장음표시 사용
511쪽
tum tentaveris. Quid exspectas 2 nulli sapere casu obtigit. Pecunia veniet ultro ; honor offeretur ; gratia ac dignitas fortasse ingerentur tibi : virtus in te non incidet: ne levi quidem opera aut parvo labore cognoscitur: sed est tanti laborare , omnia bona se-ο mel occupaturo. Vnum est enim bonum , quod honestum; in illis nihil invenies veri, nihil certi, quae- cuinque famae placent. Quare hoc unum sit bonum, quod honestum, di-Cam : quoniam me parum exsecutum priore epistola iudicas; magisque hanc rem tibi laudatam quam prin
batam putas: et in arctum, quae dicta sunt, Contraham. omnia suo bono constant: vitem sertilitas commendat et sapor vini, velocitas cervum. Quare somtia dorso iumenta sint, quaeris 3 Quia eorum hie
o unus est uSuS , Sarcinam ferre. In cane sagacitas
pyima est, si investigare debet seras; cursus , si consequi ; audacia , si mordere et invadere. Id in quoque optimum esse debet, cui nascitur, quo Censetur. In homino optimum quid est 2 Batio : hac antecedit animalia , Deos sequitur. Batio' ergo Persecta , Pro
Quantum lentaMeris. Nam conatui se effectus hie respondet, ut Stoi eis visuin : et velis esse honus, eris. . Sed est tanti laborare... occupatur . Iul. sed spes omnia bona si iniit occit
paudi sane satis valet ut ad illam explendam debeas lahurare. Et in arvium. Sic omnes mss. Antea et tit in a. Ruhk. Et fastor Mini recte ms. b. nec aliud debuerat ed. R. et eodd. Grui. in qui- hiis res Por Dinum. Schw. Qua/et Iorim et rel. vulgatam halictueor, nexu oratiotiis postulante: etsi Pineiani et Grut. Codd. una cum ediLione vet. Praeferunt: Quam Ior-ἔιa. Ruliv. Sagaestas mima est. Int. eminet supra meteras eius dotes. timum esse det et ed. R. cum mastis. Vulgo optimum est, ab Erasmo. Schw. censetur in pretio et aestimatioue est. Mh . Deos sequitur . i. e. non multum abest a Deo, paene similis ei est, uti reete explicat Cori. ad Sallust. Beli. Iug. c. 2, 1, addueto Cie. Fin. Ill. 22, ubi tamen sequi Deum alio sensu aeeipi debet. CL ad LP. LXXIII, t. Riah . - Bene . atque etiam belle, ait Lipsius, quia praeivit de antece sioue, et nilue de sequela. At Claudius Puteanus, inter Galliae dee a.
512쪽
prium hominis bonum est; caelera illi cum animalibus satisque communia sunt. Valet 7 et leones. Formosus est 2 et pavones. Velox est 2 et equi. Non dico, in his omnibus vincitur. Non quaevo, quid in se maximum habeat, sed quid suum. Corpus habet 2 sed et arbores. Habet impetum ac motum voluntarium 2 et bestiae, et vermes. Habet vocem 2 sed quanto clariorem canes , acutiorem aquilae , graviorem tauri,
dulciorem mobilioremque Iuscinii l Quid in homine
proprium 2 Ratio i Haec, recta et consummata, selicitatem hominis implevit. Ergo, si omnis res, quum s bonum suum perfecit , laudabilis est , et ad sinem naturae suae pervenit; homini autem suum bonum Ratio est: si hanc perfecit, laudabilis est, et finem
naturae suae attigit. Haec ratio persecta Virtus vocatur; eademque Honestum est. Id itaque unum honum est in homine, quod unum hominis est; nunc enim non quaerimus , quid sit bonum, sed quod sit hominis bonum. Si nullum aliud est hominis quam Batio , haec erit unum eius bonum, sed pensandum cum omnibus. Si sit aliquis malus, puto improbabi-9tur : si bonus , puto probabitur : id ergo in homines primum solumque est, quo et probatur et improbatur.
volehat, Diis aequatur . pro solita iiisolentia Stoicorum. Ratio ergo perseeta. Lipsius inn- dat Phoeylidem . qui eadem tradit vers. It 6 seq. Bruuh. Gnom. Poet. prae . pug. It G : Sola homini ratis
telum est . munimen et unum. At
ignorabat Lipsius, opuseulum illud Christiani euiusdam docti Ioetum
Siatim. Id est . quod sit illi soli
Proprium nee eum taeteris animalibus eommune.
