin. lio. III. C. EO. conosentaneum es huic naturae, ut sapiens velit gerere sis
administrare remp., atque ut e natura vivat, uxorem
ad uere , o velle ex ea liberos. hic est seloecum illud melit velle. quoniam vero illud velit & velle intervallo satis magno a se invicem distant, quid mirum, si Cicero in illud absonum de improviso inciderit 3 sic nihil esse videtur, cur cum viris cli. malimus legere, ta procreare ex ea liberos , Vel tis
quaerere ex ea liberos. Plurima vero hujus α ρο- λογίας exempla ex sacris scriptoribus collegit doct. Glassius lib. ΙΙΙ. tract. II. can. I 3. unde etiam illud refellere potamus , quod Philo Judaeus lib.
173쪽
- . Τ. Wo PKENs LECTIONUM verborum Hebraeorum, ut docuit ad istum locum illustrissimus Clericus; & quamvis esset bona, ne sic quidem inserviret superstitiosis hominis ingeniosi enarrationibus ', sea argumentum illud jam
fusius non persequemur. Non possum autem quin hac occasione defendam locum Velleii Paterculi, ubi non quidem vox eadem isto modo geminatur. sed haud minore cum duritie duae concurrunt vo Ces , quae passim accipiuntur. Sic loquitur ille auctor lib. II. cap. 7. Factum Opimii, quMinimicitiarum quaesita erat ultio, minor hecuta auctoritas , Et vi a ultio privato odio magis, quam vindictae pablicae data. Ultio dari dicitur vindictae; quae est ipsa ultio; ergo ultio dabatur ultioni. Tentant viri magni, , visum privato odio magis, quam vis dictae publicae datum: vel, ut virium privato O. m. q. v. p. dari. Sed incommodum illud , quod isitiusmodi emendationem extorquebat his hominibus, idem plane exstat in his Senecae Epist. XCV. Inter insaniam publicam, set hanc, quae medicis traditur P nihil interes , nis quod haec morbo laborat, illa opinionibus falsis. Altera causas furoris traxit&c. vides, ut furoris causas traxisse dicatur insama , quae cum ipse furor sit, furor furoris causas ,
si argutari velis , traxerit, h. e. causas su S, Noster Divin. II. cap. 33. Errabat enim multis in rebus antiquitas, quam vel usu jam, vel doctrina, vel vGustate immutatam videmus. Antiquitas passim
idem Valet, quod vetustas; at Tullius ista nescio- quomodo distinguere gestiit, cum diceret, antia
quitatem. . . vetustate immutatam. Qualis etiam M.
Felieis incuria fuit. in his Oct. cap. 1 O. non nos
debet antiquitas imperitorum - - ad errorem mutui rapere consenseri : cum philosophorum suorum sententiis refellatur, quibus S rationis j vetustatis adspis auc-
174쪽
TOLLIANARUM LIB. II. CAP. V. I 'toritas. 7 a & imperia passim ἰσοδυνμμοῦσι. Pussis tamen imperia subjicit Virgilius AEneid. lib. VI. p. 4ss. Sed me jussa Deum, qua nunc has ire per xmbras sPer loca lenta situ cogunt, noctemque profundam, Imperiis egere suis. quomodo etiam potestati Sc auctoritati imperium subjungit Min. Felix Oct. cap. VI. Sic eorum potestasta auctoritas inius orbis ambitus occupavit: se imperium suum ultra solis vias. . propagavit, &c. Dulcedo corporis o titillatio, ex eave nata laetitia, non ne haec ipsa voluptas est 3 Attamen haec voluptati nescioquomodo subordinat Tullius de Fin. lib.
III. c. I. Voluptatem. . quidem concessuram arbiIror dignitati: etenim si impudens, s. . pluris esse coniendat dulcedinem corporis S titillationem, ex eave naram laetitiam, quam graUitatem animi atque constantiam. cur non dicere maluit, s. . pluris se esse contendat, quam gravitatem a. a. c. 8 Commoda & Commoditatis, cum passim eandem notionem habeant. sic tamen, quasi quidpiam interesset, Concurrunt de N. Deor. II. C. F. . . quam ceperimus ex magnitudine commodorum , quae percipiuntur coeli temperarione, fecunditate terrarum , aliarumque commodita.
tum complurium copia. Eant igitur, qui Ciceronem quasi deum plane suspiciunt, omniaque in ejus stilo ad amulum nimia sane cum relisione expendunt mirentur, quomodo excidere illi haec sermonis vitia potuerint. Caveamus tamen; ne talia scriptori tersissimo prae aliis quibusque probatissimis praecipua esse existimemus, quorum ne mo non sic aliquando attentionem suam suffaminari passias est.
