장음표시 사용
431쪽
'3Αo Trach. IX. De et itiis religioni oppositu.
Q V AE s Τ I o X L. An etiam careat supersitione ,sentire, quod flum
e annabis ductum a puella Vargine, habeat vim ad aliquem morbum sanandum. REspondeo etiam carere superstitione , si viens
filo illo , non utatur aliquibus verbis , signis, aut ligaturis vanis , aut submurinuratis precibus. Ratio sit , quia si nuda mulieris non hominis j planta
efficaciam habet serpentem vivacissimum interimendi , eo solum , quod eius caput vel leuster premat, c ut ait Rupert. lib. I. tom. 3. de Πιnitate , cap. 1. cnr non poterit virgo innocens, non mulier cormpta, alicuius efficaciae nobis incognitae particeps esse, ut suis manibus, lind etiam suo l puto, quo foeminae solent nendo filum inungere , occultam virtutem ad aliquem morbum propellendum communicare Sic videtur sentire Tamburin. lib. 2. in Decal. cV. 6. S. I. num. 38. iuncto num. 67. Cuius sententia confirmari potest , eo quod minime superstitiosum censeatur credere , quod oliua plantata a virgine , seu muliere casta , efficiatur fructifera; plantata vero a meretrice , infructuosa, ut ex Iacobo Sprenger in Malleo Maleficor. I. pari. quast. i. dicit Lupus in edat. Inquis pari. 3. lib. I s. dist. 4. art. a. de. I. ergo non mirum erit censeri , carere superstitione, sentire, quod filum , virgine ductum,de elaboratum suis manibus, de suo sputo , ac saliua inunctum , vim naturalem habet ad aliquem morbum sanandum.
pensum ὰ quo pendeat lapillus , seu ann
lus j intra vas vitreum , caldariam , vel
mphoram, ad pulsandas, o dignoscendas ho-
. ras diei. NEgandum videtur : eo quod Eminentissimus Cardinalis de Lugo ut refert Tamburinus Jdum publicam ieetionem Auditoribus excipiendis di- Elaret, enarrauit, se in Hispania saepissime hoe fili artificio in vasculum impendentis ad horas dignoscendas usum feliciter esse, ratus vera esse , quae ab ipsa pueritia didicerat, motus scilicet , & pulsus, coelestis alicuius constellationis occulta vi, eos horarios ictus in lateribus vasis di. Sed ut certum Respondeo: filum adhibere ad horas dignoscendas modo praesito , superstitiosum omninδ est , quia constat non ex vi naturae , sed ex daemonis pacto pulsus , & ictus in lateribus vasis edi: sic tandem ductus experientia , dum in Italiam commearat, idem Lugo oppositum tenuit, ac docuit suos Auditores. Quem postea sequutus suit Tamburinus lib. 2. in Decalog. cap.6. f. r. num. 39. per totum , σπi m. 79. Vbi tamen ait, quod non excedat veniale, si quis semel aut iterum vellet experiri curiose ex ioco quid aecidat, si filum cum annulo adhibeatur ad horas designandas , ut docet etiam Tancredus ex Suario, sancio , dc Bonac. apud ipsuin Tamburinum.
An committat mortalem superstitionem , qui toquod audit aves garrire , vlulare lupos , mugire boues, csec. certo credit mi mali quidquam
REspondeo ut certum , committere , s id ceriberedat: secus si ductus aliquibus euentibus leuiter timeat, aut sormidet. Sic colligitur ex cap. illos, 16. q. h. ct sequent. Se docet Nauar. in Man. cap. Ir. ΠΜm. 37. vers. 27. dc Torrebiailia tib. 9. iuris stirit. c. s. num. II. ubi alias adduceri . actiones continentes suis perstitionis vitium , sic acit: Sunt alia vana obserua intionis seperstitiosa nata ; Ut qua crines peEtinando euulses , non nisi ter con Dios abi eiuntur : si ova comederint , eorum testas , non nisi ter cultro perfossas in catinum proiiciunt , timentes utraιmqtie neglectum, veneficio nocendi occasionem praebere , sertiatum, praecludere nocends Potestatem , ut tradit Martis. ael Ris lib. 6. Mag. c. 2. sich. i . q. i . Qui cum vident Noctitam
volantem circa alιcuius ades ε, vel audiunt obstrepentem , vel canem ululantem , mortem praclicunt imminere : Aut si alicui iter facienti obuiam venit lupus, mali aliquid instare omιnantur , ut tradit Petr. Binia seld. in confest. a uesc. praludfn. Haec Torrcblatica. Adde rursus Nauarrum loc eis. num. s8. ira scribentem : Ωui obseruat illum diem , potaus quam ι Ilum ad exeundum Aomo , vel ad iter agen Am ; vel quo Re de statim a somno terram contingat; vel quem pedem primum calceet dvel quod domo Med. ens in lim e impingat , ct ob id retrocedit 1, vel quia simul atque ex citatur a somno , statim sternutauit , ct ob id in lectum reuertitur. Qui has , ct si les vanitates obser-Mant, UFlurimum venialiter peccavi, antequam assis Curatis, vel concionatoribus , veι Confessariis admoneantur. Post admonitionem autem, secundum B. Anton. 2.part. titul. 2. dc citatos su p. e .cap. num. L . iam mortalia crimina sudicantur. Haec Nauarrus, qui
intelligendus est casu , quo hae omnia certo , 8c in-tallibiliter credant; non si leui timore ducti, contra
An supersitiosae sint illae orationes , in quibus a
Christo Domino , vel ab Gus Virgine MuIre, petit quis, Usti in mortis aurculo appareat. REspondeo esse superstitiosas , ac reprobandaS.
Quia magna praesumptio est velle quein , ut Christus Dominus , ciusve Sanctissima Mater ei appareat. Deinde , quia Diabolus facile se in Angelum lucis transformat, de eum sub specie Christi Domini. aut eius Matris potest eludere , permittente id D oin poenam vanae illius fiduciae , de postulationis. S.CCiruelo de supersi lari. cap. II. viii ctiam nota superstitionis inurit illas orationes, in quarum titulis determinatur numerus dierum , in quibus dicendae sunt ad obtinendas a Deo gra ias ibi contentas. λαgundeκ ex illo libro primo in Decal. c. I. n. 7. in AESTI
432쪽
Disp.I. De superstitione ex indebito modo colendi Deum. 3 i Ru EsΤΙo XLIV. . v AEsTIO XLVII.
An sit supersitissum , cersis verbis pecus incan
tare , ne a lupis Ddatur. τὸ Espondeo ut certum , si perstitiosum elle. Prc-L bathoe Fagundez lib. i. in Decal. cap. . N. 7. his verbis : Non approbo tamen morem usitatissimum, qui apud rusticos Lusitanos ,3 ope montem Stellae percrebuit, ct inde per circumuicinas illas regiones deri-Matus es. ra enim in custodiendo suo pecore certis verbis Utunιur , qnibus a luportim rabie tutum credunt,st nullo custode relinquunt; quod illi pecus amentare -- ut, ct asserunt experientia compertum esse, nihil unquam mali a lupis accepisse pecus illud , quod praediEtis verbis fuit amentatum , quamuis lupi istud circunstent. Ego pollisi dicerem pecus incantare ; hoc enim esse non potest,nis vi alicuius pacti damonis, quod certis ct deis
terminatis verbis est obligatum. Euidens enim est, verba illa non posse esse causam naturalem talis effectus; ac subinde esse certa signa alιcuius pacti. Sicut enim
serpentes pacto damonis certis verbis incantantur , ut Patet ex Psalmo 1 . Sicut aspidis surdae obturantis aures suas; quae non exaudit vocem incantantium p ita σουes, certa verborum prolatione ex eodem paEto censenda sunt incantari, ne luporum morsibm Pateant, aut Potihi lupi ete eas invadant. Haec Fagunde E.
