장음표시 사용
311쪽
ω Infidelis conuersus num teneatur habitare cum repudiata conuer
pe rimuersi emi de sis. Pan VIII. De Matrimonio.
Et qui est baptizatus siti sit fidelis, silenon, habet characterem Baptisimi, qui est potentia ad recipiemiuin alia sacramenta. Peccaret tamen mortaliter Gdelis si cum haeretica persona contraheret nam hoc prohibitum est iure eoclesiastico; Nisi fidelis id faceret,ut stacilius procuraret conuersionem pertanae haereticae ad fidem catholicam. Quaeritur 3. Utrum, apti ratiis possit contrahere cum cathecumena tela quod non quia cathecumena non est baptizata, licet si fidelis.
Qti aeritur 4. Vtrum,Baptiratus pos si contrahere sponsalia cum infideli, vel cum cathecumenal Resp.quod potest; sed eum hoc sis , ut is is, seu cathecunio baptizetur antequi
matrimonium contrahatur. Sed dices. Dispat itari cultiis est ne inipedimentum dirimen niatrimonium
de iure diuino an de iure Ecclesiasti co tantum ' Resp. quod matrimonium
potest confiderari, vel ut contractus quidam ciuilis, vel ut Sacramentum
quoddam nouae legis. Si confideretur primo modo disparitas cultus est impedimentum de iure ecclesiastico tantu. Si secundo modo est impedimentu de ii re diuino. Quare, Papa posset dispe-sare, fidelis baptizatus contraheret matrimonium eum infideli non baptietata, non tamen posset efficeres, ut i,
lud matrimonium siet sacramentum
propter ratione dictam in primo quP
haereticum possit esse matrimonium si non baptitatos possit esse matrimos delis sit baptirat a Rein quodpo nium' Resp. Affirmati ii si intelligam test esse matrimonium,etiam prout est de matrimonio prout est contractus.
sacramentum, inter fidelem si est bapti Atque inde sive infideles non pecca- etaius est i si est baptitatusad distin rei contrahendo matrimonium,aut il-ctionem cathecumeni, qui est fidelis, sud consummando, si id fiat ad habem nondum bapti ratus haereticum: dam prolem; vel in remedium concu-Nam haereticus praesupponitur bapti piscentiae . Si vero matrimonium con-zatus; cum infidelis,qui non est bapti foretur ut sacramentum non potestratas, non dicatur haereticus , sed eth esse inter infideles non baptizatos pro- nisus, Geixtilis, Pag -, vel Iudaeus . Hei rationem dicti in primo quaesito. Veteritur primo circa impedimentu disparitatis cultus, quid hic intelligamus per impedimetum disparitatis cultusuxesp.quod per disparitatem cultus intelligi us eam disparitatem,quae est inter bapti rata,&non baptigatum , ut dicunt omnes Doctores de impedimento matrimonia, qui dicitur, disparitas cultus in .
d. 3'. inter baptizatum enim,' non bapti ratum non potest esse matrim nium chim matrimonium sit sacramentum, laptismus sit fundamentu omnium sacramentorum, ut diximu in 1. Par. huius Traetatus. Sed dices. Si bapti ratiri contrahit eum non bapti Eata nonne saltem matrimonium erit sacramentum ex parte
baptizati Resp. quod non Q niam,
ut dicunt DD. matrimonium numquae laudicare potest, idest esse veru qua tum ad maritum ' non quantum ad uxorem; vel e contra: Nullus enim est maritus, qui uxorem non habeat, neq; Vlla uxor, quae maritum non habeat. Qua res ex parte unius coniugis matrimonium non est validum, neq; pasere alterius erit validum.
312쪽
maeritur 6. Vttu si ex duobusta S alij dicunt, quod non possunt cohais iugatis infidelibus unus conuertatur bitate nisi matrimonium si in ut iterum ad fidem catholicam, ex alius non,pos duabant. Huius autem ratio est,quia iit fidelis habitare cum coniuge si matrimonium,quod non ivit interimeonuersat Res quod antenostra tem fideles validum , propter conuersionε pompoterat conuersus simul habita ad fidem non validatur, nisi de nouo recum coniuge non conuersa si id, se contrahatur.
