장음표시 사용
81쪽
Vindicato e tenebris stu Suesi e Pometiae,nunc operae pretium est inquircre, an haec Urbs fuerit eadem ac Sues. Auruncorum, MSuesta Camena, seu Ausenia, vel Aurunca. Scio me magnum Va- dare pelagus, quum in hac re clari nominis Scriptores Suessam Auruncorum, seu Camenam secerint Urbem in Campania sitam. At ego puto Pometiam, Suessam Auruncorum, & Camenam unam eandemque suisse, & secus opinantes hallucinatos. Quaestio orta est ex Livio lib. 8 .ubi ait: Inter Sidicinos, Auruncosque bellum ortum, Aurunci a T. Manlio Consule in deditionem accepti, nibit deinde mo-merant et eo petendi auxilii a Romanis causa justior fuit, supriusquam Coss. ab Urbe defendendi Auruneos exercitum deducerent, jama a ertur Auruncos metu oppidum deservisse, profugosque cum coniugibus , ac liberis, Suessam communisse, que nunc Aurunca appellata ob moenia antiqua eorum, Urbemque ab Sidicinis deletam. Hinc Camillus Peregrinus in Apparatu antiq.Capuae dist. 2. cap. 37. sCluverius Antiq Ital. lib. 3.pag. io2 3.ad finem, Antonius sanislicius de Origine & situ Campaniae aliique scribunt, Auruncam in Campania sitam, Auruncosque populos Suessam Liri amni proximam Urbem incoluisse. Haerent & hi Virgilio lib. . Eneidos, qui Campanos describens ita canit:
a 4 l . . . vertunt felicia Taecbo
Marsica qui rastris, in quos de montibus altis Aurunci misere Patres Sidicinaque juxta AEquora , quique Cales linquunt . . . .ajuntque Auruncos ex Maronis sententia altos montes Sidicinis finitimos incoluisse, insulsum propterea esse Auruncam a Sidicinis deletam , cujus meminit Livius, in Pometino agro statuere. His addunt Auruncam Ausoniam dictam, quod finitima esset Ausoniae genti, quae Cales Urbem habitabat, uti Auctor est Livius lib. 8.: Insequens annus' Papirio Crassis, K. Duilio coss. Ausonum magis novo, quam magno bello fuit insignisti ea gens Cales urbem incolebat, Sidicinis finitimis arma conjunxerat . quod reserdetiam Paulus Diaconus histor. Longobard.lib. 2. cap.r I .sive 24. Ita ita , is ait, etiam Ausonia dicitur ab Ausone HI sis filio . Primitur tamen 'Beneventana Regio hoc nomine appellata est, postea vero tot
82쪽
se caepit Italia oocitari. Ad horum lapsum evincendum haec subiicio ex antiquis auctoribus. Plinius lib. I. cap.9. sive F. Latium anti quum , inquit, a Tiberi Circaeisssertatum est millepassuum quinquaginta longitudine ; Colonis sepiae mutatis tenuere alii aliis temporibus Aborigines Pelasgi, Arcades, Siculi , Aurunci Rutuli tiltra Circaeios, Volsci, Osci, Ausones, unde nomen Latii processit ad Lirim amnem: quo fit Plinium Latium priscum a novo dili inguentem, dilucide adfirmare Auruncos Latium priscum incoluilla. Consentit 3c Dionysius, qui lib. I. Pelasgorum adventum mem rans ait: Tenuerunt bi Pelasgi scilicet jCampanorum quos to-cant Camporum partem quandam non exiguam, pulps inde Auruncis gente barbara: unde habemus Auruncos, & Latium, dc Campaniam habitasse, idque Uirgilius prodit illis carminibus:
Agmina densantur campis Argivaque pubes, Auruncaeque manus, Rutuli, vetere que Sicani rquibus Poeta Latinos adversus Ancam bellantes reseri, & Aulus Gellius lib. I. Noctium Atticarum cap. IO. , aliique Lib.Ι.Cap. I. Lat. Profan. relati, Auruncos inter Latii prisci habitatores numerantes. Quamobrem Ioseph Scaliger vir antiquarum rerum optime gnarus in Notis ad Festum verbo Aruns 3c voce Ausonia, Aurumos veteres
I alii populos ideo dictos putat, quod ii a sedibus suis avulsi essent,
