장음표시 사용
241쪽
ΥuLLIANARUM LIB. II. CAP. XIII. xo nil vetat, quominus aliquid in symbolam conferre, aque loco prorsus male affecto gratiam quandam inire conemur. Ista autem mihi incidit suspicio, scripsisse nostrum auctorem, multae sepe res hom
stim SOLERTIA AC SEDULITATE partae. Per
haruspicinam, auguria, &c. monstrari vult Balbus hominibus, quae res, quibusque modis captandae sint aut fugiendie ; eisque significationibus divinis hominum accedentem sagacitatem atque diligentiam perfecisse, ut res multae partae, multa que mala ac pericula depulsa fuerint. Eodem cap. mox sequitur: Haec igitur sive vis , sive ars, sive natura, ad scientiam rerum futurarum homini profecto est, nec ab alio alicui quam is Dis immortalibus data. Codices quidam habent, necolicui quam a Dis i d. absque illo ab alio; quae quidem, lectio nos ad eam conjecturam ducit, ut a Tullii manu fuisse opinemur, nec ALIUNDE quam a DA immortalibus data. h. e. ab alia quapiam natura. Constructionem ita concipias, -- homini profecto data es. nec aliunde quam a DA immortalibus , data scit. Vult Balbus probare providentiam divinam; eumque in finem , hominem scientiam
rerum futurarum sortitum, nec aliunde, quam a Deo, nactum esse ponit. Cap. sequente : ri autem , Cotta, - - eandem
causam agas, teque V principem civem putes, o poni rem esse cogites. Sunt codices, qui illud putes omittant. Sed suamvis verbum illud, sensu omnino sano atque integro, solum Vertere possit, oin rationisque exitum nulli bono remoretur, delectatur tamen Tullius istiusmodi pleonasmis, ut jam fusius probatum dedimus , supra ad cap. di itaque nihil mutemus, putes erit hic idem, quod
242쪽
Υ. WovxENs LECTIONUM reputes: ut etiam loquitur Maro lib. VI. AEn. vs. 33 I. Multa putans, sortemque animo miseratus ini
ad quem locum SerVius : Putans, reputans, cum animo pertractans. Alioquin , mutatione non ita dissicili, civem REPUTES substituere poterimus; quemadmodum reputare & cogitare junguntur quoque in or. pro Ddot. Cap. I 3. Haec ille reputans, dies N noctes cogitans &c. ubi elegantia Patricii, legentis dies ac noctes vel , dies noctesque, est nimia.
Transtus si ad lib. III. Cic. de Nat. Deor. In qxst. Tullius aliquoties defenditur ces illuseratur: bis emendatur. Pisonamus pronominis. Cicero obseur vindicatur. Locutio Nescis quomodo , in rendit orationem. Udeton periodorum. Cicero bis vindicatur. Lactantius corrigitur. Phrases quid
simile λ ω quid simile habet Z illustrantur. Qua Te, i. e. ac propterea. Subjunctivus fu i nitivus. cum relativo constructi. Cicero, Curtius ti, Livius defenduntur. Mis. Felix tentatur cy ad vatur. Delectari, moveri, sdem dare.
PErlustrato jam secundo Tullii de Nat. Deor.
libro, accingamur ad percurrendum tertium. cap. I. Cum autem suo cuique judicio si utendum,
docile factu est, me id sientire, quod tu velis. Elegantius hoc modo scripturus fuisse videri potest Cicero , disscite mihi facta est , vel solummodo in iis mihi es, id sientire, quod Iu velis. Ego.ac
243쪽
T UL LI AN ARUM LIB. II. CAP. XIV. ad
cusativum istum me, ne sorte novandi libidinem in quopiam excitet, exemplo uno & altero illus trabo. sic supra lib. II. cap. 6. Me autem hominem , qui nihil in omni mundo melius esse quam spuIet, desipientis arrogantiae es. quis neget multo concinnius haec ita exprimi potuisse: In homine autem desipientis arrogauriae est, nihil in omni mundo melius quam se putare Z Tusc. lib. I. c. 3. Sed mandare quemquam literis cogitationes suas , qui eas nesin ponere nec illuserare possit - - hominis es intemperanter abutentis , otio V literis. accuratior esset dictio ista, sed mandare literis cogitationes , s eas. . .