iebat emerenon conuersa absiue in Notandum autem hie est, ut di iuria Creatoris, idest permittendo ut resposio intelligatur. Quod sicut apud
conuersus exerceret ea,quae pertinent Christianos sum. Pontifex potest instiade ultum Christiani, S: non sollicita tuere impedimenta dirimentia matrido conuersum,ut a fide catholica auer monium, ita apud infideles potestas ctotur:Et de hoc apparet consitu apud is laxis potest instituere impedinis D. POL ad Cor. . Vbi dicit. Ego di ta diris entia strimonium,quod nsco, non Dominus quod si fiater ha dum contractum est;Eo modo,quo pobet uxorem infidelem, illa consensit testinstituere leges irritantes alios c habitare cum illo,illam non dimittat tractus. sicut enim in Ecclesia Cath Fune autem quando aliquiseonuerti lica crimen, assinitas, continguinitas tur, sest coniugariis statutum est, ut in tertio, vel quarto gradu, aut etiam conuersi licatin conuerso . Si vis in secundo per legem canonic est mecum habitare, conuertere ad fidem impedimentum dirimes matrimoniae; catholicam; sin nunus discede Non ita , teriissideles pomi potestas saec
o vimum, quae n. Vult conuerti. Quod si dico. Potestas is l. εὐ
aeritur . virum. Si duo contu pud christianos possetne instituere mges infideles conuertantur, debeant si pedimenta dirimentia matrimonium Mil remaneret Resp. quod debent si a sp.quod si matrimonium apud chriamul remanere, viditatonines Docto alio esset tanti incontractus,ac nares, etiamsi matrimonium sierit con sacramentum: sicuti est apud infideles tractum in impedimentis,quae tantum non baptirato , posset potestas saec de iure Ecclesiastico matrimonium di laris inter christianos instituere talia
rimunt,ut in amitate, vel consangui impedimenta, sicuti dc eadem potestas nitate ultra primunm um saltem tu potest inter non baptizatos sed quia vineatransieriali; in crimine, sim, iatrimonium inter christianos est εtlibus seeus si impedimentum , in quo sacramentum, S ad Ecclesiam tantum contraxerunt, erat de iure diuino, aut pertinet instituere ea, quae sunt sacra- de iure natural 1,ut est error,&consa mentorum, inde fit, Vt in Ecclesia ca-guinitas in primo gradu . Et ratio est, tholica tantum potestas e lesiastica quia infideles no baptizati subsunt qui possit matrimonii constitueret edi-demaeeibus naturae, mei; sed non menta. legibus ecclesiasticis Quaeritur 9. Vtrum, Si unus infid uitae ritur 3 utrum. si duo infideles is habeat plures uxores iuxta patriae coatra leges suae patriae,quae dirimant suae ritum,& conuertatur ad fidem e
nari rimonium, contraxeram ni atri tholicam ipse eum suis uxoribus, possit momum , 5 deinde ad fidem ea tholi retinere omnes uxores, quas habebaticiam conuersi sunt, debeant siniui coha Videtur enim quod sic quia apud ali-
313쪽
Ad hoc resp.D.Th. in .sent.dist. 39. Quaerituro . Utrum, si Caiphas imomnes Scholast.ibidem.modsi infide fidelis cotraxit cum Anna, cui deindeliceoniugatus habens plures uxores dedit libellum repudiri . post a con- eum uxoribus conuertatur,poterit so traxitcum Dalida debeat Caiphas rotummodo cohabitare cum prima: quia manere cum Dalidat Resp.cum D.Τh. etiam quando talis erat infidelis prima docaeteri DD. Scholast. in A. sent. d. 39. tantum erat sua uxor Nam contra te quod Caiphas debebit cohabitare est geminaturae est, sub qua sumetiam in Anna, cui libellum repudijdederat,ac Meles, quis habeat plures uxores: non cum Dalida. Et ratio est quia ibconsuetudo , aut lex in contrarium est et in lege veteri daretur libellus repuabusus, ct peruersa lex Ita dicunt om dij uxori ab aliquibus ijs tamen nonnes Scholast.lo.cit quod si in Testam erat 1 Deo concessum tamquam Iicbto veteri nautis, salomon, alij plii tum,sed tantum permissim ad euita res uxores habuisse leguntur, dicunt a maiora mala quare libellum repu- pr dictia octores,id factum esse tunc di; non diffobiebat vere matrimonia temporis Deo dispensante in legem contractum. turae. Quaeritur vltimo. Vtrum, si ex eo as,i saerituri Vtrum, si infidelis hi iugibus duobus infidelibus habentibus
bens plures uxores conuertatur in se filios unus conuertatur, alius co cunda,lertia,aut quarta; &primano uerti nolit, filia sint dandi conuersos sit conuerti debeat remanerecum se an vero non conuerso, S: num sint b cunda, aut cum tertia an vero cum tirandilResp.quod si adulti sunt,pro
quarta Resp. quod poterit habiti prio arbitrio sunt relinquendi: si veris reorcum secunda ei tertia, oleum iure paruuli, baptizandi sunt, dandi
quarta si iterum contrahat matrimo coniugi conuerso, etiam si fit uxor. nium 'nia ex iis, quae diximis in an Ita etiam dicendu esset si filii procre recedenti quaesto,colligere possumus, rentur post alterius coniugis conuese arimoniumcontractum cumsecum onem, quicum infideli habitauit.
