장음표시 사용
691쪽
temione, aut in partibus dignioribus, v. gr capite, contingunt; Vesetiam nimis , & simul admodum tortibus contentionibus insistunt: vergunt ita utroque metu ad , aetati sis mi , etiam sim clares , requentius Se ool ao. modo pertinacius obtingant, ' velut in abeant, exspectandi his fiuit augescente inptis magisque petate stici illi affectus, . qui cum maiore per
tinacia atque contentione, corpus obsideresolent: nempe. arthrinci va-
. riorum ges erum. Senibus coorientes spasmi folliores , olim minus adsueti, minantur Textam, asthmata conuulsua, i catarrhos se o- catinos, para sis. - Omnes nempe spasmi particutares de sonatu quidem aliquo naturae, sed incompleto, & eo ipse ad directum aliquem effectum irriter interim datis occasionibus iussieientibus etiam ad maiora incommoda exardescere non solum idoneis , sed passim etiam promtis uniuersis caussis. Acutis: morbis, vulneribus, cerebri com- motionibus superueniente asina sunt omnes periculosi, & ad conuussiones propensi, adeosue myli ominis. , Dum simplices, in rebus etiam de reliquo tran iliis plethoricae atque sanguineae corporis dispositioni superuenientes , perp*tuin magia quantum adscriculac consideratu digna, exsistum.
emadmodum in rebus suis: , . adhues quaiarumcunque bonae spei Motua naturae admittentibus, tanto magis autem insigniter. adhuc tranquillis, laboris moderate admotam, ordinate atque licc uenatura motus suos exer--insolixieere sueuit: ita ubicunque ab hac moderatione desciscit, non caret un--iquam suspicione , imo promittit potius certius periculam eiusmodi constitutio. Indicium nempe faciens minime fallax laboris ita vere insoliti, sibi obieeti, cui illa non nisi insolatis mcidis atque methodo se currere confidat. Imo vero , quod adhue plux est, a naturali indole oeconomiae corporeae tanquam prorsus in diuersum abeuntis, quem
692쪽
a cauctis simpliciter moralibus produ-suntur.
h. PATHOL. PART. II SPEC. SECr. III. MEMBR. III.
contrario plane es quam alisa solet , more atque modo aggredi vel nece se habeat, vel per qu/lemcunque siue rei orem siue ad minimum tanquam sui ipsius incerta. II. Testis huiusce rei est inprimis comu sonum apparatus; nempe ditalis motus tonDi r e lunarum, acrium, imo subinde Gosentcsimarum agitationum: quibus interim nulli cuiquam Di aut intentioni Vere satisfiat, praeterquam , a moliendi operose atque potenter aliquid, quod eo tempore molestum imo potius noxium, corpori exsistat, idque obsideat. Certe enim constans sibi natura peragit tonicos motus ita placide Ac omiumo tacite, ut illi etiam totam scholam medicam fefellerint; Imo si quid in eo genere, oui hi, proprie debentur, deficit , moderage tamen quantumcumque 'placide reparari eptum : instruit quidem etiam ibi aliquos
huiusmodi motuum conatus, non tamen inec impetu, neque
Accessu, nec useu duratione neqpe per insultus vagos
reditu , ullatenus tam longe a vera naturali moderatione recedentes;
nempe Variorum generum atque diuersarum partium. Ab his abeunt utique impetus illi, quando tanquam ex improuiso non solum ad insolitum motuum gradum conuolat natura; sed etiammondiuvno loco aut modo eidem insistit, sed potius cito & cum impetu invadendo mox autem iterum destituendo, paulo post iterum ex improuiso reabsumendo, trepidum utique quiddam circa ipsam omnino inten- agendi subesse, non obscure indieat S. III. Quod ne iuxta vulgatum morem gratis ita opinari videar, confirmo testimonio penitus legitimo, dum etiam a simplieiter morai us , ct sine omni tropo veris atque certis repentinis grauibus trepidationibus , a terrore ingente familiarissime omnium veluti d-ecte, certe simpliciter, & ubi nulla usquam culpa ne dum argui possit, produc tur. Et quidem nGn solum praesentibus aliquot infitipsis , aut quomodoeunqtie continuat tibus successibus moles aedi sed etiam interpositis interuallis imo vel ab his solis initiis,inlabirem S ad uetudinem transeuntes; ad
minimum autem promtissime iterum recim Ascrates, quando pares caus- morales, terroris inprimas , tum etiam jucundiae , quin, imo ipsius Vsque gaudii, vehementi , inter elaiulat. Illud visque est sauris certum , Maod conum tono muterialibus ei rea n otia
in moris neque faellius super; cui)nx, neque certius quam talibus quae
693쪽
quae vel ingens , sed etiam praeceps corpori minantur, aut stabili atque perpetua molestia corpus exagitant; inprimis circa locaco oris sen hora, ante omnia vero tacetipsum cassetιt , intestina , con