possis, hominis est ecc. Atque hinc etiam vix quic quam tentem in his, de Fin. lib. III. c. 3. Vide
ne magis, isquam , Iuum fuerit, cum re idem tibi
quod mihi videretur, non novo te rebus nomina im
ponere. ex quibus Lambinus illud te eximebat. Sequitur eod. cap. lib. III. de N. D. His Velisejus , nescis , inquit, qua cum exspectatione , Cotta, sim re auditurus. Contra istam lectionem omnem lapidem movebat cl. Boherius, legendumque censebat, negativo injecto, non nescis. Sed emendatationis illius necessitas, signo interrogationis adhibito, sicillime anteverti posse videtur. Ego vero. in lectione vulgata , ne ista quidem mutatione opus esse existimo; quippe cujus sensus, hoc quidem in loco neutiquam absurdus, huc sere recidit, ut dicat Veli ejus, se Cottam incredibili cum exspectatione auditurum. Quale est illud Pam phili, in Terent. And. IV. sic. I. Ab nescis, quan-ris in malis verser miser fCap. II. Cumque omnis populi Romani religio in sacra N in auspicia divi a st , tertium alunctum si, siquid &c. Hic codicis regii auctoritate non iis moveor, ut copulam Post v δ divisa si, inse
244쪽
' bos Τ. WopκENs LECTIO NuM rendam existimem , quamvis sic mollior , nostris quidem auribus, evadat oratio. Multus est certe Tullius in istiusmodi asyndetis. supra lib. II. C. 63.
Canum vero tam fida custodia, tamque amans &c: ranta alacritus in venando &C. cap. s. multo magis in tantis motionibus , tantisque vicissitudinibus, tam m. r. a. t. ordinibus &C. Tusc. lib. I. C. 47. Cum
enim illam ad solemne V satum sacriscium curru vehi jus esset satis longe ab oppido ad fanum. . tunc juvenes hi, quos modo nominavi , Teste posita , corpora oleo perunxerunI, ad jugum accesserunt: ita sacerdos advecta in fanum. de Fin. lib. V. C. Io. Velut Fit si bellum indixissent, cruciari dies ac noctes, torinqueri vellent. Imitatur hoc pro more suo Lactan. tius lib. I. c. XI, 4s. Deinde Iupiter, psquam imperia divisit, reliquitque hominibus leges 3 mores framentaque legendum auguror , mores INSTRUMENTAE SPE) paravit ; multaque alia bona fecit, - - in Creta vitam permutavit. Non licebit haec &plura talia silentio praeterire , siquid in loco Tullii
proposito, aut in his sequentibus mutatum volueris. supra lib. I. c. 2 o. - qui gubernet, qui cursus astrorum, mutationes temporum -- conservet; terraImaria contemplans , hominum commoda vitasque tueatur &c. quae rursum copulativa coniunctione explet editor cl. infra lib. III. cap. I s. Leucotheam - - cuncta habet) Graecia 1 Herculem, AE culapiumrindaridas. ubi tentant - - item Herculem, vel Heracutem etiam, &C.
