장음표시 사용
141쪽
nifestum sit Christum inibi concessisse quidem ApO'stolis uti dominarenturvi preessent praescripsisse tamen dominationis formam, Sescam vetuisse, qua solent mundani Principes tyrannicein violenter imperium, surpare in subditos; quod nimirum elicitur tam ex illius loci sente tia,quam ex verbis Monet enim suos driscipulos Dominus,ut in principatu administra dotio Reges Gentiuna,sed illa imitetur , atque addito mclius maior est, qui
rectinibit vir: qui ministras ' Nonne qui recumbit go autem in medro vestrum suin, sicut qui ministrat uec. Atqui si Dominus suoc Xemplo dominari iubet suos , manifestum est, ipsorum principatum non negare iam de se dixit ille mala i se illa ι
mihi omuis potestas in caelo Tin terra Z Paulus : In hoc Christus 1 Cap.r . mortuus tu, T resurrexit Pu ruorum ita mortuoruim dominetur.
Damnat igitur Christus non dominium in Apostolis, sed tyrannidem, violentiam, libidinem, niuriam .Qua quidem omnia etsi aliqua dotolerabilius in seculi Principibus inueniantur , a Christi tamen sectatoribus longissurae arceri debent. Et hoc certe non obscure explicat nobis particula comparativa, qua usus stati. cas Latino enim, Graeco,& Hebraeo sermone incollatione demonstratione, vel a stirmatione posita similitudinem denotat. Caeterea quod hic genuinus sit illius loci sensus , apparet X proprietate verbiis, mκυ- ρicu , quod apud Matthaeum Apostolum item e X 3Cap.ro. tat cum eandena ambitiosam Apostolorum contentionem in suo Euangelio enarrat: Utio , ait in οἱ
ri siqnificat, sed nimium, 'uasi violenter, ut notum est ijs, qui leui Iunc Graecas literas degustarunt. Ita enim obseruant illi omnes tam antiqui, quam recentiores,qui de verbi Commentarios scripserunt immo S:
142쪽
cis , . O loco,inori,domina tithris i vertendum censeta d potius dominamur in eos, ut Latina praepositio accusandi casui
iuncta, praepositionis Graeca ,' vim cXprimat, quae frequetius in mala partem accipitur.Simile est illud, quod legimus Iosue 13. cap. vi exemplis innumeris supersedeam cum Chaleb delere funditus desiderans Cariath Sepher, sic ait, ους - λώβη τί πολι- αμ μ τανω κν κυρχcου πν wώῆς, ubi Diuus Hieronymus vertit , Qui percusserit Cariat Sephor: ceperit eam, e ci idest dominatus fuerit eius tamquam captiuar,&iure belli potestatem illius adeptus , de illa tantum sibi licere putauerit, quantum dominis in seruos iura permit uni, iura, in Exo. i. quam illius populi, in quo ita cautum reperio '
Si quis percussi rit servum, aut ancillam iurga mortuas fuerit in mainibus eius iudicio' indicetur. Eodsi supervixit Ῥno die, aut duobus,non indicabisur pretium enim ipsius It i c.
