장음표시 사용
111쪽
Assistunt equidem qui magnificis exhorrent suppliciis, multo etiam & suri erui tio ad partes Bituricensium dominum Ludovicum transmeare,cain pconfinia Limouicensium autumant ad castrum videlicet sanctae Seuerae nobilis inum,& haereditaria militiae possessione famosum, pedite multo populosum domi,
rae nobili ili nita di illius virum nobilem Heliabaldum ad exequendum iusticiam cogere aut tu repro iniuria castrum lege Salica amittere. Rogatus vero non cum hoste, i d di
mesticorum militari mauu fines illos ingressus, cum ad castrum festinaret praetati Castellanus, multa militia comitatus erat eum generosi sanguinis bene liberalis de prouidus ei occurrit, rusticumq; quendam repagulis&patis proponens, nulla cualia succedebat via exercitui Francorum resistit. Cumque ibidem mediante ri- i uo huicque haererent, dominus Ludovicus unum eorum audatius ceteris india Ngnatus repagula legisset, equum calcaribus seget ,&ut erat vir prae ceteris cord tus insiliens in eum lancea percussum, nec eum solum, sed praeter eum alium uno ictu prosternit,&quod Regem dedeceret in eodem riuo copiosum usque ad galea balneum componit, succciliusque suos vigere non differens, quo ille arto ex: erati mirabiliter animati repagula rumpunt, riuum transiliunt, hostesque multa
dere Regiae maiestati non diuerat, castrumq; dc terra citaq; dominus Ludovicus pridam dominu castri fecit,& subito triumpho eo Stam-
pis relicto Parisiis felici successu remeauit.. Deinceps indiem proficiente silio, pater eius RexPhilippus indiem deficie neque enim post supradictam Andegauentem Comitillam quicquam Regia r, . . state digniter agebat sed rabie coniungitur raptus concupiscentia voluptati suae tisfacere operain dabat,sed inde neci ci publicae prouidebat,nec proceri&ilo iis corporis sanitati plus aequo remissius parcebat, hoc unum supercrat,quod uore & amore succei ris silii regni status vigebat. Cumque sere sexagenarius e Regem exuens apud Milidunum castrum super fluvium sequanae puta dono Ludovico extremum clausi diem. Cuius nobilibus exequiis inte fuerunt viri venerabiles V Veso Parisiensis Episcopus, sylvanectensis, Aurelianensis, bonae memoriae Adam beati Dionys, Abbasio viri religio ii quam plures , qui nobile R i giae ruat statis cadauer ad Ecclesiam beatae Mariae perferentes, celebres ei exeqUias
. Pernoctauerunt. Scquenti vero mane lecticam palus seu qu cumque senebri orna ' tu decenter ornatam fouitus maiorum suorum imposuit filius, & filiali affectu, , quzmadmodum decebat, modo pedes modo eques, eum quos habebat baronibus cns animi generositate,
avens ipsum in aliquo offenderit, aut regni eius delatione d cfraudando in aliquo, cum toto tepore vitae suae nec pro matri s repudio, nec etiam pro supradicta And 'gauensi ipsum in aliquo ostenderit, aut regiii eius delatione d cfraudando in aliquo, sicut alii consueuerunt iuuenes, curauerit Perturbare. Cum autem ad nobile moto comitatu deporta itent, audierant, quod asi ys , quasi iure natis bene ergaEcclesiam se habuer: quia inter tot noni gni duceretur eius sepultura: in eodem monasterio ante repositum, prout docentius potuerunt, hymnis & prece animam Domino omendantcs corpus solemnibus saxis excepcrunt. Praefatus autem Ludovicus, quoniam in adolescentia Ecclesiae amicitiam inlidcfensione promeruerat, pauperum de orphanorum causam sustentaues annos potenti virtute perdomuerat, Domino annuente ad regni fastigia, si norum voto asciscitur, se malorum & impiorum votiva machinatione, si c posset excluderetur. Consilite ei Picut illimo viro luone Carnoten
erso agitur & po: istimum dictante venerabili usi Episcopo, ut ad refellandam impiorum
istic intrauit & pugili congressione hostes abigere non desistit. Quod Franci vid
funditus subuerterit castrum, & nobiliores castri aut patibulo afligat, aut oculose de prosequentes ad castrum usque coactos repellunt,fama vocat oppidanos tota que viciniam procellit, quod dominus Ludovicus & sui ut sortissimi milites donec . ruat, recedere dedignetur. Quapropter consulte agitur, vi & dominus castris e d litterat, castrumq; 2 terra eius ditioni subiiciat. Rediens
112쪽
nationem citi illine Aurelianis conueniant eiusque exaltationi opera dare mature festinent. Senonens sergo Episcopii, Deinbertus inuitatus climc prouincialibus
videlicet Gaione Parilienti Episcopo, lanalle Meldensi, lohanne Aureliancti, Iuone Carnotensi, Hugone Anciodorens accestit. Q ut in diem uention , sancti prothoniartyris Stephani cacratissimae unctionis liquore delibutum, inissas gratiaruna agens, abiectoque scholaris militiae gladio Ecclesiastico ad vindictam malesa rum accingens, diademate regni gratantercoronauit, nec non dc sceptrum & vi gam, de per haec Ecclesiarum & pauperum defensionem, & quaecunque regni insignia approbante clero & populo deuotissime contradidit. Necdum pro celebratione diuinorum sestiuas deposuerat exuuias, cum subito mali nunci baiulatores a Rementi Ecclesia allistunt literas contradictorias deferentes, di auctoritate Apostolica si tempelliue ventilent, ne regia fieret unctio interminantes. Dicebant
squidem primae Rei t : Regis coronae prouincias ad ius Ecclesiae pertinere Remeniis specitare, dia primo Francorum Rego quem bapti Muit beatus Rein gius. Clodo uo hanc praerogatiuam allibatam de inconuuliam obtinere, si quis eam temera rio ausa violare temptauerit, anathemate perpetuo subiacere. Ea siquidem Occasione Archiepiscopo suo venerabili & merito viro viridi Rod ilita, qui Dol -- ni Regis eo quod absque eius assensu electus de inthronizatus fucrat, sede Remensi grauisti: nas & periculosas incurrerat inimicitias, pacem impetrare aut Rc-zo gem non coronari sperabant. Quod quia intempestiue vcnerint , ibi inulti ad propria loquaces redierunt , quicquid tam dixerunt, mitii utile retulerint.