Luscinii ed. R. et meliores mssti;
non lusciniae. SehW. - Lusetati. Non aduertit Seneen proprii in bonum essehciminis vricem arti rutatam, et organa loquendi r quibus bestiae reliquae ea- reiit. RuhI. Attigit ab Erasino est. Tetigal R. A. et nass. b. e. Par. Iiar. Schw. Pensandum ctim e rinibtis aliis rebus, et Iiae comparatione iuxtit ita videndum, quo honum confitet I 1 queutia doeeut, honesium hoe unum esse bonnm; nam eo uno et probatur et improbatur homo. MLλ. Primum solumque est: reduxi a
513쪽
Non diit, itas, an hoc sit bonum: dubitas, an solum bonum sit. Si quis omnia alia habeat, valetudinem, divitias. imagines multas. frequens atrium, sed malus ex consesso sit; improbabis illum. Item . si quis nihil quidem illorum , quae retuli. habeat, deficiatur Pe
cunia, clientum turba, nobilitate, et avorum proavorumque serie, sed ex consesso bonus sit; probabis
illum. Ergo hoc unum est bonum hominis: qui habet, etiam si aliis destituitur, laudandus est; quod qui non
hahct, in omnium aliorum copia damnatur ac reiicitur. Quae conditio rerum . endem et hominum est.
Navis bona dicitur, non , quae pretiosis coloribus Pi
cia est, nec cui argenteum aut aureum rostrum est,
nec cuius tu lola ebore caelata est, nec quae si scis ac opibus regiis pressa est; sed stabilis, et sirmn . et itin-Cturis aquam excludentibus spissa, ad serendum incursum maris solida, gubernaculo parens, vel OX, et
qilinq3io palatinit et editione veti
ilius: Tutelaeque Deum stiliant. Festus, in Ectropa : Alii eam a mae
giem tauri habuerit. in eam regi nem esse delatam. lia haee legenduvol ex Laetantio, qui de eadona re, lib. I, cap. lx : mmisse dieitur in aqtiua eatamittim : Poetictis eoior est ἰaed Per religionem seribe legionem ramit, euius insigne Aqtilla est; aut naseis in qua est tmyositus, tuleIam habuit in aquila figuratam e sicut laurum si ratum , quum rapuit Etiro-Pam. Lips. - Graecis pro lutela παρξὶ μου erat, unde naves appella-hnutu et vid. En schede de tutela et in ignibus navium. Leidae t 7o. Erat artiseiose elahorata et eris positi , nam τὸ captare li. l. laxiore hae significatione sumendum ex e. post Mal- masti, Hrynii et Uellhemii curas,
514쪽
non sentiens ventum. Gladium bonum dices, non Cui auratus est balteus, nec cuius vagina gemmis distinguitur; sed cui et ad secandum subtilis acies est. et mucro munimentum omne rupturus. Regula, non quam formosa, sed quam recta sit, quaeritur. Eo
quidque laudatur, cui comparatur, quod illi proprium est. Ergo in homine quoque nihil ad rem pertinet,
quantum aret, quantum foeneret, a quam multis salutetur, quam pretioso incumbat lecto, quum perlucido poculo bibat; sed quam bonus sit: bonus autem est. si Balio explicita et recta est, et ad naturast suactvoliantalem accommodata. Haec vocatur Viritis: hoc inest Honestum, et unicum hominis bonum. Naim quum sola Ratio perficiat hominem, sola Ratio persecta beatum facit: hoe autem unum hominis bonum est, quo uno beatus ossicitur. Dicimus et illa bona esse, quae a Virtute prosecta Contactaque sunt, id est, opera eius omnia. Sed ideo unum ipsa bonum est, quia nullum sine illi est. Si omne in animo honum est; quidquid illum confirmat extollit, ampliscat, bonum est: validiorem autem raanimum, excelsiorem, et ampliorem facit virtus.
