장음표시 사용
441쪽
3so Trach. IX. De mitiis religioni oppositis.
dist. Qui dig. 3. ex D. August. in lib. de natura d monum , septem capita assignat ex quibus Daemones aliqua sutura absolute certo norunt. Primum ex subtilitate ingenii naturalis. Secundum , ex experientia temporum. Tertium ex celeritate motus. Guartum ex pote ilia I quia videlicet possunt morbos immittere, illosque praedicere. Suintum ex signis corporis,V.gexpulsi ,vrina, dec. Sextum, ex signis animi, nempe eX passionibus. Septimum denique ex Prophetis, ac Scri pluris.
An Deus murasterio Angelorum bonorum, δε- monibus interdum revelet Drura, quae posca
R Espondeo ut certum : Quod sic.Quia Deus mirabili sua sapientia,etiam per inimicos suos , suam
implet voluntatem , ait D. Bonau. in a.ds.7 .part. 2. in exposit. litera. Sic ipse , de Sanchea tib. secundo, cap. 8. numer. 7. per haec verba : Potest etiam Damon certo futura nosse, qua divinatores eao et ex reuolatione Dei per Augelum sibi facta. Sape enim Deus ad malum poena inferendum Oti solet daemonis ministerio atqMe ita id damnum ae divationis tempus ei reueiat. 2 are 'test tune damon initium , ct finem deius mali certo praedicere. Sie Sanche E ex Deirio,& Perei-ra .Lupus loc.cit. de . .Qui bene addunt,quod si morbus aliquis fiat ex maleficio , qui ex pacto ccllaturus est , sublato signo, poterit etiam tunc daemon finem morbi certd praedicere.
An daemon post naturaliter I cire, si longa, vel breuis debeat esse cuiusque hominIs vlta.
RΕspondeo,Posse sc ire,quamuis non omnino punctitaliter. Primum patet , quia daemon apprime noscit cuiuique hominis complexionem , humorum- . que dispositionem , videtque intra corpus illius occlusa, quae ad breuitatem, de longitudinem vitae conferunt : ergo. Secundum etiam constat, quia longitudo, vel breuitas vitae , non pendet solummodo ex complexione naturae , sed etiam ex ciborum qualitare,aeris temptrie, quae ex placito cuiusque variari potest. ImO Sc ex aliis accidentibus,quae in dies contingunt, dcc. ergo. Sic communis. Legantur Iacobus Sprenger in Malleo Malefici. 2. q. I .c. 1.Lupus loc.cit. Art. .ast. -ca, quam finit aduertendo , perspicacius quolibet peritissimo Medico , polle ὀaemonem co- noscere ex signis , quanto tempore infirmus pro-abiliter sit superuicturus, quove tempore mori IuIus: quod noli dubito.
An daemones cognoscant eerto omnes cogitationes hominum , quae in acrum externum prodierunt REspondeo, tanqtiam certum : Cognoscere. Quia vident. Qua ratione certo sciunt occultissum surta , res perditas , theseuros de solsos, secreta conissilia, aliaque occulta peccata a. Voluntate prodeuntia,& palam patrata verbis , scriptis, aut factis. Sic Dellius disquis. MQ. lib.s. cap. 2. quest.2. Valen tia 2.2. dissut.6. quast . . pavit. 3. Sanchez lib. 2. S m. cap 38. sub num. 7. Lupus parr. D lib. i 7. dista.
An etiam daemones certo possint cognoscere cogitationes hominam , ac deliberationes v luntarias.
RE ondeo , tanquam certum: Non posse certδ, sed sollini probabilissinae coniectare ex iis, quae
in corpore , tam interius , q.ian exterius apparent,
& ex verbis , scriptis , & aliis clandestinis consiliis. Sic Deltius , Pereua, Valentia, Sanchra, Lupus ιος.
tauomodo diuinatores a daem One doceantur ea quae diuinant, o praenuncIam. R Espondeo, edoceri; vel quia daemon assumpta
visibili Mima diuinatores alloquitur '. vel abGque ullo visibili aspectu . format in acre verba, que 1 solis diuinatoribus audiantur : vel quia IIadit scripturam in qua continetur res piaem iacianda : vel quia in somniis , aut in vigilia , dispi nil ipsorum phantasmata idonea ad fuma repraesentanda, atque incitando diuinatores , ut terrae lentata pecphantasma praedicent: his , & aliis. in is similibus postulat daemones instrue te homines, & occulta docere, ut praedicent. Sic omnes. tagantur Pelei ra
De diuinatione cum pacti Damonis ex
presso.Qv EsTIO XXVII. Duot modis potes quis postulare expressὶ a dae
mone cognitionem rerum occultarum.
R Espondeo, quod duobus modis. 'inio simpliciter
petendo a daemone , ut aliquid dicat, & doceat absque ulla promissione, vel pacto ex parte petentis. Secundo , cum expresse pacto, quo petens se obligat ad obsequium daemonis, si res occultas eum doceat. Quod fieti solet etiam duobus modis, nempe & cum solemnitate, & suae illa. Cum selemnitate fit, quando daemon apparet in similitudinem Monarchi; in forma visibili, magna daemonum comitante caterua , in solio sedens,coram quibus omnibus utrinque fiunt pr missiones, homo promittit se negaturum Deum, Omnia Sacramenta,& res Sacras,& non consessurum Sacerdoti, altem hoc peccatum : Daemon verδ illi promittit futura , & occulta reuelaturum , & votis illius per omnia satisfacturum. o Sine solemnitate fit etia duobus modis. Primo, cum solus
442쪽
solus eum solo daemone pactum iniit. Secundo , cum ipse solus non audet coram daemone comparere , ideps omittit pro tertia persona. Ex parte etiam daemonis, duobus modis potest esse exprella responsio. Primo, simplex , & sine pacto. Secundὸ,etiam cum pacto,ac Ceptando obligationem ad docendum de Occultis. Haec omnia Trullench. lib. r. in Decalog. ca IO.
Quotverb modis contingat diuinatio cum ex pressa, & implicita daemonis inuocatione , diximus βρra quast. D ct 6. In quo consistat eius malitia, q. 8. Et quo iure sit vetita, & an semper sit mortalis, q*s.'. ct sequemi ε.
Q v E s T io XXVIII. pacto demonis expresso, s. a. a 3Ir
late probant Deirius lib. 11. disquίφ.magicar. q. 16. per sex sectiones, Thyreus lib.de Uirituum apparι-
per haec verba : Decet enim, ct utile es, hoc feri alia
'Mando , Deo optimo Max. permittente', ct ad mutatorum hominum utilitatem, ct ad Dei sumorem, ct i sum illius iudicium. Nam ha apparationes multum nobis aferunt utilitaris,iacent enim in primis nos,anim σπostras corpori manere supersites ; ostendwnt non esse impossbilem eorporum resurrectionem ; clamatnt Deum non visos modo, sed etiam mortuos iudicare ; obis manifestant, certa esse loca , in quium nocentes indesnenter discrucientur, innocentes immortali auo fruantur. Haec fagundeE. Legantur Torrebianca I b. 4.tur. v rit.'actis. p. . . num. 2 3.