da, alijs exceptaprima,minini va sed dicetaliquis. c. indo unus tam
iidum suisse tum c6 uertitur coniugatus dirimitur. Quaeritura I. Utrum, si simul,&eo ne statim matrimoniu, qterat laesp.
dem tempore infidelis contraxit cum setadum magis communem Do rii duabus, deinde cum illis conueris opinionem.Quod non:sed tunc dirimitur ad fidem, debeat eum utraq; ma turis Mellis deinde matrimoniu connere, aut cum una tantuml Respod. ex trahit cum fideli, aut votum solemne Sy Iu in Ver Matrimonium. 8.q. Io se emittit. Et ratio huius est,quia si alter cum neutra manere debet, nisi iterum conuertatur antequam primus cum G
cum altera earum contrahat; vel nisi deli contraxerit, aut votum solemne una illarum habuisset tale impedinis emiserit, non poterit amplius secundotum, propter quod vel secundum legh vivente primus cum auero coiitrali naturat m, vel secudum legem suae pa- re, aut Votum solemne emittere, triae non potuisset contrahere clita, . sed mutatur manere cumcto infidelicita sylu.loe.cit Rati, iis maritonuper conuese huius essesquia qui contrahit cum duae so Atque haec bus simul cum non possit habere duas satis Uxores,nec maior ratio sit quod una it sint de impedimento dispalarum sit eius uxor,quam alia; neutra . ritatis cultas. erit sua uxor
314쪽
Vt messet aliquis in angulo quodani De impedimento violentiae adeo catenis vinctus, It non posset ali
quo modo ab eo discedere; nollet in . , angulo manerritalis diceretur esse in il
io:ngulo,&ibi remanere coaete& , suis,iolantia impediot Iibri absoluta. Coactio vero condiri . . . tionalis, seu secundsi quid aut ex suini OM eoactio condit sita imuit positione est illa, propter qua aliquis matrithonium dieitur Deere aliquid, quod n6 potest metus quotuplex. 6 facere si vult euitare aliquod malsi: Metus non cadens in erectantem Vtri esset aliquis in angulo n6 ligatus, virum qui neq, clausus, 4bi maneret, quia illi An omnis dirimat matrimonium comminatum est, quod si ab eo dise, Metus eadem inconstantem virum dat occidetur talis enim dicetur coa-
E in angulo manere non quia opo1σηρις i. - . sti eo discedere, sed quia fi ab eo dis Mettis alia diuiso, ex D τνρ' ' kεdii timet ne occidat:r Et propi si Ex Na*arro talis eoactio dieitnesconditionata, io Ex Diuesro. seeundum quid ad distinctionem
II Ex Soto eoactionis fimpliciter,&absolute Et 11 Metus quos asscissi . dicitur ex suppositione quia supposiis Metus impedimentum Potare is loquod talis velit euitare mortem ne troductum cessario in angulo manere deberet. 4ΑIuramentum tollat metum. Quaeritur .quaena coactio ex duabus dictis dirimat matrimonisia Resp. Quoniam matrimonium est in tatu coditio nata, non asit absoluta. eulum quoddam indissolubile, Ratio est,quia coactio absoluta no po perpetuum, ideo ordina test cadere in consensum nostru contum fuit,ut non fit validum, nisi con sensus. n. noster, seu arbitrium est detrahatur plura libertate:Propterea sta sua natura adeAliberum, ut numquam tutum est, ut matrimonium,quid coa possit simpliciter coei, sed tantiim ex OE contrahitur, ni illum fit:Et ideo Vio suppositione; Nullus.n potest velle alilentia a DD. dicitur impedimentum quid ita necessario, ut non possit illud dirimens matrimonium . Ut autem nolle; seu assentiri alicui rei, vino pos istud impedimentum facilius a no sit no assentiri; coactio ver 'conditio- bis intestigatur, pro maiori intepi nata potest cadere in consensum n gentia quaedam hic sunt a nobi quae strum,ut dixi de illo, qui manetina renda. gulo ne occidatur;& ut dicuntur mulis Quaeritur ergo I.quotuplex sit vio ti cogi ad aliquid faciendii ut euitentientia, seu coactio* Resp. quod duplex mortem. est. Alia,quae dicitur coactio absoluta, Quaeritur 3.Vtru. Ois coactIosddi 3 simpliciteri Alia vero, qui dicitur tonata dirimat matrimonilia Resp.s coactio conditionata, seu coactio se eundsi communem DD. opinionem, scundum quid, aut ex suppofitione non sed tantum illa quae d cadens in Coactio simpliciter, aut absoluta est constantem virum. Vt autem hoc intelilla, propter quam aliquis ita necessa ligatur,seiendum ex quod duplex est ri aliquid facit contra voluntatem metus, scilicet cadens in constantem