Q v EsTIO XLIV. An sit supersitissa ars inueniendi aquas in ter
ra Duntes, adhibita virga salicea, vel amst
dati .REspondeo , non e se superstitiosam. Quia hic enfectus viribus naturae fieri potest in debita distantia , ob qualitates ab aqua in virgam . vel a virga in manu hominis humidi exit ente in aquam transmisesas .vel ob sympathiam virgae in manu hominis talem complexionem habentis, exissetve. Sic Bonac. loc. cit. n. i4. Trullench n. 9.
An sit superstitissum credere , quod ille , coram
quo ignis cineribus cooperitur, uxorem mInime
illa anno sit ducturus. REspondeo ut certum : Esse si perstitiosum , &valde. Quia eiusmodi actio , nec naturaliter, nec moraliter habet virtutem , aut vim ad hunc essectum: ergo talis credulitas manifeste est superstitiosa, ae proinde contemnenda. Sic Lupus in edidi. S. Inquis pari. 3. lib. i s. dict. 3. ara. i. diss s. Qui tamen addit, non else omninid damnandum , qui excusaret dictam propositionem , si sumatur non naturaliter, sed omnino metaphorice, & tanquam signum. Quia clan calidiores natura , ct alacriores spiritu , v lurimum coniugium petant: ct e cantra frigidiores , ct metancholici ad matrimonium non sint tam propens; deducitur eos , si tamdiu morentur apud ignem , ut eve, fient etiam illum ante se eineribus operiri, frigidos, pigroi existere ; vinde perbelle dici potest , uxorem non esse ducturos , dum manent sub dictis qualitatibus. Sie Lupus. R. P. Leand. in Decalogum.
An censendi sint siverstitiosi salutatores se --
cant eos Hispani in qui suo tactu .vel Orationibus, etiam incurabiles morbos, veluti morsum rabidi cauis , miro modo sanant. AFfinnant censendos esse superstitiosos nonnulli Doctores : eo quod Salutatores , ncquu ex virtute naturali , neque ex supernaturali morbis praefatis medentur : ergo censendi sunt ex virtute daemonis operari , ac mederi. QIod ex virtute
naturali id non faciant ; patet , quia sol sim suci halitu , vel contactu , adiunctis aliquando quibus-
dain precibus , morbis incurabilibus medentur, sanguinem detinent, canes rabidos interficiunt , ab ilia lorum morsu curant, pedibus ignem conculcant, Malia huiusmodi iaciunt, quae causarum naturalium virtutem excedere viduntur: ergo. Q lod autem , nec ex virtute supernaturali haec mirabiἰia operentur ,
probatur , quia haec supernaturalis virius non solet permanenter bene transeunteri flagitiosis hominibus concedi, sed s,lum Sanctis viris : At hi Salutatores permanenter habent hanc gratiam , de ex alia parte regulariter sunt impiobae vitae, nec ob alium effectum gratia utuntur, nisi ob lucrum dc quaestum rergo. Ita Ciruelo de superst. 3.part. cay. 7. ubi ait eos
peccare mortaliter medendo , & eos quoq ie , qui ipsos vocant. Et Victoria de Artemag. quaest.Α. num. I Q ad a. dicit, se multum timere, hos nullam vim habere ad sanandum contra rabiem ex canis morsu , de si quam habent, eam esse a daemone. Ita etiam Fagan- de Z lib. I. cap. 36. num. s. Qui & citat Sanctum lib. r.
cap. O. nurn. 39. de Suarium lib. 2. cap. I S. ΠΠm. 2 s.
sed ibi Auiliores non loquuntur de Salutatoribu , sed de Carminatricibus, Hispanὸ , Ensalmadoras , o Sav-
Alij contrii absolute negant esse superstitiosos ; sed
licitam esse eorum curationem, & id c d approbandam. Sic Nauarr. in sum. cap. I i. num. 3 6. Mai g alta Confessor. quast. moras. fol. i 81. Calhanega lib. desuperst. cap. i 1. Palacios in sum. verb. Incantationes.
tatores nonnulsi permittuntur ab Ecclesia : Tum quia fieri potest,ut hanc gratiam gratis datam acceperint a Deo. Tum quia nulla s flicienti ratione probari potest horum officium esse superstitiosiim , nisi ex adiunctis circunstantiis id appareat: ergo. Se i clarius respondeo , minime censendos esse superstitioses, dictos Salutatores, s verba , aut signa ,
quibus in suis curationibus utuntur , recta sint, proportionata ; necnon de ipsi Salutatotes recte , dehoneste vivant: secus verb, ii male vivant, dc signa, de vel ba , quibus ad curandos morbos utuntur, vana sint. Ea autem reputauda sunt vana , qnae neque ad Sanctos , nec ad Deum diriguntur , nec ullam cum cs .ctu operato connexionem habent. Sic ex Sanctoloc. cit. sem. 4 . de Suar. lib. 1. de superstit. cap. I s. anum. II. docet Palaus tom. 3. ira i .desuperstit. disp. i. punct. 1Ο. a n. i . & id , & non aliud volunt Autho res secundae sententiae. Quorum omnium doctrina amplius ex mox dicendis clarescet.
433쪽
Traist. IX. De Vitiis Religioni oppositis. Q VAEs Tio XLVII L
An superstitionem mortalem committant Salut rores, quι talibussignis, se verbu ad curandos . mo, Mi πωNI , ut credant,quod a quocumque Usurpentur,effectumsint habitura.
REspondeo ut certum,Committere absque dubio. ita cum illis signis,& verbis annexa non sit
naturaliter naris virtus, colligitur ut a Deo, vel daemone illis fuerit annexa: at non est annexa a Deo, alias essent verba Sacramentalia : ergo necessario debet dici,esse a daemone. Sic optimc SuareZ cap. num. 2 s. quem citat, & sequitur sanchez lib.2.c.ao. num. 7.vers. Octauum ain Lessius lib. r. cap. 4 dubia
An dentur aliqua alia iudicia, quibus dignosci possit, an huismodi SalutaIores virtute δε-
monis operentur. o Espondeo ut certum : Dari, & multa. Primum, α si ad curationem usurpent verba Scripturae oacrae in lentu improprio , aut falso. Palatis sic. cit.
Secundam. si assirment, quod in praesentia ait V us Saluta oris malori Virtute ad fanandum praediti, te nihil posse operari quia hoc dictum omnino ratium est i cum unius Salutatoris virtuti ut gratiae nihil obstet alterius praeseivia , ut bene Deirius,& Veracrua , qtios sequiti I Sanche Z Ioc. cit. num. 7.