f. IV. consistunt vero mum tones vere atque proprie in Conuulsiones motu misculosarum praecipue partium reciprocos nempe trahente atque remittente per breues temporum mensuras, vere iuxta usitatum vocis sensem de oetido , raptim trahendo, S propemodum per breuiora temporis interuilla tam iterum remittendo, quam reuertendo. Imo intialefientes conuulsiones exagitant satis familiariter recoroco non motu solum , sed omnino etiam situ ipsas partes: ut nempe non solum versus unum terminum situs ita vehementer partem rapiant; sed etiam 'mox iterum secundum alterum quemcunque, imo etiam oppossum terminum, non tam si liciter , Maam vere trahendo, ducant S agant. s. V. Notanda vero utique simul venit in conuulsionibus Alienatio sen- grauioribus, latius corpus assicientibus, &plures partes corripientibus, suum in ervom alienatio cogitationis , seu sensuum internorum , ut loquuntur, talis ob- in Vomnubilatio, ut neque quid fiat, neque quid factum sit, quando iam desinis impetus, commeminerint. Duae sunt peculiares circumstantiae, quae Pollieum im- vulgo grauioribus conuulsionibus iungi solent, posticis in pugnum im- pressio in ps- pressio,& mae,aut certe muci suiualis, ex ore e uxus : illa etiam mox gnum &ab initio paroxysmi; hic magis sub finem. Interim ut illa omnibus spuma seni conuulsionibus grauioribus er timuer alioribus familiaris est: ita non seque simplieiter eadem est ratio alterius , saliualis inquam illius eruptionis; nisi in illis casibus, ubi conuulsiones inprimis circa ipsum caput quam plurimum turbarum exhibent , inprimis maxictis valde exagitandido, cum dentium vehemente collisione. Qualis quidem constitutio praecipue familiaris est S tertio, uti vulgo numerant, modo ( omni , ibcet non otia propria, epile , ct innuru Anaxime edi aliis Zympi
maticis conuulsionibus. IS. VI. Distinguendae nempe sunt conuulsiones secundum Conuu fio. respectus hos complicationis cum alio quocunque affectu, magis aut num differeri minus euidente. Quanta sine huiusmodi euidente complicatione corpus exagitant, aut certe nullam proportionem cum illius vel phaefica vel
morali vehementia prae sese ferunt, sed potius propria sui vehementia excellunt , ibi habentur pro sincerius epilepticis. Quando vero alteri
694쪽
sonticae eorporis periclitationi superueniunt, habentur familiarius pro . simplicioribus f m omaticis motibus conuulsiuis. (Haec certe apparet verior secundum praxin, S citra inutiles λεπτολογίαt, differentia intere lapsiam stris litas dictam; &conuvl os motus reliquos. Quod enime sola suehementia disserentiam facere velimus, non derre videtur conuenire, cum etiam epileotae dentur aliq*ando per initia, aliquinto diuersis vicibus successuum,satis mites nempe minus vehementes,adeoque si talis constituatur tornialis ratio illim omnino fallentes. Cum ex aduerso al- Iegata haec diuersitas quoquo modo penitus rei quadrare atque satisfacere omnino videatur. Interim dantur etiam epilemae, capiae non aeque plenam totalem eiusmodi mentis obnubilationem secum ferant; rarius tamen . quin ad minimum ingentem gradum eiusmodi perturbationis comitem habeant. ut 'vix satis sui, aut eorum, qdae faciunt, memoret maneant eiusmodi patienteS. VII. Quod Mn ea ales respectus etiam huiusmodi convulsuorum motuum concernit, non habeo quod de illis specialius aliud quiddam sentiam . quam de exacerbationibus motuum iam dum dixi;s nempe quod plus in liris moralis rationis & Festerem , : Turinae Trum quo subsici Certe enim, ut undique alibi, ita hic etiam negotio abunde apparet defectus ille omnis connexionis ; qui assertiones illas de corpo- rati et e reatione atque simulatione premit. Sicut enim dion tantumvauriae Fecies ; sed inprimis inenarrabilis numeris exemplorum quotidie occurrunt assectuum talium ast eca uum, in quibus dubium utique nullum sit quin era ac in ionia; iam in proxima potentia iam in ipso actu constituta, praesto sit, & tamen nullus huiusmodi effectus eonuti laus sequatur: sita eadem certitudine nota est Eliam illa harum i erum circum-
stantia , quod iis ipsis illis affectibus; in quibus etiam denique ecti I nes interdum cooriri contingit, ismen nulla sit ipsius affectus, aut materiae eius, satis probabilis ad tae stimulandi iuxta hypothe- esiit , essicacia. .s VIII. . Ita enim v gr. quot 'quaeso . infantum horripiuntur ariolis ; non solum benignioribus icona mode suecedentibus &
exeuntibus, sed tarnen copiosis ; verum etiam male suecedentibu g ct e quibus tandem intereant, . citra nihilo minus concurrentes vel b is vel certe propon o alas co Dum interim aliiss cretiuisione ac
695쪽
paveas, eiusmodi pustulas excludunt Omnino autem certissimuna sit, quod hic calus accedentium variolis conuul num re vera ita irarus sit , ut, si res recte aestimetur, vincentesimus (non fefellero, , si dicam millesimus quilibet infans in variolis ullo conuuIsionisinsultu tentetur. E quibus certe rebus palam esse potest, quod minime verisimiliter ipsa materialis affectuum talium constitutio . actione materiau, hoc ita praestet S efiiciat, ut quacunque tieli catio se energia Eos prouocandae eonDulsidnis effectus edat; cum alias utique si non simpli.
