장음표시 사용
131쪽
Igitur pro Romana hac sacro ancta Sede scripsit Augiast. Triumph. in summa de potesta.Eccles Card. Hosius inexplicatione symboli cap. 3.& lib. a. cotra Brentium pro Soto Remundus Ruffus contra Molinarum,Robertus Arboricen. prinaotomo de utriusque gladi potestate, Ioannes Echius libris tribus de Primatu Petri, Ioannes Faber in refutatione lib. Lutheri de potestate Papae, Ioannes Cochlaeus Philipp. . Min lib. de potest. Papae,Conradus lingius lib. 3, de locis communibus, Ioannes Driedonius lib. .de script.S de dogmat Ecclesiast. c.3. Albertus Pighius lib. 3. . 3. Hierarc Eccles. Ioannes de Loiianio lib.de perpetua Cathedra Petri, Iacobus Latomus de Primatu Petri Lindanus lib. .Panophae,Thom. valdensis lib. 2. doctrinalis fidei art. I. 3.Ioannes Roffensis in confutatione articuli 2 3.Reginaldus Poliis Cardinalis lib. de summo Pontifice,& lib. 2. Ma ad Regem Anglum,Nicolaus Sander lib. I 2.3. . .&6. deviisibili Monarchia, Alanus Copus in primo Dialogo,Thomas Stapletonus lib. 6.controuers de principijs Dei,Ioannes de Turrecre.lib. 2 de Ecclesia,Franciscus Vidi. iri relech. de potest.Eccle.Castro lib. II contra haereses,Melchior Canus lib. 6.de locisTheologicis, Soto in desensitone suae consessionis a cap. q. usque ad finem,Franciscus Varga de Pontificis potestate, Franciscus Horantius lib. 6.de locis Catholicis, Fraciscus Turrianus contra Antonium adelium, .Thom opusculo
contra Graecos, S. Antoninus tertia parte summae titu. α Thom.Caietanus in lib. de institutione,&auci oritate Pontificis,Thomas Campegius in lib.de Potificis potestate,Cardinalis Albanus lib. de potestate Papae, Anatonius Polus Venetus in Lucidario potestatis Papae,Caesar Delphinus Parmensis de summo Romani Pontifici,
orincipatu, Gasma Contarenus libro de auctorita.&ootesta Pontific Christophorus Marcellus de potestate1 Papae
132쪽
Papae.Ioann. Gerson, S Ioannes Almain in lib. de potestate Eccle. Ioannes Doelphius in lib., Ma de Eccl. Petrus de Monte lib. de Monarchis, Frater Bartholomaeus Spina de potest Papae concilij, Ioannes a Capistrano de potesta .Paps,MConc. Ambros. Catharinus in executione disputatio contra Luther Thomas Rhadinus in oratione ad Principes Germaniae ex Graecis vero Genadius Scholarius Constantinop .Patriarcha lib. de Primatu Potificis Romani: Mutius Iustinopolitanus adue sus ire tum pro Romano Pontifice.
Fontifex Romanus potestatem habet in seculares Principes.