An sit lieitum inter aliquos pacisci, ut qui
prior obierit, alteri appareat , eum de suo tu certiorem facturus. AFfirmandum absolute videtur. Quia id olim
nonnullis factum legimus. Et praecipue a Sancta Lutgardia,ut tradit Susius tom. Iib. 1 vita eiuν, mens nio. Et id ipsum accidiise cuidam fratri Domini-
Cano narrat Fr. Anton Senensis in Chron. Dominuano is rum. Is enim commorans in Conuentu Zamorano,
cum quodam fratre Minorita familiari suo , simile Iactum inivit. Et cum Minorita prior moreretur, posties aliquot apparuit Dominicano mensas in resectorio sternenti , expiatorium ignem circumgestans. Et ad cruciatus sui indicium, mensam ligneam manu tetigit eamque ibi impressit & ad perpetuam rei memoriam , paruulo clario serreo manet obtectum. Igitur huiusnodi pactum Beere non illicitum videtur. Sed clarius, Respondeo dicendum, quod licet s eundum se consideratum hoc pactum culpa careat; tamen,quia res est valde periculosa , & valde obnoxia daemonum illusionibus , ideo omninδ ab illo caue dum sit. Sic Summa Consessior.lib. I.tιω I.q. 3. Cirin uelo lib. 1.desuperst. cap. II. D. Thom. & Belzitius,
quos citat, & sequitur Deltius lib. 1. disquis Magae. q. 26. sect.7. ver facunLoquitur,ubi addit, vix fieti
An anima , vel beata , aut in Purgatorio , vel in inferno detenta, viventibus aliquando appareant.
NEgant imprimis Haeretici Atheistae, qui animam
gant immortalem , & corpori volunt eam Commori. Negant deinde alij nostri temporis haeretici, eo quod hac mortuorum apparitione fidem
Purgatorij c quod negantὶ valde stabiliri percipiant.
Negant demum aliqui ex Catholicis , existimantes nunquam defunctorum animas viventibus apparere, sed semper elle daemones , aut malos genios hominum deceptores, aut mere somnia. Ita Hieronymus Magius . & Tiraquessus, apud Martinum Des rium mox citandum. Sed plusquam certum Respondeo aliquando appa Ie , Deo ita permittente, ad eius honorem , &ad multornm hominum utilitatem. Hanc veritatem R. P. Leand. in Decalogum.
An Magi queant opera δε--m veras definctorum anImas nobis ostendere. AFfirmandum videtur , eo qudd anima Salnuelis , ope daemonis , & pacto Py honissae ad
vitam rediit , & loquuta est , ut narrat Ses: plura I. Reg. 18.ergo.
Sed ut certum , Respondeo, Non posse. Ratio est, quia si Defunctorum animae in coelo sunt, alienuni est i diuina maiestate , & statu illo beatifico , τr dae monibus subiiciantur : si in purgatorio existunt, sunt in via beatitudinis , & ideo ob eandem causam non decet eas daemonibus subiici: Si in inferno morantur, nequit diabolus sinere eas egredi,sine nutu Dei, sine quo nec ipse potest. Sic docent omnes Catholici Le
Ad rationem verδ pro parte affirmante adductam, Respondeo vel quod non suerit vera anima Sami lis : sed spectrum aut imago eius,idest,daemon,qui nomine Samuelis loquutus fuit ad Saulem , dicens illi: Tu,ctflli, tui eras mecum eritis, ut volunt D.August. lib. 1. ad Simplician. quast. 3. st ad Dulcidium lib. 8.quast. s. est in lib. 1. de mira spect. eap. i. ct in lib. quaest.veter.Testam. quaest. 17. Tertullian .in lib. de aniama, cap. II. ubi cum exaggeratione ait: Absit, me anima cuiustibet Sancti, nedum Propheta a daemona credamus extractam, edocti, quod ine Sathan transsi-guretur is Angelum Lucis. D. Iustin. etiam, Cyrillus, Guillel. Parisiens. dc Turrecremata , apud Fagunde Σvbbinsta vel : si fuerit vera anima Samuelis , quae t quuta suit Sauli,ut probabilius sentiunt Basilius , Ambrosius, D. Thom. Lyra, Caiet. Abulens Carthusian. Gaspar Sanchez, Bellarmin. Martin. Deirio , Suareet, Pereira,Lessius, Solus,& alij,quos afferunt,& sequuntur Fagunde Σ Ioc. eit. n. D.& Palus n. s. tunc dicendum est, Samuelem non apparuisse ex vi magicae
artis, petente id Pythonissa , sed ex iussit, & voluntate Dei a tum ad gloriam Samuelis ; tum ad maiorem Saulis punitionem : quod constat, ex eo quod vere praeuenit incantationes Pythonissae, de apparuit priusquam magicae illae preces, quae longi ssimae esse solent, finirentur, ut colligitur ex ad miratione , & metu , quem Pythonissa concepit aduentu Samuelis. Non enim timuit mulier assueta
spectiis , quia unum viderat; sed quia praeter morem G g x ante
443쪽
3 3α Tract. IX. De Vitiis Religioni oppositis.
ante finitas, & vix inceptas incantationes, ac proinde non ex vi illarum , Samuel appareret. Legantur Torrebianca lib. . Dirit. pr CZ. cap.7. a num. 23. Raphael dena Torre rom. 2. quot. yI. Nic. .disp. I .
An semper mentiatur daemon, quando in damo-ntaeo mi, se alicuius defuncti damnati, vel non damnati animam esse. R Espondeo, ut quid certum,semper mentiri .Quia
anima defuncti nunquam alterius hominis cor pus ingreditur. Sic Abulens ca8.3. in Matth. q. I 24. ad i. Detrius post lib. s. dis usi. magic. in Anace- phales, monitione IO. Sanchez tib. 1. sum. cv. 38. num. 14. Fagunde Z loc. cit. n. I . Qui bene adclertunt, minimε esse faciendum , quod daeolon , seu daemoniaeus , fieri praescribit, si opus consilii sit: quia
daemonibus , nee bona considentibus, austultandum est ; eo quod omnia bona , quae nobis consulunt, ad malum semper tendant, de ad nostram perniciem. Si vero opus, quod praescribit, fuerir ex praecepto , v.g. charitatis, vel iustitiae, tune faciendum est illud ; non quia a daemoniaco praescribitur, sed quia ad id faciendum tenemur.
An daemon es hominibus apparere soleant, fingentes se esse animas defuncrorum , ut inde oceasionem arripiant trahendi uias in
abluem errorem REspondeo ut certum, solere apparere , dicendo, se esse animast deiunctorum , ut se aspicientes errore aliquo decipiant, ut mortuos infament. Sic docent D. August. lib. to. de civit. Dei,c.rr. Chrysossi homilia 19.sn Matth.DΤhom. I .part. quaest. T. artie . ad a. Victoria do Magia, quast. 4. Solus lib.8. de iust. quast. 3. Qtic. a. eoι.4. Ciruelo de s perstit. p. 3. cap. 8. Pedraeta in Sum. in I. Prace
g. ro. Martinus Deirio lib.2. disquis Magis. quas .ag. sed . r. ibi : Ideo solent Usi has mices stibire
admones , qui per mundum adhuc vagantur , ct has animas amant mentiri. Neque id mirandum .cum in
Angelum quoque lariss transfigurent, ct in B. Virginem Deiparam , ut in Titurigibus vibiseis, eum 'illic duerem scio accidisse. Imo,s in ipsum Christum Dominum , qualis Beato Martino apparuit diabolus. Sie Dellius. Sanchez toc. citat. num. 1 se FagundeZn. 8.ct '. Bona inan. 3. & alij. Qui bene norant in his casibus, nec esse illis credendum , quamuis bona consulant, petantve suffragia sibi fieri, aut aliquid restitui; nam id ex malitia efficiunt, gratia postea Acilius decipiendi.