Vossus de Idololatr. lib. I .cap.qO.ait: Auruncos excipit ad occasum Pontinus ager, ste Pometinus, sic a Cloitate Suessa Pometia nuncupatus : in boc Circaeisin promontorium, in oppidum Circaei. Ex his clarum fit Auruncos veteres Latii populos in eo tractu inter Ufentem, & Circaeios fuisse, incoluiste etiam Campanos agros. Sic Ausones loca Pometino agro finitima habitarunt,& partem Campani agri cis Lirim tenuerunt teste Strabone lib. 1.: Supra in Mediterraneis es Pometius campus. Huic contiguam regionem prius Ausones
habitarunt, qui iidem Campaniam quoque tenuerunt. Post bos Osci sunt , qui in ibi partem Campaniae tenuerunt. Hactenus Strabo
apertissime commemorans Ausones primum regionem illam, quae est inter Pometinum agrum , &OΚos coluisse. Quin ferunt eos intra Latii erisci fines habitasse. Virgilius cnim lib. 8. AEneid. Ausones priscis Latinis accenset hisce caminibus:
83쪽
Tunc manus Ausonia, ingentes venere Sicano Saepius,'nomen possit Saturnia tellus.. N lib. . ad principium: s Latio antiquo fuerit flatus advena classem. cum primum Ausoniis exercitus appulit oris Expediam 5: infra; Multi iliam magno . Latio, totaque petebant
ubi interpretes notant Latium Auseniam quoque dictum , quod Au- sones ejus Regionis accolae fuerint , quamquam eos cxtra fines prisci Latii fuisse sint qui commemorent, Ausoniam primum vocitatam eam partem Italiae, in qua sunt Urbes Beneventum, & Cales ex Festo lib. I. voce Ausonia , 5 aliis, quorum tamen lectionem inccratam dicimus, quod Strabo secus affirmet, de verosi milius stanti. quam Ausenam eorum populorum Urbem, cujus situm nemo prodit , non procul a Circaejensi agro fuisse; eam enim condidiste sertur
Auson Ulysiis, S: Calypsus filius ex Festo lib. I. , quam Homerus dysi. lib. s. Nympham Oceani, S: Thetyos.filiam, quae Ulyllem
. naufi agum humaniter excepit, facit, seu potius Auson Ulysiis, ocCirces filius ex Servio in lib. 8. AEneid. ad carmina mox relata, quod de referunt TZexetes His . Cliiliade s. , Richius de Antiq. Ital. Colon. cap. 2.ad princ.quamvis infra ex Stephano apud Eustathium in Diony, sum vers.78.ex Atlante, de Calypso Ausbna ortum tradat,& Pighius AnnaL lib.q. ad annum qi3. ad finem Itali filium Ausena putarit. Ergo ex Servio, immo ex Homero habes unum ex Ulysiis, de Circes , vel Calypsus filium eam Urbem condidisse. Facile itaque est in Latio non procul a Cir jo, quod Ulylles incoluit, ejus filium Au nam aedificasse, quippe memoriae proditum est tres filios Ulyssis, MCirces, Romum, Antiam, de Ardeam, tres Urbes in prisco Latio ab eorum nominibus dictas condidisic, uti Auctor est Xenagoras apud Dionysium lib. I. Quae dicta sint non ad assercndum situm, de conditorem Ausonae Vibis, sed ad evincendum Ausones prisci Latii habitatores filisse, eamque partem agri inter Pometinum, bc Oscum non procul ab
84쪽
ab Anxure, Campanorum etiam Regionem tenuisse, quemadmo adum & Auruncos; unde error irrepsit, quod Aurunci, & Ausones nusquam antiquum Latium, Vel agrum illi conterminum incoluerint. Hinc quoque plurium lapsus, putantium Suessan, in antiquo Latio haud nille, quos tamen insimulat Dionysius lib.q. , ubi de Tarquinio loquens, hanc rem narrat et Pervastato Hostico in pro . figatis qui ausi essent aciem congredi, con tra Pometinos duxit qui Suessam incolebant omnium vicinorum populorum forentissi mi , eoque molesi caeteris: Pometini itaque eversa fortasse Pometia vetusisI1ma Albanorum Colonia, Suessam in Pometino , & Latinorum agro sitam commearunt, quae Urbs dein Suessa Pometia dicta est, quod Pometini illam inhabitarent. Qua inobrem intelligitur Livius lib. 1. pluribusque locis infra adducendis, Dionysius etiam, qui eam Urbem Suessam Pometiam, Suesiam, N Pometiam appet