suam , ut non possit illu4 n.' facere virum, non cadens inconstantem
315쪽
itum Metus cadens in constantem alterum, qui oritur ab extrinseco: M virum, in metus maxinii periculi, aut tus, qui oritur ab intrinseco est sicutiniaximi danini pilo minin mutilatio in exemplo praedicto metus vero, quinis alicuius membris maximarum ver oritur ab extrinseco,est quando timor herationum; perpetui, aut lungi car ab extrinseco idest ab extrinseca persoceris; perpetui, aut tu agi exiiij; stupri, a intertur; ut si quis vellet alium oc- aut amissionis omnium bonorum for cidere nisi contraiieret matrimonium: υuvn Vir enim emians timet haec; - immo res dicunt, quod ille me la, de propterea metus horum nudora. tus, undae oritur coae io, quae dirimit dicitur cadere inconstantem virum matrimonium est ab extrinseco, c. Hoc autem intelligendum est si qui co non ab intrinseco . Sed vere errant minatur haec mala possit de facili illa praedicti Doctores, quia datur metus inserre; iam fi mulier infirma habε inextrinseco, ex quo non oritur eo tantum baculum comminetuα morte istiuomens matrini riuum, . ut in viro sano, 6 armato, ac libero non di aliqtia patria elset hic mos, seu consuecitur talis vir constans si pauescito ludo, aut lex quod condemnarus ad
tales minas mortem propter homicidium,furtum
Metus non eadem in constantem H auealiud crimen possit, si inluerit,
irim est metus paruae rei, Docarceris eximere ab exequutione condemn unius diei, amissionis paruae pecuniae: tionis contrahendo una aliqua mere vir enim constans non pauescit, quia trice publica, si talis, te uitaret moris cogitur amittere paruam pecuniam, tem, contraheret cum meretrice publiaut abesse a suisperis diem, vel per, a validum esset matrimonium, ac,
mensem. Similiter si magnum malum me metus mortis inserebatur ab ex quis comminaretur qui non posset it trinseco id est 1 Iudice: Et ideo alij Do-lud in serre in aliqirem, tunc enim si ii ctore distria xerunt metum cadentem Ie, in quem fiunt minae,pauesceret, di in constantem virum in metum iustii, retur inconstans, ut in exemplo da dometum iniustum dicentes metum iuto infirma muliere num cadentem in constantem virumini aeritur 4. Vtrum, Omnis coactio dirimere matrimonium 3 non autem cadens in constantem virum possit di mi tilitaris, is alti l m. Sed difficultas apud rimere matrimonium Resp.quodno: icto DIJ consistit in explicatione quia si aliquis.v.g aliquo morbo labo metus iusti non enim se metum his ratiqui sit periculo liis, ita ut fit illatu stum omnes eundem intelligunt. rus mortem infirmo ni fi expellatur diam D. Th. in . sent. dist. 9. dixit, de consilio medicorum nullo aliore metum iustum esse illii in, quo vir cor medio talis morbus remoueri possit, stans eligit minus malum ad euitanda
quam per copulam earnalem Et pro-' - - hane e pterea talis infirmus,qui nolebat con plicationein metus iusti arguit Nau. in
trahere matrimonium, ad euitandam lan cap. z. num. I. Primo, quia in mortem creatur contrahere, tale ma naullere nainor metus potest esse iist , trimonium erit validum, tamen c6 quam in viro. Secundo, quia iudic
tractum fallirhpter metum eadem re de metu, quium si iustu milites in constantem viruim radicit sot. in ad Iudicem in habetur cap. Dile stus.