Iis vara mundus, Secunda, quod diuino iure poterialem habet Ytri Quegladis, Reges, Regnaque mundi instituendi o destituedi ; nimirum
secundum illud Reges Gentium dominantur eis, squi potestatem habent in eos,vocantur benefici:
Vos autem nonsic. Et hic locus, qui ex Caluino, atque illius asseclis a te desiimptus est , ab his omnibus,quos nunc recensiri, satis sit perque tractatur. Sed ne quod dixi,& repetam saepius in silentio nostro causis tuae patrocinium constituas, de hoc item breuiter nobis agendum erit. Itaque ut rem altius repetam' in quam bene costituta Republica alios quidem diuinos,alios humanos Magistratus habendos esse satis constat. Quid
enim humanae leges, quid Principum costitutiones pro dist. s. a ficerent, nisi sacris adiutae praeceptis Deo optimo Maviar n ' O yictore niterenturi Praeclara est,et si vulgaris, e
bάδ si ' Pontificis Maximi in epistola ad Anastasiti mpe
qtie. opor ratorem qUam apud Iustinianum ' item legimus, Episcop. sententia, Duas esse praecipuas in Olbe potestates, Sacerdotalem
133쪽
dotalem, Imperatoriam ab omnipote te Domita ceu praestantissima munera mortalibus concessas. Nec enim in hoc ab limilis existim adus est Christianae Rei p. nostrestatus ab antiquo illo Romanorii iure, quod in sacris,sacerdotibusque,3 in iecularibus Magistratibus cossistere
scripsit Vlpianus quod apud Hebraeos tu obtinuissu i
auctores sunt Eusebius S ludorus Gut ijdem essent ii iiij. Reges& Pontifices, id apti inos obseruatur sola sunctio 1 b. i.hilt mim&personarum distinctione inducta. Iam VPro duo , ' bu hisce Christianae Reipublicae capitibus communi diu in ossvnus eminet finis, religionis nempe nostrae ac diuinorii cap. . cappraeceptinum obseruatio Quamuis enim humanarum potestatum finis proximus, sit optima Reipublica constituti, rerum ciuilium dispositio, negari non potest finem hunc illi alteri, ut praestant illiuno, ordinari Qtiod sane recte explicatu est ab Iustiniano Imperatore, cum in Sacerdotio S Imperio ad optimam Reipub constitutionem μφον quandam, idest harmonicum concentum milia ex parte dis num requirebat. Eius vero sententiam ut a sapietissimo beatissunoque Principe profectam, tum Concilium Parisiens canone 3 probat, tum verbis expressis cum honorifica illius metione commendant Orientales Episcopi in epistola ad Tharasium Constantinopolitanum, quae habetur in secunda Synodo Nicaena actiones sacerdotest dignitas aiunt Imperi sauctificatio est T confirmatio: Imperium vero Sacerdotalis dignitatis robur potentia: qua de re sapiens qui piam Sex. inter Elge facile beati inius diccre solebat, maxima dona, quae a Deo hominibus datasmii,Sacerdoti dignitatem erumperium extimavi. Illa enim caelisti cura cor distensat, haec autem legibus aeqius iussis omnia,quae interris iunt,procurat. Illild vero ad institutu nostru multo
dilucidius, quod apud Hormisdam Romanum Ponti si cena leo itur in epistola ad Epiphanium Constantinopo litanum, o Lae extat inter acta Synodi qumtae Constantinopolitans, actione primaSVbi eandem sententiam Iu-
134쪽
stiniani illa enim epistola in citis commendatione tota
versat tir sic explicat Hincsupernae misericordia documentum perdocetur, quando e mundani Principes causa fidei cum Reipublicae ordinatione coniungunt o Ecclesiae praesides, quae ad di pensatio 'nem sui pertinet os ch, memores exequuntur. Denique tritum est
άλλη ρικον illud Euangeli de duobus gladijs , quos in Ecclesia sitffcere dixit Christus quasi plane doceretilibet enim locum hunc cum Damiano Monacho sermone primo in dedicatione Ecclesiae παραφροι θειν tunc Regnum prouehi, Sacerdotium dilatari , honorari virumque, cum felici confoederatione Domino iunguntur.