Ludovicus ergo D Ei gratia Rex Francorum , quoniam in adolescentia id
ipsum consueuerat diisuescere, non potuit videlicet Ecclesias tueri, pauperes & c-genos protegere, paci de Regni debensioni insistere. Pra fatus itaque Guidorubens, cliusque eius Hugo Cruciatensis iuuenis idoneus, armis strenuus, tam rapinis quam incendiis artus, totiusque regni turbator celerrimus, rancore ani mi cumulato pro amisti castri Gornaci erubescentia a Regiae excellentiae derogatione non cellabant. Eapropter nec etiam fratri Comiti Corboilenti Odo 'ni , quia ei nullam contra R sem tuturat opem, parcere elegit sed eius insi. ians simplicitati, cum quadam die venatum iri penes se secura decreuisset, quid rei, quid spei, corrupta inuidia consanguinitas patiat insipiens, animaducti it. Raptus equidem ab eodem fratre Hugoneun castro, qui dicitur simitas Balduini compedibus de cathenis impeditur, nec si facultas suppeteret, nisi cum Regem impeteret, bello expediretur. Qira inusitata in sinia oppidani Curbollenses multi oppugnabat enim castellum veterana militum multorum nobilitas ad Regis maiestatis publicum coutugione asylum, genibus eius peruoluti lachrymabili simultu captum Comitem ci captio- , num causam denunciant,& in eum potenter eripiat, multiplici prece soluitant
Spe autem ereptionis eo spondente suscepta, iram mitigant, dolorem alienant, de qua arte quibus valeant viribus domi dum recuperare decertant. Vnde actum est quidam de firmitate Balduini quae nec haereditario iure , sed occasi ne cuiusdam matrimonia de Comiti ilia Adelaide, quam retento castro spretam repudiauit, ad eum spectabat cum quibusdam Cui bollensium conferentes iure vi
tando in castro caute tamen eos recipere firmauerunt. Quorum persuasione cum Rex pauca curialium manu ne implicaretur, acce letallet sero cum ad hanc circa ignes confabularentur, qui promissi fuerant, videlicet Ansellus de Garianda dapiser tamquam miles strenuus porta, quia determi-ueo mina una crat Pene cum 'uadraῖinta armatis receptus viribus eam occupare contendit. verum oppidani tremitum equorum , equitum murmur in opinatum admirantes, econtra prosiliunt, de quia via ostiis oppositis archab tur , & ingressus ad nutum , aut ire aut redire prohibebat indigens prae to ribus audaciores , expeditius eos cedebant. Qui & noctis tenebratur Op- Pacitate dc loci, coarctati intortunio, cum iiiiij nere diutius non valentcs
113쪽
Portam repetissent. Ansellus, ut erat animosus, retrocedens di caesus, quia portam hoste anticipatus non potuit interceptus currum castri eiusdem non ut dominus, sed ut captiuus cum Comite Corbollensi occupauit. Et pari dolore , dispari timoracum alius uiortem, alius haeredationem tantum timeret, vel sus ille in eum apta
Sotitiasti Carib a t Variusiue tulis. Quod cum clamore tofugorum accelerantis Regis auribus insonuisset: deuiarando densae noctis molestia se demoratum dedignans celerrimo insiliit equo dcinnitens irrumpendo portam praesidia suis audacter deserre, porta sacrata telorum de lancearum,& saxorum grandine cessit repullus. Quo con lier nati dolore fratrcs i di&conianguinei capti dapitcri pedibus Regis peruoluti, miserere,inquiunt,gloriosa Rex strenue ages, quonia si nefandus ille Hugo Creciacensis homo perduissim , humani sanguinis sitibundus, vel huc memet vel illuc abduces fratrem nostru tan sero quoquo modo potuerit iugulo eius citissime insistat,neoq; eu poena mancat, si serocior ferocissimo subita morte cum interficiat, curabit. Hoc ergo timore R citissime castrum cingit, portarum vias obtrudit, municipiis quatuor aut quinquς castrum concludit, Δ ad captorum & ad castelli receptionem, & regni N personMoperam impendit. Praefatus autem Hugo, quorum captione primo exhilaratus, horum receptione vel castri amissione valde perterritus anxiatus laborat, dc qum modo castrum ingredi posset modo cques modo pedes. multiformi ioculatoris ec Eo meretricis meritito simulachro machinatur. Vnde cum quadam die idcircatoracius inuetio versaretur, & castris animaduersis inserentium peremptorios impetus susti nere non valens fugam apponit saluti, cum subita inter alios & ante alios animidi equi velocitate Guillelmus frater capti dapiseri miles facetus de armis strenuus cum frauissime inlectans impedire conatur. Quem cum ipse Hugo ipsa sui velocitate singularem conspiceret, vibrato fraxino saepe in eum intendebat, sed quia timore consequentium moram facere non audebat, reciprocam fuga capiebat, hoamite & egregie callens, quod si cum solo solus mora aliqua tu uare posset, animi audaciam aut duelli troplico aut mortis periculo mirabili rama declararet. Crebro etiam contigit, ut villas in via sitas occurrentiu hostium indeclinabiles impetus nuIIo 1 modo euadere valeret, nisi cu simulata fraude s ipsum Galladensem Guillelmu fablendo. Guillelmum autem Hugoncna sesequentem coclamaret de ex parte Regis, ut cum tanquam hostem impediret inuitaret. His & aliis huius noditam insignicau: cla quam animi strenuitate fuga lapsus multos unus derisit. Rege aut cin neet hac nec alia occalione ab incoepto obsidionis desistens, castellum coarctat,oppida'
nos terebrat, nec eos impugnare desistit, donec expugnatos clam militibus, quo'rundamini Incn oppidanorum machinatione potenti virtute ad deditionem coegit. Quo tumultu milites ad arcem sugiςntes vi tri non captioni consuluerunt.Nani ibidem inclusi, nec se plene protegere, nec arcem exire quouis modo valuerunt,
donec quidam caesi, plures sauciati Regiae maic statis arbitrio succumbentes tam sis quam arcem non i nconsillio domino suo exposuerunt. Sic uno facto pius & icci ratus eodem da biferum sibi fratribus fiatrem Corbollensibus Comitem tam prudenterquam clementer restituit. De castello militum quos iam eorum bona depopulans ex haeredauit, quoi iam diuturni carceris maceratione vi lcroerct, consu-inensia illigens, durissime premens, instituit, talique victoriae coronae primitus contra aemulorum opinionem egregie domino ornante nobilitauit.