175쪽
Cicero II N. D. novies defenditur. Conjunctio coinsulativa, pro adversativa in quibusdam tum Ciceronis tum Veli. Paterculi hi Senecae locis sabilitar. Duo adsectiva sine copula. Cicero obiter defenditur. Vanitas pro instabilitate et Veritas pro constantia. Duo Ciceronis loca in transitu defenduntur. Nasci ab aliquo. Cicero rursum defenditur. Repetitio ejusdem nominis, una cum constructione confusore adpruitur. Wria Ciceronis loca cum H ino , Cur-rio'M. Felice sabiliuntur. Rite pro recte.
CAp. XIV. ejusdem lib. II. de Nat. Deor. de sole: necesse est aut similis si igηi, quem a
hibemus ad usum atque victum, aut ei qui corporibus animantium continetur. Atque hic noster ignis, quem usus vitae requirit, confector es S consumtor omnium - - - Contra ille corporeus, vitalis N salutaris, omnia conservat. . sensiuque adscit. Primo αντὶ τοῦ Atque
emendabat vir cl. Atqui, licet editi simul & scripti prius illud repriesentent. Similes ejusdem viri
emendationes exstant ad lib. III. cap. 36. Acad. II. cap. 4o. & Tusc. II. cap. 2o. & lib. III. cap. 7. At a contraria parte stare videtur Salmasius ad Florum lib. II. C. xv, 1. dc Cortius ad Salust. Iug. cap. IV, 3. & Catil. cap. LI, 33 . Horum si sententia vera est, quod quidem ut suspicer, ingens fa- Cit exemplorum numerus, qui lancem in eam partem deprimit; agnoscendum erit , orationem saepe per copulandi conjunctionem sic continuari ubi aut contraria connechantur, aut aliquid per occupationem subsumatur, ita quidem, ut proprius ibi videatur adversativae conjunctioni locus. Atis
176쪽
Tu LLIANARUM. LIa. IL CAP. VI. Imque idem etiam de voculis θ', , & que videtur1tatuendum : ut nihil mutandum sit infra lib. III. c. Io. Et GUApus &c. nec apud Ueli. Paterc. lib. 1 I. c. 33. Et Lucullus &c. & cap. 4. Et Scipis &c. nec in his Senecae Suac I. ex tr. Utriusque vobis faciam potesatem. Et Solebam vos e Griri, non &c. di Suas. II. initio : . . Et nune , probdolor I concidunt &c. Pluribus id , quod dico,
confirmarem testimoniis, nisi in rebus tam exilibus 8c meo tempore, dc lectoris attentione abuti Vererer . Conserantur, quae ad Tusc. lib. III. cap. 3. Hoc primum erat ad locum propositum Ciceronis commentandum. Jam alterum est, quod virci risiunus in sequentibus, verbo substantivo injecto, legebat vitalis es cst salutaris. Quae emendatio quibus rationibus nitatur, intelligo equidem juxta cum ignarissimis. Nam si verbum illud huic loco conveniret, posset subaudiri per ellipsin longe usitatissimam ; sed omnino per appositionem intelligenda videntur illa, vitalis est salutaris, quae pex ejusmodi periphrasin efferri potuerunt, qai vitalis salutaris est. Cap. XVII. Ne hoc quidem p sci intelligere sο- tui iis , hanc aequalitatem motus constantiamque o dinum in alia figura non potuisse servatri. Non tale puto, cur malimuS con ηtiamque bi ordinem: intelliguntur enim iidem illi ordines, de quibus sic
supra cap. f., . multo magis. in tantis motionibus, tanii que vicissitudinibus , tam multarum rerum atque tantarum ordinibus, in quibus nihil unquam. . vetustas mentita st. infra cap. 33'. motus ejus snitos Naequabiles, omniaque ratis ordinibus constantia. dc cap. 38. tam certos coeli motus, tam ratos astrorum ordines. Quis non videt, quod hic de ordinibus illis
177쪽