Cap. VI. At medici quoque sita enim dicebas)fepe falluntur. Aquid simile medicina 8 cuius ego rationem video, divinatio, qua unde oriatur non imtelligo. Legerim ego potius, secundum m s. re--gium, Suid simile habet medicina 8 quemadmodum heic etiam legere gestiit Boherius; quam ut verabum
245쪽
ΤυLL t ANARUM LIB. II. C A P. XIV. 2o bum habet subaudiendum esse censeam, quod Davi sit judicium erat. Lectio autem codicis potest adstrui ex Acad. lib. II. c. F. Sed neque Saturninus -- simile quicquam habuit veterum illorum. de Divin. lib. II. cap. 2o. quid simile habet passer annis p Fam. lib. IX. ep. a I. uid enim simile habet epistola aut
judicio aut concioni' vide quoque Sen. epist. VIII. IX. LXXX. 5 alibi. Haec cum pro codicis illius lectione militare videantur, non tamen vulgatam deserendam puto. Verum in eo dissentio ab editore doctissimo, ut verbo substantivo est, non autem τω habet supplendum esse arbitrer ellipsin istam. Quamvis enim nonnullis in locis commo dissime subaudiatur verbum habendi, ea tamen lo-Ci hujus ratio atque natura est, ut multo simplicius
illius supplementum futurum sit, si verbum ess, cujus ellipsis passim occurrit, in hoc loco ab auctore suppressum intelligamus. Illud additur infra Cap. 38. Non animadvertunt , inquit , omnia Di, ne reges quidem. Quid simile est ρ Reges enim &c. eodemque modo dicitur, suid est magnum p Acad. I. c. 2. Ruid est mirandum y Sen. epist. XCV. MPlura talia. Omittitur autem idem verbum ad Fam. lib VII. ep. 23. Bacchas fas cum Musis Me relli comparas. Quid simile 8 primum lcc. Cap. VII. suaeque in domo pulchra cum pulchritudine mundi comparabas, cum totius mundi con
mententiam eo ensumque adferebas, Zenonisque brevesta acutulas conclusones in eam partem sermonis. quam modo dixi, disseremus. Delenda videtur copula
j, quam injecisse videtur imprudentia librarii ,
exspectantis iterum ablativum post voculam cum, tamquam ea hoc in loco non conjunctio, sed praepositio esset. Jam video locum, vitii satis stipe que manifestum, hoc modo emendasse Ualherum,
246쪽
λεη Τ. WopKENs LECTIONUM ut legeret, V quam totius mundi convenientiam 3 c.
quam tamen correctionem cur meae anteponeremέ nondum Video. Sequitur, -- omniaque quae a te
nudius tertius dicta sunt, cum docere velles Deos esse ,
quare S mundus universus , fu sol, ces luna , Ustellae senseum ac mentem haberent , in idem tempus reservabo. Verba ista duo Deos esse pro supposititiis habenda, censebat erud. Davisius, quod semsum non minus quam syntaxin turbare ipsi viderentur. Habet omnino constructio quiddam duriulculum, sed tamen haud scio an illud tanti sit, ut aures linguae Latinae idiotismis, styloque Cice roniano adsuetas offendere debeat. Quid enim si verba , cum docere velles Deos esse, quare dic. hoc modo explanemus, ut si haec dixissiet Cicero. cum velles probare esse Deos, ac proinde diceres muη dum universium &C. sensum mentemque habere ; sensus quidem hic non erit turbidus έ neque constructio tam impedita, ut non similibus exemplis, quae intacta ab init. dimissa sunt, adseri atque il-Iustrari possit. Docuerat nempe Balbus, esse Deos; idque ut elucidaret, solem, lunam, & tDlia plura, quorumcunque vim insignem dc illus.
trem faciem videremus , Deos esse contenderat. Ut constat ex l. II. c. I 7. extr. Atque hoc ipsum
vulgata lectione diserte exprimitur, si quid ego
video. Quare -- haberent, hoc est, ob eamque causam -- habere , quae istiusmodi sere est con. struendi ratio, qua usus est noster cum alibi passim, tum quoque supra lib. I. cap. 38. Hoc idem feri in Deo, cujus crebra facie pellantur animi, ex quo esse beati intelligantur. i. e. Husque C. f. pelli animos, atque ex eo beatos esse intelligi. Acad. lib. I. C. 8. e quibus - - essest uni esse mundum ; extra
quem nulla pars maIeria sit. δέ cap. Iz. s ita
247쪽
erast rompreheUum- -,issextiam , An aliter, insciemtiam nominabat: ex qua eriperet h. e. existere diiscebat) etiam opinio , quae est imbecilla , ω cum falso incognitoque communis. lib. II. C. 3I. quare ita placere , tale viseum nullum esse. i. c. ideoque ita placere. ad Fam. lib. V. ep. I 6. ut ea non dicam ,
quae saepissime θ' legi li audivi, nihil mali esse in
morie , in qua s yensus re eat, immortalitas illa potius, quam mors ducenda sit , in sit amissus, nulla videri miseria debeat, quae non sentiatur, &ta quod idem sic etiam exprimi potuit ' - atque in eas se ius re eat, immortalitatem illam potius, moratem ducendam esse sit amissus, nullam videri in seriam debere, non sentiatur. de Fin. lib. IV. e.