Qtiod si praedictam interpretationem non admittunt isti, necesse est, ut non solum potestatem in seculares personas Magistratus, Romanis Pontificibus denegent, sed etiam illis in Ecclesiasticas personas, quae pro-D Gn. yc. prie Ecclesiastici fori sunt iurisdictionem adimant. ii Petrus etenim Apostolus in priori epistola . . sic ait. Seniores ergo qui in vobis suiu, obsecro consenior, is isti Chryti pus
sonu ii, qui a eius, quae in futuro cli clanda esl,gloriae communicator, pascite qui in Nobis si Grta mici prouidentes non coacte cd pontariis cundum Deum, nc turpis lucri gratia, sed oluntari , nec tilominantes in loris id formas dii rigis ex animo. Vbi Graecus
cotextus eandem vocem os κυρacci habet, Mηδὲύς κυρο cντες Gηρραν.Sed in eundem sensum accipiendus est Petrus.Tyrannicum enim Z violentu dominium
hei lis domini conditionem in Episcopo damnat domi nulla vero non negat. Qi a propter cum probanda sit
in Romano Pontifice summa in seculares quo suis Principes potestas: imperi , illud tamen administrare debet
143쪽
hoc enim Vvara mundo libenter dabimus stanquam Pastor in regem,non ut tyranus in subditos: tanquam qui in sublimiori loco constitutus est a Domino , non tamen ut illi, qui non tam diuino munere,quam suis aut natalibus,aut artibus imperiti acquisierunt, quos diuinus spiritus Principes mundi linius vocat,ut explicat Basilius Magnus, hoc est, quod Princeps ille Pastor u ut vocat ibi Petrus docuit Apostolos eo loco,ex quo atque fallaces opiniones suas ut August. verbis utar isti conatur de seno Lib. i. dedere,omnes scriptura sine sensu lo quatur Haeretici Hilarius ' Pi Ictauensis ait fidem sine fide praetendunt. Scriptura enim no in tacti cotistant. do sunt, sed in intelligendo: nec in praeuaricatione suntoed in charitate.
Iam quod eo modo intellexerint locum illum sancti Patres, testis est Chrysostomus, qui Christum ibi non soliim Apostolorum contentionem, sed S Gentium item tyrannicum principatum reprehendisse docet.
Ita Gentium ait moris esse odendi , prima quaeque appeteretγ-rannica enim haec pasto est nonnunquam eximios etiam Uiros perturbat . Quapropter cum chementiori castigatioire indigent acrius etiam ipse insurgit comparatione Gentium tumentem ipsorum animum retinens. Ita horum quidem invidiam , illorum ero arrogantiam succidit , c c. Nam ridem Chrysostomus a 3 omi. . .
tibi, imperium in Episcopo non negat, lentissimum a
men esse vult, Ma saecularium Principum imperio diuersum ob eam causam ait de Ecclesia loquens quodvis eam . inepta merito nuncuparis, tribunal cmpe immedicinae Dicinam, Nihilo D ut phiae scholam animae ludum ut crarium Og innasii incursuum in ζ ό 'Π' caelum serentium, Vc. Quibus verbis concedit Chrysostomus uniuersale tribunal in Ecclesii essE. Vult tamen charitatem paternam Christianam pietatem cum hac potestate coniungi: in hoc discrmacia constitu mater Ecclesiasticos Principes saeculares. Hoc enua agit Chrvsostomus tota illa homilia Seiri Origenes Cht ysostomo antiquior ex persona Christi eundem locum Lucae tractans Principci cntii m ait non content tantum
144쪽
laud. s. regere suos subiector, violenter eis domitrari nituntur. InterVostem qui estis mei, non erunt haec se qui principatum desiderat Ecclesiae, debet fieri omnium seruus in humilitate scruili, Lolsequatur omnibus, in his, quae pertinent ad salutem . Et infra: Non illa dirimus ut inclinemus Ecclesiasticum principati feri enim interdi quanto fecundum vocem Apostolicam peccantes coram onmibus arguum it scateri metum habeantnest aliquando υ viens potestate sua tradat se cantem Satanae in interitim carnis,m spiritus saluetur in die Domini
nostri Iesu Christi De ni hic eam seruare debent dominai di formam, quam appossite descripsit Ionas Aureli Maensis Episcopus , vir doctus D pius libro secundo aduersus blasphemias Claudi Taurinensis haeretici κίνομα πυdum obiectioni illius respondet, qua cauillabatur il lum plus aequo Monachis suis imperitare, atque ait:
Triuatam seruitutem subditis non impono , nec imposuisse recolo, Ied voce Gedeonis circa subditos tor Nono dominabor ego v siri, nec dominabitur vestri lius meus, sed dominabitur Dominus. Vereor namque ne ibi cum superbis 'infidelibusquo pudoribui pari ponatur 2 Pastoram Fusiore in terribili examine, cum eis di 2Ezecn. q. catur Cum auctoritate imperastis eis, cum potentia, c.