Non sentiens Mentum, i. e. qu e Priusqtiam vetitum sentiat, tuin tu Cursu est, uictim Grui. interpretatur Geon. Gustautem librorum omnium scripturam recte recepit Ruli E. Vul-gRta consentiens Mento non quod ait idem Rul, h. a Pintiano in textu in indueis erat; sed ex couiectura Pin-eiuni a Curione primum in eontextu posita. Leviora nonnulla praetere . e m stis a uohis correcta. Sehw. Eo q. laud. .. eat . Int. quaeque res laiidatur quum eminet ea qualitate. et ius eausa comparatur, acquiritur;
ea qualitate, quae illi rei Propria est.
Del. i. e. quantiam agro eolendo ex latifundiis suis iii diversis terrae orbis partibus commodi et o lilitatis pereipiat. CL ΗOrat. Carm. Ill. v. 26; Epod. 4. x3; Serm. I, 1, 5 . Explicita vertit Lagrange r ἀέω, ωρρεe. Int. quae Philosophiae sitidio illustrata est. quae rerum Omuiram, quae iud iustum iniustumque perlinent, notitiam babet. Hominis. MM. nostris praeeuntihi a deleri debibat voeahulum illud, Iuod iam Satis ex praecedentibus i utilli. gebatur. Sta M.
515쪽
Nam caetera, quae cupiditates nostras irritant, deprimunt quoque animum et labefaciunt; et, quum videntu P attollere, instant, ac multa vanitate deludunt. Ergo unum id bonum est, quo melior animus esticitur. Omnes actiones totius vitae honesti ag turpis respectu temperantur; ad haec faciendi et non
. . iaciendi ratio dirigitur. Quid sit hoc dicam. Vir bo
nus, quod honeste se facturum putaverit, faciet, etiam si laboriosum erit; iaciet, etiam si damnosum erit; faciet, etiam si Periculosum erit: rursus, quod turpe erit, non faciet, etiam si pecuniam asseret. etiam si voluptatem, etiam si potentiam. Ab hondsto nulla re deleri ebitur, ad turpia nulla spe invitabi
tur. Ergo, si honestum utique secuturus est, turPeutique vitaturus, et in omni actu vitae spectaturus
haec duo, nullum aliud bonum quam honestum, i, nec aliud malum quam turpe; si una indepravata
virtus est, et sola permanet tenoris sui; unum est bonum virtus: cui iam accidere. De sit bonum, non
poteSt; mutationis periculum e Rugit. Stultitia ad SDpsientiam erepit; Sapientia in stultitiam non revolvitur.
uti a Manitate. Quia antariis, qui sporabat se in illis selieitalom inventurum, quarin illa prehendit et um-
Plexus est , voluptatis expertia esse agnowit, et vana oinnino ad compa
ramiam solicitatem. Qui sit hoo. lnt. quae sit saetendiet ncin taetendi ratio. e. Vocah. ve ab Er. vdieetum est, commode quidem . nod in viii
itnque tineia ineluxi. Schw. Viique Ditaturus. Temere itaque l. ed. Livs. et seqq. Sta M. Inde Da ta in qnae iit Pravum non potest converti.
Mutationis 'eri lam usuga. Stu titia ad Sapientiam remit: S ientia
in stultitiam non De olseitur. Cum Lipsio praesero liane Codd. mss. lecti nem, quo Modius evolverat: sensu eam Postulante. Gruteriunt Codd. et editio vetus eamdem pra hi ni, ni non ere it habent, sed eripit, erum-nit . erigit. Antea : muttitioni Periculum fugit sapientia. Sapientia noner itur, as entia in attivi. n. reM. R. -Senteni in est, stultos mutari posse, et pnulatim ac per gradias ad sapientiam venire. Non ecinita : nam Stoicorum sapiens fixus in bono est. Li s.