Ea tempestate ad partes Normannorum contigit deuenisse Regem Anglorum Heliaricum virum fortis limum, pace & bello clarum, cuius admirabilem de
pene per uniuersum orbem declaratam excellentiam. Ille ctiam agrestis vatis Anglorum sempiterni euentus mirabilis spectator & relator. Mercuius tam eleganter soquam veraciter summo praeconio commendat, ac in eius laude voce propheticacrumpens C abrupto, ut vatum mos molem succedet, inquit leo iustitiae, ad cuius rugitum Gallicanae turres &insulani dracones tremebunt. In diebus eius aurum exblio tavrti extorquebitur,& argentum ex ungulis mugientium manabit. Calami strati varia vellera vel libui, quia exterior habitus interiora signabit, pedes latrati uiri
114쪽
truncabuntur, pacem habebui serς humanitas supplicum dolebit, findctur forma
comerci j,dimidium rotundum erit, peribit miluorum rapacitas, & detes luporum hebetabuntur. Catuli leonis in aequoreos pisces transformabuntur, de aquila Clus super montes arantum nidificabit. Quae tota tanti de tam decrepiti vaticin ,Vsque adeo de personae strenuitatio regni administrationi adaptatur, ut nec unum tota, nec unum verbum ab eius conuenientia dissentire valeat, cum ex hoc etiam
quod in fine de catulis eius dieitur,manifeste appareat filios eius & filiam naufragatos, & a maritimis piscibus deuoratos, id conuertibiliter physice transformatos, illius vaticinium pro certo verificasse. Praefatus itaque Rex Henricus Guillelmo ira-1O tri faeliciter succedens cum consilio petitorum & proborum virorum regno Angliet regno antiquorum Regum gratanter disposuisset, ipsasque regni antiquas consuetudines ad captandam eorum beneuolentiam iureiurando iirmaret applicuit ad portum ducatus Normannici, fretusque domini Regis Francorum auxilio temram componit,leges recolit,pacem coaliis imponit,nihil minus quam eruitione in oculorum,&celsitudinem furcarum si rapiant, promittens. His ergo de huiusinodi promissionibus, de crebris promissionum redditionibus percussis, quia pollicitis diues quilibet esse potest, silet terra in conspectu eius, pacem seruant senim KrOci Danorum propagatione pacis expertes Normanni, de in hoc ipso vates agrestis
Oraculavcrificantes. Perit clatim miluorum rapacitas, di dentes luporum licbera-RO buntur, cum nec nobiles nec ignobiles depraedari aut rapere quacumque audacia
Prgsumunt. Quod autem dicit ad rugitum leonis iustitiae Gallicanae turres &insu- iam dracones timebunt. Huc accedit quod fere omnes turres de quaecumque sertissima castra Normanniae quae pars est Galliae aut eius fecit, aut suos intru-den, , dc de proprio aerario procurans, aut si dirutae essent, propriae voluntati subiugauit. Insulam dracones tremuerunt,cum quicumque Angliae proceres, nec cliam mittere tota eius administratione praesumpserunt. In diebus eius aurum ex lilio , quod est ex religiosi boni odore, de ex urtica, quod est ex scholaribus pu nge
tibus ab eo extorquebatur, hoc intendens, ut sicut omnibus proficiebat, ab Omnitibus dc seruiretur. Tutius est enim unum ut omnes defendat ab omnibus habere, quam non habendo per unum omnes deperire. Argentum ex ungulis mugiem tum manabat,cum turris securitas horreorum plenitudinem,horrcorum plenitudo argenti copiam, plenis seruis ministrabat. Qua occasione de castrum Gisor. tium tam blanditiis quam minis a pagano de Gitortio cum extorquere contigit castrum munitissimum, situ loci compendi iam, quod ad utrumque terminum Francorum de Normannorum fluuio ratae piscium foecunditatis qui dicitur E ta, interfluente antiquo fune Geometricali Francorum de Danorum concorditer metito collimitat ad irruendum in Franciam gratum Normannis Praebens accessum, Francis prohibens, quod si facultas habendi suppeteret,nec ivinu, de Francorum Rege Anglorum ipsia loci de immunitatis oportunitate iure regni appetere o debui flet. Huius itaque repetitio castri interutrumque Regem subitu moduso mitem ministrauit. Vnde Rex Francorum cum ad eum pro redditione aut pro castri subuersione misisset, nec profecisset, notam rupti foederis opponens dicin agendi statuit, locum assignat. Accumulantur interim, ut in talibus fieri solet, aemulorum, maledictis exci tat sodia Regum, nec dum licet pacantur, quomodo ad colloquium superbe de exose sibi occurrant, vires militares exaggerant. Collectis ergo magna ex parte Francorum regni proceribus, videlicet Roberto Flandrensi Comite cum quatuor ferme millibus militum, Comite Theobaldo Palatino, Comite Nyue nense, Puce Burgundionum cum aliis quam plurimis; multis etiam Archiopisco- ' pi NEpiscopis, per terram Melluntensis Comitis, quia adhaerebat Regi Angliae, ranicundo depopulans de incendiis exponens, talibus beneficiis suturo adulab
