Oeconomia canonica de sacrorum catholicae Christi familiae ministrorum officio & conseruanda vbique maiorum ecclesiastica disciplina, in tres classes digesta ... auctore R.P.F. Petro de Bollo, theologo Parisiensi, ordinis Praedicatorum. Nunc primum i

발행: 1589년

분량: 676페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

211쪽

exs per ori part Luna pari f.

do scriptura b.

i 18 OECONOMIAE CANONICAE

stati tradantur, secundum costitutiones lcgitimas puniendi: per quam de Laici,qui fuerint de falsitate conuicti,legi time puniantur. Potest tamen cum tali, ex gratia D. Papae, misericordia fieri, praesertim ante Degradationem actua lem,commutando hanc ipsam traditionem ab Ecclesiasti,ca pote state in secularem,in aliam mulcta quemadmodum alias etiam factum est. Ait enim Innocetius ' tertius ad Episcopum Pariensem. Pro illo vero falsario scelerato, quem ad mandatum nostrum capi fecisti, hoc tibi duximus consulendum,Vt in perpetuum carcerem ad agendam poenitentiam ipsum includas , pane doloris & aqua angustiae sustentandum, ut commista defleat, & flenda ulterius non

committat.

Adulterantes p de corrumpentes literas inferiorum Iudicum, si criminaliter accusemur, Depositionis ab ordine, ac priuationis omnium beneficiorum, in Monasteriumque inclusionis poenas dare debent i no.idem Pan. loco cit to,allegans text.in c. Si tempusJ dist.qui tex. statuit contra Presbyterum, Vel Diaconum,qui chartam salsauerit,ut lepositus ab officij honore in lonasterili detrudatur.Et eundem tex. ct si corrupte alleget sic intelligit Host.in Summa de crini falsi. g.vit in falsario literarum Episcopi falsificans autem huiusmodi per modum incisonis conuictus tam in literis Episcopi,quam capituli, ab officio ac ben ficio sitspendendus est,sive suspensus pronunciandus , secundum Host. eodem loco,quousque indulgentiam Apostolicae Sedis obtineat, ad quod allegat tex. in c. Tam deliteris de test. Falsarij literarum Regiarum degradantur, & cbaractere aliquo sgnantur,in exiliumque cxtra prouinciam mittuntur,quemadmodum cum eo factum est, qui signum Regis Gallorum vitiarat. Idem transcriptum est in Iantepen ii. 6. par. r.quae declarat exilium extra Regnum, vel dominium

Regis esse debere, in cuius literis deliquerit. Quod etiam comprehendit falsarium literarum cuiuscunque. princirpis secularis. Tertio,si quis sacerdotum, vel aliorum clericorum, suo episcopo inobediens fuerit aut insidias parauerit, vel contumeliam .

212쪽

pRIMA CLASSII.

119 tumeliam, siue calumniam, aut conuitia intulerit, de con uincitur,talis inquit Canon mox depositus curiae tradatur ω recipiat quod inique gessit. Quod tamen Glosin c. Cum se, bonon ab homine de Iudi . limitat, si sit incorruptibilis:& hoc

communiter tanquam mitius ac clementius approbatur: α - ---m

quia durum vidcatur, quod non sit propter homicidium, ut est in c. Cum non ab lic mine, ut fieri debeat propter Na inis. simplex conuitium. Non licet contra horum casuum, seriem quemquam ex Clericali ordine soro feculari tradere,quanuis 5 pro grauissimis iisdem delictis eadem poena consequi possit, ut ex 'ebis Pontificum placitis & Caesarum lcgibus tum nostri tem-

Volunt enim quorundam scelerum faetitia circa tria su periora, de politionis poenis expiari, dc aliquando curiae seculari tradi. Imo aliqui iubent clericos latrones, quos AC si sessi nos vocant, si qui tales deprehenderetur, quod tamen Deus auertat,absque Degradatione per seculares Iudices

castigari statim posse , propter detestabilem huius delicti

indignitatem,&atrocitatem.Clericus Assastinus inquit Io. m. q. cimq. Bernard. Diar. potest puniri per secularem, sine eo, quod isa ι.ει praecedat Degradatio, secundum Lupum in c. I. de homic. σlib. 6.& Domi. ibi. in fine: quia ipso iure videntur degradari de videtur data unicuique potestas ipsos capiendi: & per πιι- - ius videntur spoliari omni priuilegio clericali, ut per Doct. D 'ibi.Et praedictam conclusioncm Dominici refert, de sequitur Barba in c. At si Clerici, de Iud. in Col. 3 a. num. I 29. Resert etiam Hippoly. in practica criminati,ing.examinanda in Col. 3. Et vide Ioan. Lupum in tracta. de libertate Ecclesiastica, in quaestio. . ubi dicit, quod datur a iure quaedam Degradatio quae habetur loco realis,videlicet in dict. c. i. de homic ubi Clericus delinquens ut supra, a iure &a Concilio habetur pro realiter Degradato, ut posti l capi, dc puniri persecularem,de quo vide latius Arnoldum Alber.