516쪽
Dixi, si sorte meministi, concupita vulgo et formidata inconsulto impetu plerosque calcasse. Inventus est, qui flammis imponeret manum; cuius risum non interrumperet tortor; qui in funere liberorum lacrimam non mitteret; qui morti intrepidus occurreret: amor, ira, cupiditas, pericula depoposcerunt. Quod is potest brevis obstinatio animi , aliquo stimulo excitata, quanto magis Virtu S, quae non ex impetu, nec subito, sed nequaliter valet, cui perpetuum robur est 3 Sequitur, ut, quae ab inconsultis saepe contemnuntur, a sapientibus Semper, ea nec bona sint, nec mala. Vnuin ergo bonum ipsa virtus est, quae inter hanc fortunam et illam superba incedit, cum mugno
Si hanc opinionem receperis, aliquid bonum esse ιν praeter honestum; nulla non virtus laborabit: nulla enim obtineri poterit, si quidquam extra Se respexerit. Quod si est, rationi repugnat, ex qua virtutes
sunt; et veritati, quae Sine ratione non est: quaecumque autem opinio veritati repugnat, salsa est. Vi m- bonum conccdas neceSse est summae pietatis erga
Cuius rimm . seruns, qui in vin- dierum domini Asdrubalain tuter&cerat. Valer. Max. III, 3. ext. 7. R. tii in stinere... ntilleret: exempla sex habet Vat. Max. v. io. R. Peric. dem Merunt omnium est mss. lectio. Vincentius tatuen Bello vacensis in Speeulo histor. lX. I 31Praebet de Ieriant. Praestat ἀνεγρο- cerunt, i. e. Postularunt, ut illa pericula sibi subeianda esseut. MM.
gatae Quod si hoc, eodem sensu. Sequitiar.... mala ideoque itidisserentia, ista ρα. Nee enim is virtute emper Proseiscutitur, nee ab illa
Si quidquam extra se respexerit. Qui sapientiam comparare conatur, nulIi alii rei studere debet; caetera enim, aut inutilia animum huc et illuc distrahent, eiusque Prosectus impedient, aut noeeralia eorrum I ent. Quod si est. Int. si admiseris alia quid bonum esse praeue liouestum.
517쪽
Deos esse; itaque quidquid illi acciderit, aequo animo sustinebit: sciet e Diin, id accidisse lege divina, a qua universa procedunt. Quod si est, unum illi ho num erit, quod honestum: in hoc enim spositum Jest et parere Diis, nec excandescere ad subita, nec deplorare sortem suam; sed patienter excipere satum, et sacere imperata. Si enim ullum aliud est bonum Iuam honestum, Sequetur nos aviditas vitae, aviditas verum vitam instruentium; quod est intolerabile, infinitum , vagam . Solum ergo Bonum est Honestum; cui modus est. Diximus, hominum suturam feliciorem vitam quam Deorum, si ea bona sunt, quorum nullusio Diis usus est; tanquam pecunia, et honores. Adii conunc, quod , si modo solutae Corporibus animae mu- nent , felicior illis status restat, quam est, dum In Er- Santur in corpore. Atqui, si ista bona sunt, quibus
Posistin est. Nec satis aptum bule loco verbum positum, et abest ed. et mss. e. et b. Quare ut suspeetiunnotavi. Schw. Hugum quonium iis obstaeula virtuti exercendae iustitit et veritati ossiciuut. Rutili. Cui modus est. Quia ut semel vir
tutem compara eris, iam uon crescere Potest, nee minui: aequalis est
apud omnes qui ilia praediti sutit:
ideo quoquo, ut saepe dixit Noster, nullus sapiens altero sapiente selicior esse potest, quia aeque sapientes
Fetieior illis sturus restat illos manet , quam est, etc. Quam spem egregie exprimit Tullius, de Senectio praeeliarum diem, qutim ad illum
diuinum animorum concilium coetum
que prosciscar , smque ex hae turba et colluseione disee.Iam sis Ieroa itur in eo ore. Probavi hoe, quod ex Modii membr. et Pal. a. edideraut Lips. et Grou. quod apte convenit cum eo quod mox subiici