Pala cit. illeneli Tertium , si alterant, se alteri communicare virtutem sanandi polle. Quia haec virtus , siue naturalis, , iupernaIuralis sit, personae annectitur. Palans
artum, si dicant Sc assirment, se polia in eredim fornacem accensam. inia hoc naturaliter fieri nequit: δc ex alia parte talis intractili milia est itecessitas inter fideles : ergo. Sic Detrius , quem sequitar diu ch eZ locot. Uersseptimum est. Palaus ainm. r c. Trulleiach num. io. ' insuintum , si teneant, se suo halitu , vel tactu , in- Limatione , aut saliua , poIIe interficere venenatos vel morti proximos. inia iis mortem accelerare tametsi bono fine fiat, est intrinsece malum ; cumiat innocentium intersectio: ergo non potest . ex virtute a Deo concessa , fieri. Sic Sanchez m m. 7.cit. in sine, ita scribens : Tandem sunt Salutatores uo flatu, ac saliua interimere rabie texatos , ac mortis oundos, ne diu crucientur,aliisve noceant. Quod nulla ratione poteLI esse licitum, cum intrinsece malum Haccelerare mortem innocentis. Nec ea gratia pors esse gratis data, eum illam non conferat Deus ad peccan- m. Nec video,qualiter possit esse virim naturalis.ctineo maxima sufficio est concursu daemonis ad eum essectum. sic ille, & ex illo Palaus nuv.f. Trullench
Qv AESTIO L. An sit superstitiosum credere , hane virtutem salutandi messe septimo eutque Salutatorum filio , si minuimum ordinem Iammeus flartus
gant quidam censentes, nullam superstiti
nem continere credulitatem praedictam. Ita videtur tenere Verticellus in qq.moralib.trant. 8. Miscellan. q. 37. u. h. vers. sextὸ,illis, vel bis: Sic masculus, septimo ιoco,contis ato ordine, natas β γ κrnas suo contactu curare passim putatur. Hemicus Romauus Lb. de miraculis usuorumseu de varia natura fol. M ' Sed esse vanam talem credulitatem , Respondeo cum Sanche Z loc.cit. num. 7. ubi ait, talem loquendi modum, aut cogitandi, esse ridicul im, & ororsus sine fundamento.Trullench lιb. I. in Decal.cap. I .dub. IO.
An virtus Salutatorum , qtia id munus Aelia obeunt sit naturalis. AFfirmant quidam , esse virtutem naturalem,
ortam vel , naturali complexione, vel a coelorum constellatione. Probant. Primo. Quia pluribus Ethnicis , & Gentilibus communicata est virtus medendi quibusdam morbis , tactu , sermone, aspectit, odore , saliua , vel lialitu : ergo talis virtus non est supernaturalis. Consequentia patet ; quia non videtur decens , rate beneficium , si supernato rate lit, talibus hominibus concedi. Antecedens velo nu bacor authoritate Plinij, qui M. 28.c. 3. ait , fji te in Astica Psyllos, 3e in I alia Maisos , ex quorum familia , qui ducebant originem , tales fuiste, quorum corpora tactii ipso, secti ive modico , leuabant percustos a serpentibiis; Ze manu imposita corpori venena extra hebant. Alios licio, quorum sudor medebatur multis morbis. Alios, quorum saliua contra ictus serpentum valebat. Et cast. . ait, quod intrante saliua ieiuili hominis in os terpentis , mox perimit. Legantur i semet Plinius lib. . e. a. Azor ubi infra , qui alia nitrabilia reserunt. Secundo, quia multis lapidibus , herbis, & animalibus haee sanandi vis a natura inest , ut experientia constat: ergo de aliquibus hominibus inelle potest: ergo & Salutatoribus ,& ideo ita sentium Casta- nega lib. de superstit. cap. ia. num. 46. VeracruTlιb. t. de anima, oeculat. a. de dicunt clic probabile , Victoria , & Margarita Confestor. apud Sancheae mox citandum. Quibus ego addo Palaum dicentem stando rationi, se hac in re indecisum .eilc : quamuis postea motus aut horitate Doctorum , oppositum ut probabilius sectetur. Ergo probabilius ego Respondeo virtutem Saluislatorum non elle naturalem , aut debitam naturae, aut conditioni hominis; sed gratiam gratis datam, aut donum Dei, talibus hominibus collatum. Sic
Vert rcelli inqq. Moral.tract. 8.quaest. χ n. 13. Qui&probat: Ex eo quod Gallia Reges , tantum Giholici
434쪽
Disp.I. De superstitione ex indebito modo colendi Deum.
ct legitimi Reges, hoe dono potiuntur,s olim etiam,ve Reges Anglia Catholici, merito Sancti Eduardi Regis narrat Polydorus Virgilius lib. io. Hstoria Anglorum) hoc hiabebant donum Sanctitatas , visuo comae ιι fumasseu serophulas sanarent. Illi ex familia Pulverina, tantsem sisent ex legitimo thoro , venenatos outo curant. Constat autem, quod titulus Regni, Catholica Fides,ac legit ranus thorus, cum sino quid morale, sunt aliquid imperιinens ad naturalem facultatem sanandi: ergo ea est virtus supernaturalis. Hucusque Vetti-
Sed ad eius intelligentiam , nota id quod Agorius loci tat. dicit, nempe, Quod talis virtus , seu vis , mi-xime sit supernaturalis , hoc est habitus menti injussu sed vis quaedam prater solitum morem hominibus dasa,
qua suos praestet essectus, aut musarum naturalium ministerio, ct opera , aut cerιe, quod es verisimilius, operame Deo, talium hominum interudniente sermone, ta
An sint superstitiose forminae ea matrices, quas vulgo Ensat madoras, b Santiguado
NEgat ab solii e Tamburimis libχ. in Decal.c. s. nnm. o. ita dicens: Deinde colligit idem Murae , non essesupersitiosos eos , quos restam vocant Enispaliarisas , qui per em almos , hoc est , per quasdam s ripturas siue ex Psalmis, sue ex atris orationibus confectas. curaκt infirmos. Ita ille. Qui quamuis loquatur de viris, eadem est ratio de foeminis.., cci clarius Respondeo dicendum cum Sanche et
les mulieres, si loli; orationibus licitis tabsque vana aliqua circunstantia ) viantur : ut per Passionem Chri ili, ike. illis supplicantes Deo, ut prosint medicinae naturales, quas morbo applicant; quia in hoc nil mali reperitur, ted potius boni; cum piumin, eum effectiim piis orationibus a Deo petere. Secus vero dicendum, casu quo citationes, aut preces ad Libeant, sed nullam applicant medicinam naturalem emeacem ad illius morbi sanitatem , credCntes illis solis verbis, salutem morbi obtinendam, quia tunc censendae sunt superstitiosae : quia ea verba, aut signa nullam vim naturalem , aut supernaturalem habere ad talem effectiim .est praesumendum. Sic sancheg loe. cit. &apud ipsum D. Antori. An gel. Nauarr. Siluester, Rod rigueg , LopcΣ , & Cir
AFfirmat FagundeΣ cap. 36. cit. num. I. his Verbis r De Ensalmorum curatione agimus in 1. Ecclesia pracepto , lib.8. cap. . num. i6. ubi diximus, curationem per verba Ensalmorum , in foro conscientia
non esse licitam sed superstitiosam , ct ex se mortalem, propter pactum damonis ibi implicitum , ct id ipsum
nuuc iterum affirmamus, ct ita docet Emman. se Valle Lusitanus , in libro quem scrilsit, de Exsalmorum cu
nem Ensalmorum fus suo tempore alprobatam ab Ordinario Eborensi, oe postea, νe bme consideria a , ct is a,fuisse sublico diEio prohibitam , er ivssam de- nunciari inustationibus, &c. Ita ille. Qui & citat
Probat Primo : Quia curato , quae fit per verba Ensalmorum, inest verbis, non persionis: vi expe- 'ntia constat: ergo signum est , qtiod huiusmodi efferuis non possit piovenire a gratia gratis, aut dono curationis ; cum liaec sol viri communicetur perinsonis, non verbis. Secundo : Quia Ensalmorum verba non habent effectum curationis , nisi proserantur ad certas complicationes panniculorum Iineorum , in talem , vel talem modum ellarmatas : atqui virtus diuina nota est alligata complicationibus , nec adstiteta pannis lineis , & non aliis, aut huius, non illius coloris : ergo signuin est , talem ess ctum esse ex pacto aliquo daemonis ibi implicito, & non ex verbis. Sed probabilius, Respondeo dicendum , iuxta nuper dicta , quod scilicetἰ minime sit superstui Ia,
si verba, aut orationes, qi .ae ad curationem morbi adhibentur , sint licita , & line aliqua vana circun- statui , & praeterea applicetur aliqua medicina naturalis ad curationem consequendam: e conrIa VcIO, si in orationibus Ensa motum utantur nominibus
incognitis , nihil significantibus, aut vel bis di biis, vel verbis , quae infallibiliter promittant e flicti in
temporalem , aut spiritualem , aut i i ipsis solis ve bis , aut modo oserandi collocetur, tunc vana, desuperstitiosa et it talis Ensalivolum curatio. Sicivilialob. tract. 38. di1 9. per totam. Et ex illo Triil
niter. Qui bene notant, quod in his casibus sit optima cautio, protestari, se nolle vii illis verbis dubiis , in quantum vanis, & superstitiosis , nec se vella consequi effectum sanitatis ex pacto ullo cum dae mone ; sed sollim se velle uti dictis vel bis in quantum licitae sunt, & a Deo effectum impetrant .Legan
iarum numero ab Ecclesia non 8 r uto. Affirmat absolute Torri blanca lib. s iurisspirit.