7. --rem aiunt artes quoque regustas , quae na- raram ad varente in quibus ea numeretur inprimis squise dcc. id est , in iisque numerari inprimis &c. ubi Lambinus, absque causa sontica, legebat numera rur. Curtius lib. V l. C. AI, 33. Fesinasse ergo se , dum praemium haberet in manibus, repraesentare con stium ; cubs patrem fuisse auctorem nis crederent, tormenta quamquam tolerare non posset , tamen nourecusaret. Schefferus volebat recusare; sed subjunctivus non videtur sollicitandus , quamvis etiam J. F. Gronovius Obs lib. II. c. I . eodem plane modo ex subjunctivo fecerit infinitivum, in his Livii lib. XXII. c. 44. Multos annos jam inter Romanos Nolanumque populum amicitiam esse, cujus neutros ad eam diem paeniteret. ubi vir insignis scriptatis illis parendum putabat, qui dant poenitere 3 quod tamen necesse non esse, declarant exempla, quae jam nunc attulimus, quae usum infinitivi in
subjunctivi in hujusmodi orationis easibus pn miscuum fuisse satis dilucide, siquid mihi cernere liceat, evincunt. Addamus Corn. Nepot. Epam. O cap.
248쪽
Ho T. Wo PRENS LRGTIONUM imp. 7. Cum eum cives procere exercitui noluissent, duxque esset electas belli imperitus, cujus sid est, ae illius) errore eo esset deducta illa multitudo militum, ut Scc., desderari coepta est Epaminondae diligentia.
Lactantius lib. I l C. I, . - cuius vim conditionemque non aliter posse contineri. Neque ab hacce so ma alieni fuerunt Graeci. Xenoph. Mem. lib. I. p.
7O9. -- - δῆλον εἶναι τοῖς ἀνθρωrοις. AElian V. Hist. lib. XII. c. εἶναι δὲ τὴν Κυμαίαν. Diod. Sic. lib. I. C. 27. - - ἀφ' m την Ebra.
Θιν ονομασθῆναι. DIDg. Laert. Prooem. g. I. --υ Φιλοσοφίας, ης τους προεςωτας Ιερεας εἶναι καὶ προφητας. & lib. II. g. XI. ον καὶ πρωτον σπουδάσω τοῦ περὶ την πραγματειαν. v Crtitur.
in iis etiam , ad naturae historiam pertinent, constat Poeta fuisse inprimis studio m. melius forte sic redderetur : quem etiam primum ad poetae historiam naturalem studium suum alecisse I ut περι macum genitivo antecedente, sed cum accusativo
construatur. p. IX. Isum enim locum torum illa vetus Zenonis brevis - - conclusio dilatavit. Verbum postremum mendosum visum fuit doctis, qui coarctaVit,. declaravit , dilucidavit, aut tale quid reponendum judicarunt. Ego illud dilatavit hunc in modum interpretor, ' expressit, ut dilatationis satis amplae vicem praestiterit. Conclusio Zenonis loci illius, de quo hic loquitur Cotta, partes omnes siC Continebat, ut totum illum locum quasi patefaceret ac panderet. Sequitur : Nihil igitur ad eri pater
se Stoicorum, quare mundum ratione uti putemus, nec cur animantem quidem esse. Malunt duMmviri est. ne cur animantem quidem esse. Quibus ego vix positim facere ut adstipuler, quoniam una lectio non minus commoda est, quam altera. De vi &
249쪽
ΤυLLi ANARUM LIB. II. CAP. XIV. arriasu etsi nec quidem lege Tursellinum. In fine capitis ista leguntur et Sed non omnia , Balbe , quae
cursus certos o constantes habent, ea Deo potius tribuenda sunt, quam naturae. Editiones vetustiores dabant -- habent vel servant, cum Camerarius illud vel sermant a libris Venetis abeste videns, ex alicujus dubitatione in textum irrepsisse judicabat.