3ρ2 T. Wo PKENf. LECTIO NOMdicitur, id in loco proposito ordinum constantiam commodissime appellari ξCap. XX. Huic autem proximum inferiorem orbem tenet πυρον ς. Offendebat virum doctissimum duorum adjectivorum sine copula Concursus, quem ut tolleret, proxime pro proximum legebat. Similiter etiam in his lib. III. C. 2I. eodemque numero, quo proximae inferiores : proxime restituebat. Mihi haec loca mutuae inter se defensioni inservire videntur, cum praesertim plura similia adjungi queant. sic enim lib. I. ad Fam. ep. 9. quem prori mis superioribus diebus acerrime oppugnasse . in Orat. cap. 6 . nom loquorbe uno pede extremo. adrango, quod minimum sit, proximum superiorem, saepe etiam tertium. Tacitus Annal. I. cap. 77. Theatri licentia proximo priore anno coepta. Saepius autem duo adjectiva at συνδέ ως uni junguntur substantivo. ut in Somn. Scip. cap. s. summus ille coeli stellifer cursus, cujus converso es concitatior &c Isidorus orig. lib. XIV. 8. continens terra perpetila. Plura cumulate
subministrat sanctius Min. lib. II. cap. 8. Unde sorte defensio etiam suscipi potest pro 'lectione ista,
infra cap. XXI. Coelesem ergo admirabilem ordinem . incredibilemque constantiam '&C. ubi vir Cl. volebat,
Coelestium de Finibus lib. III. Cap. I9. se apparetis natura i a ut eos, quos genuerimus , amemus Im pelli. Ex hoc nasii ur, ut niam communis hominum inter homines naturalis sit commendatio. ubi ille, Ο
Cap. XXI. Hanc tantam tam variis cursbus in omni aeternitate convenienIiam remporum. Quod codices quidam Lactantii, qui haec verba citavit, injecta pracp. reserunt, Hanc tantam in tam Sariis eur us &c. id mihi quidem haud ita ridet, ut a vulgata Ciceronis & Lactantii lectione transver-
178쪽
Tu LLi ANARUM LIB. II. CAP. VI. Ir 3
sum unguem abscedendum putem. Tam variis cursbus, hoc est, quum tamen varii sint cursus. ut alibi, infirma valemdine, tanta hieme, tanta rerum commutatione , tam gravi morbo , nullo aprico horto, tam recenti gratulatione , hoc tanto incendio:& innumera talia. Ibidem : Nulla igitur in caelo nec fortuna, nec temeritas, nec erratio, nec vanitas in- est; contraque omniS ordo, Veritas, ratio, constantia; quaeque his vacant, ementita N fassa plenaque erroris eunt circum restas. Exhibet codeκ aliquis, nec errario , nec varietas, pro vanitas: ego tamen, spectatissimorum pace virorum , Vulgatam lectionem praetulerim. Haec enim eleganter jungit opposita illa, vanitas id veritas; ut Tusc. III. c. I . . . ut
vanitati veritas, , opinioni confrmatae natura ipsa cedat . . pro Quintio : s Ueritate amicitia colitur, qui amicum prodis, vanum se fateatur necesse est. Seneca epist. XIII. βuomodo tutelligam vana snt, an vera p. . nescis quomodo magis vana perturbant : vera enim
modum suum habent. sic epist. XCU. CX. 8c alibi. QEterum tam vanitatem posse tribui rebus caducis & instabilibus, quam veritatem ratis & constantibus, id cum per se abunde liquet, tum quoque pretiari potest atque illustrari locis sequentibus. sic enim Acad. II. cap. XI. Aut quomodo ista perspicua dicemus, aut impressa in mente subtilius, cum si incertum vere inaniterne moveatur. Claudianus in Russinum lib. I. Vs. I 6. -- vacuo quae currere semina mosurarmat vacuo, i. e. inani rationis , minime providentia quapiam ordinato, ut recte enarrat Barthius. Ar
179쪽
is T. WoPxENS LECTIONUM mentes p D Paulus ad Rom. cap. VIII. zo. τῆ γὰρ ματαιοτητι ἡ κυγις ὐπετάγη. His etiam lectionis illius elucet integritas, supra cap. s. in quibus nihil umquam immensa S infnita vetusas mentita M. ubi pro mentita si, conjiciebat cl. Walherus mutaverit rimmerito , ut etiam monuit doct. Boherius.