.sent. dist. 23. q. I. Propter hoc aliqui iis, quae vi meliisve caussa fiunt, dc Doctores dixerunt, metiim cadentem per illo supra idem capit illum. Tertio, inconstantem virum esse duplicem; quia si propter metum mortis aliquλalterum, qui olitur ab in inleco in mines in is iret in matrimonium, Di sitire by Corale
316쪽
deinde propter eundem metuna con inconstantem virum. Sed ipse dicit, summaui tale matrimonium non es quod metus iustus est ille, qui iuste in- set validum, tamen talis metus non es , fertur Vis v. g. Iudex cogeret alique set iustus secundum expositionem D. ad contrahendi an cum virgine, quam Thomae; Nam consentire in copulam stuprauit; quia esset lex in sua patria, carnalam in tali casu est peccatu mor quod sit condemnandus ad ultimu suptate quod est maius malum , cum sit iplicium qui virginem stuprat, nisi ea
mors animae; quam sit mors corporis in matrimoniti ducat. Metus vero iniu-Quodsi dicas. Nunc per copulam stus est ille, qui iniuste insertur, ut si
carnalem non validat matrimonium, Patersias agranti crimine inuenit ali- etiam fiat assectu maritali. Respon quem violantem filiam, minaretur debit Nauar. quod etiam ante Concit in continenti mortem piigione , nisi Trid si iliqua mulier coacte consen cum filia violata cotraheret, matrimosisset in copulam carnalem assectuma nium esset nullum ii contraheret cumritali non fuisset matrimonium. Quia ea: quia pater priuata auctoritate in-s matrimonium ipsum directe contra iuste infert metum mortis in iuuenem cium non est validum si fiat per metu violantem, cum ipse non fit Iudex, n cadentem in constantem virum, multo que positesse in propria caussa . Sed minus erit validum si satandi rei te per Do m. Sot arguit cotra Sylii in o. sent.
consensum in copulam carnalem a se dist. z'.q. . artic. 3. dicens, quod daturetu maritali motu mortis metus iustus etiam secundum exposi-
Propter has rationes auarrus di tionem Sylvestri,qui dii imit matrimocit, quod metus iustus cadens incon niti, vis pater qui inuenit iuuenem stuctantem viruest quidem ille solus, qui Prantem sitam, incontinenti diceret; dirimit matrimonium; sed iudicare de Nisi eam ducas adibo iudicem, qui ternetu,quinam sit iustus pertinet, is qui condemnabit ad mortem 'uia lex est Nauarrus, ad Iudicem , ut dicit Glos in patria nostra, secundum quam con-
in cap. Dilectas cit. De ijs, quae Vi me demnantur ad mortem stuprantes Ta. tu vescausa sunt. Verum neque Nau men, inquit Sotus si talis iuuenis condit si cultatis punctum tangit, aut sol sentiret ii inc in matrimonium non e Luit. Quia si vera esset responsio Nauar et validum, d metus esset iustus, id estri sequeretur primo, quod ad Iudicem iuste illatus, nam iustissime potest pa-
spectaret facere de non matrimonio ter talem accusare sed ego certe non matrimonium, iudicando metum non tam de facili iudicarem tale matrimo- iustum, qui non est iustus vel iudican nium non est e validum . Quare cumdo de non iusto iustum secundo se distinctio metus in iustum 5 in imu- queretur,quod si essent duo Iudices, stum videatur dissoluere non pos edi Lunus iudicaret metum esse iustum, de ficultates, pro responsione ad quaesita
alius iudicaret non esse iustiam dare dicendum est cum solo loc cit. st metu matrimonium, quod esset validii, tus cadens in collantem virum sue sit inualidum Tertio sequeretur,quod iustiis, sue non siue stab extrinscco, feret petitio principi j, nam quaerim' sie Ab intrinseco aut incutit ad hoc, nunc, quinam metus sitiudicandus iu Vt fiat contra imis matrimonii, aut in stus Iudice cutitur propter aliam causam; sed ille, Sylvest. in sum. ver metus con in quem talis metus incutitur, ab eo se trarium videtur dicere: Nempe metum eximit contrahendo matrimonium, situ uim non dirimere matrimoni una, incutiatur ad hoc ut fiat contractus sed tantum metum iniustum cadentem matrimonij dirimit matrimonium iub
317쪽
do sit cadensitic stantem virum: si
Vero non incutiatur adio ut fiat matrimonium, . tamen aliquis contraheret matrimoniti, ut a tali metu eximatur,nlatrimonium erit validii, ut si aliquis Titannus velit capere ciuitatem aliquam , dc occidere omnes ciues , ut posscte fita dominus illius ciuitatis, unus ciuis nobilis, ut se eximata tali periculo , o sicut se ducturun in uxore filiam Tiranni, si transis noluerit eam Occidere, matrimoniti erit validii; quia metus non incutiebatur in ciue, ut c5- traheret cum filia Tiranni, sed ut Ilianus feret dominiis ciuitatis. Secuses et si Tirannus vellet capere civitatem ad hunc finem , ut ciuis contraheret cum sita filia, vel occideretur talis ciuis, luc. n. matrimonili, si fieret, eli et inualidu. Excipit tu Soluscasum Iudicis,qui vult occidere raptore nisi cu ea, qua rapuerat, matrimoniu contrahat xii est lex
id faciendi , id est inserendi mortem in
raptorem , qui cum rapta contrahere nolit.