fallit. Cum H.Col .se a qui primo adducit quinque iandamenta contra communem intellectum Docto ad d c. i. qui

habet,quod Clerici delinquendies in hoc delicto sunt ipso facto

213쪽

riuatum , Non

facto degradati adeo ut Iudices seculares possint procede

re contra eos, ' sicut contra Laicos, Et postea bene corroborat hanc communem conclusionem, de respondet ad fundamenta in contrarium adducta.

Haec sunt quae diuinis falli subsidiis conteximus in simplicium presbyterorum institutionem, de praxim offici j.

Presbyterum vero simplicem vocamus eum qui licet in sacro presbyteratus ordine positus sit nulli tamen parrochialis Ecclesiae,aut animarum curae obligatur,sed tantum secum habitans, aut pauperi capcllaniae. aut simplici cui-idam beneficio praesectus ad solam rite celebrandam missam horasque canonicas per luendas est addictus Q ilani uis autem cis muneris conditio profundam scripturarum enodationem, aut exactam Doctrinae exornationem non Erigat, morum tamen probitas & vita ab omni scandalo expedita requiruntur. Hi enim etsi docere verbo non teneantur multum tamen nocere exemplo pollunt si vita officio quod sanctum est non respondeat. Ne ergo horum dignitatis splendor malis moribus aut lubrico vi vcndi cultu obliteretur & extinguatur , optimus hic constitutionis regiminis modus porrigitur quo

quisque pro suo modulo quod suum est exequi poterit, & ad bene

beateque vivendum Deliciter dirigetur. - μ

214쪽

ii t

CANONICAE

De Parochiis & animarum curae praesectis,tum beneficiorum Iure.

Parochia definitis. O N i pastoris ossicium Christus Ecclesiae sus aperuit ex eo quod animam tradat pro ovibus suis, de cuius sancti pastoris praeconio cecinit Apostolus, b Chrassus in utens pontifex futurorum bonorum. Admirabili, certe pontifex qui tot laboribus, tot aerumnis, ouem perditam quaesiuit.Conquerebatur Iacob quod viginti annis socero suo Laban inseruierat.quod pastorali curς perdius N. pernox invigilauerat,quod oves steriles non fuerant, nec a feris depraedatae: ternus autem pastor noster pr clariora siti laboris monumenta serre potest, triginta tribus annis patris ovili praefuit,dc ne steriles oves remaneret eas coelc sti doctrina pauit omne damnum quod infernalis Lupus illis intulcrat persoluit. Hodie parua&minima bonorum pastorum cura est. Quis putas est fidelis dispensatos & prudens quem constituit dominus super familiam suam,videt ilIis in temporo tritici et risuram 8 cum

a Ioan Io.

e vim animam poture non dubitaret.

215쪽

161 OECONOMO CANONICAE dicit: Quis putri eE fidelis dissensator'docuit paucos reperiendos e sic quibus hae omnes essent conditioncs. Quarum prima est fidelem esse ; hoc cst ut non quaerat quae sua sunt -- ...i- quae Christi Secunda quod sit prudens, prudentia

a.M. s.f. is c. dicitur scientia operandorum atque ita non solum est lux intellectum illuminans sed voluntatis etiam intellectum uis. marida inflammat. lodo optimi oc veri pastoris ex Christi arche- -'si typo ponamusnobis officium quod sit speculum 5c nor-- La tam ma omnium qui ad ovium curam, Christo auspice conuo mi o. ea cantur, qui vel considerent se aliquando rationem reddituros pro animabus,ς quas iuxta Concilium Tridenticlia offer ς, mim imo praeceptum diuinum, pascere debent in iudicio& veritate.O quanta ratione inquit Diuus Paulus, charitasmeniarum -- Christi urget nos, aestimantes hoc, quoniam si unus pro z- ... - omnibus mortuus est, ergo omnes mortui sunt, de pro omnium racempla nibus mortuus est Christus, ut & qui vivunt iam non sibi