At cur Suessa Auruncorum, vel Aurunca, & Suessa Ausenia , seu Camena dicta sit , non omnes recte norunt. Livius lib. 8. a cujus lectione hujus rei pendet historia , Suessam, Auruncam dictam prodit, quod in cam convenissent Aurunci Sidicinorum iram me-etuentes, quod factum is resert ob moenia antiqua eorum Aurunc
rum scilicet) Urbemque a Sidicinis deletam. Sigonius Scholiis in lib. 8. Livii num.aque . haec subjicit: Recte inquit Auruncos Oppidumontiquum suum deservisse, ac profugisse. Nomen autem ejus Oppidi Aurunca fortasse fuit, quo deinde nomine Suessa etiam afferitas est, se Ausenum fuit Oppidum Ausona: quibus innuit Sigonius obscurum esse apud Livium, an Urbs a Sidicinis eversa Aurunca
Plana est lectio Livii, sed quis revelaverit Auruncos populos quorum ille mentionem fecit, & Urbem a Sidicinis deletam inuCampania fuisse , non autem in prisco Latio ipsi viderint, qui id pro
certo habent. Mihi sane ex toto contextu Liviani Codicis, atque ex Dionysio , compertum est Livium eo loci loquutum de Auruncis prisci Latii accolis, & de eorum Urbe Pometino agro contermina ὸ neque me terret Sidicinos Campanos agros tenuisse; nam meministe
juvet Sidicinam gentem Oscam, eosque populos inter Volscos, M
85쪽
Campanos, agrum tenuisse, ut Scholiastes Strabonis lib. f., Sigonius Scholiis in lib. 8. Livii num. Σq8. commemorant et Sidicinorum , hic inquit, legendum , qui populi fuerunt inter Volscos, in
Campanos; quare hi populi non procul a Pometino, & Auruncis finitimis Pometino erant, immo quemadmodum saepe legitur apud Livium,) quum pateat Auruncos Romanorum aetate Ariciam usque agmine infesto penetrasse, nemo non videt Sidicinos in Pometipo. ruin agrum, vel Auruncoru m illi conterminum irruere potuisse. Sed ad evincendum errorem eorum, qui hisce incertis linent argumentis, satis sit referre Livium lib. a. haec habentem: Eodem anno duae Coloniae Latinae Pometia, in Cora ad Auruncos deficiunt. Hic loquitur Livius apertis verbis de Pometia, & Cora in prisco Latio sitis, easque Urbes in deditionem Auruncorum venisse memorat, quod innuit eam gentem Pometinis finitimam. His addatur id quod narrat idem Livius lib. 2.: Sic Consul cum maxima gloria sua victorenν
exercitum Romam reducit, decedentem Romam Ecbetranorum Vota
forum Legati rebus suis timentes post Pometiam captam , adeunt; bis ex S.C. data pax es, ager ademptus , M paulo post, postero die in magna iam spe undique partae pacis, Legati Aurunci Senatum adeunt , ni decedatur Volsco agro bellum indicentes: Cum Legatis μmul exercitus Auruncorum domo profectus erat, cujus fama baud
procul ab Aricia tisi, tanto tumultu concivit Romanos , ut nec Consuli ordine Patres, nec paratum responsum arma inferentibus , ar
ma ipsi capientes dare possent. Ariciam infesio agmine itur, nec procul inde cum Auruncis Ana collata& prodit his verbis Dionysius lib.ς: Romanis asiue festum celebrantibus Legati ab Auruncis venerunt, qui agri Campani pulcberrimam planiciem tenebant: Legati in Senatum introducti, postularunt, ut sibi restituerent agrum Volscorum, qui Ecbetrani vocabantur, quem Romani Ecbetranis ademerant, quae nisi fecissent bremi in agrum Romanorum ventu ros , in poenas pro iniuriis , quas populis sinitimis intulerant fumpturos. Hinc res in propatulo est quid enim timere potuissent rebus suis Echetrani Pometia capta ut ait Livius, si procul ab ea habitas sent, & Pometinis contermini nequaquam fuissent Itidem si Aurunci finitimi erant Echetranis quemadmodum Dionysius scribit, Κ pa
86쪽