An deuων aliqua signa , quibus discerni queat, an hae apparitiones sint a Deo , vel a bonis,
REspondeo, Dari aliqua signa, h quibus quae cem
tiora sunt , primo loco praenunciabimus. Primo ergo, si ad signum crucis, vel ad nomen Sanctiss. Ieci, vel Mariae , vel aliorum Sanctorum , eorum VeReliquias , agni Dei ceream effigiem , lustralem aquam , Panem , salem , cereumve benedictum , aut alia hut ulmodi Sacramentalia, vel Catholicae religiones symbola , fugiant, aut detestentur ε, factae visiones malorum Angelorum spectra censenda sunt. Secundo , si postquam canet exegerunt quod volebant, adhuc frustra rursus appareant, dc sint importuniores , tunc etiam sunt censendae fictie visiones ,&malorum Angelorum. Nam vere animae, cum illis quis satisfecerit, vel non redeunt . vel semel tantum, Ut gratias agant: contra vero daemones iterum,atque iterum tedeunt , ut causas ex caulis, funiculum ex
funiculo nectant, vel ad obsidendum , vel ad grauiter decipiendum. Tertio , Si se dicat , animam esse alicuius dairnati, mentitur, dc daemon est : nam ut supra est habitum ) vix unquam damnatorum animae sinun
RM. to, Si psaetexit apparitioni causam salsam, vel malam , ut v .g. si dicat, se apparere coactum, vel vi coniurationis magicae , vel ut reueset curiosa, vel parum necessiaria , aut quae nesciri expediret,
u ro, si apparentis oratio sit Alsa , sipet stitiosa,malesuada , desperati, suberbi, libidiniosi, vindictae appetentis , aut aliter perturbati praeferens ania mi ostentationem, daemon est. Sexto denique , si appareat Arma non humana,
sermosa, de bene tarmata, sed tetra , delarmi , aut vili . vel canis, serpentis, suis, draconis , aranei, ba- nis , vel smilium , vel nigri AEthiopis , malus est genius : Si vero Rrma humana, bona, Angeli, vel Beati , vel Dei ; tunc consideranda est operatio, nempe si ex genere suo sit improba , ut blasphemiae,superstitionis,mendacij, hoinicidij, luxuriae,&c. vel dolosa ex modo apparitionis, ut si primo congressi laetitiam adserat animo , de tranquillitatam
postea horrorem, turbationem, desolationemve , aut etiam magno cum foetore, strepitu, vel clade daemon est. Sie Martinus Deirio lib. a. q. 26. sect. 3. vers. Metum nobis. Legamur de hac re etiam Petrus Thyrens lib. 1. de Spirituum apparis. cap. I 6. Peltanus de Purgatorio cap. s. FagundeE lib. I. in Decalag. cap. 6. numer. i 2. Binsfeld. in Confus Malescar. Torrebianea de Iure Spirit. practicabit. lib. s.c. 2. a numer. 3 8.
g. III. De diuinatione per astra , ab que expressa in-
QvAEs Tio XXXIV. An Apromonia , o Astrologia disserant
inter se. REspondeo dicendum,quod quamuis primo aspectu videantur non differre , cum ambae versemur circa Astra, tamen cum aliter, de aliter circa illa versemur , non parum differunt ab inuicem. Apronomica namque', veluti Theorica , aut speculativa scientia , agit in uniuersali de Astris , nempe de eorum quantitate, mensura, distantia , situ , motu, &cursu ; de eclypsi , de polis, de hemisphaeriis, de circulis,de retrogradationibus , de similisus. Astrolaoia vero veluti scientia practica , agit de alborum effectibus
444쪽
Dii p. II. De Diui tume per astra, s. 3. THi
altera Ludicraria. R Espondeo, Esse duplicem, naturalem videlicet , & Iudiciariam. Naturalis est illa , quae exutu,cursu otuque astrorini ea , quae naturaliter con-ngunt a vi eclypsim, pluuias, grandines, ventos, steri-
lis N NIM , pestem &-coniectat. Et haec
vitrologia conducit valde medicinae, agriculturae, &nauigationi. . Iudiciaria verδ Astrologia est illa, quae ex aspectis,
Oblcruatione astrorum coniectat futuros euentus Ortuitos , ac ex libero arbitrio pendentes , praeterita praesentia prorsus occulta. Sic Sanch. lib. a. oura c. 38ar. 27. Trullench lib. r.in Decal. c. o. dub. a. n. .Fagundra lib. I .in Decal. e. 38.a n. I. Torrebianca ιιν. T.C. .ct 2. Suare E eom. .de Relig. lib. 2.de supersi ν p. I r. a num. 2. Lessius lib. a. cap. 3. dub. 6. de alii 3nfra adducendi. Φ
An saltem pereet mortaliter Urologus, qui prae fatos effectus plus certo praedicis,quam ex inis utere potes. .
D Espondeo dicendum,quod ex se,& secluso damno
extrinseco , solum peccet vitio veniali imptu cientiae, teirieritatis, seu mendacij. Sic ex Suario San-CheZ lib. 1. Sum. cap. 38. num. 19. his verbis/Quia si hac omnia praedicantur ab Asrologis maiori certitu dine , quamsciri possunt, erit peccatum temeritat it, σν rudentia , seu mendacν , non excedens culpam venialem,nisi cederet in alterius praeiudicium, tunc enim esset mortale. 'od bene docet Suarea. cap. II. nur . s. Scra. quia cum coniectent ea ad qua astrorum a0ectus se tendit , nulla interuenit superstitio , sed eruereor temeritatis, er mendacis: sot s erraretur ineonclusione physica , asserendo eam certiorem , quam sit.Haec Sanc Σ. Sic etiam Fagunde E loc. est. num. 6. Trullenchnum. 2. Palaus num. I.
An Mologia iudiciaria in aliquas, quasi in series, Huidatur paries. D Espondeo, diuidi in quatuor. Prima versatu
circa Reuolutiones, & praedicit totius anni bello paceque vicissitudines , aeris salubritatem , annona Pretium , morbos animantium, &c. Secunda continet Magisterium Natiuitatum , Scocet quod sigillatim homini tota vita obtinget , vCerto morbo,certo tempore, mense, aut die hominen Periturirm : uxorem diuitem,aut pauperem,pulchram aut deformem ductiirum : sere gratum tali Principiaci certam dignitatem promouendum,&c. Tertia vocatur Electionum , & docet quid in sua gulis rebus consulto,& utiliter faciendum,quid omiti tendum , quando aedificandum, quando nauigandum, equitanduinue, quando egrediendum , manendum Vec Omi, & denique quando, & quibus in locis singula acienda, ut fuliciter cedant.
REspondeo, ut certum: Esse licitam. Quia effectus naturales prouenientes ab astris, ut sunt se- Lenitates, tempestates, pluviae, vel grandines,venti, R. P. Leand. in Decalogum.