Testatur tamen Davisius in suis omnibus exhiberi, quamvis ne sic quidem non in eandem cum Cameis rario pedibus eat sententiam. Quae quidem sententia 'illustrari potest exemplis, quae Steph. Balvetius suggessit ad ista Salviani de Gub. Dei lib. VI. p. 1 I 7. Cumque etiam pupillis, prodigis vel prodigiose soleat subvenire paupertas. ubi illud vel prodigiosis non
immerito malae manui acceptum referebat ille vir
doctus. Quid vero ξ si conjunctionem discretivam
via, in copulativam que vel ac mutemus ; an erit
in loco Tullii quidquam , quod merito reprehendas p Certe servare curseum certum V constantem amplius aliquid dicit, quam habere. Et licet idem satis expresse dici solo habendi verbo queat, est tamen. istiusmodi pleonasmus Tullio, aliisque aucto- .ribus probatissimis admodum familiaris , ut jam antea probavimus ad lib. I. C. 43. Atque eodem modo conjunctiones aut, ac &-librariis permisceri solere, testis est clar. Cortius ad Salust. Jug. 82. Idem sorsitan statuendum de loco Mi
nucii Fel. Octav. cap. XX non nos debet antiquiras imperitorum, fabellis suis delectata vel capta, ad errorem mutui rapere consiensius. legendum sortasse delectata V capta : ut Caecina ad Cic: Fam. VI. ep.=. CX tr. conjunxit gaudere dc capi. Tu , inquit, pro tua prudentia, quibus rebus gaudeat, quibus capiatur Caesar tenes. Cl. tamen Davisius et o delectar aves, eliminari ideo volebat, quod hic de fabularum O a sua
250쪽
zia T. Wo PKRNs LECTIO NuM suavitate agendi non esset locus. Scilicet haud reputabat vir ille, Latinarum quamvis elegantiarum pulchre callens, fabulis per se minus gratis aut jucundis, delectari tamen eum eleganter dici, cui talia libenter audire sit, ut loquitur Minucius, quique ea credulis auribus arripiat. Cic. de Divin. lib. II. c. ys. Num igitur me cogis etiam fabulis credere P quae delectationis habeant quantum voles auctoritatem quidem nullam debemus nec sum commentitus rebus adjungere. Sua delectationis &c. h. e. quibus quantumcunque moveantur homines improvidi. Sic quoque de Nat. Deor. III. c. . Salvian. de G. D. lib. I. init. etiam paganorum 'r' sitan electorum atque sapientium testimoniis delectaη-tur z i. e. capiuntur ac permoventur. Lactant. lib. I. c. VII, 7. Nihil es, in quo nobis faciant invidiam, qui unum Deum dicamus , multos negemus. Si estimultitudo delectat, &c. i. e. si illi ad multos si tuendos propensi sunt.
Vulgata lectio Ciceronis in III. de N. Deor. quinquit defenditur. Quidem pro etiam . Ut in protyquandoque omittitur. Cicero obiter bis vindicatxf. Relativi Me copula reperitio. Tria Ciceronis loco in transitu adseruntur. Novatianus tentatur
Enallage verbis licis fugere, cj composti reis gere. Cicero bis defenditur. Casuum ad prinorationi membrum accommodatio notabilis. Cicerarer vindicatur. Florus quoque , Τusinus ac P 'terculus vindicantur.
APud Tullium lib. III. de Nat. Deorum, csty io. sic loquitur Cotta: Vide, quaeso, s