palam est eos liaud procul a Pometino agro habitasse, quamquam Dionysius eos accolas Campani agri reserat , nam patuit Aurunco. rum magnam partem Campaniam incoluisse, reliqua ejus gentis portione, a qua illa propagata erat, Latii prisci agrum habitante : secus falso Dionysius retulisset Echetranos Volscae gentis proximos Pometinis , linitimos Auruncis fuisse , quum Aurunci cis Liri Campaniam tenentes ex Peregrino pag. ε s. Sanfelicio, Sc aliis a Volscorum agro , bc Pometinorum finibus longe distarent. Hinc lapsus multorum, qui populos antiquos certis finibus circumscribe tes, in hac re plurimum se in voluerunt. Quum tamen liqueat Volscos, Sabinos, AEquos, de similes numeratos Lib. I. Latii Profani Cap. a. extra Latii fines suisse, quanquam illorum quaedam Urbes partem Latini agri tenerent, N Latinae essent. Hanc rem, ni fallor aperte Livius lib.9. , aliis Io. probat, is enim anno ab V.C. CDXLL, quem Pighius facit annum CDXL. , L.Papirio Cursere V. & C. Iunio Bubulco Coss. has Colonias dedu- .ctas refert: Suessam, est Pontiam eodem anno Colonie deductae sunt.
Suessa Auruncorum fuerat , Volsci Pontiam Insulam Atam inconspectu littorii fui incoluerunt. Hic locus Livii Suessae in Campania sitae nequaquam congruit, S: de sola Suessa, quam Suessam Pometiam quoque dictam probavimus intelligi debet. Suessa bee Auruncorum fuerat juxta Livium, quod, ut ipse lib. a. prodit, Suessa Pometia ad Auruncos desecisset, & sic Aurunci eam tenuissent ab Anno V. C. CCL. P. Postumio Tuberto II. & Agrippa Menennio Lanato Cosis. . Quod si dicas ideo Livium commemorare Suessam Aurunc rum fuisse, quod Aurunci eorum Urbe eversa a Sidicinis illuc commigrassent, statim intelliges id futile esse, quum Livius, Si Dionysius reserant Auruncos iram Sidicinorum fugientes Suessam haud o cupasse, aut vi cepisse, sed illuc tantummodo commeasse uti Sigonius in Livium eo loci advertit. Quamobrem oscitanter Livius eam Vrbem ad Auruncos spectasse dixisset , quando Aurunci Suesta potiti non fuerant, sed mixti cum Suessanis eam inhabitaverant . Nemo itaque non videt planam lectionem Livii , nam quum ad Auruncos Suesia Pometia pertinuisset anno V.C. CCL., dein a Romanis
occupata, idcirco Livius utitur iis verbis: Suessa Auruncorum fum
87쪽
rat, artate enim illa, qua Quirites eam Coloniam deduxisse ait Livius , Auruncorum amplius non crat, quamvis palam sit tunc quoque cum Suestanis Auruncos mixtos illam incoluiste; quamobrem facile Aurunci a Sidicinis pulsi Suessam Pometiam eorum factionis cum fortunis suis commigrare potuerunt paulo serius poliquam ea
Immo si Livius eo loci de Suessa Pometia non loquitur, non invenio post divisionem Pometini agri, & post Pometinam Tribum
additam, hanc Urbem Coloniam deductam, quae res admirationi erit. Pontiam, & Suessam eodem anno, M simul deductas Livius memorat; at Pontia , aqua plures falso referunt Pometinam, seu Pomptinam Tribum dictam, de Pometinum agrum, erat in conspectu litoris Uosci in mari sita, de Insula, uti Livius narrat, & num etiam haec Insula in conspectu extremitatis Pometini agri visitur, ac Sigonius in Livium lib. io. mim. 277., Glareanus, & alii notant. Ergo Pometinus ager,& Pometina,seu Pomptina Tribus,non a Pontia quae ab agro Pometino longo intervallo, & a mari seiungitur, sed a Pometia, quae eadem ac Suessa Pometinorum, dicta est, uti etiam arridet Ligorio in MSS. Otthobonianis voce Tribus Setina,Cluvcrio Itale antiq.lib. 3 .pag. Iozq., Sigonio de Iure antiq.Ci v.Roman.lib. I .cap. 3. num. 3o. , Vossio de Idololatr. lib. I. cap.qo. , Rosino Antiq.Roman. lib. GA ap. I F., Paulo Manutio, caeterisque doctis viris, qui Festilectionem contrariam mendosam asserunt.