tur colloquio. At ubi utrobique maximo collecto exercitu ventum est ad locum vulgo nominatum, Plancas Muserit, ad castellum loco infortunatum, cui prohibet a c. o arum antiquitus, aut vix aut nunquam conuenientes pacificari se per ripam incc
115쪽
currentis 2 communem transitum prohibentis amnis concedit exercitus. Consulte vero nobiliores de sapientiores electi Franci per pontem tremulum & singulis & pluribus subitum minantem prςcipi eum ipsa sui vetustate transcuntes Anglico Rcgi diriguntur, quorum qui referendam susceperat actionis causam per
tus Orator insalutato Rege ore,ore Comitum sic peroravit:
Cum gloriosa domini Regis Francorum liberalitate Ducatum Normanniae tamquam proprium seudu ti ab eiusdem munifica dextera vestra recepisset industria, inter alia & praeter alia hoc specialiter iureiurando firmatum constat doGi sortio At Brato, ut quocumque contractu ut crvestrum obtinere posset, neuter haberet, eum infra quadraginta receptionis dies possessor pacti obnoxius ipsa -- 1 stella fundi tus subuerteret . quod quia non fecistis, praecepit Rex & ut adhuc faci tis, S non factum lege competenti emendetis : dedecet enim Regem transgredi legem, cum & Rex & lex eandem impcrandi excipiant maiestatem. Quod si quid horum vestrates aut dedi xcrint, aut dicere simulando noluerint, pleno duorum aut trium testimonium Baronum lege duelli parati fuimus approb re. Necdum his cxpictis ad Regem Franciae redierant, cum Normannicos insequentes Regi as littunt, quicquid causam laedere poterat inuerecunde dissidentes inde iuris ordine querelam agitare postulantes, cum nihil aliud praeci-Pue attenderent, quam quod infecto paratae astionis negotio quacumque dilatione tantorum regni optimatum discretioni rei veritas non pateret. RC- ΣΟmittuntur cum cis primis potiores, qui ctiam per Comitem Flandrensem, Robertum Hierosolymitanum Palaestritam cgregium rem verificare audacter CLDrant , & lege duelli verborum exaggerationem refutando , cui iustitia cedere debeat confligendo aperiant. Quod cum nec approbasthnt, nec conuenienter reprobassent. Rex Ludovicus ut crat magnanimus & animo &corpore procerus citis lime dirigit,qui Regi hoc distingant,aut castrum subuertere,aut defractς Κ.dei perfidia contra se personaliter defendere: age,inquiens,eius debet c5greisonisci se poena cuius vcri & victoriae debet esse & gloria. Arbitratus etiam de loco qui
quid docentius potuit, succedat, inquit,eorum exercitus a ripa fluminis dum transvadari post uinus, ut tutior cis locus maiorem osterat securitatem, vel si magis pla- sincet,nobit: ores totius exercitus habeat singulariter concertandi obsides, dummodo ad nos, remoto agmine nostro, transire concedat. Neque enim aliter transvadari poterit. Quidam vero ridiculosa iactantia super praefatum tremulum pontem cum statim cori uerer, Reges dimicare acclamabant. Quod Rex Ludovicus tam leuitare quam audaciaappetebat. Rex vero Anglorum inquit: non est mihi tibi tanti ut pro his & huiusmodi famosum & perutilo in castrum superuacanee amittam, &hςG& alia inuectiva refutans eum: videto, inquit, dominum Regem ubi me defend Ic dcbeam,non vitabo,cu tu quid offerebat loci i mpotentia abnegaret.Quo ridiculo io respontbmoti Franci,tamquam fortuna locorum bella gerat, currunt ad arma similiter Σ Normanni, de dum utique ad fluuium accelerant, maximi stragis & cala- omu iri, detrimen tu a , sola accessus remouit impossibilitas,quia vero sermone diem
dcti nucraiar, notic instante illi Gisortium, nostri Caluum montem remearunt. Ac
ubi primo polo stellas aurora fugauit, Franci hesternae memores iniuriae, millialiae insuper seruore matutini, velocissimis equis viam proripiendo prope Gis ritum congredi irruentes, miro fastu. mira concertant audacia, dc quantum praestent multo niarte exercitati longa pace lutis, cum Normannos per portam fatigatos in trudunt, edocere laborant. His de huiusmodi primordiis initiata guerra, per bicianium pene continuata grauius Regem Angliae laedebat tum uniuersam Peno Noi manniae Marchiam, sicut se Ducatus extendit, multa militia, &sumptuosis illi undiis ad terrae detensionem circumcingebat, Rex vero Francorum an- soti quis δc naturalibus castris & municipiis gratuita Flandrensium, Pontinorum, Villeamnorum & aliorum collimitantium strenua impugnatione terram incendiis,
depopulatione agitarc non desinebat. Cum autem Guillelmus Regis Anglici filius Regi Ludovico hominium suum fecisset gratia peculiari,&peculla praefato castrocius augmentaminis, ta hac eum occasione in pristinam gratiam reduxit. Quod
116쪽
antequam fieret mirabilis eiusdem colentionis occasone de execrabilis hominum perditio mirabili punita est ultione.