O indignationi diuina obnoxium, in materia Religionisset cultvs , aliquid addere , vel minuere , veι imia
mutare. Nam , ut ait Dominus , DeuteI n. capit. 2.
uod pracipio tibi, hoc tantum facito , neque addas quidquam, nec minuas. m. de Adssarum ritus superstiariosus censetur , in quibus prascribitur certus numerus arAm . vel candelarum ab Ecclesia non praefinitus; nam eo ipso, ut superstitio is damnantur in Sacrosancto Concit. Tradent. seis. 11. in decreto de obseruand. vel vitiand. in Mi a celebrat. his verbis : Quarumdammarum , ct Candelarum certum numerum , qui magii a superstitioso cultu , quam a vera religione inueπ- . rus est , omnino ab Ecclesia Episcopi submoueant. Haec
sed clariusate spondeo certum esse,quod si superis
435쪽
stitiosum , & vanum , uti in cultu diuino vanis , dc inutilibus ceremoniis I ut vii tanquam iacccstariis, certo numero Mii Iarum , diebas eontinuis dicendarum talibus horis , tot de talis coloris candelis ι ita ut his circunstantiis innuatur illis utens , quasi existimet , Millarum efficaciam cellaturam, Didem circunstantiis deficientibus. Et hoc voluit Concilium Tridentinum loc. cit. Qui tamen minime damnauit cerium Missarum , dc Candelarum numerum in memoriam alicuius mysterii, ut duodecim in memoriam duodecim Apostolorum undecim , in memor mundecim millium Virginum , m. dummodo non illi numero certo ita fidatur , ut illum augere , Fc mi nuere statim inutile Sacrificium putetur. Sic San-CheZ lib. a. cap. 4 o. n. 4o. &ex illo Fagundez ι b. I. V. 7. n. I. AlcOZet, de Ciruulo apud ipsos.
San Amador. REspondeo : Esse superstitiosas. Quia vestiuntur
vanis circunstantiis, ut ait Sancheet his verbis: Tandem deducitur quid dicendum sit de Missis, quas
de San a mador appellant , cum certis ceremoniis, nempe , ut inchoari, de terminari debeant certis destinatis diebus , Sc absque interpolatione , & certo candelarum numero. Dicendum enim est , eas esse superstitiosas. Sic ille lib. 4. cast. Αο. num. 61. dc pe
nes ipsum , Ciruelo, Rojas , Didaciis Ramilc Σ , de Didaeus de Alaba , & alij. Fagunde E lib. I. cap. T. num. 2. ini- tamen addunt , quod si huiuimodi
Missae omni vana circunflantia nudentur , nec cesIO illo numero nitamur , ut eo aucto , aut diminuto,
fructus putetur amittendus, licitae sint. Legatur Torrebianea lib.9. iuria spirit. practic. cap. 6. N. 8. ct seq.
pellant , Tremonar ij reuelati, aut M/sas dei Conde.
NEgauit esse superstitiosas, dum eas approbauit, D. Ilde sonsus de sauz Episcopus Giennensis in
sua Synodo anni III i. tit. de vita , ct honest. Cleri-
Sed ut certum , Respondeo Esse superstitiosas;
quia continent vanas , & inutiles circunstantias i vi
pote, quod duo Clerici soli , de quidem inclusi , intersint Missae , nec egredi inde possint, nisi ad Sacramenta ministranda , aut iussu Praelati, nee possint pedem Ecclesia extrahere, dum eae triginta Missae celebrantur. Sic SancheZ, Fagunde et, Torrebianca cum
An item Missa Sancti Gregorij pro visis, o defunctis , necnon Missa de quindecim Auxili toribus , se Missa de Patre aeterno , supers,
tisne laborent. REspondeo, ut certum : Superstitione laborare, 6c ideo illas , tanquam nulla authoritate sufful-
tas , Sacra Congregatio Rituum damnauit his vcr-bis : Sacra Rituum Congregatis ad tollendos abusus, qui variis tu locis irrepse, uni, re maturius discussa, cerasuu , ct decreuit , Musas irem , qua circu-ferumtur a Sacra Congregatione non approbatas , Sa Esi Gregor, pro vivis , er defundiis , quindecim Auxilια- torum , ct de Patre merno , ct quascumque aIias, exceptii iis , qua sunt permissa Regularibris tantum, veluti Prouincia SanEile Maria de Carmelo , ct alias ;sicut etiam oscia ab eadem non approbata prohιbuit, reiecit omnino , eg damnauit restetitue ; CT Pro prohi-bιtιs , retes is , s damnatis haberi voluit sub paenis contentis in Bullis P, V. initio Breuiar, , ct Missalis positi, quod scilicet non satisfaciant munera recιtandi Dιuini in ic3.2uo vero ad abutentes supradiatis Missis sub aliis poenis contentis in Indice librorum Prohibitorum ex decreιo Sancti Concil3 Tradentini edito, σc. Facta demum relatione horum praedictorui a s S. Domino N. Vrbiso VIII. idem sanctissimus ca lauda-uil , approbauit, atque ab omnibum ubique sub praedictis poeniis seruari praecepit, &c. die octava Apri lis 1618. Sic Congregatio. Cuius decretum pCr verba relata reserunt Barba. trae . de potest. Fpiscop. in noua edit. 3618. inter Decre: a Apostolica fol. i , . & ex
Aη saltem sint tolerandae Missae triginta Sancti Gregorij pro defunctis , ab inomet
i tituta. R Espondeo, vi certum : Tolerandas esse. Qi ta eas pro Religiosis eiusdem Sancti approbauit S icra
Rituum Congregatio die t 8. Oetobrrs I 628. ut refert Torrebiano ioc.cit. num .is, Deinde de his Mi sis sic loquitur Gauantus tu Rubri . Afisat. Part. r. tit. s. de Missis Defunelorum,nnm. 3. tu. D. Ritus autem triginta dierum a Sancto Gregorio Papa 4. Dia- ια. s s. pra scribitur Abbati Pretioso , pro Monacho Iusto, iis verbis Vade ab hodierna die diebus triginta continuis osterre pro eo sacrificium , stude , isnusim omnino praetermittatur dies, quo pro ab1olutione
illius Hostia Salutaris non offeratur. Ex quibus intelligere poliunt celebraturi Millas , quas vocant Sancti Gregorij, hoc est , institutas , & approbatas a Samsto Gregorio , quod Primo non est necesse , ut idem Sacerdos per mensem celebret diebus triginta 3 sed necelse est vi offeratur Hostia per mensem , siue ab uno , siue a pluribus, ut patet ex iis verbis , studeo ferre , neque addit Abbati, Per te , quod elset onus grave. Secundo si secit offerri Sacrificium ; non auatem omnes Mi Is dicendae sunt ritu proprio de Defunctis , qui in Dominicis intercurrentibus prohibetur. Tert id , continuis diebus fieri debent, ut nullus omnino praetermittatur dies, remota superstitione, quam vetuit Tridentin .s f χχ. ratione numeri. Neque discontinuamur ob triduum maioris Id bd madete, quo non debet celebrari. Doctores autem, qui volunt eas posse discontinitari, concludunt vale re tanquam triginta Missas , sed non , ut eas, quas instituit Sanctus Gregorius, ut ex eiusdem verbis patet. Hucusque Doctus Gauantus. Legantur Sancti 2,& FagundeE Ioc. cit. '
436쪽
Disp. I. De superintione ex indebito modo colendi Deum. 343
An per Artem ramicam produci possis natura
liter , e viliorι metallo , verum aurum, aut argcutum.