Quod certe ita agnoscunt ipsi Psitifices nostri Gregorius enim Magnus libro primo epistolarum et . epistola, ait,
Summus locus bene regitur, cum is, qui praeeri , Uiti i potiu: Vi g si fratribus dominatur. Libido ergo dominandi, tyrannis, violentia ab Ecclesiasticis potestatibus longe arceri debent talis principatus in his constituendus est qualem veros ministiosa Vicarios Principis Christi decet,cuius imagine Xprimunt. Sed tamen principatus concedendus, potestas agnoscenda, ea certe, qua ii opus sit,& ad Dei loriam. Mad animarum salutem expediat, seclliso omni humani affectus praetextu,Principes udi instituerevi destituere ossint
Hanc enim potestatem tradidit illis Christus, hanc pi o barunt sanctis antiquissuta Patres, hanc Reges ipsii,3 secti lares Principes agnouerunt, hanc ma X imo religionis
Magistratui,vel ipsi Ethnici concesserunt.Qu icquid obla
145쪽
trent calumniatores isti perfidi . mendaces, qui cum 1llo altero Luciano impio adulatore ut ait Lactantius humanis scurrantes Principibus, illorum verae gloriae vanis adulationibus insidiantur.
manus Pontifex, Uicarius eschristit
gum condendarum potestatem habet Religionis libertas, quam Truch
to toleri necesse en sub poena damnationis aeternae, quia Pontifex vices Christi in terris gerit, nempe a Stinre into illius dicti, Potius timete eum, qui potest Taximam e corpus perdere consciens in gehennam-
Auctoritatem S Primatum sacrosanctae huius Romanae Sedis, nos otiose forsitan ut videbitur multis demonstrauimus; illi omnes orthodoxi auctores, quorum mentionem fecimus,satis superque docent. Tu hic candem cantilenam rursus occinis, atque iterum ad eundem vomitum redis Quinetiam ut magis palam napudentissimam audaciam tuam profundas, lolium quidem tritico, faecem vino commisces, id est, diuinae Scripturae testimonia temerari usurpas, quibus scilicet putidis simos foetores hos tuos quos si nudos, ac simplices exhalasses aerem ipsiuia inquinares veluti caelesti quodam aroma e inspergas: facis num etiam quod ij solent, muro Ex in paruulis austera quaedam temperatur pocula, prius ora melle circumlmiunt,ut incauta aetas,cum dulcedriae pret- senserit,amaritudinem non reformidet. At qui Uvara-
146쪽
tholica Ecclesia caelesti Spiriti illii strata, non obscurὀsacrosanista fidei nostra dogmata fidelibus tradiderit;
his auctoribus, orthodoxi inter alia credimus ac fatemur,Christi Redemptoris nostri Vicarium fuisse Petrum Apostolum, qui primus suit Pontifex in Ecclesia Chri sti, novique Testamenti sacerdos, cuius arbitrio caelestis Regni potestas tradita est, hoc est fidei nostrae, quam a Magistro suo accepit, vera declaratio, expositio, in qua post Primatum acceptum vivere docuit Hierony- mus error locum habere non potuit Petro vero in eadem orbis cura potestate, ut verissimos Christi omnipotentis De Vi carios, Romanos Pontifices succedere aeque probamus. Itaque varam unde res quidem istas credere necesse est, no certe precipue quod humana lex
aliqua sic illas constituat, sed quod diuino verbo &praescripto plane privcipiantur. Qita propter qui haec non crediderit, non homini infidus est, sed Deo : ipsique sancto Spiritui se opponit. Cum igitur haec sint solidissima Religionis Christianae sundamenta, quid oberit, quaeso, quominus verba illa Matthaei, quae tu spurcissimo ore contaminas, quae de Christo iam olim dicta sunt Romanis non item Pontificibus proprie adaptari possint ΘChristus cum mitteret Apostolos, ut Euangelium an nunciarent mundo, hoc uno licto illorum imbecilles hάλη ' an in Os adhuc Confirmabat Maduersus mundi princi
'Quia eatus muniebat, suam nempe eXimiam potestatem siloni de Veib sicans, qui non corpus, ut illi, sed Manimam etiam o pol serua terat perderet ita nimirum de Christo interpretati sunt
inum syrissus Alexandrinus lib. 6 in Ioann.