Supersis litur pro munitorio ardui littoris magni fluminis Sequanae horridum dc ignobile casuum, quod dicitur Rupem Gu donas in luperscie sui inuis bile rupe
statu incaucatum, cui manus aemula artificis in devexo montis raro de in sero hostio, maxime domus amplitudinem rupe caesi extendit, antrum , ut putatur, lati di- Cum,in quo Apollinis oracula sumantur, aut de quo dicit Lucanus: Nesm quamuis
Thessana vates vi acta aris, dubium eis qui traxeris idque, Adiciat Sugias an quod δε- Fenderit umbras. Hinc forsitan itur ad manes, cuius fastidiosi Diis de hominibusio exos oppidi posses lor Guido bonae indolis adolescens antecelloruin nequitiae rupta propagine, rupta alienus cum honeste de absque miserae rapacitatis ingli me vitam degere instituisset infausti loci interceptus calamitate , soceris si ii ii qui oris nequissimi proditione detruncatus & locum de personam morte inopi. nata amisit. Guillelmus squidem gener eius senere Normannus, prodi tor incom- Parabilis ut putabatur familiaris, S amicissimus eius cum concepti set dolorem dc peperiit et iniquitatem crepusculo cuiusdam Dominici diei, nactus proditioni, oportunitatem cum his, qui deuotiores primi ad Ecclesiam domini Guidonis Partita rupe contiguam conueniebant, de ipse sed disti militer loricatus, sed cap- Patus non proditorum manipulo conuenit, de dum alij orationi, ipse aliquando o-αO rare fingens quo intraret ad Guidonem ingressu speculatus, eo quo Guido cilium intrare Ecclesiam maturabat irrupit, exertoque gladio cum nequissimis socia Propria iniquitate debacchatus furit imprudentem de si non sentiret gladium, arridentem percutit, mactat, Sc perdit. Quod nobilis ipsius coniunx videns, stupida genas de capillos muliebri ultione dilaceratos ad maritum currit, mortem non curans, seipsa super eum corruens operit: Me, inquiens, me nriseram, & sic mori meritam potius villissimi carnificis detruncare , ictusque de vulnera gladiatorum
marito superopposita excipiens, quando in istos Catharinae deliquim sponsa Z Nonne de gener te socer amici indit lubiles eratis 3 Quaenam est insania pleni estis mania 30 Quam cum per capillos torquentes digladiatam, punitam, A pene toto
corporc caesam auulsi sent, virum morte turpiissima peremerunt, infames quos inuenerunt Herodiana nequitia rupe allisos extinxcrunt. Cumque hae de illae frendentes debaccharentur, suprema mulier levans miserum caput, truncum maritum recognoscit amore rapta qua potuit impotentia serpens more serpentas, se totam sanguineam contorquens, ad cadauer exanime deuenit, de quaecumque poterat summe oscula gratis lima porrigebat, & lugubri crumpens cantii Da, qua holerat lugubres persoluens inserias, clamat: Quid reliqui mi facis Caalbatinae sponsae 3 Nunquid hoc meruit iuxta me tua praedicatulis continentia Nunquid hoc comparauit patris, aut , 5 atauidcposita nequitia i Nunquid vicinorum 40 de pauperum domi penuriam reponens neglecti rapacitas. Haec ait, ait de lassis iacuit deserta furore. Nec erat qui totum mortuum de sceminam uno langu me iniuolutos sequestraret. Tandem vero, cum sceleratus Guillelmus eos sicut porcos exposuisset, saturatus humano sanguine more beluino subsedit, rupis fortitudinem plus solito admiratus approbat, quomodo potcnter circumquaque rapiat, quomodo Francis de Normannis procellae timorem incutiat, sero tantum deliberat. Deinde caput insanum per senestram exponens vocat natiuos terrae accolas expers boni bona promittit, si ei adhaererent, quorum nec unus intrauit. Maneucro tanti de tam
scelerati facti fama non solum vicinam, sed de remotos sollicitat. Quo Villicarenio ses viri strenui,de armis sortissimi grauissime exciti, circum quaque de militum de reditum singuli pro toto poste vires colligentes, quoniam timebant potentiissimum Regem A nglorum Henricum praesidia proditoribus ferre,ad iurem festinant. decliuo rupis multos militum de peditum, nequis intret aut exeat, opponunt, viamcx parte Normannorum locando exercitum,ne serant praesidia obtrudunt.
117쪽
Interim ad Regem mittunt L functionem significant & quid super bis praeci piat consulunt. Qui Regiae maiestatis imperio morte exquisita turpisti ina praecipit
muniri, mandat si oporteat suffragari. Cumque per aliquot dies exercitus consedius et,nefandus ille,augmentato de die in diem exerci tu,timere coepit.Cumque qυid suadente diabolo fecisset eo docente animaduerteret, accitis quibuidam v lcastina nobilioribus,quo modo pace in rupe remaneat cis confoederetur,Regi Francorum Optime teruiat, promissionibus multis elaborat. Qui reiicientcs&proditionis vltionem improperantes,in hoc iam ipsum remissum impulerunt , v si terram quandam tibi adaurari facerent, de securitatem eundi darent, occupatam dimitteret Cis munitionem. Quo iureiurando firmato Francorum plures se recepti sutar. Pro- in
Crastinato autem eorum exitu, Occasione praefata, cum in inane prater iuratos
liqui intrarent,&al0 alios sequerentur, inualuit clamor exteriorum, & ut proditOro exponant, horribiliter vociferantur, aut faciant, aut similem proditorum po
nam, tamquam consentientes, sortiantur.