tur, clusas et obsearas. Versantur ex editt. volt. et aliis nisstis revocavit Rulik. ., i M. - Rulik. vero versan
tur, tu itiit, boua lectio pluri tuorum Gidd. et edd. est. Mersantur in nou taullis mss. sol a est aberratio haud indocta, qtiam Modius Epist. xxI Nova utiq. praetulit ut sutis expolivit. Tottis et ini disputandi ordo docet, noti de illa philosophorum satis nota
Pi Dione, quibus corpus pro cur eruauimae es CL, Memouem esse. Ruhk. Atqui si ista ... Obsessas. Iam inde a Prthagora et Platove lianc oPiuio Dem onivibus sere philosofuileis sectis communem fuisse de eorpore tau-quntia car re auimae. sis is uotmuest. Stoicis quoque plerisque doginἀsuit. Post mortem aut malu levetu libuiam vinculis corporia ad oris iueui
518쪽
per corpora uti imar, emissis erit peius; quod contra fidem est, feliciores esse liberis et in universum datis clusas et obsessas. Illud quoque dixeram, si bona
sunt ea, quae iam homini contingunt quam mutisoni malibus, e L muta animulta beatam vitam actura:
quod seri nullo modo potest. Omnia pro honesto pa- rolienda sunt; quod non erat faciendum, si esset ullum
aliud bonum, quam honestum. HaeC, quamvis latius exsecutus essem priore epistola, constrinxi, et breviter percurri. Nunquam autem vera tibi opinio talis videbitur, nisi animum ni- leves, et te ipse interroges: si res exegerit, ut pro
patria moriaris, et salutem omnium civium tua redima S , an Porrecturus Sis cervicem. non tantum patienter, sed etiam libenter2 Si hoc facturus es, nullum aliud bonum est: omnia relinquis, ut hoc habeas. Vide, quanta vis Honesti sit. Pro republica morieris, , etiam si statim iacturus hoc eris, quum scieris tibi esse iaciendum. Intei dum ex re pulcherrima magnum gaudium, etiam tempore exiguo ac brevi, capitur; et, quamvis fructus operis peracti nullus ad desun-
vuam, ad scio em unde metina et . ad universum s. Deum, cuius Para esse
Hoe tur . et in vita manere seliei sima. Vaeillasse tamen liae in re Stoi
cos non magia constat. qianna earu lase
essecta et successu fructuoso ad vitam heve degeridoin tu iis . vile de iniuiortalitate auimae praeciperent. Atque hoe ex ipsa eorum doeiriua de virtute seqtiebatur. quippe quae baud diversa a felieitate iam in bue vita usum mari posse iis videbatur: ut adeo immortalitate supersedere P tulissent. Sperabant tamen . sore ut Post mortem viverent. RuhI. Emissi, erit peius. Peior erit aut-maraim conditio eorporia viaenio liberatarum et nam istis honia frui noti poterunt, iam amissis corporibus. Et in uni orsum datis. Sparsi a per universum, redditis huic sonti a quo origi ueui traxerant. Nam Stoiei p. labant animam cuiusque hominis par
Clusas. Stabaudi animas. Etiam si statim sciurias hos eris. Sic coiit in viii eouscnsu veteres libri, quos vovimus, omnes; nisi quod veterem lectionem nescio quorum eo dietim esse Pinci laus, ait, etiam si non stiatim etc. quod arripuit Muret. et revocavit Rubh. contra manifestam
519쪽
ctum exemptumque rebus humanis pertineat, ipsa tamen contemplatio suturi operis iuvat: et vir sortis - ilistus, quum mortis suae pretia ante se posuit, libertatem patriae, salutem Omnium, pro quibus dependit animam, in summa voluptate est, et periculora suo fruitur. Sed ille quoque, cui etiam hoc gaudium eripitur, quod tractatio operis maximum et ultimum praestat, nihil cunctatus desiliet in mortem , sacere recte pieque Contentus. Oppone etiam nunc illi multa,