AFfirmant Albertus Magnus lib. 3. de Mineralibus,cv.'. Anton. M tandulanus in lib. de evem. 'gul. certam. lib. i . sed . . lanus Licinius apud Pererium, lib. 8. Physic. cap. io. Noster petaoctos Henricus Gandauenus Suodlib. s. q. s. Conimbricens lib. 2. Ph Pori cap. i. q. . Martin. Detrio lib. I. dij quis Magic. cap. s. quaest. 1. ses. 2. 3. st 4. ubi tan- quain longe probabilius defendit, posse fieri verum aurum a Chymicis ; imo & aliquando factum Pille. Tenent hanc eandem sententiam plures alij Doctores , quos lato calamo refert Verricellus in qq. Moral. tract.8. de Alchffmia,q. 1.
Alij contra negant, possibile esse , Chymicis produci naturaliter per artem , ex inferiori metallo , verum aurum , aut argentum : sic tenent apud Verriceulum , loc.cit. Avicenna lib. 3. Meteor. q.vltima in centius Beluacensis in suo speculo; m. 2. lib. I I. a capite la . Aristotel. lib. 3. Meteor. texi visimo. Suessarius ibi, Commentar. or . AucrIOeS luper pr-. lib.degenerat. animal. e. i. S. Thomas in 1. sentent. dis . r. q. . n. s. ad 3. Caiet. 1.2. q. 77. arx x. AEgidius Roman. quodlib. 3. quest. 8. Abulens. Cardanus , Pine-da , dc alij , quos citat , & tandem sequitur Pal. Verricellus q. h. cit. num. 6. qui , sent. 3. usque ad undecimam , id late probat, dc certe benE. Hac igitur quaestione supposita , restat quaerendum, ari exerce
re hane attem si quid supcistitiosum , pro quo du-hici dissoluendo sit.
NE mi omnes Authores primae sententiae , affr-
mantes , possie virtute naturali metalla viliora in argentum , & aurum transmutari. Cum quibus sentiunt Oidradus consia. 74. Ioan. Andreas in Addit ad Specul. tit. de crimine fa . Abbas in cap. ex tuarum , de Sortileg. Isernia Wωy. I. m-.l 9. dc ibIBaldus num. s. Caiet .in sum. Uerb. Alchyma, Rosel
' Miles feonti, , esse superstitiosam, Sc omnint
illicitum , omnes qui seiniunt, nulla virtute naturali dictam transmutationem fieri posse. Quia Deus his vanis non se immiscet. Sic debent sentire authores secundae sententiae. Ego autem , licet exi stimem primam bententiam relatam quot. s'. smin probabilitatem habere; ia1-hilominus Respondeo dicendum , quod saltem ex vi iuris positivi , illicitum omnino sit exercere artem Alchvmicam. Probatur. Quia Ioannes X X II. grauibus poenis carceris , & infamiae omnes Alchymistas punit, in Extrauag. Spondιnt e crimine falsi dereo iure Pontificio dicta ars prohibita est. Adde, quod huiusmodi Alchymica ars est exposita multis defraudandi periculis , & ut diabolus se ei operationIingerat : ergo ex hac parte etiam erit omnino illiis cita. sic Angel. perb. AIAEI A. Valentia 2 a.
DISPUTATIO II. De tertia superstitionis stecie , qui est
Diumatio. g. LDe Divinatione visis. Qv AEsΤ1o PRIMA. Quid sit Diuinatio in communi.
Espo NDEo dicendum, quod est, Prantinis elatio futurorum contingentium , aut occulto rum. Sic Sousi in Aphori . Inquisiit. lib. i. ca8. 3 S. num. i agnatius Lupus in edidi. Inquipl. para. μιι b. II. dist. i. art. i. d F. l.
Duotuplex sit Diuinatio. R Espondeo,quod triplex. Prima dimanat I Deo,
& dicitur Prophetia , quae non est aliud, quam scientia , quae de rebus futuris, aut occultas aueeoina betur. De qua intelligitur illud Prouetb. 16. Usuιn tio in Iabιis Regis , in iudicio non erraust cor eI-. Sericunda procedit a causis , & signis naturalibus, & v catur Diuinatio naturalis. Tertἰa prouenit , aut docetur a daemone, de appellatur sortilega Sic SahOm. 2.2. q. 9 art. I. & ibi Raphael de la Torre , Lupus Ioc.cit. dig. a.
An Diuinatio regulariter in malam partem sumatura REspondeo dicendum, quod licet diuinatio ut se, abstrahat a scientia , seu cognitione bona , ω
mala ; tamen regulariter loquendo , sempet sumitur in partem malam; nempe pro scientia futurorum, vel occultorum , Orta ex daemonis pacto. Vnde hoc modo sumitur multis in locis Sacrae Scripturae,ut Levitis east. xo. Numer,22. Deuteron. 8. Reg. r. cap.6n 28. Isaiae 8. I9. S 44. Ierem. I 4. 27. 29. T so. Et in vir Canon. 26. q. l. cap. illos, ct quast. i. cap. igitur , cta ιι est . . cast. aliquant , ct q. 4. cap. Ustur genus , σa. e. cap. Nec mirum, & alibi, legantur Torrebianca Lb. 6. iuris spirit. c. i. a n. i. Lupus Ioc. cit. dist. 3. Malij. Et de Diuinatione hoc modo sumpta , est sermo in praesentiarum. QVAEsTIO
437쪽
M spondeo ex dictis , quod est Futurorum , aut
occultorum praedictio, modo indebito ; aut est Praedictio In Ordinata eorum , quae solum ad Deumlpectant,ope , aut pacto daemonis facta. Sic S. Thom.
Trach. IX. De Vitiis Religioni oppositis.
Quarta, omen , cum e, hominum vocibus, praeter intentionem dictis.