Qua audacia dc timore reuertentibus iuratoribus, qui non iurauerant in eos praeuale udo, insilientes gladiis eos aggrediuntur impios pie trucidant, membris emutilant, alios durissime euileerant, de quicquid crudelius mitius reputantos, incos exaggerant. Nec dic edendum diuinam manum tam cclebrem matural Te vltionem, cum & per senestras vivi aut mortui proiiciuntur de innumeris tigittas Hyritiorum more Hispidi cuspidibus lancearum macere vacantes, ac si eos terra rcu 'ciat vibrantur: Hanc aurem inusitato facto musiuatere periunt ultionem. Quod quam vecors unius fuerat mortuus est excordatus. Cor liquidem ext s erepi ut fraude & iniquitate turgidum, palo imponunt ad repraesciitandam iniquitatis Wndi tam multis diebus certo in loco infigunt, cadauera vero tam illius quam tu tundam sociorum compositis clerus rastris & funibus superligata per fiuvium Sequanae demittunt, ut si forte usq; Rotomagum fluctuare non impediantur, pro ditionis ultione in ostentent, & qui Franciam Montivantenco icetore t tau rant , mortui Normanniam deinceps, tamquam natale ibi , sedate non desistant.
Charitas fidei sacit, ut septu mala pro bonis; quam bona reddantur pro in 'lis. Eiernum diuinum , alterum nec diuinum nec humanum fit tamen. Qua nequitiae nota cum Regis Ludovici Philippus stater de supradicta Andegauenseram patri spe suasione, cui numquam restitit quam blandis nobil: issimis dc bene morigeratae nouercae illecebris honorem montis Leherb & Medunt ensis castri impetis regni visceribus ab eode obtinuisset Philippus tantis ingratus beneficiis recalcitrare nobilissimi generis fiducia praesumpsit. Erat enim Amatricus de monte forti egregius miles Baro potentissimus , auunculus eius Fulco Comes Andegavensis , postea Rex Hierosolymitanus nater eius, mater etiam his omnibus potentior, viragoque faceta de eruditissima illius admirandi muliebris am- oficii, quo consueuerunt audaces suis etiam lacessitos iniuriis maritos suppedit re Andegauensem priorem maritum, licet thoro omnino repudiatum, ita molutificauetat, ut eam tamquam dominam veneraretur, de scabello pedum eius sic preis residens ac si praestigio seret voluntati eius omnino obsequerctur. Hoc etiam unum & matrem de filios Ec totam efferebat progeniem, ut fide Regis ruina qua cumque occasione contingeret aliter fiat rem succederet, & tota continguiniis talis linea ad solum regni,honoris de dominia participatione ceruicem gratanta i5-
Cum ergo praefatus Plii lippus crebro submonitus, auditionem de iudicium curiae superbaei ciuiallet, praedationibus pauperum, contritione Ecclesiarum, Io satius etiam pagi dissblutione, Rex lacessitus illuc, licet inuitus properauit,vicusae Piu Stam fratris qua sui, sortissima miluu manu multa iactantia repuliam promisis cur, seipsos ccia a castro timidi absent.iuerunt. Quo Rex expedite irrue, loricatui
P acdiu castri ad turrim sestinans, obsidione cinxit, dum machinas impugnat oria
118쪽
Mangum mella Z: sundi baluria inchoat instrumentano statim, sed permultos dies
cum de vita desperarent, eos ad deditionem coegit. Interim vero mater&auuia
culus Almaricus de monte sorti alterius honoris videlicet montis Lehethformidantes amissionem, eundem honorem Hugoni Tetranensi filiam Almatici in trimonio copulantes contulerunt. Hoc ei unum peremptorium impedimentum reponcrcsecrantes, a tam ipsius honoris castris quam Guidonis de rupe sorti fratris sui, ipsius quoque Amatrici usque in Normanniam potestate, siue interpolatio ne extensa via impediretur Se per alias quas pollent omni die inferre usque Parisum. lniurias etiam drocas ire ei nullo modo permitteretur. Cum enim Hugoto inito matrimonio illuc velociter curreret, velocius eum Rex siccutus est, cum cadem hora,eodem momento, vi comperit, callium pr fati honoris oppidum audacis lime acceleraui t: unde meliores terrae spe liberalitatis suae & approbatae mansuetudinis sibi alliciens, nota tyrannidis de crudelitatis sormidine cripit. Cumque ibi per aliquot dies alternatim Hugo ut haberet, Rex ut non haberet concertantes demorarentur , quoniam alia fallacia aliametrudit, hac Hugo do
luditur cautela, quoniam consulte assilit Mylo Debrayo filius magni Mylonis, qui iure haereditario honorem repetens peruocatis Regibus fiens de eiulans multis precibus pulsit Regem, pulcat Consiliarios, rogat suppliciter, ut regia munificcntia honorem reddat: paternam haereditatem restituat, tamquam seruum aut inquilinum deinceps habeat, pro voluntate Hatur. Cuius lugubri postulationi Rex condescendens, accitis oppidanis, iam etiam Mylonem dominum offerens, ita eos ab omni illata retro molestia pacatos exhilarat,ac si lunam Sc stestas eis cositus demisisset. Nec mora, cum subito Hugonem exire praecipi uint, si non citi L sine exeat, citissimum exitum promittunt : contra naturalem dominum nec fidem,nec lacramentum, sed potcntiam aut impotentiam valere minantur. Quos lupatus Hugo fugam rapit ei evasisse, non sua amisisse reputans pro montiva ictaeo gaudio coniugum, longum repudij dedecus, nec sine magno incommodo
equorum,&supelle uilis amissione absportauit,& quid cum hostibua eontra domi
num mire conserat turpiter expulsus,animaduertit.