Quo fit, divise per Quinqueviros Pometino agro, 6c anno V.C. CCCXIU. addiecta Tribu Pomptina, seu Pometina a Pometia dicta , quamvis alii id factum reserant anno CCCXCVII. ex Livio lib.6. Ze 7., asseri nequaquam posse Pometiam Urbem non incelebrem , & in meditullio agri Pometini sitam, a qua Tribus denominata , Coloniam post haec deductam haud fuisse. Sed regeret forte aliquis: Si Pometia Colonia Latina jam a Romanis deducta fuerat initiis Romanae gentis ex Livio lib. a. cujus verba superius retulimus, opus non erat eam iterum post Pometinam Tribum addiatam deducere, quin fortasse Pometia tunc eversa erat , nam aetate Plinii neque ejus vestigia cernebantur, ut ille refert lib. 3. cap. ., MPc Srinus autumat. Verum nemo ita arguet, qui apud Dionysium,
88쪽
Livium, & Romanos Scriptores legerit Suesum Pometiam anno V.C. CDXLI. floruille, ut infra reseram prae caeteris hujus rei testis est Silius lib. 8. qui commemorans Colonias quae Romanis adversus Anni balem praevio fuerant, ita canit:
Descendens Atina aberat, detritaque bellis Suessi, atque a duro Frti ino baud imbellis aratro: Scio Peregrinum hosce versus Silii ad suam Suellam trahere. Uerumtamen miror virum tam diligentem praeteriisse, quod Suessa P metia saepe saepius a Romanis diruta , ut infra dicam , optimὸ a Silio bellis detrita vocitari poterat, secus Suessa Campanorum cis Lirim, quin Strabo lib. . Suelia' in Pometino sua aetate meminit: Ante hanc, inquit , Setiam scilicet, Privernum, in Cora, in Suesse, Trapontium , Velitrae, Aletrium , in Fregelia, quam Urbem praeterit Liris suoius ad Minturnat se effundens , & paulo antς eam nuncupat Volscorum caput . Plinius Vero Ponactiae meminit, quae , uti ex Dionysio superius diximus , eversa funditus jacuit, & cujus Cives, qui Suellam proximam Urbem commearunt, nomen Suςllae Pometiae seu Suessae Pometinae illi indiderunt. Ceterum qui noverit Romanorum mores, fateri compelletur post divisum Pometinum agrum, adiectamque Pometinam Tribum, Suess4m Pometiam in eo agro positam haud neglectam suille, eo praesertim quod Livius Coram, N Pometiam, Colonias Latinas alierit, & nemo est qui memoret eas a Romanis Colonias tunc deductas: immo Paterculus, Frontinus, & Panuiuius Coram inter Colonias antiquas Romanorum non recensent , quamquam prisci lapides eam Urbem municipi.m nominent ex Pan vinio lib. 3. dc sic. imp. Romani. Praeterea Cicero Orat. a. in Rullum, Si Polybius lib. 1. diligenter enumerantes Omnes RQ nanorum Colonias circumquaque Capuam, Suessae Auruncorum nullam mentionem faciunt , & Peregrinus idem fatetur: quod mihi suadet Suessam ad Lirim amnem aliam a Suessa Auruncorum, nam Tullius, & Polybius Urbem vel stam, Se florentissimam Coloniam Lucilii patriam non reticuillent iis minores commemorantes: quamquam fatear Suessam illam a Caesare deductam Coloniam juxta lapidem hunc apud Gruterum pag. I 93. COLO
89쪽
COLONIA IULIA FELIX CLASSICA SUESSA
quem lapidem Suessae in Campania effossum testatur idem Cruterus,&Harduinus Scholiastes Plinii lib. 3. cap. 3. qui haud recte eam Auruncam cognominatam prodit; quod intelligitur ex concione , quam Brutus occiso Caesare recitavit , ex Appiano lib. 2. Bellor. Civi Dione lib. 2. , & aliis quos regerit Eminentissimus Norisius ad Cenotaph.Pisan. dissert. I. cap. 2. . Quapropter Plinius lib. 3.cap. s. jure- merito eam Coloniam appellat, quum sua aetate jam a Caesare esset deducta. Accedit, quod Cicero Philippic. I 3. narrans Antonii adventum in Urbem per Appiam haec habet: Prorupit subito Trundusium, ut inde agmine quadrato ad Urbem accederet: lautissimum Oppidum nunc municipium honestissimorum quondam Colonorum, Sueffam, fortissimorum militum sanguine imple bit: sunt qui dicant Ciceronem loquutum de Suella Campanorum, quod falsum puto.Quum enim is Antonii cursus ad Urbem paulo post mortem Caesaris contigillet, inepte Tullius Suellam illam, quam Coloniam paucis