Eo vero sacerdotium saeculari Magistratu dignius habendum est, quod hic corpori rebus externis , illud animatque spiritu potissimum inseruiat.Ignatius in
epist.X. ad myrnense. Si enim censebitur poena dignus qui adversus L em in surgit, Ni qui tote bonas legum constitutiones, quanto pietatis grauiori subiacebit periculo, qui in Episcopo quid volet
Og re, concordiam ri repens, decentem rerum ordinem confundens λ
Sacerdolinni enim si omnium bonorum quae in hominibus sunt apex: qui aduersus illud fecerit, non hominent ignominia af cit,sed Deum Chri Hum Iesum primogenitum, qui natura solus est summus Sacerdos
Patris Nec vero hoc sanus quisquam inficiabituri cum inter aeterna,diuinaque,4 humana ac caduca facile sit discrimen comprehendere su a re si duas has potestates in Repub Christiana esse constat, si utriusque idem scopus est,diuitas videlicet legis obseruatio,& vitae aeterna as secutio si inter has spiritualis praestantior est iobilior, iam sequitur , ut si unam tantum Christianam Rempublicana non plures amamus' fateamur ingenue in temporales Principes spiritualibus Principibus potestatem a Deo,omnium Domino,concessam esse. Itaque probandum est ut tamen eorum interim sententiam sequamur, qui Pontifici Romano in hac parte quam minimiim deserunt spirituali potestati in uniuersum Christi Gregem ratione istius quem dicimus finis L
135쪽
nis ultimi imperium competere, in quos cinaque illius perturbatores posse animaduertere,eorum iura tollere, Regna S Imperia mutare,&omnem denique iurisdictionem, coercitionem Xcrcere; alioqui munus suum
quod est Gelasio te, pro ipsis etiam Regibus in diiuno Xamine reddere rationem, Xacta nari absque diiciplina tueri nullo pacto possent. Praeliant certe ad hanc veritatem demoni trandam firmi ima documenta catent exemplis Christiani auctores antiqui sis torum Patrum testnDOnia abundant. Nos io itur, omissis his, quae in ore omnium versantur, non abs re fore ducimus,si locupletillimum e Cassiiodoro testimonium ostenderimus, apud quem libro secundo variarum,extat epistola ad Ioannem Pontificem o manum in haec verba: Nunc supplicadi ,obis si, Beatifime
Pater, ut talitiam, quam scrVosico largiert pcrcepinis, custodiri nobis Ῥe stris orationibus sentianius. Nolite tu me reistere Cinitatis illi ut curam, mi potius, stra laude secura eIl. vos en speculatorcs Christiano Populo prae detis Yos Patris nomine muto diriguis, secus tus er bis ad vestram respicit fimam cui duum tus se comnus a custodia. Quapropter nos decet custodire aliqua, si duos omi. ia.
v scitis quidem spiritualit c commissum Vobis r gem, tamen e la, nulli, li cre quae corporis Ῥidentur sub tantiam continere. Nam s. i. Ini: dualitate ita boni Patris si iraque re soli cryn, et me quae I da sollicite, bene agcre cnorreptus exos .
Hactenus Cassiodorus. iii quidem aptissima similitudine sus est, ut potestatem hanc Romani Politi ficis, de ova o imus, quasi det mearet . Vt enim se habet in ho- ne piritus iaro, ita se habent in Catholica Ecclesia oo states duae Sacerdotium clia perrum Spiritus
hi ctum, Voluntatem habet, actiones obiectaque petitus, quibus ite sui actus obiecta
co respondent. His aut e duobus fixis vltimus emines
Vtius ni perscctio unde licet spiritus carnis ac ii ta non se immisceat, sed cana patratur omnes 1llas D
136쪽
bere exercere,tamen'tiando eae fini ipsim Spiritus ossiciun carni tunc imperat Spiritus,eam castigat, ieiunia indicit, poenas imponit, sensus exteriores reprimit, coercet. Non aliter, inquam, Ecclesiastica potestas quoties vitae inernae, hoc est communis finis, imminet periculuna,iure optimo sontes quos ti e continere, reprHUere, omnibus poenis coercere potest. Hac eadem similitud me sum videmus Gregorium Theologum in oratione ad Cities a Zianae nos graui timore perculsos, &Praefectum irascentem me ait libere loquentem