12 Quiritur . Utrum eius, qui dirimit
matrimoniti, sit tantum ille, qui inferetur Peu,q. cotrahit an vero et in filiu,
vel palle eius Ut si quis diceret viduo habenti situ Contrahe matrimonium ecu, sin minus titu filiu occida. Res p. v non esset matrimonis si contrahereiur in tali casu: Quia metus mortis filii incussus ad hoc , ut contrahaturnia trimonium cst cadens in constat ite virum,&dirimit matrimonium Sinai liter si fieret comminatio in patre , vel
r in aeritur Vtrum impedimentum violentia fit de legeta .riurali, vel diui-za, an vero tantilia de lege eccie fiastica
De hoc est magna inter Doctores
controuersia. Scol. in .sent. distin. 39. dicit esse de iure naturae, diuino Quia matrina cinium, cum si perpetuu , marina libertate contrahi debet. R. ic- card. 5 P 'ud. in eadem d. dixerunt ta-
te impedimentum esse tantum de iure ecclesiastico . . Thomas de hac dissicultate nihil tractat. sol. in dicta dist. dicit partem allirmativam , di negatiuam esse probabilem Nau. in an .ca. 32. num. o. dicitcsse statutum tantum
ab Ecclesia. Idem dicit Sylia in sum.
ver. Matrimonium . quaest. i. Ego dicerem tale impedimentum esset litum de iure ecclesiastico cii Riccar Pa Iud.
Nau.&Sylu. Et ratio huius est; quia metus, seu coactio conditio nata non tollit voluntarium: Alioquin si quis
fornicaretur, ut euitaret mortem non peccaret; sed peccaret mortaliter,
potest velle non fornicari potius mori. Deinde, quia alia sacramenta timore mortis suscepta sunt valida: ergo matrimonium esset validum nisi obstaret statutum Ecclesiae , quo iustis
de caussis ordinatum fuit, ut matrimonium coactum sit nullii, maxime propter rationem, quam dixi in principio declarationis istius impedimenti. Quaeritur vltimo Vtrum, si contra ictu matrimoni facto per metum mortis adderetur iuramenti: in esset validust De hoc sunt varia sententiae . sed, meo iudicio, dicendum est, quod non esset validus quia iuramentu non potest validare quod Ecclesia inualidat. Vt si quis vere iuraret contrahere cuconsobrini contractus esset nullus. sed dices quid si quis diceret. Consentias libere , alioquin te necabo Respond. quod ridiculum si et, quia
quo modi libere consentire potest, si mortem ei comminatur Atque haec dicta susticiant de
318쪽
1 Ordo ni dis ima matrimonium. mordines maiores solum, an
se uid de Ecclesia Graeca. Quo iure introductum hoc impedi
Vnniam qui ordinis sacramen is
tum suscipiunt, ita particulariter seruitio diuino emancipantur, ut tantum quae Dei sunt, dono quae uxoris considerare debeant, ideo ordinatum fuit, ut matrimoniti ab ordinatis contractu nullii fit, cirritum: Et propterea ordo inter impedituenta dirimentia matrimonii fuit counumeratus. Vt autem de tali in apedimento maior habeatur notitia. Quaeritur . Vtrii, quilibet ordo sit impedimentii dirimens matrimoniu Etlecunda comunem Doelorum opinione dico primo Quod quatuor ordines, qui dicuntur minores neq; impediunt, neq; dirim ut matrimoni ii, quia si quis in illis ordinatus iatrimoniucontra liit, nec de sua natura peccat, neque propter hoc matrimonium redditi sim ualidum, sed est validii, licet si ordin .atus habeat Beneficia, illa amittat,d vivente uxore inhabilis fiat ad habendu nous Benefici titulu Ita Sylv. in sum. vcr. matrimoniua quaesto m. Dico . quod ordo, qui dici tri impedimentu dirimens matrimoniti est quilibet ex tribus maioribus, qui dicuntis sacri. St. n. ordinatus in sacris, id est
fac iis sacerdos,Diaconus, aut Suiali conus matrimoniti contrahat, tale matrimoniti irritu est, di nullulo. aduertendum cst quodinis sic contrahit est excommunicatus ipso faeto, ut habetur Clamentina unica de assinitate, de consanguinitate, etia est irregularis, ut habet c. a. qui clerici, vovet cf.
ini aerituri. Vtrum ordo sacer dii se mat mali moniti in Ecclesia Latina tatum; an vero etiam in Graeca Mesp. stin utraque. Nam n a tantum sacerdos Diaconus, aut Subdiacon Latinus,qui dicitur Occidentalis Ecclesiae; n potest contrahere validum matrimoniti; sed sacerdos, Diaconus, aut Subdiaconus Graeciis, quid dicitur orietatis ecclesiae. Ita dicit Io Andreas, Innoc. Δ Ricca r. quos citat, i , sequitur Sylvesterio. citato.