t vivant sed ei qui pro ipsis mortuus est. Illi sibi dicuntur vi-

se imm uere, qui omnem sollicitudinem, in cibum, vestitum, potum, Voluptatem, diuitiasque conserunt: illi vero Christo vivunt qui omnem curam suam in Dei glorificationem dema r' amore atque in mundi contemptu collocant, qui Christo ι uis animas lucri secere student, qui labores impendunt in gregis sibi commissi utilitatem & commodum. Idcirco Ecesesia vera basis & fidei fulchrum pastores & Curatos plebimm Christianae praefecit qui parati essent vitam profundere -ι prius quam oves suas non diligenter pascere verbo Meio, α meritore exemplo aut sponte perpeti ut ovibus aliqua pernicies si-ms ' , - ue in siue in moribus pullulascat, non mercenarios qui non quaerunt ovium profectum & Glutem sed tantummodo lucrum nihil curates de lupi rapacis circuitu modo: 2 ' . sibi reditus salui maneant. 4 Ouilis ergo Christi pastores

sense exire . o modo curati,modo Parrochi nominari solent, cura nimi-

'rum & sollicitudine animarum illis commissarum. Parr chi denominatio antiquor & obscurior est noli enim in huius elimologia conueniunt prisci authores cum nostris Canon istis. Nam parrochus secundum Ciceronem ad Atticum x Horatium dicitur quod valet praebere,nam olim Parochorum erat legatis aut magistratibus

ta quis

216쪽

praebere ac suppeditare sic enim Aeneus loquitur φ παν-e Athen lib. . fi=M ;I s quod Latini praebere tectum,salem, oleum,acetum interpretantur. L .f. lib. t.' Proxima Campano ponti qua Villula tectum

Praebuit,se paraui quae debent ligna salemque

Budaeo tamen Graecae facundis clarissimo interpreti parrochi g dicuntur accolς eiusdem fani consortes,& par- νον mi M. PMn. rochia dicitur accolarum conuentus sacraque vicinia. Sed in iure Canomico parrochia per duplex. R. dupliciter ac- - , Πν,-cipitur quandoque eis improprie dicitur diocaesis& Episcopatus ut extra De parrochiis cap.Nullus. Vbi Adrianus seum ..is istic Papa ita statuit, Nullus Episcopus alterius parrochianum i

iudicare praesumat,nam qui eum ordinare non potuit nec vid. p- iis

iudicare potest. Secundo sumitur parrochia communiter& proprie ut est populus alicuius Baptismali b Ecclesiae deputatus certis finibus limitatus. Sic de parrochia agitur de parrochis de alienis parrochianis cap. Dominicis. ubi Ti. dicitur ex Concilio Nanetensi ut Dominicis vel fesinuis si i hi j diebus presbyteri antequam missam celebrent plebem interrogent si alterius parrochianuscin Ecclesia sit qui pro- q. - - ω prio contempto presbytero ubi velit missam audire quems inuenerint statim ab Ecclesia abiiciant Et de praebendi S --e,ve -& dignitatibus cap. Avaritiae ubi dicitur quod parrochiae non dividantur sine consensu Episcopi &de poenitentiis cisa.&remissionibus cap. Omnis dicitur. Nullus presbyter alterius parrochianum absoluat sine presbyteri sui licentia. ἡ ri 1 -- Hinc Ecclesia parrochialis frequenter sic dicitur in iure& presbyter parrochialis dicitur cui commissa est parrochia sic extra.de priuile g. cap.Religiosi in Cle.& alibi fre- ' ' ς luentius, sic quoque rcctor parrochialis Ecclesiae ut extra de usseris cap. Qitamquam.in c.Et de sepulturis cap. dudum in Hementa Parrochis Ius consistit in multis. Primo ut in eodem die dominico & festo populus missam audia de cosecrat. list. cap. sit Ias. Et de parrochiis cap. Secundo lusitem parro Uriae constat in decimarum receptione de decimis Ca. cum v nW'Util: restitutione spoliatorum cap. addecimas. Et:

217쪽

16 OECONOMIAE CANONICAE

i s,quaest. I .cap. de Decimis.