3o Sicut bene fructificantis arboris gratissimus fructus aut stipitis transplantati ne aut ramorum insertione odoriserum saporem restaurat; sic εἴ iniquitatis de nequitiae extirpada propagatio de traduce multorum nequam, immo conglutina ta tamquam anguis angui intor anguillas simulans e natiua amaritudine tam
quam absynthio potat. Cuius instar Hugo Puteolcnsis vir nequam & propria& antecesibrum tyrannide sola opulentus, cum successisset in honore Puteoli a uunculo Guidoni, pater enim eius mirae superbiae in primordio Hierbsolymita nae viae arma assumpserat, omni malitia patrii lare semen nequam non desistebat, sed quos pater flagellis, patre nequior scorpionibus caedebat. Intumesicens quippe quod impune pauperes Ecclesias, monasteria crudelissimo oppresserat quousque
A. pedem mouit, unde ceciderunt qui operantur iniquitatem cxpulsi sunt, nec potuerunt state. Cum ergo nec Regem omnium, nec Regem Francorum magni- duceret , nobilissimam Garnotensem Comitissam , cum filio Theobaldo pulche rimo iuuene & armis strenuo aggressiis, terram eorum usque Carnotum depopulans, rapinis de incendiis exponebat. Nobilis vero Comitissa cum filio ali quando, licet tarde & insufficienter, prout poterat, ulcisci nitebatur, numquatritamen aut vix Puteolo a milliaribus octo scia dccem appropinquabant, tanta erat Hugonis audacia, tanta potestati nec supcrbiae suppetebat facultas, ut eum pauci diligerent: multi seruirent, cum multi ad desensionem, quamplures ipsi etiam ad destructionem auelarent; magis enim timebatur quam amabatur. Cum o autem Comes praefatus Theobaldus, per se parum, per Regem multum proficere in Hugonem propenderet, cum nobilissima matre, quae semper nobiliter Regi seruire consueuerat, ad eum accelerat, ut opitulenter multis precibus pulsat, multo seruitio eius opem meruisse repraesentat, Hugonis quaedam patris, aut Scatauorum opprobria reportat. Memorare, inquiens, Do in inc Rex, sic decet Regiam maiestatem opprobrij & dedecoris, quoa auus Hugonis p itri tuo Philippo
119쪽
foedus periurio intulit cum eum multas illatas iniurias ulcisi i innitentem a puteola turpiter reputat fastu nequissimae consanguinitatis factiosae conspirationis exercitum cius usique Aurelianum fugauit, captum Comitem Niricruensem, Lancell-num Banynciacon siem , milites pene centum , de quod hactenus inauditum erat, Episcopos quosdam carcere suo dehonestauit, addebat citam improperando qua causa, qua origine in medio terra: sanctorum constantum ad tuitionem eius a venerabili Regina Constantia castrum non ab antiquo suerat, quomodo etiam per xotum sibi, natui Regi reliquum praeter iniurias fecerat. Modo si placeret quia Carnotenss, Ble sensis de Diunensis exercitus copia, qua fretus, resistere consueuerat, non solum deficeret, sed id ei ossiceret, castri subuersione de Hugonis ex- is haeredatione de paternas & suas ulcisci poterat facile iniurias. Quod si nec suas nec bene meritorum punire vellet iniurias, Ecclesiarum oppressiones, pauperum depraedationes, viduarum Τί pupillorum impiissimas vexationes, quibus ecterra in sanctorum dc terrae accolas dilapidabat, aut suas faceret, aut remoueret.
Cum ergo talibus de pluribus pulsatus Rex, his consulendis diem dedistet Mutidunum conuenimus. Vbi multi Archiepiscopi, Episcopi, clerici de monachi confitentes, quia eorum terras lupo rapacior deuorabat, clamabant, pedibus cius Ctiam nolentis accubabant, ut rapacissimum praedo inem Hugoncm compesecret,
praebendas suas munificentia Regum t ferax est frumenti, servitoribus
Dei constitutas , de fauce draconum eripiat, terras lac erdotum non minus sub sa - ΣΟuitia Pharaonis solas cmancipatas emancipare satagat,partem Dei cuius ad vivific ἄ- dum portat Rex, im glirem vicarius eius liberam rc stituar,suppliciter implorant. Quoium prece bono animo sit scepta, nihil in conuenienter suscipiens, recedentibus Praelatis Ecclesiae, Archiepiscopo Senonenti, Episcopo Aurelianen- s,Carnotens venerabili l uoiae,qui tentus fuerat carcere,quem coactus suerat pingi in eodem castello multis diebus consensu bonae memoriae A bbatis Adae antece Lioris nostri Tauriacum cui praeeram in Bel si beati Dionysij viilem& fertilem, sed nullo modo sin minutam praecipicns ut dum ipse, cum adhuc ad causim super his vocaret ni ille prouiderem hominum suorum&nostrorum manu militari pro pol sc fulcitam,ne cana incendio dissolucret, operam darem, eam enim 3 munus do sicut pater fec crat,castriim inde pugnaret. Quoia cum nos Domino auxi liante militum de peditum copia bene aliquantisper temporis compleremus con sumato Hugonis per absentatio iacta iudicio Rex ad nos Tauriacum magno cum cxercitu deuenit,castrum abiudicatum ab illo Hugonem repetiit. Nec mora cum , cxire recusaret, Rex maturat aggredi castrum tam militarem quam pedestre mei applicat exercitum, balistam multiplicem, arcum, scutum, de gladium & bellum, ut vid et de valeret mirari vicissim sagittarum imbrem, galearum sulgurantium sit perius scintillare multis ictibus, ignem scutorii, subitam de mirabilem confractionoec perforatione, de uti impulsi sunt per portam in castrum, ab intus super nos de propugnaculis de glande mirabilem de pene intolerabilem, etiam audacissime deiici 44 grandinem, trabiu depositione, de fundium immissione incipere non perficere repulsionem. Regales e contra sortissimo animo de corporis robore acerrime dimicantus scutis confractis, ascellas,ostia, dc quaeque lignea sibi proponentes portis insustunt, carrosetia quos multa cogerie siccorum lignorum adipis de sanguinis cito so-mento flammis accendend7s Onerari seceramus, erat enim ex re immeriti, c omni