lito amni feretis ' nova os quoque Imperio meo ac throno lex Chri ι' Iub t Imperiumen nos quoque erimus Addo etiam pro Ilantrus ac perfectius, nisi vero aequum est πν - - Ai u . Et Clemens Romanus libro secundo,consti. 8.Sιqutilam ille Hebraeorum Reges cum Christi Sacerdotibus comparat militaria tantum administrabat bello opace ad custoatam corporis susceptis xcvero Sacerdotium adiri honorem ad n Hrat, ut pericliti ab anima uecorpore propul et Ouanto er man a corpore r. Llantior est, tanto es Sacerdormo I eieci' alius ligat enim amfoluit supplicio et remimone dignos Ouocirca Episcopum oportet, Patrem diligere V I cIem metuere, Domiti, si sti R Qx possemus celebre illud oti sto se ibi RS''mpQx toris in epistola ad Episcopo q. lib. i, Concili Nicaeni de potestate Pontificia testimonium
Deus vos inquit consiluis Sacerdotes N potestatem vobis dedis deno is quoque iudicauit. Valentinianus Imperator cum
de Episcopi cuiusdam electione ageretur, Talem dicebat si h lit ite Scae , cu Id, qui gubernamus vipe
cu b dunes ictiquerimus, tanquam curantis medicamina sus piamus
Iana si exemplo aliarum, Rempublicam Christ nam licet definiri quot, quaeso, cxveteri leo qua tamen omnia in figura contingebant, in otia a Regibus praecedebantur Sacerdotes histriis iuris docii
137쪽
menta sacris literis mandata sunt fio exempla in huius veritatis testimonium relicta Θ Nota est , ut interim plurima omittam Ogiae regis historia , quem Azaria i Paral. lib. Pontifex e templo eiecit,extra urbem discedere iussit,Re --ς p. 6 gno denique priuauit S ilhid in Ioatham transtulit No dissimile quod a celebri Athali et eoina ' narration pi. ii i . peti potest. Quam quod studio impietatis emphim corrupisset, tyrannice inuasisset regnum, Ponti se Ioada Regno destituit,Ioam suum alii nanum in Dei timore educatum sacro oleo perii, git, deinde populiis illius priae cepto Regem constitui , Athaliam vero extra Templi septa iubet interfici. Egrestis Ioada Pontifex ait sacra
Historia Centuri eris Principes exercitus,dixit ei, Educite illam extra septa Templi, Tintcr iii Mur foris gladio. Praecepitque Sa cerdos x cccideretur iridcmo Domini. Ecce in impios Reges,
qui Baal culium tribuniat, qui dijs alienis silarii lacra erigunt, quae sit Pontificis, ac Dei summi ministri potestas,cuodque ius,qui certe non regnis tantum spoliat, non dition ibus priuat, sed illis etiam xliimu mortis irrogat supplicium. Iam si Ethnica exempla quaesieris, inuenies certe rerum diuinarum Sacerdotem summu quem MaXimum Pontificem vocavit antiquitas, non solii ira rerum, quae ad sacra, religionem pertinebant, fuisse Iudicem, sed etiam contumagar priuatorum,Magistratuumque. Dea finitur enim tam diuinarum, quan unia anarum reruna arbitervi Iudex . Metellus ' Ponti te M a Posthum iu resto. Con; eundemque Flaminem Martiatum, d Quum ς 3ia, . lib. i. rendum Africam petentem, ne a sacris discederet, mul cap i.
dro Seuero Imperatore iudicatas causas, Pontificibus retractari,S aliter, quam ipse iudicast et, terna mari soli . ta; docent Historici. Macrobius' auctor Ost, Regem sa tu e ι.crorum, Flaminesque quod non deceret, fer ijs opus iis
138쪽
ri , per praeconem de nuncias se, ne quid tale ageretur, I praecepti negligentes ab ipsis fuisse mulctatos. Ethiopum Regibus tanta fuisse legitur Sacerdoti religio,vt illis a Sacerdotibus Iouis apud Meroem Ors de nunciaretur, quam illi statim, nulla interiecta mora,aut caecusatione facta,oppetebant me sacerdotis dicto contradicerent. Tandem Sc apud ipsos veteres paganos Germanos, deorum ministri, quos sacerdotes appellabant, summarerant auctoritatis Sacris enim ignominiosos arcebant, in publicis concilij praecipue moderabantur quod iste veris Sacerdotibus nunc negat in malos animaduertere,eos vincire,& verberare velut dijs imperantibus solebant: quae omnia pluribus verbis apud Caesarem, Tacitum,Strabonem, caeterosque scriptores reseruntur . His
utique exemplis pleni sunt Romanorum Annales, aliorum scriptorum libri,quq studiosus lector passim adnotare potest.