Quemadmodum autem in loco Tullii proposito, sic alibi tapius veritas quoque Constantia , & verum constans, ratum ac stabile dicitur , quod ut hic quibusdam testimoniis demonstrem , elegans facit locus de Legibus, qui mihi desen rem requirere videtur. Sic igitur supra cap. 2 . . . ut quidquid acciderit , id ex aeterna veritate , causarumque continuatione suxisse dicatis. & cap. I s. eandemque fatalem necesitatem appellat sempiternam rerum fuImrarum veritatem. de Divin. I. C. I 3. Itane vero
Vidquam potes casu esse factum, quod omnes habet in
se numeros veritatis p . . sc enim se profecto res habet, ut numquam perfecte veritatem casus imitetur. Ergo nil moveamus in his de Leg. lib. II. C. s. . . quamobrem lex vera atque princeps - - ratio es recta summi ovis. Q. Adsentior , frater, ut quod rectum est, Terum qu que si, neque cum litteris , quibus scisa scribuntur, aut oriatur aut occidat. Ubi Vir cl. tentabat, ut quod rectum est, aeternum quoque μ. p. XXIII. Itaque tum illud, quod erat a Deo natum , nomine ipsius Dei nuncupabant. Verbum natum . pro quo datum vel donatum malebat Cl. editor, satis huic loco aptum dc congruum Videtur.
Ita enim hoc ipso cap. Militatum igitur magnitudine congituri sunt ii di, qui utilitates quassue gignebant. i. e. a quibus nascebantur. Ipsa autem phrasis ab aliquo nasci, maxime Tulliana est : sic enim Off. II. cap. s. nulla tam dete bilis pestis est , quae non homini ab homine nascatur. de Leg. III. cap. 13. . Non
180쪽
ΤuLLIANARUM LIB. II. CAP. VI. Non vides, Luculle, a te id ipsium natum , ut illi cuperent. Sic oriri is se, Tusc. lII. cap. I 7. ubi Stephantis legebat ex Ie , sed immerito, ut ego existimo: vide enim de Fin. U. C. et . dc alibi. p. seq. Hunc dico Liberum Semele natum , non eum, quem nostri majores auguste sancteque Libertim cum Cerere L ' Libera consecraveruns. Postcrius illud Liberum commentatores glossematis damnarunt.
Cur illud tandem p Non sane quia sensu incolumi, vox illa hinc migrare possit: tic enim exstirpandi,
urendi ac secandi nullus omnino finis esset. An ergo , quia eadem vox est in superioribus 8 sed passim fit, ut post pronomen relativum , etiam
absque ulla necessitate , repetatur nomen antecedens. Rem plurimis exemplis probavit Sanctius in Min. lib. II. cap. 9. quibus adde quae contulit cl. Davisius ad ista Min. Felicis Octav. cap. XLII. uid Simonidis Melici nonne admiranda omnibus Usectanda cui ictatior qui Simonides, cum &C. Elegantiam autem habet nomen post relativum positum, quae etiam suadet, ut non librario, sed ipsi
Tullio vocem Liberum attribuamus. Cum enim ex vulgari Latinitate diceres , non eum Liberum, quem nostri majores - - consecraverunt , Tullius sic
maluit, nomine Liberum pronomini postposito, non
eum, quem nostri maiores . . Liberum. . consecraverunt.
de qua ratione loco jam dicto plura Sanctius, quem
aliis etiam exemplis adjuvit Perletonius. Noster pro Fonteio: fiuis est ex eo numero, qui vobis auctor placeat 7 Acad. II. c. et . nam qui voluit subvenire erroribus Epicurus iis, qui dcc. dc cap. 3 r. Εtenim is quoque, qui a vobis sapiens inducitur, multa sequitur ecc. cap. 43. quod mihi tecum es dogma commune. Tusc. lib. IV. c. 27. videamus quania sint, quae a Ihilosiopbis remedia morbis animorum adbibean-