An licite posmi A logi naturades, ex inorum aspectu , considerando natiuitatis punctum
praedicere certo temperamentum, conditionem,
1nclinationem,ct qualitatem cuia is visentiae R Espondeo, ut certum, Non posse licite haec vecerta praedicere. Quia aspectus Astrorum neces-1arius ad horum iudicium ferendum, non potest perfectὸ cognosci. Tum quia rapidissimus coeli motusessicit,ut constellatio prius praetereat,quam ab Astrologis annotari valeat. Tum quia ab aliis causis dependent. Tum etiam, quia saepe impediuntur. Tum denique,quia esto quod Astrologi persectδ cognoscerent aspectus astrorum in puncto natiuitatis regnantes , non tamen cognoscere possunt astra regnantia in puncto conceptionis , sed ad temperamentum vi- .uentis , non minus, imo potius , efficacius conducunt astra conceptionis , quam natiuitatis , quia foetus te nuior est, &facilius penetratur: ergo. Sic omnino Pa- laus diff. r. punct. 4. num. DAe antea Suareet lib. 2. desupersit. p. l I. num. s. Lessius lib. 2.cap. 3. dubii. c. a num. 32. Sanchez Iib.1. Sum. cap. 38. num. 29. Mattinus Detrius lib. . di uis Magic. cap. 3. quasione I. concI. Fagundez lib. I. in Decalog. cap. 18.num. 9. Trullench lib. . ME. Io. b. . num. 3. Lega tur Torrebianca lib. .Iuris Spiritira Z.cap. g. per xorum , ubi latε de hac agit materia.
445쪽
3s Tract. I X. De mitiis Religioni oppositis.
An sit peccatum mortale , ex genere suo , inclina
tionem alicuius pueri ex astris tanquam ce
clinationem, tanquam certam ex astris nuncιaret,
non careret culpa. Tum propter rationem dictam in conel. sveriori. Tum,quia hic maius periculum imminet falsitatis, ct introducendi aliquam superstitionem,
quae inuoIuat etiam predictionem actustm humanorum. Filiivc. tract. 24. cap. 4. q. 3. n.83. non tamen explicat
quale peccatum fluetat cum maximum sit periculum incidendi in superstitionem,uidetur peccatAm mortale ex genere suo. Haec Trullench. Sed probabilius, Respondeo ex genere suo non esse mortale, sed veniale tantum temeritatis, videlicet imprudentiae , seu mendacij. Sic Sanchez, Sua-rez, Fagundea, & Palaus quaest. 3 8. citati, ubi ut vidimus , affirmant talem praedictionem non excedere culpam venialem , nisi casu , quo cedat in alterius praeiudicium.
Q v AESTIO X LI. . An saltem ex Afrorum aspectu post Asbolo
gus ,s non certo , salum coniecta utre, aut i nuissima probabilitate , obseruata pueri natiuItate , praedicere naturalem inclinationem eius futuram, ut propensionem ad iram,ad mansuri
tudinem ad libidinem, se similes pastiones.
Egat adhuc Fagundeet Iib. I .in Decal. c. 38.π. O. his verbis : hilominus animaduerto,hanc coniecturam vix posse peruenire ad cogniιionem probabia Iem,nedum certam. Quia cum potentia sensit tua , quae pendent ex complexione , ct temperamento hominum, obediant Ooluntati illorum, nil certi ex hoc potes coniectori r imo ct nil vere probabite. Ita ille. Sed clarius Respondeo , Primo : Non est per se
malum,nec uniuersaliter prohibitum , nec aliquo iure positivo damnatum , ex stellarum constellatione , obseruata pueri natiuitate , coniectare temperamentum eius, & ex illo naturalem inclinationem futuram , &propensionem ad iram , dcc. Probatur, quia inclina tio , dc propensio hominis ad hos, vel illos effectus, magna ex parte sui datur in naturali corporis tempe-ἰs Tamento, 8c complexione : atqui licite potest Astr Iogus coniectare ex stellarum constellatione, temperamentum, & complexionem pueri: ergo dc eius propensionem. Sic late, & optime docet, ex D.Thoma, Suare E lib. 1. desuperstit. P. I i. n. 8. Fagundez etiam omnino ex illo , num. 9. dc alij. Respondeo , Secundo : Licet inclinatio naturalis futura alicuius pueri, nequeat ab Astrologo ut certa, nedum omnino probabilis praedici : potest tamen ab illo annuneiati conicctura aliqua, aut ut ita dicam, renuissima probabilitate. Sic Palaus dis'. r.cit.punct.4.
n. Dis principis, & probat ratio Suarij adducta pro prima responsione.
An Astrologi Iudiciarij, qui ex astris euentus ea
libero hominis ar&Irio pendemes,ceno pranun Gant,mortalem plersitionem committant.
' Egarunt quidam Astrologi Iudiciarii existiman-1 'tes, talem piae dictionem clia licitam Sc approbatam. Probabant Primo ex illo Genesi. ubi semio
diuinus de stellis agens , ait: M sint in signa, ct rem pora,ct dies , ct annos. Ex quibus verbis colligebam,
quod altia, etsi non sint causae futurorum eventuum, certa tamen sint signa eorum. Secundo id intendebam
probare ex illo Isaiae 3 . Complicabuntur Acut liber, coeli. Vbi per coelum multi' intelligunt firmamentum, dc dicunt, firmamentum vocari librum, eo quod tanquam in libro , sic in coelo , cuius stellae sunt char cteres,fututa legamur signata. Ita tenuisse Plotinum, Porphirium , Otigenem, Eusebium , Augustin. ec Iulium Sirentum , refert Deirius lib. . disquis Magic. cap. qtiast. t .ver sed non issunt. 4mbus addit Torre-blanea mbi infra, Ambrosiur 3 lib. Hexamer. V.4.3e Posseuinum in Bibliotheca lib. t s .cV. s. Sed ut quid certissinuim , Respondeo Mortalem
superstioneiu committere.Ratio est , quia cum euen tus isti liberi non existant necessario . 3c cerid, non possist certo,& necessario praesciri:ergo neq;praedici, aut annunciari. Deinde quia hi effectus non continentur in astrorum potestate,quibus etiam nec Deus, nec humanum arbitrium subsunt : ergo ex eorum aspecta nequeunt ab Astrologis certo praenunciari. Secundo haec veritas constat ex Scriptura sacra,quae docet rerum futurarum praescientiam lolius esse Dei,
Isaiae 4r .vers 1 .dc monet,ne quis discat Astiologiam, vel ab astris sibi timeat, de has vanas esse leges In fidelium.Ierem. I o. versa. Asignis cali nolite timere, qua timent Gentes, quia leges populorum vana sunt. Tertio, Quia oppositum, tanquam graue peccatum damnant Canones, dc Concilia . ut constat ex cap. illud,cap.illos capsed ct silud, 16 quas . a. c. Igitur χε. quast. cap. 2 ou liceat 16.quo. s. cap. 1. de sortileg. Concilii Trident. Index libror . prohibit. Reg. 6. dc nouissime ex Bulla Sixti V. contra Astrologos. Quarto damnat etiam Ius ciuile,ι. Planxis,cr I. Et si, C.de Malef. ct Mathemat 9 I.Mathematicos, C.de Episcopali audientia, quibus de ars interdicta , Fc c dices incendio , dc vientes damnantur exilio, imb dc morte plectuntur,1.1.de Malef. ct Mathemat. quinto oppositona damnant Patres communiter. Basil. D.Chrylost. Anibros. Augustin.D Gregorius , ut refert Deirius infra,Theotag. omnes cum D.Thoma 2 2. q. 93. Ar .F. Legantur Deirius lib. .disquis Magici cap. D q. i. Suate Z lib. 2. de superstit cap. ι I. a.num. Peretra de Magia,toto lib. Sancte E lib. 2. Sum .c. 3 8.