Adde ut ad Grammaticalia primordia istos relegemus corra vocis ipsius significationem, Metymologianacos omnino agere, qui Pontificem omni potestate S iure abdicatum esse volunt Pontificem enim a posse & facere deduxit Scaevola, ut Iontificium, pro iure, potestate , aut facultate faciendi usurpat Imperator in lege pri-iana, de bonis maternis, Pontis eae c. cum sit, de auth Musu
pallij. in veteri relatione Stephani Episcopi, qui te poribus Regis Hai stulphi, Pipini vixit, ita scriptum est
O 'enerationem praerogatiuae eius, qui illigandi, e soluendi Ton. tificio claues Regni caelorum a Domino Iesu Christo accepit c IciSupererat , ut iuris huius a Romanis Pontificibus exerciti adduceremus Xempla, sed cum prope innumera inueniantur , quisne eorum otiosa num e
ratione Lectorem morari velit Θ Competit itaque Summo Romano Ponti sic Pastoralis ut auctores vo cant in Orbem uniuersum potestas, quam illum
139쪽
tanquam Oecumen icti in Pastarem ex eiusdem Pastora'li Orici cura habere decet, pro conseruatione Ecclesia stica Hierarchi pro muneris sui administratione,pro dispensatione spiritualium Ecclesie bonorum, pro aeternae
vitae assecutione,pro mandatorum diuinorum obseruantia. Quae vero potestas,non ab homine, neque per hominem datur,sed iure Primatus Apostolici, ab ipsoque Saluatore Domino in illa haeres institutus est,cum illi uile suum mandauit Christus, de claues Caelorum dedit, quibus videlicet oves sibi commissas ad aeternam vitam introducatio cum inter has primariae stat Principes, iure optimo studere debet uniuersalis hic Pastor, ut illorum dignitates, Regna,&Imperia ad consequendam aeterni Regni beatitudinem serviant, inquam tanquam in scopum, ac finem ultimum ut diximus potestates omnes mundi prospiciunt. Quod si haereses, schismata, dissidia, bella, lis similia mala inter oues suas exoriri sciat, quare non malorum auctores admoneat paterne quare non corrigat corripiat seueres quare neoli gentes debitis censuris, poenis non coerceat Pquare'rebelles, S in reprobum sensum iam traditos omni iure non priue es illorum posset siones 4 iura ad filios morigeros non transserat' si denique, si opus sit,n indi potestates in eos non concitet,qui communi omnium bono obsunt, qui schismata inducunt,qui quietem Ecclesiae perturbantὸ Recte quidem Carolus Magnus Imperator Christianissimus, inter alia,quae beneficentissime in sacros homines munera contulit, Episcopis gladium suum adiecisse legitur, ut haberent scilicet ut ait Crantgius vester quoi contumaces terrerent punirent. Iuda cabat quippe,& recte iudicabat,Ecclesiastic Dotestati necessarium esse ad muneris sui consertiatione, coercitionis iures potestate non destitui .Hoc autem est
ut omnis calumniantium malitiae, quibus nihil praeter
140쪽
ill Cardi. Alban in additio ad
Barto.in . I. g. .ff. de requiren dis rei S, DOctor Martinus Arpil-Cueta in d. c. nouit nota 3. Lib. . instit. c. o.
occasionem deest, aditus occludat tir quod Innocentius III. inelegantissima illa Decretali ad nobilem virum V 'ς sit ni,qus habetur lib. . Decretalium titulo ut iiij sint legitimi cap. 13. his verbis explicuit:
Festionibus igitur his inducti RSIt gratia fecimus requisiui, causam tam ex 'eteri, quam ex ouoTestamento trahentes,quod non solum in Ecclesea patrimonio super quo plenam in temporalibus gerimus potulatem) verum etiam in alijs, glombus certis causis in pectis temporalem iuris uictionem casualiter exeroemii,
Scio quidem me quod . principio admonui in ea sen
tentiam declinasse, quae Apostolicae huic Romana Sediquam minimum tribuit sunt etenim auctores non pauci, nec contemnendi, qui urgentissimis validissimisquὰ rationibus probant, Romanu Pontificem non solum quam diXimus,poste talem haberesed absoluta, omnimodam temporalium rerum omnium iurisdictionem, quam per suos Vicarios temporales Principes exercet. Ita enim docet maior Doctorum pars in c. nouit de iudi . in .cauam quae, qui fili; sint legit. Verum ne adulationis notam incurrerem, ne tenellas adhuc Vvaram udi aures offenderem, hanc potissimum sententiam probandam se- enim lacte primum, mox minutissimis, delicatissimis cibis nutrire solemus: illis, qui lippis sunt oculis, meri-
.PQque vero his obstat quod ille ex Caluino ma i-stro suo nobis obiicit, illud scilicet Lucae , seges Gem