R Espondeo dicendum, quod diuinatio, in qua est
pactum expressum cum daemone , & generali nomine vocatur Necromantia , continet in se nouem spectes. Prima e , Praestigium , nempe , cum daemon va rus apparitionibus , superstitiosiorum oculos prae uulgit , se illorum aspectibus obiiciens , occultaque docens. . Secunda est, Divinatio per somnia , & contingit, eum instructio daemonis per somnia speratur. Tertia est , Nec mantia , qua adhibitis sanguine , & certis carminibus, videntur mortui res turgere, loqui, de diuinare , ad interrogata respon quarta est Othionica, & datur, cum daemon pcrnomines arreptilios futura dicit. Quin a est Geomantia , cum daemon docet per signa in corporibus terrestribus apparentia, ut in ligno , metallo , lapide , &c. Sexta, 'dromantia ; cum per signa in aqua apparentia aliquid docet. ι . Septima, Aeromantia,cum docet per signa in aere apparentia. ' raua , Oramuntia , cum per signa apparentia an igne aliquid monet. Nona , Aruspicium : & contingit, cum per signa
apparentia in extis animalium sacrificatorum daemon docet. Sic omnind Thom. Sanchez lib. 2. summ. p. 38. num. II. Lupus etiam , licet non ita extenSc, 3Part. lib. r T. distinct. 2. ara. 3. dg. - , Bonae in. unet. Dicit. num.
tacite solum inuocatur daemon. REsipondeo dicendum , quod sint undecim. Prima est , Genethlia. aut Mathesis , & contingit, Cum ex'yderum motu , aut situ natiuitatem alicuius considerat, de diuinat futura. Secunda, Augurium e Cum ex animalium voci-hus , aut ex hominum sternutatione. Tertia, εγο ρicium: Cum ex auium volatu , aut quorumvis animalium motu. Quinta . Onirocritica e clari ex Somnis. Sexta , P0siognomia, cum ex totius corporis hil-mani signis. Septima, Spatvlamantia , ctari ex spatulae signis. octaua , Metoposcopia , c&n ex fronte.
Nona , chiromantra, cum ex manuum lineis. Decima , Geomantia , cum ex punctorum protra istione.
Undecima , Sortilegirem , quod fit , cuin aliquis exfgnis resultantibus in plumbo liquefacto , proiectoque in aquam vel is consideratione festucae electae ex duabus oblatis , schedulaeve scriptae , aut albae , vel ex taxillorum proiectione , vel ex consideratione eius, quod aperienti librum occurrit, cognitionem
An futurorum, aut occultorum ingressio per di-umat onem , semper innitatur pacto expresso,
REi pondeo ex dictis, Semper inniti. Sic D. A
gustin. lib. i. de se trina cέristiana,e. Q. 9 23.& D. Thom. 2.2. quast. 'Dart. 2. cst t. ct omisi. 2s.cap 3. de ex illis Sarachez lib. 1. sum. cap. 38. νμm. . d bene explicat, in quo linc pactum duplex cum daemone consistat: consistit, inquit, & contingit pactura cum daemone explicitum , quando ex prcsiis verbis inuocatur damaon , dccum eo pactum initur; aut
quando ipsemet ficto haec fiunt , veluti si quis
sciens , daemonem per aliq rod signum occulta docere , illud ea docendus usurper. Implicitum vctb pactum , aut tacitum contingit , & datur, quando quis cognitionem soli Duo reseruatam , mediis vanis , de indebitis procurat. Nam quamuis praeter cius intentionem sit daemonem inuocare ; at eo ipso, quod quis haec media vana intentat , quibus libenti stimc dae
An malitia pacti expressi , vel taciti cum daemone , consipat in hoc , quod quis eum illo,
tanquam cum Dei inimico , ct iurato hoste, foedus ineat. R Espondeo assirmative. Nam cum ab ipso mundi
exordio , Deus inter homines, & daemones inimicitias indixerit, easque in Baptismo spondeant homines uniuersi , renunciantes daemoni, & operibus eius ; hinc est , quod pactum expressium , aut a citum cum daemone ineuntes, foedus cum Dei inimico ineant. Nulla igitur societas eum ipsoquir esse licita; sed semper daemones, ut summi hines Dei, &hominum tractandi sunt. Sic Sanchez cap. 38.cit.n.6.
438쪽
iure vetita. ioci cause ad se oblactandum.
Ruspondeo , quod sic. Mam in primis est vetita
iure Diuino. D-eron. r 8. Numer. 2D. Ecclesiast. 3 . ct Maia 8. Rursus est vetita iure Canoniaco , per multa capita 16. q. s. st alibi, ut habitum ςst quo. 3. & a Sixto V. in Motu proprio , mn Ia Astrologos..Est denique vetita iure ciuili , t. Nemo, C.de Malse. Sic Sanche et n. I s. Villatob. tract. . dilf L num. s. ubi cum SancheΣ, elle etiam Prohibitam iure naturali tenet.
An omnes diuinationes, siue fiant cum expissis; siue cum implicita daemonis inuocatione , sint ex severe sua peccatum mortuis. REspondeo, ut certum: Esse ex genere suo mora tale. Quia cui supra quast. 8.es . habitum in per diuinationein initur foedus, & socictas cum daemone perpetuo Dei Nostri hoste ; eum per illam homo diuinator se subiiciat disciplinae daemonis, ut ab ipso
occulta doceatur a illumque tacite honorat, fidem ipsius documentis praebendo . eique futurorum c gnitionem , quae seli Deo conuenit, tribuendo ῖ qua omnia continent tacitam Idololatriam , ac proinde in hoc pecc to non datur paruitas materiae . si serib fiat. Sic Bonacina dis . y quast 3. punct. 3. πMm. y. alias 16. Trulleiach. ex illo lib. i. cv. t O. num. tDSanchet lib. h. ea . H. IS. Valemia q. 11. .nct. 4. Detrio lib. .cap. 1. qae . . Reginald. lib. I 7. m. Iro. Villatob.loc.cst.
An Diuinatores Missimodi possint a mortali, ob ignorantiam inuinbibllem, excusari. REspondeo dicendum , quod minime possint
excusari, si tacta suerit diuinatio cum expuella daemonis inuocatione ιquia in hac re,apud fideles,non puto posse dari ignorantiam inuincibilem; quis enim ignorat, non licere commercium, & societatem cum daemone habere, cum res huiusmodi, prae se ipsa malitiam suam ferat, ac toties doceatur ; seeus vero di cendum , si facta suerit diuinatio cum sola imi catione tacita ι quia tunc excusari potest a mortali diuinatori ratione ignorantiae , quae nec arcta a nec nimis erassa sit ἱ quia non ita patens est huius diuinationis malitia. sic Caiet. Valentia, Saevrus, de Lessius, quos citat sequitur Sanchea lib. i. cap. . num. 7. s. ct I 2. Layman , dc Reginald. quos sectatur Boiast.disputat. 3. quast . , 8-ct. , .uIT. Trullencla lib. I .cap. io.dubitat.1 sub num. i i Villa- Iob. tractat. 34. dis 3.n. io. Lupus in ed N. S. Inquisit. pari. y lib. t 7.artic. 4.dilf3. Qui bene notat, nec hunc excusari , mortali, si prius monitus quod in talibus diuinationibus tacite inuocatur daemon, adhuc in illis e*rseuerat.