Qx:od si dicas. Qua ergo in rc disso rutordinati in sacris apud Graecos ab ordimatis in sacris apud latinos quantum ad hoc Resp. prout respOdent praedicti Doctores,&c si muniter alio, quod sacerdotes, aut alii ordinati in sacris api diraecos in ordiuis sacri susceptionensi emitti in tuo tu castitatis Sacerdotes vero latini, aut qui ordinantur in sacris in susceptione ordinis sacri votu castitatis emittiit. Quare si Graecus coniti a tus vivente uxore ordinε
sacrum suscipit, potest cu Xore cohabitare, Z ab illa debitu coniugale petere saltem eo tempore, in quo non occupatur in ministerio sui ordinis. Ordinatus vero in sacris apud latinos si erat coniugatus prius,5 ordine sacrii susce. pit de licentia uxoris nec potest pet
re debitum coniit gale, neque reddere. Imo neque cum uxore manere, sed te
ne bitur uxor ingredi Religioncm , nisis adeo vetula, ut inc5tinentiae nequa quam periculum sit. Si vero absq; x ris licentia sacrum ordinem suscepit, illico erit ab cxercitio ordinis suspen-s.ls S priuatus iure petendi oebitum, licet rccidere teneatur,4 ipso iure erit
Quaerit cir ultimo . Vtrum Impedi mentum ordinis sit de lege naturae, an de lege diuina Pan vero ecclesiastica tantum Respoud quod non potest esse de lege natu iae, quia ipsemet ordo sacer usi est introduci ex lege natur , sed tantum ex lege diuina, neque ipse Pi ordo
319쪽
ordo sacer , licet sit institutus a Deo, est impedimentum dirimens de lege diuina, sed tantum de lege ecclesiastica. Quod probatur ex hoc, quod Sum. Poti sex dispensavit cum ordinatis insacris ut possent matrimonis contrahere. Atque haec de ordine sufficiant quatum adpr*sens negotium attinet, nam de ipsius natura, qualitate satis diximus in anteccdenti parte.
sui contraxi ci na an possit contrahere cunn alia. Tatriarchae an habuerint plures
Tapa an possit in hoc dispensare. Potest Papa dirimere matrimoniu
Credens maritum mortuum an possit cum alio contrabei C. Tale matrimonium an sit validi . Certitudo quae requiratur in hoc
alia coniecturaefossiciant. Notio in eligaminis hoc loco Doctores intelligunt vinciatu cormiugale quod dicitur ligamen, seu vinculum in uia per coniugium, seu per
matrimonium ita est unus uni ligatus, ut non possit alterum dimittere, vicia alia persona ligetur Et propterea ligamen con numeratur inter impedimenta dirimentia matrimonili. Quod ut intelligMur. Qii aeritur'. Vtrum, qui matrimonium per verba de praesenti cum una contraxit, possit cum alia contrahere vivente prima Res p. secundum communi Timam Catholicorum D. opinionem. Quod non quia non potest
quis si inui. eode tempore plures ha
bere uxores. Et hoc non tantum veruest apud Christianos, sed etiam apud Ethnicos, gentiles. Et ita dicit D. Tho. Scot Sol. D. Bona u. Sali Scholast. cum Mag. in .sentet. Idem dicunt etiam Felyn. Io. Andr. Abb. Panorm.&omnes Canon istae in tit. De sposa dii rum Item hoc determinatum fuit ta- quam de fide ab Innoc. 3. cap. Gaudemus. De diuorti js, ubi Sc dicit. Qiiod si conuertatur fidelis habens pluresv . xores una cum ipsis uxoribus ad fideli catholicam, cum prima tantum habrutare debeat. Qitia neque in tua lege potuit esse matrimonis cum alia , quacua prima vivente ipsa . Et hoc dicit esse secundum verissimam legem; quia Deus non legitur de costis secisse so minas sed de una costa nam fecisse foeminam, quam in matrina onium cum Adam coniungeret. Vnde&dictum est. Propter hoc relinquet homo patrem δε matrem suam , adhaerebit uxori suae; bi lion dicitur uxoribus; a erunt duo in carne una, non dicitur tres, vel qMatuor in carne Vna. Quod si dicas. In Testamentote ater legitur, quod sancti Patriarchar, Z sancit Reges plures habuerunt VXO- res. Ad hoc respondet ipsen et Pontifex dicto cap. Praedictos sanctos Patriarchasl. alios viros probo ; in Terstamento veteri non contraxis matrimonium cum pluribus alia via , quam per instinctum diuinum bi dat multa exempla, in quibus dicit, dispensatos fuisse Hebraeos in te e naturali circa alia etiam, pr. aeter matrimonili. item probat Sum. Pontifex, ste de iure diuino, quod unus non possit habere plures Xores eodem tempore e testamento nouo ex illis verbis. Qui cunque dimiserit uxorem suam, excepta fornicationis caussa , de aliam duxerit moechatur. Ex hac ait btoritate dicit Sum Pontifex. Si Christus dicit no ilicere, illi qui dimisit uxorem , alia naducere; quanto minus licitum erit