Tertio in oblationibus 5 primitiis oblatio voluntarie offertur Deo immediate sed in sulffragium Ecclesiasticorum aut Ecclesis primitiariiquq sunt primi fructus. Obla-

, E M tio nunc de praecepto Ecclesiae secundum consuetudiare itis. nem patriae quarum quantitas nunquam suit determinata in lege nec per Canonicas sanctionea inuenitur expressa sed in voluntate dantis consistit nisi regionis consuetudo aliud inducat. Quarto in susceptione de exhibitione certorum aliorum sacramentorum ut baptismi de quo sexta Synodus '. can. 3 i. ita statuit clericos qui in oratoriis quae sunt intra domos ministrant vel baptizant hoc illius loci Episcopi sententia facere decernimus, qui sic non seruauerit deponatur. Sacrum Viennense Concilium ita statuit. Praesenti k iishia ι prohibemus edicto ne quis de cetero in aulis vel cameris ει. - - -- aut aliis priuatis domibus,sed duntaxat in Ecclesiis in quibus sum ad hoc fontes specialiter deputati,aliquo, nisi rem is . . A gum vel principum quibus vescat in hoc casu deferri li-i Mem -- beri extiterint aut talis necessitas emerserit propter quam

nequeat ad Ecclesiam absque hoc periculo propter hoc ριν η, accessus haberi) audeat baptizare, Qui autem secus prae-Τ sumpserit aut suam in hoc praeuentiam exhibucrit taliter per Episcopum suum castigetur,quod alij attentare similia non praesumant. Et habetur de baptismo de eius effectui Eis de in Clementinis. Hinc Leo vocat Ecclesias parrochiales

r tibia, ' sunt pariter in illis vel ab illis Eucharistiae do extremae via- ctionis sacramenta. Vnde religiosi parrochiale officium

circa extremam unctionem vel Eucharistiam matrimonium dc absolutionem usurpantes excommunicantur ipso facto.

. item ti . seXto parrochiae ius consistit in sepulturis, quia habere ea his. debet de bonis parrochianii sui alibi defuncti oc sepulti. mn n. si uti septimo in bun odi chione nubentium in primis nuptiis

dis nuptiis. e. nam bCnedictio secundarum nuptiarum de ulteriorum eum capella, prohibetur. RCapellanus dicitur Curatus parrochialis ut colligitur

218쪽

eX ca. . de serus Quod incipit Capellanus V tuus fratcr epi- '

scope M de secund nupt. c. capcllanum. Sed duplicem vocis significationem sortitur Capella unde deductus cst Ca- '

pellanus aliquando enim pro Canonicorum choro ut capella Ducis Burgundiae, de priuilegiis. cap. cum capella. &sic Canonici dicuntur capellani, dicitur etiam Capella Ecclesia parrochialis de capellis monachorum cap. i. Dicitur vi de u-ptaeterea capella oratorium non conssecratum, de consecr. dist. s.cap. concedimus. Ex Concilio Triburiensi ubi dici- cra rapi, d tur concedimus propter Ecclesias ab aduersariis succensas, in capellis cum tabula consecrata celebrari ubi gloss ρμα M. Antiquitus capellar dicebantur tuguria caprarum pelli

Plebanus p etiam nominatur parrochialis pastor,& tit .de officio iudicis ordinarij ca cum ab Ecclesia, is dicitur ple- , ira Obanus, qui preest alicui Collegio, unde de symonia cap. nobis. dicitur quod plebanus a capitulo eligitur, de magis proprie dicitur,qui habet plebaniam habentem, sub se ca-

vel monachi in cap. statutum. in s. Haec de t 'arrochialis cu- hastae q. pellam, aut capellas,in quibus instituantur clerici perpetui l - ,Δ ut interpretatur, & exponit Bonifacius 8. extra.ne clerici, g rati denominatione praelibasse sufficit, quo alacrius lector γ ῆ quκ

ad maiora percipienda prouehatur. n

11. ex parte. col. r.

IN ipsus sacrae Ecclesis vestibulo nostra nos monere de bet conscientia ne in degnius δί audacius ad diuina ra. u. M.t i. demisteria congredi aut subditorii ignotae functionis periculum faciamus. Qui Monarchae cuiuspiam filium Optimis o .. in iura, instituedum moribus de literis suscipit, tota industria huic inuigilat,assectus considerat, ingenij capacitatem perpen- I dit, ne grauioribus obruatur laboribus, neve deterreatur a liberali studio, quanto magis qui summi Regis Christi na' H --.tos, grcgem, familiam curandam habet, conabitur, ut sit με seruus fidelis & prudens, ut sibi creditum talentum cum faenore reportet Itaque qui ad animarum curam sunt promouendi, aequum est, ut debitis ad hoc ossicium M praere-x 3 requisitis

219쪽

OECONOMIAE CANONI CAE

. . lationem a d etiam a

erat inde Demosthenes oratione conre.. Audro tionem, σcontra Tims.