Torteblanta lib. 7. Iurspiris.c p. 3. Ad auctoritatem Sacrae Scripturae, de Patrum adductam pro opposito , optime respondet Dellius.
446쪽
Disp. II. De Divinatione per Ura , f., QvAEsT 1 o XLIII. Quas Tio XLIV
An saltem imminis fit a superstitionis peccato,
Aprologus, qui ex obis dictos futuros euentus, non certo ,sedprobabiliter tantum, praedicit,cr
AFfirmati in sententiam tenere multos , & graues Doestores, his verbis dicit Palaus: An liceat ex astris hos futuros euentus , de occulta facta praedicere , non cerib, sed probabiliter tantum,assumant Caiet. 2.2. art. s.faulo post princi8. verso articato eodem , ct in sine. V alentia disp.6. g I 2. punct. vers iam vero. Martin. Detrio lib. . disquis Magic.
Et moueri possunt: quia naturaliter unusquisque suam naturalem propensionem , dc inclinationem tequitur: sed ad hane inclinatione astra non leuiter conducunt: ergo ex illis saltem probabilitet uniuscuiusque factaenunciari pol sunt.Haec Palaus punct.quarto citat.num. quinto,sed an bene citet hos Authores pro hac parte infra quaest. 1.videbis.Igitur Vt certum respondeo , Non esse immunem a Q. perstitionis peccato Astrologiam , qui ex Astris euentus , siti effectus a libero arbitrio pendentes , adhuc probabiliter tantum praedicit , ac praenunciat. Ratio est, quia certum est , quod ex astris , humana industria deduci non potest cognitio probabilis horum liberorum essectini m. Τum , quia astra non sunt causae immediatae liberorum effectuum , sed ad summum naturalium inclinationum. Tum , quia contra propriam inclinationem , dc propensionem peruertam unusquisque Dei auxilio adimus pro- Cedit : ergo ex regulis Astrologiae nequit inuestigari futurorum eventuum cognitio probabilis : ergo soluin restat, quod illam quis habere possit ex doctrina daemonis , 3c eius auxilio , non quia ipse daemon ex astrorum aspectu colligat, quid homo libere facturus sit, cum hoc sit illi impossibile ; sed quia
ipse daemon, ut artem suam commodet , de discipulos ad se pertrahat , ad malumque confirmet , sibregulis Astrologiae sutura praedicit, quae tamen ipse, vi sic praedicta succedant , manum apponit. Sic communiter DD. & in primis Valentia puncti. . cit. verssi autem huiusmodi. 'Martin. Detrio lib. 4. ωρ. 2. q. 3. SuareErom.1. de Relig. lib. 2. de superst. cap. i I.
num. 31. Lesiuis lib. 1. de Ast. ca8.4 .dub.6. num . q2. quos omnes citant sic , 8c sequuntur Sancheet libro secundo,cap. 38. num. 3M 8c ipsemet Palavstoc. cit.n. s. Trullench .loc.cst.n. s. Tamburi n. num. ig. cuius verba quaest.sequenti apponam.
Nec Doctores pro prima sententia a Palao relati , oppositum docent; nam solum asserunt, quod si quis per astrologiam vellet cognoscere aliquod contingens liberum, iudicando tamen illam cognitionemelia incertam,& solum coniecturalem,non esse mortale , sed veniale solum,quod Ze aduertunt SancheZ,&
ι An ad minus sit immunis a peccato Asbologus, qui futuras praedictos euentus probasIliter praedicit e ensὴ quo non soliιm ex astras ded etiam
ex alias circunstantias, persona nempe, rem ramento, qualitate, se conditione, illos probabitiιer coligat Iuturos. gant adhuc nonnulli DD. existimantes , etiam
in hoc casu peccare mortaliter, ob rationem hnobis nuper allatam. Sed probabiliter certe Respondeo , Tunc immunem elisi Astiologum a peccato , saltem mortali. Sic ex sanchezuum. 33. docet Tamburimis lib. 2. in De calog cv 6. f. i. num. 13. his verbis: Dices secundo, saltem futurum mortale,si hac ut probabilia, nee solum ut coniecturalia prvaicenturZRupondeo,ita docet Saa che , quia sic transcenditur vis astrorum , qua solum
conieEiuras leues pariunt,non Probabilitatem.Addit immen attende nunc θ id ira esse , quando ut probabilia ex meris Apris praenunciaturse enim cum astris cons
deretur temperamentum persona,quatirares,circunst nistiae,ctc. tunc non est saltem mortale aliquid liberum contingens probabiliter a ferre quia hac non est inquit diuinatiosed prouidentia. Hac ex Sauche . n. 3 3. Consentit Castro Palaus punct. .cit.n. 6. Facste ergo poterit a peccato recedere Astrologus, eumque consulem, si ae a hac ut probabilia enunciat,non astra solum considerer, sed predictas circonstantias. Cognitis enim v. . fersona 'nobilitate,ingenio,bonis moribus,bona grataque indole,
ct similibus, statιm ae videt portendi per ama hune fore ν g. prelatum , poterit ut probabile pranunciare, eum si Clericatum assumat, Roma in Cnria versetur, litterisque, ac bonis artibus operam nauet , fore ut in Pralatum eligatur. Hucusque Thom. Tamburinus. Tenuereque antea SuareE , & Lessius , apud ipsum Sanche E , Se postea Ttullench. num .6. cit.& Fillluc. tr ictιιt. 4. cap. 4.quast. 6.num. 9 3.ubi ait, quod libitin modi coniectura non spectet ad diuinationem , sed ad naturalem Astrologiam.
An denique possit abi que mortali Astrologus pra ,
dicere ex astris Iolism liberos futuros euentus: σ si non certo , uer probabiliter, ut diximus, saltem coniectar alis'. AFfirmant Caici.Valentia , Detrius, & Toletus
relati a nobis Infra, Sanchezn. 34. 5 Castro Palao num. 6. quos omnes citat, & sequitur Tambu in.
lib. 2. in Decalog. c. 6. 43. num. 4. ita dicens et mo ex
Toleto, Valentia aliisque,si quis per Astrologiam vetatet cognoscere aliquid contingens liberum , iudicando tamen illam eognitionem esse incertam, ct sollim coniecturalem , non es mortale , nisi in casu , quo quis in suis actionibus , praesertim maioris momenti, uti velistra hac a prorum regula ad aliquid faciendum , vel
vitandum , modo magis mox declarando,num.1O. Haec Tamburinus.
Sed ego clarius , Respondeo Posse absque mortali Astrologum ex Astris solum , praedicere liberos futuros euentus , si id faciat coniecturaliter solum,& non fetendo absoluth de suturo euentu iudicium. secluso scandalo , aut aliis circunstantiis. Quia tune solum pronunciat tales effectus , tam tenuissima G g 4 contactura.