Mim h cap. Io.&Augustinus ' malle locis, ut alios omittam lib. i, Id Non igitur est haec nostra anicularis quaedam fabula Vt
. . A Wys ς Augustini verbis utar sed Prophetica cerid
lib. i.e. : praedi. O de Vlcar ijs idelicet Christi Romani Pori
147쪽
triarcha tu Abraham, ordine Melchil edec, dignitate Aaron audioritate Moysen, iudicatu Samuel potestate Petruna, unctione Chi istum. At hic quamuis ab instituto digrediar Christianum lectorem voco,ut quanta sit Haereticorum calumnia, quam reproba mens , facile noscat. X uno enim eodemque scripturae testimonio alios atque alios,s,pe etiam inter sese contrarios errores perfide ac ignoranter eliciunt, cuius rei sit illi testimonio locus hic Matthaei, in quo versamur. varam undo enim lip ctico aut plane ut suspicor αυτου κοίτρ aut eorum, quibus nona dc dit, peruersorum dogma tu ignaros cotra Vicariam Romanorum Pontificum potestatem
Achilles suit. Ipsi sui Catiliniani proceres quartam catholicam veritatem de condendarum legum potestate, quam ille mox cellicas, eodem Matthaei testimonio abusi, impugnant alij autem e X eodem ipso sacro loco expresse colligi bmniarunt, animam ante corpus codita inesse, corporis non esse formam . Quid,obsecro, magis discrepans e X cogitari potuit Θ quid inter se diuersum ac
disparatum magis quid, quaesi, qua tumuis auditum
prorsus, ac omnino incomprehensum ab tam multis ormibus Vertumni sperari non possit PQuarta propositire, ait quod novas seges de cultu Dei, doctri na, Sacramentoris in mutatione ferre potes arbitratu sum easquo te es summo in pretio abcri iubet, ut quae non aequiparandae solum; sed et i in anteponendaesint Scripturis sacris, Deique pisius legibus, ori ne peccato neclueant praetermitti, scilicet huic bcta cum Iacobo conuenit dicente, Unus es Legislator, qui poto seruare N perdere.
uod Pontificibus Romanis uti summis, maximis Christianae Reipublicae Principibus , legum condendarum potestas a Deo tributa sit, auctor nobis est ipse Christus; qui quidem Apostolos suos allocutus: Sicut me, it Pater, dixi ego mitt' vos At potuisse Saluato Irem te es condere, potuisse illarum transgressores puta ire
148쪽
nire potuisse sub peccati poena ad earum obseruantiam constringere qius neget Quare sequitur, potestatem hanc successoribus Petri qui Ecclesiae Princeps&caput suit iure deferritatque ita quidem deserri, vestae dispendio ternae salutis etiam scandali occasione cessante, quod vestrum fuit delirium Pontificum decreta,&comtitutiones omitti non possint, cum ius hoc verbo Christi ad Ecclesiae Pastorem spectet. Ita enim praedictum locum Ioannis explicant Graeae Patres Chrysosto-nisterium Christus,dicens,opus meumsuscipite. Et Curillus Alexandrinus demiraculo quinque panum duorum i scium loquens quibus Dominus multitudine saturauit sd haec miraculosὸ multitudo illa quinque panibus G duobui piscibus
Topostoli, Tutorumsuccessores gratiam pos ebrint. Nam illud quod ais,Qμod nouas seges de Sacramentors institu
Hudum, ac plane fabulosum di amquod vel tuis ipsis tale esse constatPObduximus,mihi r
de longa me laciorum vestrorum assuetudine illos necis ii eras nugas,vanissima commeta,ab-
proberii opinio 'An non esse hoe oh osum di V Logici vocant inani seste uenti DP scilicet, si ii i
ii Vicarios Christi fatentur,probarent,simul Sacra tru ritorum mutationem ab eisdem posse in Ecclesia
Quid cium aliud est Ecclesia, uam fidelium ii b
149쪽