era,er canistra erae araris' , Grrerum ad res

serum , sed εν

qui sitis exornentur ac pr natantur conditionibus quarum quaedam exiguntur diuino iure , quaedam humano & Ecclesiastico statuto. Diuino iure tantam morum decentiam& talem vitae ornatum nec non splendorem exigit curatorum parrochialium status qualem & quantam duximus fore necessariam statui & dignitati simplicium sacerdotum,& co maiorem amplioremque quod celsiorcm assequantur statum, nempe regimen animarum. Nam ut sacrum testatur generale Concilium Lateranense. cap. 26.b Nihil est

quod Ecclesiae Dei magis ossiciat quam quod indigni as

sumantur praelati ad regimen animarum, cum sit ars artium propterea oportet praeficiendos curae animarum non esse moribus rudes nec sciniatiae expertes. Praerequiritur ergo

fidei & morum integritas diuino iure pariter & idonea sufficiensve scientia. non quanta conuenit simplici sacerdoti sed eo maior quod ad maius assumitur ossicium Ecclesiastico de canonico iure multa requisita sunt quae nos sigillatim unumerabimus. Primo ut sit discretae aetatis cuius ratio procerum Ecclesiae iudicio committitur. Decreuit autem Lateranense Concilium liuiusnodi viros ad curam animarum praeficiendos esse vigintiquinque annorum aetate prouectos scientia ac moribus commendatos. 4 Hinc Alexander 3. Archiepiscopo Cantuariensi S eius suffraganeis scribens ait, nec aliqua occasione vel etiam literarum. nostrarum obtentu institui patiaris ad curam animarum i

qui scientia moribus S ςtate Concilij non congruat institutis. ς Ubi glos super verbo Concilij scili cet Lateranensis, ut supra de electione cap. in cunctis. Lugdunense concilium g sub Gregorio decimo ita statuit, licet canon a scelicis recordationis Alexandro Papa: tertio prede celsore nostro editus inter caetcra statuerit ut nullus regimen Ecclesiae parrochialis suscipiat nisi vigesimumquintum annum aetatis attigerit ac scientia & mori-.bus commendandus cxistat, quodque talis . ad regimen assi sumptus huiusmodis monitus. non suerit praefixo a an - .nibus tempore in presbyterum ordinatus, regiminis eius dem amoveatur ossicio & alij conferatur, quia tamen im

220쪽

gentes, nos periculosam illorum negligentiam volente, iuris executione suppleri,ς praesenti decreto statuimus ut nullus ad regimen parrochialis ecclesiae assumatur nisi sit idoneus moribus scientia dc aetate decernentes collationes de parrochjalibus ecclesiis his qui non attigerunt vigesimumquintum annum de cetoo faciendas viribus omnino Carere, haec ibi. Concilium Viennense g sub clemente s. ita obseruandum statuit cum ecclesiae quibus praeficiuntur persons mi nus idoneae scientia moribus vel aetate grauia propter hoc ut docet experientia nonnunquam proferant in spiritualibus de temporalibus detrimenta,nos volen tes per locorum

Dioccsanos quibus ratione offici j hoc competit praecipue per hoc diligentius praecaueri, cis districte iniungimus ut statuta canonica quae super praeficiendis personis in huiusmodi ecclesis hactenus emanarunt diligentius per seipsos observent de faciant a suis subditis inuiolabiliter obseruari, si diuinam offensam &sedis Apostolicae debitam

vitare voluerint ultionem: haec ibi. Nec talis ecclesia parrochialis debet talem aetatem viginti quinque annorum non habenti committi,ita statuente Gregorio io. in Concit .gcnerali Lugduni celebrato. Nemo deinceps parrochialem ecesesiam alicui non constituto in aetate legitima de sacerdotio commendare praesumat, nec tali etiam nisi cuide-ti necessitate vel utilitate ipsius ecclesiae suadente. Huiusmodi autem Commendam.ut praemittitur rite factam declaramus vltra semestris temporis spacium non durare, statuentes quicquid secus de commendis ecclesiarum parrochialium actum fuerit esse irritum ipso iure dc habetur extra de elech.cap is. quod inchoatur. Nem D. Non apponatur currui auriga imperitus, nec sedeat ad Halium qui rerum tenere non didicit. Qui domui sui praeesse nescit, quomodo Ecclesiae Dei diligentem, curam 8 regimen habebit Vir ' in multis expertus cogitabiimulta,& qui multa didi scit, enarrabit intellectum. Qui non est cxpertus, pauca recognoscit .hinc per Eccl. optime compar tur terrς quaepuerum regem habet,Vς tibi inquit terra cu

ius Rex puerest.& Aristoteles in politicis dicit,quod nemo obiicit

e De qualir.

cienti iv m. c. eam te.

spensarisne Ee-jiasticarum, re

SEARCH

MENU NAVIGATION