447쪽
316 Tract. IX. De Vitiis Religionἰ oppostis.
coniectura , & certituὁine , qua sciri possunt per
An praefatus Motus Sixti H eontra Asbol gIam rudutariam obliget , non Iolum pro foro externo , ct iudiciali ased etiam pro foro co fientia. An hae praedictio coniecturalis tenuis a smturorum eventuum liberorum , fuerit rure am
nquo prohibita , atque , ut superstitiosa,
RΕspondeo nec fuisse iure antiquo prohibitam,
nec ut superstiosam , damnatam. Quia nullo iure veteri id cauetur. Et ideo ut quid certum id docent , & supponunt communiter DD. cum D. Thoma I sq. DF.art. 4 ia Dct 2. a. q.'F. ara. s. legantur Sanch eg lib. 16mma,cap. 3 8 .num. 3 4.CandiduS tom. I. disquis is .art. i.da .dictos .Lupus in edictum S.Inquisitear. D lib. 12. dist. 3. art. 1. de. 6. Rodrigue et in
An saltem hae coniecturalis, ct tenuisima praedia
ctis suturarum liberorum eventuum, rure nono,
videlicet Motu Sixti Verohibeatur. QEgat Castro Palaus dist. t. de superstit. punct. 6.
a. num. 8, docens,minimὸ voluisse Sixtum V. hane coniectiiralem praedictionem futurorum eventuum, suo Motu prohibere. Tum , quia solum pernitiosam diuinationem a diabolo inuentam prohibere voluit. Tum etiam,via haec coniecturalis , & dubia praediolo suturi euentus, non est praedictio illius absolu-tὶ , sed solum est praedictio illius sub quadam tenuissima coniectura contingenti , quod potius est Praedictio contingentiae qu1m effectus : ergo, dcc. ita ille. Cui nimis fluet sanchea loc. cit. n. I s. licet r. 4. oppositum dicat. Sed probabilius respondeo dicendum , quod prohibeatur , etsi non pro sero interno , ut statim, saltem pro sero externo. Probatur ex verbis constitutionis Pontificis: Statuimur inquit contra facientes iudieia , ct natiuitates hominum , quibus defuturis contingentibus, fortuitisque casibus, aut aes ionibus , ex humana voIuntate pendentibus , aliquid Urmare audent, etiamsi id non certo a mare asserant , aut protestentur, &c. Inquirant. ct prae dant , ct in eos seuerius canonicis poenis , ct aliis eo
rum arbitrio animaduertant .Haec Pontifex,cuius notanda sunt verba, & praecipue illa , etiamsi id non
AFfirmant obligare pro utroque sero, Sanchez,
Salas , Grassius & Farinac. lac. cit. necnon Homobomis de examine Eccles P. I. rractat. 6. V. F q st.21. Flauius Cherubin. in compeiaio Budar. rom. 1. constitui. t 7. Stati V. schol.i. Petrinus rom. t. constitui.9. Pauli Q g. h. num. 24. Candidus is
cit. dicto . & Lupus di . Trullench lib. r. in Decat. caP. o. dub. . num. 1. in fine. Vbi ipse , 3e Lupus Ioc. citat. per incuriam , stribunt obligare pro utroque sero ex vi Bullae Pii V. lege ergo, Sixti V. ita etiam sentiunt Machado lom. I. lib. 2.
Sed aeque probabiliter respondeo selum obligare
pro sero externo, & iudiciali, & non pro sero con scientiae. Ratio est , quia Motus bixti V. non loquitur cum Astrologis , sed solum eum Inquisitoribus, ut in laro externo procedant contra illos. Vnde quidquid licitum erat de iure antiquo, aut absque mortali poterat quis praedicere ante Bullam praedi ctam Sixti. V. licitum erit nunc , aut saltem absque mortali poterit quis nunc praedicere , praecise scandalo , aut aliis circunstantiis vitiosis. Quaenam vero futura contingentia , & qua ratione licita erant praedicere ante dictam Bullam , ex supra habitis colliges. Igitur hanc nostram sententiam tenent in primis s &, sertiori) Palaus Ioe. cit.c.8.ct 9.Suarez lib. 2Ae--
terno procedere contra Aprologos iudici
R Espondeo ut certum : Posse. Quia ad minus hoc onus est illis iniunctum , Sixto v.Pontifice. Sic
tenent omnes DD. pro utraque sententia citati , &docet praecipue ex illis iis verbis , Acacius tom. I. verb. A diuinacion,rest. 14. num. 8. Que pMedan dieritos sequi ores proceder eontra Ios Astrologos iudiciarios consta de la Constitution de Sixto Volo dixen muchos Doctores,como son Assonso de Leon in tra I. c. σpotest. Confessari. r. recollact. 12. num. II. cap. o. Sousa in e phoris. Inquisit. lib. 2. cap. 28. num. II. cortia in Buli. Pontis Epit. Theor. r. ct PUrim in priua. Minim .iom. 1 .constit. s. Pauli V. s. 3. n.1 Fotrox La radones, porqιιeson mu' perniciosos a la Republieauos tales Aarologos iudieiarioso fon causa de muchai supersticiones se nasume,lienen alun pacto con
448쪽
Disp. II. De Divinatione per Afra, s. 3,
πώ contra illos Pusas en et derecho. Haec Acacius,&antea Diana rom. I.trastis Xes 18.in fine , Palaus ioc.
An sit peceatum mortale consulere Astrologos ad furtum occultum , mesaurum , icte.
REspondeo ut certum : Eile mortale. Quia haec
nequeunt scire per astra : erg, dpemonis auxilio id norunt. Sic omnes. Legantur Suarez lib. 2.
numer. 3 o. his verbis: Duodecimo , Peccat mortaliter , qui interrogat , vel vult interrogare ditimos. siue diuinatores , circa aliquod furtum , vel quidpiam aliud secretum, vel id ipsum sortibus , aleis, chartis, libris, cribro rolabio tentat aliquid cognoscere.De teron. cap. T. inueniatur in te , qMi Phythones, ac diuino consulat .d.I. Nemo,C.de Malefict notheis. Sie ille ibi,de antea n. 18. Sanchez lib. 2. cap. 8. n. g.
An adhue esset mortale consulere Astrologos ad furtum occultum , aut aliud delictum sciem dum , si esset certum, tale delictam per i stra cognosci posse ' - .REspondeo ut certum dicendum , quoὁ adhue esset mortale, ut optime docet Sotus loco eis. versic. In his autem Astrologii , his verbis r , Enimuero, quamuis eir trist , prologii in gratis,
imo contra veritatem demonstratam , concedamus,
quod oeculta possnt per suam scientiam inuestigare,
nihilominus eius usum ad hoc applicare , τι occulta imina revelent , est nouum peccatum , idemque mortale , Ur g Missimum contra iustitiam. Est enim occultos peccatores , prauer ordinem suris , infamis
re. Demus enim perinde se prologum scire quis fumtum , ant adulterium, aut homicidium fecit, aes propriis oculis vidisset , profecit. nihilominus graius mutn illis peccatum est , ct reipublica perniciosis
Hve e precaret mortaliter, si id eum infallibili erι- θη 'nihiι aliud valet , quam litatefaceret. Imo eodem modo peccaret, si vellet in mia , ct v giafrem t
Mgat Suarea cap. tr. cit. num. 3o. dicens, in tali praedictione non deesse grauem culpam, saltem ratione scandali, speciei mali, cum praesumptione iuris , & de iure. Idem sentit Salas loco supracit. de Palaus num 9. ibi: Qtiocirca, rarδ a culpa mortali excusari potest quaelibet ex astris coniecturalis praedictio , quantumuis dubia , quia nunquam talis praesumitur , sed potius creditur firmitatem habere. Negant etiam Sanchez & alij, qui docent motum Sixti V.obligare pro soro etiam consciensiae. Alii dicunt, posse excusari , mortali, ut casu, 'o quis per Astrolog)am vellet cognoscere aliquod contingens liberum , iudicando ramen illam cognitionem esse incertam , Se coniecturalem. Ita Tolutus, Valentia, & alij citati q. 3. ct 4s. Sed ego probabilius Respondeo, polia a mortali excusari in casu posito ab authotibus huius secunciae sententiae, dummodo absit scandalum , de alia qua Cunque species mali, ratione quorum vix a mortalide tacto excusari poterit, ut bene docent Authores primae sententiae.