interjectis annis Caesar deduxerat, quondam Coloniam nominasset,& tunc municipium, maxime dum idem Orat.2. in Rullum, quo fortasse tempore neque Caesar hanc Suessam, Coloniam deduxerat, )Colonias circumquaque Capuam recensens, hujus Suesse non meminit . Quare patet Suessam Campanorum a Caesare tantum Coloniam deductam, non autem anno quo Consulatum gesserunt L. Papirius Curser, & C.Iunius Bubulcus, quo Suessa ea, quae Aurunca dicebatur deducta est ex Velleio lib. I. deinde interjecto triennio Sueffa Aurunca , Hanc Frontinus de Colon. apud Panvinium lib. 3. descript. Imperi Roman. a Sempronio Graccho iterum deductam scribit: Suessa, inquit, quae in Aurunca dicitur muro ducta, lege Sempro nia est deducta. Iter populo non debetur , ager ejus pro parte limit bus intercessivis, in in Laciniais est adsignatus. Hinc arguitur Fron-rinum verba fecisse de Suessa Pometinorum, quae de Aurunca dicta
90쪽
est, non autem de alia Campanorum; quandoquidem is narrans lege Sempronia Suellam deductam, satis innuit id fictum ex lege T. Sem pronii Gracchi Tribuni Plebis, qui Triumviros agris dividendis, Coloniisque deducendis creavit C. Gracchum fratrem, se, & Appium socerum, legemque tulit, qua vetuisse fertur quemquam Civem plus quingentis jugeris possidere ex Appiano Beli. Civit. lib. I.,
M Plutarcho in Gracchis; verumtamen tellimonio Ciceronis Orat. 2. in Rullum intelligitur Gracchos , dc Sullam Campanorum agroS
non attigisse, neque illos suis legibus plebi Romanae di visisse: en ejus verba: Majores nostri non solum id quod de Campanis cleperant
non imminuerunt , verum etiam quod tenebant , quibus adimi jure non poterat, coemerunt, qua de causa nec duo Graccbi, qui de plebis Romanae commodis plurimum cogitaverunt, nec L.Sulla qui omnia sine ulla religione , quibus toluit est dilargitus, agrum Campanum attingere ausus est; unde constat Suellam in Pometino fuiste iterum lege Sempronia deductam, eamque Sc Auruncam dictam ex Frontino, non tamen aliam Suessam in Campania , quam Gracchi, qui Campanos agros non diviserunt, Coloniam iterum deducere haud potuerunt. Et quamquam sciam T.Sempronium longum quum Consul esset plures deduxisse Colonias in agro Campano ex Livio lib. -; attamen Frontinus de hoc non loquitur, nam iste seges non tulit, neque auctor ejus deductionis fuit. Senatus enim Colonias deduci jussit, de Triumviros praeter Sempronium creavit M.Servilium, Sc Q. Minutium Thermum, qui Colonias deduxerunt Puteolos , Vulturnum, Linternum, Salernum, Sc Buxentum, non autem Suessam, cujus Livius non meminit . Nec minus Frontini lectio congruit P. Sempronio Praetori, qui Triumviros creavit ad deducendas Colonias in Campanorum loca ; eae enim Coloniae deductae sunt ex Plebiscito, jullusque P. Sempronius a Tribunis Plebis Triumviros creare, qui Colonias deducerent Minturnam, dc Sinuestam aliam Campanorum Urbem, quae Synope dicebatur quemadmodum legitur apud Livium lib. I Quamobrem Commentatores Iuvenalis Satyr. I. ad ea carmina: Cum tamen boc potius libeat decurrere Campo Per quem magnus equo Auruncae sexit Alumnus: soc