'Egat Palaus , infra adducendus , existiman εἱ raro excusari I moriali. Sed probabilius , Respondeo Excusari a mortali. Q ita tunc talis diuinatio non est superstitiosa, cum deficiat animus superstitiostis indagandi occulta ἔ sed iocose, & vane.& sine affectatione cognitionis Dei propriae , sed solum ad experiendum , quid cassi accidat, & ideo potius est quidam vanitas, quam superstiti O. Sic Sua-rez lib. 1. de superstit. cap. p. num. r. Valentia lac. cit punct. I. sayrus lib. . Clanis, cap. s. n. vltimst, D l-rius lib. . cap. 1.33 Τ. 3. Sanchez lib. 2. cap. 3. n. Io.
ct xo. Bodac. dis8.3. quast. D punct. 3. min. G. &alil contra Palatina d tui. I . Punci . s. num. 6. ubi ait, rard mortali hunc usum excusari. si Wia inquit in compertum est, illa media improportionata esse ad segni iacandos occultos effectuε : ergo cum quis tenis viderὶ quid ex illis aecidat,quidve significet 1,tentat experiri, an de facto D damon illis imm seceat, Est consequentrerentat cum daemone societatem habere , qAod etiam ea loco videtur graue peccatum. Haec ille , de certE pro . babiliter:
An quando adest pacrum expressum cum do
mone, sis necessario exprimendum in confusem AFfirmare debent omnes, qui existimant diuia
nationem per pactum explicitum in rationesu perstitionis differre specie ab illa , quae est per pactum iniplicirum. Ita aliqui, quos suppi essis immibus , resert Suare Z bib. 2.de suZessi. .io.n. I. Assit mant &alij, qui quamuis putent, diuinatim item per pactum explicitum , esse eiusdem speciei in genere viiij, & mali moralis , cum diuinatione per pactum implicitum , se ii tacitum , tum quia taciti, Seexplessi idem est iuris,l. is quibuν, in fine, isde legib eademque ratio ; cum in dictis diuinationibus eadem si participatio idololatriae , de priuatio eiusdem honestatis Religionis, nihilominos tamen , ut certum iudicant, explicandum elle in Consessione. an diuinatio facta suerit cum ex prcsso daemonis p cto: quia longe diuersam iudicium est faciendum in con sessione de pacto ex prelio , qt Im de tacito. Ita .suareet Ioc.cit. de ex illo Sancheet lib. i. Sum. v. .num. i4. Lessios lib. 2. cap.4 . dκb. . Reginal;
Neoant verδ alii , docentes susseere in casu diuinationis , fateri dicendo, se reum siisse scitet sti- . tiosae diuinationis moItalis , non explicando , an facta fuerit per expressam , vel tacitam daemonis inuocationem. Ratio est , quia probabilissimum est, quod in consessione solum debeant necessarib explicari eircunstantiae mutantes speciem , non aggrauantes intra eandem , ut late diximus 1 .part. tractata
de Paeniιιntia i atqui etiam est piobabilissimum , ut vidimus, quod Auinatio per pactum explicitum , nori differat specie , diuinatione per pactum implicitum ι
439쪽
solum differant sicut completum , & incompletum ι aut sicut actus persectus, & impersessus intra eandem speciem e ergo probabilissimum est , non ςlse obligatum poenitente in manis state in Confissione exprellam dae nonis inito at o lem. Sic Victoria in summa, i de Confessi. num. I 76. sine. . Sed ego distinctius, Respondeo dicendum , quod ex se , aut de per se, minime sit necetiarium cxplicare in Confessione . an diuinatio fuerit cuna ex prestadaemonis ini iocatione, aut non : siccus vero ex ad iuncto. Prιmum constat ex argumento facto pro
sententia Victoriae ; quod quidem in nostra sententia. docente non elle necessario confitendas aggra uantes, essicacissi .num est. Secundum vero probatur plane , quia diuinatio proceduus ex pacto expressis cum daemone, plures malitias specificas adiunctas sibi regulariter habet et ergo ut ConsesIarius illas cognoscat, necessario debet poenitens talem diuinatiotiem ex expressi, pacto Ortam confiteri. Consequentia liquet , antecedens verb probat latissime Suare Z lib. r. cirat. cap. 8.num. . usque ad finem capitis : habet enim aliquando speciem Idololatriae , si daemonem tanquam quid diuinum recognos at diuinator , adorando illum cultu solius Dei. Si illum adoret solo Sanctorum cultu , habet speciem Ilololatriae. Si daemonis Iesponsum tanquam certum, & infallibile credatur, continet speciem haeresis, &c. sic tenent omnes Authores citati pro assimatiua sententia , praecipue SuareZ loc. cit. Salachet num. i 4. adiuncto 26. Bonaci n. de Trullench. nec credo aliquid aliud voluille, quam nos hic dicimus. Legamur attentc.
AN Meessarium sit in Confessione exprimere rem. per quam quis diuinauit, an scilicet per aerem,
Hunm, ignem, terram, erc. Ffirmandum videtur. Quia Praestigium est alterius speciei , Necromantia , Pythonica , Gemmantia , & ab aliis speciebus Hyra quo. s. numeratis : ergo per quas narum facta sit diuinatio , necessum est confiteri: Et ided sic ex parte te nec Valentia 1.1. du'.ε. q. I 2. punct. t. Sed probabilius longε , Respondeo negative. Quia probabilius longe est , quod omnes diuinandi modi, licet materialiter , & in genere naturae sint diuersae spei; in genere tamen moris formaliter non sunt, nisi eiuslem speciei. Quia nullus diuinandi modus ex relatis , habet specialem deformitatem
contra rectam rationem , sed omnes eandem ; ide que accidentarium est diuinationi , quod potius in una , quam in alia re fiat. Sic Suar. cap. 9. num. I. O cap. Io. num. 1. ct 3. Caiet. tmn. I. opus. tract. s. de Confess. quast. 3. Azor. rem. r. lib.9. cap. II. q. Victoria , Solus , & Rod rigueg , quos sequitur San chez lib. 2. cap. 38. -m. Iah. HenriqueZ lib. I. ωρ. s. mim. 3. Lessius Id. i. cap. 43. dubitat. s. Fillluc. nact. 26. cap. 3. quast. IO. Num. 71. Reginald. lib. t 7. num. Iis s. s I 66. Bonac. diffut. 3. quas. s. punit. 3. m. 1 I. Trullench. libo. cap. Io, dubit. 3. m m. IO. Lupus P 7rt. 3. Iib. II. dist. 2. art. 4. dis. .
Au omnis diuinatio ad superstisionem pertineat. NEg nt aliqui, eo quod superstitio consistit in
voluntate attribuendi creaturae Diuinum honorem e at sola diuinatio suturorum contingentium, pendentium , causa libera, ad Deum pertinet: ergo
sola haec diuinatio est superstitiosa. uia si quis a
daemone scientiam alicuius occulti effectus praetentis peIat, non petit aliquid , quod eius potestatem excedat : ergo nullam ei tribuit diuinationem: ergo neque superstitionem committit, tametsi grauissime peccet. Ita tenet Valentia 1. 1. disputat. 6. non 3.
ut legi apud Palaum in quaest. 11. punit. 3. & indicat
Sed probabilius Respondeo dicendum, quod omnis diuinatio, siue tacita , siue expressa, sit vera superstitio. Ratio est , inquit Palausi, qdia ex p prio diuinitatis iure vult Deus , ut omnes creaturae adiplum confugiant, in eoque fidant e qui ergo, illo relicto confugeret ad sium inimicum , in coque . confideret , plane eius iuri diuino derogaret , dc quod illius proprium est , vestet inimico tribuere et ergo committit supe istitionem , 3c tacitam idololatriam ἡ δc ner hoc patet Glutio contrariae rationis. Sic ille a IFutat. l . punct. 3. ntim. 2. ex Saltisto Thoma a. a. quo. 91. arti c. a. de Caici. ibid. Suar. lib. 2. cast. S. a mim. 16. & sanchea ιι b. a. cap. 38. a num. p.
An Diuinatores alligantes daniones s v. g. man nulo,ὶ vel eos inuocantes , sint iis facta
AFfimant Filiqui Doctores , qui & probant ex cap. si quis Episcopus , ct cap. Aliquanti,26.
'MU. I . ετ cap. r. quast. s. ubi seitur contra pIaedi Otos excommunicatio lata, non secenda. Ided sic se o-tit Martimis Detrio lib. 4. cap. h. qMast. 7. Is i. Α- dc id esse probabile ait Suar. lib. a. de superstit. p. 39.
num. I. Et tenuit antea Tableua verb. excommunicatis r. cas. q.