An peccaret mortaliter , qui in suis actionibus regi se Euper ea, qua ab Aprologis illis
praedicantur. morem etiam leuem alicuius rei. Sic ille , ex Sancheae rib. 1 fum. p. J.n.xi .s ai. Concluditque numerumao. his verbis : Certe, eum cui prassicitur, modo dicto, Tralatura on condemnarem saltem de mortali,si adire Romam iniit ad illam sub aIiqua spe, non vero certitudine , expectandam i nec hominem , cui predictum ex Apris fuit, Usum hoc anno preictitaturum in aquas eo tempore a nauigando abstineat: nee eum , cui moriabum anno υ. t. vigesmo primo βεκ αtatis , ratione nu.ptiarum , comminantur astra , , eas tunc respuat celebrare e nee illum,eui ex iisdem nunc promittitur fortu natuε negotii euentus , si nunc illud aggrediatur. Hae enim , non vi eerta Jed solum ut eoniecturalia , modo explicato, credere , atque expectare, non videtur ullo inreprohibitum.Haee omnia Tamburinus. Igitur quamuis verusma semper dicerent ob hoc ipsium essent eitius e repκbliea exterminandi, nisi se continerent, ne ullum unquam infamia denotarent .Hucusque Doctissimus Sotus. Quem citat de sequitar Sanchea lib. 2sum c. 38. n. s 6.versmo quamui .
Qv AE s T i o LIV. a sint seper titis homines illi , quos Hispani,
Zahortes et Mant 1 qui dicunt , se videre quae abdita sunt in visceribus terrae , veluti, venuaquarum o metallorum, Thesauros, ead
Egarimi essie supet stitiosos huiusmodi homines nonnulli Doctores antiqui , qui existimarunt
449쪽
posse naturaliter fieri vi humoris melancholici& consurgentium inde spiritiuam vehementiae. Ita Pindarus, Teteretes , & alij Poetae antiqui. Caelius Rhodiginus lib. 16 antiq. leia lan. cap. 2. & Varius tib. 2. defasciuo,cap. . Quibus fauet VeracmE Iib. x e Aa ima, secutat. 1. in sine,dum ait se non audere hanc sententiam damnare, eo quod nouerit viros aliis probosaffirmantes se dicta videre. Sed ut certum, Respondeo, Esse malos, ac superstitiosos di ctos Zahortes, si dicant se visu eorporis penetrale corpus opacum , quale est terra , & quae ibi sunt abὰita , & abscondita videre e quia cum impossibile sit, visus aciem corpus tam densum pene trare φ plane cognoscitur, cognitionem talium rerum ope daemonis haberi. secus esset dicendum , casu quo ex effectibus sensibiliter apparentibus , ut ex aliqua herba , aut ex vaporibus. aut exhalationibus mane , & vespere illie exspiratis , & naturaliter venas aquae, aut metallorum significantibus, dicant,& praedicent huiusmodi res : quia tune non erit superstitiosum haec praenunciare , eum non ex mediis improportionatis cognitionem inuestigent , nec aliquid quod humana potentia cognosci non potest, praenuntient, δc dicant. Sic Sancheg lib2.sum. c. 38. num 37. Qui bene coingit , reos esse culpae mortalis consulentes huiusmodi Tahortes , circa ea, quae sola daemonis ope hie praedieunt. Martin. Detrius lib. i. d. v t. Magica ap. 3.q. 4.vers Adileiam his, pag. mihi a 'o in commentar. ad Medeam, vers 13 I.Palaus di .i.de superstpunct .n. I .
An somniorum genus , in Oraculum, Visionem, se tum , insomnium , ct phantasma , adaequatὸ ἀ stribuatur. R Espondeo , Adequath in haec quinque capita
distribui Macrobio lib. t. de Somno Scipion. &postea ab Angustino lib. de Spiritu,st anima, cap. 1
Quid verδ horum singula fiat, accipe. Ora utamenim est , cum Deus, vel alia Sancta, grauisque persona , in semnis apparens , apertὸ quid euenturum, vel non euenturum ; faciendum aut vitandum de Muntiat. Huiusmodi genetis suit Somnium Abime- Iech Genescap. 1o. vers. 3. Abrahae Gones. 18.vers. I 2. samuelis Reg. i. cap. 3. vers 3. Sancti Iostphi, & M
Misio est,cum id quod quis in somno videt, eodem
modo, quo vidit, aut apparuerat, postea euenit .Huius generis fuit semnum Ioseph,Genes cap. 7. v. F.Iacobi Genes. 6 . v.2. Gedeonis Iudic. . vers. I 3. Danielis
Somnium dicitur , quod tectum figuris, & velatum ambagibus, non nisi interpretatione intelligi potest. Tale fuit somnium Nabuc nodonoseris , Daniel .c. 2.
Madianitae, d. . Pincernae,& pistoris, Genes4O.υ. 4. Pharaonis Genes I. vers. l.
Insomnium datur , quando id , quod fatigauerat vigilantem , sese ingerit dormientis sicut sunt curae,
cibi, vel potus, vel studia , δα. iuxta illud Eeriesiast.
p. F . Multas curas sequuntur omnia. Phantasma denique est , quando quis vix dormire coepit, & adhuc se vigilare existimans , aspicere videtur irruentes in se, vel passim vagantes sormas, a natura , seu magnitudine , seu specie discrepantes,
variasque tempestates rerum , vel laetas, vel turbulentas. Sic ex Macrobio & D. Augustino docet AEorius Ioe.eit.Τorrebianca loc. cit. a num . . ex Malde rode virtutib. Theolog. tract. io. c. . dubit . . Lessio de Iust.tib. 1. 8.43. dub.8. Legantur Suarez tib. i. des pes. cap. l3. ubi ait, has omnes , quas distinximiis, voces , revera idem esse , praeter oraculum,quod ad diuina insomnia magis applicatur. '
An Somnia in Diuina, NaIuralia, o Damoniata apte aeu damur. Egat in primis Plato in ompos dicens , omnia
somnia daemonaea esse, nee ullo modo dari naturalia, aut diuina N gat ile inde Aristoteles tib de divinatioue per insomma, quarenus docet nulla a Deo immitti hominibus somnia,& i eo non dari solemnia. Sed horum sententia ex locis Saraae scripturae nupezadductis aperte reiecta manet. Tandem Hippocrates lib. de insomniis , vera somnia in naturalia, & diuina diuisit, certe melius aliis Philosephis : sed adhuc non adaequate. Igitur Vt quid certum Respondeo dicendum, quod somnia apte , & adaequale tribus Authoribus adseribuntur ἱ nempe Deo . Naturae, & Daemoni ; 8e ideo rectissime diuiduntur in Diuina , Naturalia, Zc Daemoniaca. Sic docent imprimis D. Augost de Civit. Dei lib. s.c. 1o .ct xl. D. Gregor.Nysse: Lb de O sic.