320쪽
eui ducere secundam Xorem prima retenta lQuod si iterum dicas. Vbinam habetur in sacra scriptura reuelatio . et sanctis Patribus, qua possent pluribus cum uxoribus contrahere ad populum circuncisionis ampliandum Ad hoc resp. D. Thom Scot Sol. in .sent quod rei relatio non fuit facta in scriptis. Quia neque lex de non contrahe docum alia, quam cum una erat
in scriptis ne namque naturalis tem pore solius naturae fluebat ex recto instinctu naturae ho illinis, ita e di reuelatio praedictis homillibus facta fuit per internam inspirationem. Atque ex his patet, quod neq, sum. Pontifex potest dispensare quod unus
Uno, eodem tempote plures habeat. Xole S. A veiopias et Sum. Pontifex dirimere unum matrimonium iam c6- tractum, illud enicere nullum, ita ut vir posset cum alia cotrahere si loquamur de matrimonio iam consummato nulla est dubitatio apud Catholicos Doctores : Nam Papa illud dirimere non potest secundum omnes, iuxta id, quod dicitur. Quod Deus coniunxit,
dic. Si vero loquamur de matrimonio rato , sed non consummato est magna inter DD. Theologos, Canon istas
disputatio Certi stimum quidem est,
quod stantentatrimonio rato no con sumato non potest cicere Papa ut maritus cum alia contrahat, ita viduas eodem tempore uxores habeat. Sed D.
Tho.&alij fere omnes Theolo PDD. dicunt quod Papa ne lite etiam diffoluere potest matrimonium ratum, licet non consumatum Canon istae, maxime Nau contrarium dicunt. Imo Nauar. ipse dicit quod sim Pontifices ad ipsius petitionein ter dispensa ueriint in matrimonio rato, non consummato, ita visaerit matrimonium dissolutum.
Quaeritur . Utrum Vir habens uxorem adaueraui pollit eam dimittere propter adulterium, S cum alia contrahere Videtur enim quod possit, quia Christus in Evangelio dixit. Quicuitque dinus erit uxorem, eaecepta sornicationis caussa, aliam duxerit, metchatur. Quasi licitum sit propter fornicationem, idest adulteriunt uxoris eam dimittere, docum alia contrahere. Ad hoc resp. Omnes Doctores Cain tholici quod numquam licitu est propter aliquam caussam dimittere uxorem, S cum alia contrahere propter
impedimentum ligaminis, quod est, ut diximus, de iure naturae Adidi ro, quod dixit Christus respondent DD. Catholici Christum esse intelligendunt de separatione matrimonij quoad habitationem, seu quoad thorum Potest enim vir absque peccato
non reddere debitum uxori adulterae Et hoc est separare eum quantum ad thorum; cuin ea non habitare;licet nunc ad hoc ex lege canonica requiratur sententia Iudicis; hoc est separare eam quoad habitationem. Quaeritur 3. Vtrum V Xor, quae credits ira maritum esse mortuum, qui tamen vitii possit contrahere matrimonium cuna aliquod Ad hoc dico r. quod mulier, quae certo credit maritii suum esse mortuum , non peccat contrali do matrimonium cum alio, ctia si maritus sit vivus modo ipsa fit talis, quae non contraheret cum alio, si pi:-taret, aut dubitaret maritum esse vi
Dico et quod non obstante bona de uxoris, matrimonium contractum cum secundo non esset validum propter impedimentula ligaminis. Dico 3. quod durante bona fide uxoris, fli), qui ex ea per secundum maritum generantur, sunt legitimi, ut probat Nau. in Man. cap. zz num. I.
o Dico . quod si postea talis uxor sciat,primum maritum adhuc vivere, tenebitur statim recedere a secundo. Daco vlt.quod si tantum coeperit dubi-