Sed probabilius Respondeo, Praedictos diuinatores praecise ut tales sunt . minime esse ipso facto e communicatos. Quia probabilius cst , nullam esse in iure contra hos excommnnicationem latam , sed ferendam,ut late probat Sanchez lib. 2. cap. 38. n. 9 I.
q st. 3. Lessius lib. a. cap. 3. dub. s. num. 29. SOηsa in Aphori . Inquis lib. r. cap. 18. ct lib. 2.cap. 1. πηm. 7. Trulleiach. lib. I. in Decalog. ωρ. o. dubi-rat. 3 Ine. Lupus pari. 3.lib. II. dis. 2. artis. . dilf. r. Palaus disputat. r. puncto 3. num. 2. Bonaein.disput. 3.qηψ. F. punct. 3.num. h. & alit. Nota , notanter me dixisse , praeise ut tales sunt ; quia certum est apud Omnes , excommunicationem ipso facto incurrere, si
haeresim simul incurrant, quδd haec tali delicto ut saepe solet) adiungatur, ut vidimus.
440쪽
Disp. II. De Diumafione mi sic.
V .EsΤro XVII. An saltem, qui eonsulit Diuinos, ut aliquid oe- cultum ibi detegant, ino facto excommunia
NEgandum videtur. Quia, ut nuper vidimus, Diis
uinatores alligantes daemonem , aut ipsum inuocantes , non incurrunt excommunicationem ipso sto: ergo a fortiori non incurrent consulentes illos. Patet, quia magis videtur subiectos esse excommunicationi alligantes daemonem , aut ipsum inMocantes, quam consulentes ipsos Diuinos : sed illi non incurrunt: ergo nec isti. Sed hoc argumento non obstante , assismantem partem tuetur Lupus loc.cit.art. .dij. 2.Qui fle probat ex c. si quM,16. q. 3Ibi consultores excommunicatione iplo secto ligantur, etiamsi haeresim non habeant in intellectu. Ita ille ex Toleto lis. 4sum.cV. I 4.num.
mihi io.ibi: At qui ipsos Magos eo ulit, re qui petis
opera eorum,excommunιcatus est ι habetur cvs quis. Haec Toletus.
Sed probabilius Respondeo : Nec ipsos consulenis res Magos,esse ipso facto excommunicatos, sed excoismumicandos. Quia in es quis,cit.iain de Magis,quam de illos consissentibus loquitur : atqui probabilius est, Vt quaest. antecedenti est habitum , de docent ipsimet Luput , de Toletus, quod Diuinatores, seu Magi,non sunt ipso facto excommunicati per dictum c. si quis: ergo neque erunt ipsi consulentes. Maior probatur ex verbis Texms,ait enim se Si quis Ariolos,e frustiaces , aut Incantatores obseruauerit , 80 lacteriis usus fuerit,anathema sit. Sic tenent Authores nuper citatiqMaestantecedenti,praecipue Suare Z c. I 9.cit.num. s. ubi ait, quod licet opposita sententia in rigore iuris loquendo , non sit improbabilis , propter illud verbum Anaritimast amen non videtor ita ιn consuetudinere 'tum ; unde vel consuetudo derogauit huic iuri , vel certe eum si optima legum interpres,ita verba illa, Ana thema sit. interpretata est, ut perinde sonet, ac dicere, excommunicetur, anathematitetur. Uuod autem hae eonfietudo st,constat ex Glossis .ct Do for3bus communiter, qui hanc censuram tbι non cognoscunt, an quam
iure ipso facto latam,sed ferendam. Haec Soareet,& ex illo FagundeΣ lib. I .in Decal.c. si a n. 4. Nulla igitur est in iure Canonico pro Diuinatoribus, aut pro illlos conssilentibus excommunicatio ipso facto. De iure at , rem uniuscuinsque Dioecesis aliud esse poterit, unde videndae erunt constitutiones illarum. Vt auic in facilius , quae infra dicenda sunt, intelligantur, neces sim erit prius aliqua de scientia daemonum praemittere.Sit ergo
An daemones cognoscere , se praedicere possint omnia futura, que a causa naturati necessaris
R Espondeo , ut certum , Posse. Qu a cum liniit Lmodi sutura habeant causam determinaram , de infallibilem , quam per species innatas persectissime cognoscunt, consequenter certitudinaliter futura ab illa dependentia norunt, & praedicere possunt. IdeO-que praedicere queunt, Lunam tali die esse eclypsandam , oppositionem Solis , & Lunae tali hora habendam , &c. Sic omnes. Legantur Palaus dissut. I. R. P. Leand. in Decalogum.
An item possint daemones cognoscere , se prassi re omnIa futura , que habent cau jam δε- terminatam, fallitilam tamen. REspondeo, etiam ut certum: Posse cognoscere.
de dicere, verum non certitudinaliter, lod coniecturaliter tantum. Quia licet haec satura habeant causam ideterminatam , est tamen fallibilis ; & ideo non infallibiliter, sed solum coniecturaliter possunt futura ab illa dependentia scire. Vnde sicuti Astrologi praedicunt ex coeli motibus tempestates, pluuias, &c. non omnino certδ, sed ex coniecturis , eo quδd saepe ex causis inferioribus , au superioribus impediri pos. sunt , ita de daemones hoc modo scire talia futura possunt. Sic Lupus Ioc.cit.
An deinde futura contingentia, o a libera voluntatependent Ia, possint certo damones cognoscere,opraduere.
R Espondeo , Tanquam certum : Non posse certo cognoscere , dc consequenter nec certo praedicere. Probatur. Tum , quia haec futura habent causam indeterminatam , & fallibilem , de ad opposita vertibilem : Tum , quia de his futuris scietu iam habere , est proprium Dei , iuxta illud Isaiae i. Annunciate nobis qua futura sunt, oe dicemus quod Di3 estis vo . Tum , quia si daemones scirent huiusmodi futura, scirent etiam , an essent vicitari hominem, quem tentant . at hoc est salia sum ; ergo. Milaor probatur: nam cum s i perbi Dsimi existant, nunquam tentarent, nis cum, quem praeseitent sibi succumbendum : atqui ex Scriptura
Sacra , & etiam experientia constat, quod rei tant etiam illos, a quibuS saepe vincuntur, ut constat de Sancto Iob, dc aliis : ergo. Sic omnes. Legantur D. Thom. in a.dφ. .q 2. art. 2. D. Bonat . ibidem tart.2.art. I. quast. 3. Detrius tib A. P. a. quaest. 1. Pe- retra lib. 3.de Magia,cast. D Sanchezlib. 2.Sum.c. 8.num. 7. Bonamia.disput, ,.quo. DPQE t. num. l .Lupus,
An saltem huis modi futura contingentia, ct
a nostra libera voluntate pendentia . possint daemones , si non certo , saltem probabilis e coniectare, o praedicere. R Espondeo , ut certum : Polli id coniectae probabilissime. Primo , quia suo ingenio angelico, de scientiae acumine , facillime cognoscunt ad quia inclinetur aff. Ehio nostra. Secundo, Quia cum omnium hominum temperamenta , affectusque optimὸ norint, de quid ex ipsis oriri toleat, possunt ex iis pendentia , libero arbitrio probabilissime coniectare. Tertio, Quia sagacissimi sunt, de Deo permittente, illantasma hominum variis modis perturbare pocunt, &quid ex ipsis oriri soleat, praedicere. Sic Sanchez, Detrius, Peretra, Palans ,& Lupus ire. citat.