quae dehortentur. Dic: Factum tuum matura Sequetur oblivio , et parum grata existimatio civium ; respondebit tibi: Ista omnia extra opus meum Sunt; ego ipsum contemplo P : hoc esse honestum scio; itaque, quocumque ducit az vocat, Venio. Hoc ergo unum Bonum est, quod non tantum perfectus animus, sed generosus quoque et indolis bonae 13 Sentit; caetera laevia sunt, mutabilia. Itaque sollicite possidentur: etiam si se vente fortuna in unum congesta sunt, dominis suis incumbunt gravia, et illos Semper premunt, aliquando et elidunt. Nemo ex istis,
Senerae mentetm, quae proxime se-
queute disputatioue inua declaratur. Pro reminea morieris etc. I aee veterum librorum lectio sensum prae stat longe aptiorem : siguificat enimie pro Patria moriturum esse, ubi acies pro illa moriendum esse, etiamsi statim mori oporteat. id est, etiamsi tibi tempus non reliuquatur quo Pa- eas animum eout emplatione honesti, et stuaris magno tuo incoepto; quod patet e aqq. Perieulo stio Imuur. Iuxta Cicer. ad Helenuium: Amisiι νιιam, at non perdidit: re enim vilissima el ροπώρο
να moximam redemit, dedιι υilam, accere Pagmam. me esse honestum scio. Nee minus
praeclarum illud quod apud Ciceronem Milo loquitur: Fortes et avia
les Niros non tam praemia aequi a Dre recte fetorum, quam ψsas cte facta... Miatos esse quibus ea res Mil.
pro patria se devovisse γ honori fuera
a suis esseibus t nee tamen eos miseros
qui benes eloes suos vicerint. Nemo ex istis ete. Frequens et hahe vitae comparatio est cum dramate,
vi philosophi eum histrione, apud veteres. Iam Socrati hane tribuunt veteres Stob. sior. lit. I Aristoni- qtie Chio apud Diogeu. Laeti. VII, Iso , ubi cons. Menag. Epictet. Mehirid. t , ubi vid. Vplon. et Schwei-shaeus IIate. Antoniu. et ibi Galaaer.
520쪽
quos purpuratos vides, felix est, non magis, quam ex illis, quibus sceptrum et chlamydem in scena sabulae assignant: quum, praesente populo, elati in
cesserunt et cothurnati; simul exierunt, ex alcenntur, et ad staturam suam redeunt. Nemo istorum, quOS
divitiae honoresque in altiore fastigio ponunt, magnu Sest. Quare ergo magnus videtur 2 Cum basi illum sua 1 metiris i Non est magnus pumilio, licet in monte coim
stiterit; colossus magnitudinem suam servabit, etiam si steterit in puteo. Hoc laboramus errore, sic nobis imponitur, quod neminem aestimamus eo quod est. sed adiicimus illi et ea, quibus adornatus est. Atqui quum voles veram hominis aestimationem inire, et scire qualis sit, nudum inspice. Ponat patrimonium, ponat honores, Et alia fortunae mendacia; corpus ipsum exuat: animum intuero, qualis quantusque sit; alieno, an suo. magnus. Si rectis oculis gladios micantes videt, et si scit, sua nihil interesse, utrum unima Per os, an per iugulum exeat; beatum voca: si, quum illi denuntiata sunt con ori S tOPmenta, et quae Ca Suveniunt, et quae potentioris iniuria; si vincula, et exsilia, et vanas humanarum formidinus mentium se- Curus audit, et dicit:
.. Non ulla laboriam, Sed loea veterum de hae compara in iove quasi cum pulvisculo iam cou- verrit t.--B. CaryEovius, uui et Helui- stadii inortuus, tu libello perdocto: Paradoxou stoicom Λristonis Chii:
Cum basi illiam . . meti l . cumrcithurno, quo incedit, cuin opibuS,
qui biis insistit. LiPs. Fortunae mendacia. Quia per Laee
iacit fortuna ut maioris videauturhomines, quam auu ruit' a. Melis. Sie Lipsius optime cruendavit. Antea legebatur cetis octiles. Sed uusquam alias erecti Octili de imisi avido liomiue tu usu fiuvi, sud ν cti. . s. Bcut leti uota praeesuia ad Hotui.