dem, ac fidei Sacramenta colastittites Quapropter, sicut non licet Romanis PGtificibus aliam Ecclesiam sormare, ita no licet eis aliam fidem tradere, nec alia Sacramentai in siluere: ac demum ea tantum, quq de latere Saluatoris cruci assi Xi,stu Xerunt Sacramenta, per quae S Ecclesia fabricata est, 'uorum virtus ex sola Dei virtute pendet, illos suspicere, S tenerari conuenit. Recte docent orthodosi Theologi,nec eam potestatem circa haec diuina mysteria, qua diuinae naturae in Christo inesse agnoscimus, Auctoritatis vocamus, atque eiusdem conditionis cum
ipsa ineffabili diuina mini facimus hominibus potuisse communicari nec illam rursum, quam ξοχs dicunt, quae Homini Christo competit, etsi potuerit quidem, ut verior habet sententia illam Ecclesiae ministris communicassis Apage igitur,Vvaram unde tuum istud nocentissimum nobis commentum . Haru enim nos probamus,
non quae tu confingis, haec sequimur a aec profitemur
Deinde ii id quam candide, quod de eisdem Ecclesiasticis eoibus ex Catholicorum persona , subiungis:
suo non aequiparandae , sed anteponendae sim sacris Scripturis. Non ira res habet, varam ii de Suprema enim atque ii
uiolabilis apud nos est, ut vero esse debet sacrarum Scripturarum , ac verbi Dei auctoritas nec cum hac aliqua ex parte human legi potestas comparanda .Qtiod si nos sorte his verbis accusas,ut qui Pontificum decretis, diuinum ius ullo modo violari posse probemus dis que fatiso te comminisci,constanter affrmamus Diuinam enitia voluntatem humana Celsi Pontificia sit, qua summa est)contra stare non potest nec in eo iure propria dispestatio ut communi scribentibus utar voce ulla ratione permitat itur tantu abest,ut contraria legi Dei quando hoc malevole innuis sancire possint Pontifices Vrbanus Jono e sunt quitis exi Sciendum est aperte ali quia itide Romanus Pontifex xsuas leges c dere est ubi Euangelissa aliquid T Prophe, ne 'opb
150쪽
quaquam dixerunt. Et Eliaristus ad Narbonensis Prouinciae Episcopos in eandem sententiam eleganter rescripsit. Itaque interpretatio, atque explicatio diuinorum princeptorum ad Romanam Sedem pertinet. eorundem vero correctio, mutatio abrogatio, ratione haud comprehendi potest, ut spectet. Post haec, quam accommodate , quod putum Calii inismum affectans, etsi praeposter usurpato Iacobi Apostoli testimonio, criminaris: Vntis es Legislator, qvi potest seruar ita perderes Cur enim hoc legentium animos moueat, cum planum sit multo aliter Legislatorem esse Christum,& aliter Romanos PO-tifices 'Christus quidem auctoritate propria leges condidit Christus nullum se superiorem Legislatorem, iudicem, principemve habuit Christus unus fuit Legislator, quia ipse unus noui Testamenti auctor fuit, instituit Ecclesiam Sacramenta funda uitii consequenter saluare potuit, perdere. At Romani Pontifices, non auctoritate propria leges praescribunt, sed Christi, quo sciunt potestates omnes esse, per quem Reges regnant, legumque conditores iusta decernunt. Qtiod si tu Legislatorem nullum, praeter Christum,admittis, nec condendarum legum facultatem ulli alteri permissam contendis,qui, quaeso, Principus aecularis potestate tueberis, quoru legitimis sanctionibus regimurὸ qui Aureae Bullara Carolo, uulgatae qua tuus est aries in hac Coloniensi causa firmitatem defendes qui Coloniensis ciuitatis municipalia iura, quibus multum inniti te simulas,a tua aplius notitia vindicabis Vane igitur Iacob testimonio doces, Romanos Pontifices lummos,ius istud non habere, quos quidem Christi Legislatoris summi Vicarios aduertere debuisses, quos ingenue agnoscere, id statuere Christiano populo, quod acceperunt a Christo,ut ait ApostoluS.
Illud sequituriri iuriis sagulo avita Gebbardi Truch, i quod