no diabolici parte in manu sorti opponunt ut de ipsis carris incendiu inextinguibilo opprunciat id se ipsi, sopposito lignorum aggere tucantur.Cumq; alij accedere,alij cxtinguere periculose concertant, Comes Theobaldus aliunde eum scilicet parte, qua reipicit Carnotum , magno de militari de pedestri exercitu asserens inuadere irae inor iniuriarii in festinat, de dum suos arduo valli decliuo ascendere con- socitat, cuius .scscendere imo corruere dolet, quos caute quali pernos serpere sursum cogit, deorsum supinos incaute praecipitari respicit: Se virum inseqtientibus m lis spiritiina exhalent ; cognoscere satagit. Quoniam enim milites velocissimis C luis castri defensionem circuibant, magnaliter glandi innitentes, inopinate duxi
sui'ς uznirent, cςdebant, detruncabant, de ab alto fossati imo graui ter deiiciebant. Iam quo
120쪽
Iamq; manus dissolutae& debilitata genua assultu sopitii pene secerant,cum valida,
imo omnipotens omnipotentis Dei manus tantae & talia iustae ultionis causuri sibi omnino adscribi volens,cum commutatis patriς parrochiarum adessent,cuius datucasu presbyteri sulcitauit fortitudinis robustum spiritum, cui cotra opinionem humanam datum est possibile, quod armato Comiti de suis contingebat impossibile. Velociter siquidem villissimam ast cliam sibi prae serens fronte nudo accenduns ad sepem usque peruenit Ic latendo sub his quae sepierant, aptate operturis eas paulatim deponebat; tuae cum libere se facere gauderet innuit haesitantibus de b acchanis libys in campo ut opem terrent: qui videntes presbyterum inermem sortiter clauio suram deiicere, armati incliunt, secures & quaeque instrumenta ferrea clausuris apponeptes secant,disrumpunt; de quod mirabile coelestis albitrii signum fuit. ac si alterius muri Hiericho cecidisset eadem hora de Regis & Comitis exercitus ruptis
claustris intrauerunt: unde quam plures eorum cum in utraq; partem incursus hostium hinc & inde conuolantium vitare non possent intcrceptos citi is me grauiter: reliqui vero, nec non &ipse Hugo cum intus castellum muro cinctiam tuto non
sui liceret, praesidiis immota scilicci turre lignea superiori se recipit. Nec mora cuni se insequentis exercitus tela minantia abhorreret: percussiis deditioni cessit,&captiuatus in propria domo cum luis, quanta superbia pariat ruinam miserrime com-Peditus anima iuertit. Cum vero Rex potitus victoria nobiles captos praedam regiae io maiestati idonea eduxisset, cuctam castri suppellcctilem, d: omnes diuitias publicas, castrumq; inccn io conflammari imperauit: turrim tantum incendere paucis debuit ea de cause,quod Comes Theobaldus immemor tanti beneficii facti,quod nu- quam per se adipisci valeret machinabatur marchia suam amplificare,castrum cor
rigendo in potuitate Puteoli, quod de seudo Regis fuerat apud villam quae dicitur
Alona. Quod cu in rex omni no recitaret, Comes pactu hoc offerebat per Andrea de Baldinato terrae suae procuratore ratiocinare: rex vero ratione & lege duelli nunquam se pepigille per Ansellum dapiserum suum ubicuq; secure vellent defendcre. Qui viri strenui multas huic proelio postulantes curias nullam inueneriat: subuerso crgo omnino praefato castro; nec non N Hugone in turre castri Landulsi incluso. 3o Theobaldus Comes fretus auunculi sui regis Anglici inclyti Henrici auxilio regi
Ludovico cum complicibus suis gaerram mouet, terram turbat, Barones ibos pollicitis de donis subita hi/quicquid deterius reipublicae Iunctius machinatur. Rex autent,ut erat vir militiae aptus ulcisci in eum frequentabat: dccum multis aliis Baronibus cum auunculosito Comite Flandrcnse Roberto accito viro mirabili, Christianis&Sarracenis a primordio Hicrosolymitanς viae armis famosissimo,tctram eius exponebat. Vnde cum quadam die Meldens e ciuitati exercitum induxiiset, contra Comit c viso eo frendens in eum dc suos insiliit, nec flagitiuos urbe tum per pontem insequi prosternit, dc Comite Itoberto dc ceteris regni optimatibus gladiis, sponte decidente fluctibus inuoluit: virum expeditum Hectoreos vides mouere Lactatos, o super pontem tremulum giganteos impetus actitare : ingressu peruerso niti permultis renitentibus villam occupare. Quod nec interpositus magnus Maternae fluuius prohiberet, si trans fi amen porta clausa non restitisset: nec minus praeclaro facinore strenuitatis famam nobilitauit cum Latiniaco exercitum mouens obuianti militiae ingrata pr latorum planitie iuxta Pomponam arma conuertit fugam cclerem crebris affectare cogit colaphis. Qui cum pontis primi arcum formidarent introitum,alii se influctuare grauissimo mortis periculo timide consulentes vitae non timuerunt, alii scipsos pontem proripiendo calcantes arma reiiciunt,&hostibus sibi hostiliores dum insimul omnes volunt,vix unus poni cm ingreditur, dumque tu multuosos eos confundit impetus,quanto sestinant,tanto plures demorantur: de fit
so exinde ut nouissimi primi, & primi fiant nouissimi ; quia tantum ponti ingrcis is
fossato cingebatur. Praesidio eis erat,quia regii quirites nisi unus per alium eos insequi non valebant, nec sic etiam sine magno sui dispendio, cum multi niterentur, pauci pontem prendere poterant. Qui autem quocumque modo intrabant laepius , aut se horum aut nostrorum turba turbata inniti, genu flecte