de superst. P. I 3. num. 6.Martin. Detrio lib. . disquisit. Magis. cap quest. 6. non s. ut leges apud Torre-blancam post concι. 1. Peretra de Magia lib. 1. Torre-
An Omnia somnia sint approbanda, vel omnia
reprobanda. AFfirmarunt , approbanda esse omnia somnia, Pythagoras, Plato , Chrysippus , Tambelicus, Plotinus, Porphyrius , Platonici, & Stoici, eo qlida
putauerint, omnia somnia esse vera ea aliquid diuinitus portendere. Neg. arunt e contra alij, dicentes omnia esse reia probanda , eo quod omnia existimarunt vana & inviatilia esse. Ita Epicurus, Metrodorus, & Epicurei omnes, & Cinici Philosophi, &apud Romanos Cicero lib. i.de diuinat. Qui omnes uniuersam ex somniis diuinationem l medio sustulerunt. Sed ut certissimum Respondeo : Nec omnia somnia esse approbanda , ut dixere Authores primae sententiae : nec Omnia reprobanda, ut putauere authores secundae. Sed alia attendenda , ut naturalia; alia amplectenda, ut divina : alia verδ reprobanda, ut diabolica. Sic iam omnes DD. praecipue infra adducendi , inter quos legatur Lupus in euict. Inquisit. parr. M lib. 17. dist. 3.a r. 3.dis. I.Qui tamen male citat
450쪽
Disp. II. De Divinatione per somnia,
omnes Authores antiqui, cum oppostum tueantur. Legantur Azor. tom. I. lib. s.cap. 17. in pr. Torrebian
rerum vaticinia inspirat; qiu an mus externarum remm fonte vacans , aptior est ad coelestia haurienda. Numes. cap. l2. v. s. Sι quis fuerit inter vos Propheta Domini in visione apparebo ei, aut persomnium loquar ad eum. Sic ille.
An licitum sit inustare , a qua causa somni
proueuiant, an videticet a Deo, vel a causa naturisti, vel a Damone.
R Sipondeo ut quid certum : Esse licitum. Quia
in hac inuestigatione solum intenditur. Verita tis cuiusdain cognitio , quae utilis esse potest ad v, tam componendam. Sic Palaus disp. t. de supernit. nudi. I.num. 3.ex Peretra lib. t. in Daniel. quast. 6. ct de Magia lib. 1. quast. .Suario lι b. x.de RPerstit. . s. num .6. Sanchez lib.1. 'cap. 33.ntim. so. ct si . ubi addunt Cassianum rastat. 11. qui dicit veteres illos Manachorum Magistros , in perquirendis aliquorum somniorum causis diligenter vile versatos. Detrius 6b. .di iii Mag.c. . q.6.cones. 3.
An licitum sit diuina somnia obseruare.
R Espondeo ut certum : Non solum licitum , verum & conueniens , in δ & necessiim esse. Quia
immittuntur a Deo , ut ea nos doceant,m Oncanta &Corrigant, a malo absterreant , ut consolemur afflictos , & moestos perfundant laetitia , &c. ut colligitur ex S. Scriptura locitat.quast.1 s.ciis.& ex illis docet Deirius tib. .c'. t . quaest. 1.ione, vers. causa somnio-rμm,pag.mihi I, O. ergo ea debemus obseruare. Verum est quod interpretatio horum somniorum , solum conuenit illis , quibus a Deo fasti est interpretationis reuelasio , ut probatur ex verbis Danielis ς P. 2.π.27. My sterium , quo Rex interrogat sapientes, Magi, Ariolo Arustices nequeunt indicare Regi, sedes Deus in caelo, reuelans osteria, qua indicant tibi,
An dentur aliquasigna, qui-s cognoscere post mus omnia esse a Deo immia.
REspondeo ut quid certum et Dari aliqua. Nam
Primo cognosce te politamus somnia esse a Dco immissa, ex praestantia rerum , quae per somni msignificantur , ut si innotescant homini , qt.:e solius Dei munere cognoici pollunt, ut futura contingentia, praesertim libera,arcana cordium, &c.
Secundo,si somnia habeant illa I D. I.icob cay. 3.ν 27. in requisita , nempe os sint pudiea, m dc , si ia-sbilia,boni consulentia,plena misericordiae. 'ietibus bonis, diae. si in tutent ad simplicitatem , vivonem , dcintimitatem 'cordis : ad dere st itionem peccati , dc praeteritae vitae confusionem. Si i:,st gent ad aliquid , quod exemplis Clitisti, & Sanctorum magis
assimilet,' c. Tertio,si in soli miis dictis , animus noster non turbetur , & semper aliquid doctrinae,vel suauitatis percipiat , cum interna quadam alacritate , & utilitate nostia,vel communi, aut priuata. Harto possint cognosci ex illuminatione ani. mae, qua Deus sic mentem hominis illustrare solet, de citas voluntatem assicere , ut ipsum riddar certiorem ninnij talis authorem elle , ut scripsit D. Gieg. lib.4 Dialogor. cap. 8. Cy lib. 8. Moral. east 1 I. lus verbis r Sancti viri,inter silusones, atque yeuelationes,
istos visionum voces,ct imagines quodam intimo sopore discernunt, ut sciant quid a bono spiritu percipiant,st quid ab illusore patiantur. Legantur de hac materia Gerson tras .de probat. firit. Peretra in Daniel. lib. I. Thureus de apparit.θι rat . clarein.Dctrio lib. . disquis
V AESTI o LX. a de causa Deus potius in somnis , quam
in vigilia docet, monet, corrigit, o reuelat futura REsipondeo dicendum , quod duplici de causa.
Primo namque , quia anima in vigilia reperitur curis distracta circa exteriora , ac proinde reuelationibus , seu visionibus minus apta : E contra vero inquiete somni , vires suas collectas habens , sibi tota est praesens, dc ideo aptior ad visiones , seu loquutio
Secundo , quia homo in reuelatione plus se habet per modum suscipientis , qn,m agentis : atqui in somniis magis agitur , quam ggit: ergo aptior est in somno ad illam recipiendam. Sic D. Bonavent. in a. ias. 1 f. quast. visim. Bin eid. in comment. de Malem. in Mathem. lib. 3. Lupus in edict. S. Inquisiteart. 3.ιib. i .dist. 3. art. 1. di8.3. Torrebianca Ioc. it.mm. 7 . ubi ita ait: Deus enim persepe in somniis occultarum
An dentur etiam signa , quibus cognosci possit somnia esse diabolica.
REspondeo ut certum : Etiam dari aliqua. Et
Primo, si somnium aliquid,etiam minimi , sacraescripturae contradicit, tunc certum est a Daemone elle immissim , non a Deo , iuxta illud Ioan. epist a. cap. 3 .Omnis Isiritus quisluit Iesum. a Deo non es,de D. Pauli ad G lat. i. etiam si Arielus de calo Ei angelizaverit vobis , praeterquam quod Euangelia auimus vobis anathemast. Secundὸ. Si suadeat aliquid eontra Canones,vel coninstitutiones,vel regulas,vel alia praecepta Maiorum,certum est elli a daemone. Tertiῖ. Si invitent ad aliqua pia,bona,rectaque opera, suadendo tamen siinui aliqua impia inproba, vana, &inutilia, dcc. Quarto, si invitet ad scurrilia,vel carnalia aut inuida,& detractoria,& immodesta aut vanam ostentatio. nem,plane videtur elle a daemone. Quinto denique, si animum turbatum relinquat,