citer perpetua, , tamen utique fetmiliarior esse deberereiusmodi huius ispeciei, morbi: ess acta, aut si arumcunque tandem aliarum quibus iconuulsione= accidunt, specierum. Quod cum in nulla una specie vere
ita fiat, ut inde, decente probabilitaten pronio morbi genio per essentiam , quod aiunt, tribui posset; sed simpliciter per accidens cooriri reputandum si di potest inde facile colligi quid tandem roboris insit eiusmodi opinionibus f IX. Eiusdem autem nisi quidem crassioris: cominatis est , etiam illa loquendi formula, , quantumlibet fere vulgo ipsi huic alteri
opinioni succenturiata, quod Uellicandi illa atque adeo irritans atque stimulans effetervis edat hunc talem specialem effectum, , maxime eo .
quod in nitru irin eidat; S insuper quidem, ne hic etiam sabulae persona desit, Certe enim tam parum ulla veri similitudo ostendi poterit, quomodo illae materiae in tot innumeris exemplis gremmer sum vellattingere vel assic ere non possint; in aliquibus autem hoc' saeiant: ne dum an hoc, quando ita fiat non' simpliciter etiam casu & per ita leueniat; sed magis maliqua certa dispositione initalibus subiectis oecurrente. Dum sinterim longe ct certius est &omnino 'etiam euidensius , quod in huiusmodi exemplo conuulsiones timc quam maxime cooriantur, quando debita ad superficiem corporis non decenserasuccedit: quam eo maxime ita distineri atque im- pediri, quod materia illa graueri neruolo inhaereat, & ab eo extricari non
valeat, neminem puto serio asseueraturum' esse. f. X. Illud autem certum est, . quod maxime saperuenianis elibus vel eum plurimo complicatis , interim autem non satis salutariter procedentibus ; , cum tamen interim non solum intentio veg Saal & alaeris . sed omnino um tentamina serat ictiores
tali periculo decurrendi atque resiste1idi, in promtu aut plane in actu iam exsistant; aut suprema tandem vis & vltimi conatus adhue sud
quod velliacans, irritinge atque stimu
fetibus conuulsiones maxime superueniant. -
696쪽
. persint, quibus eiusmodi perivula tentare & oppugni re ad minimum, si ex gnare rum, unum adhuc sit integrum: vel superveniunt. mi Fui motus dii immis etiam subtilibus S minus crasse modo suusibilisus molestiis, et tonem qualamcunque promerentibus. (In quam tem e multis aliis exemplis allegare licuexst illud apud Hi anum, ubi a globulo Oitreo auri profunditu intruso alia sensibilia pathemata,
tandem episepticae conuulsiones vehementes atque pertinaces Siccesserunt , quae hoelandem iterum educto cessauerunt. caussae com XI. Quautumlibet autem etiam ego ipse quam maxime uulsionum consentiam, quod generatim .consoriando conuulsionum caussa siticorpor q*' irritatio: minime tamen idem sentio circa aisve modum irrbitandi, quasi nempe hie consisteret in eiusmodi crassa imm diata stimulatione neruorum imo ue quidem integrarum partium; sed potius generaliter in tali utique certa destinatione atque intentione, aliquid ut molestum immediatis propulsoriis imo ut periculosum expulsoriis, motibus amoliendi. Fauet certe huic considerationi indoles plurimarum euidentiorum caussarum, quae non solum sed inprimis grauitu eonuulsiones concitare valent. Sunt autem hae
Cras illes san--corporales , inco meae. Inter numero insi-guiuid, gnem crasitiem sanguinis, quae utique ad minimum ut caussa conivnil potenter concurrens in multas subiectis o exemplis esiicaciam suam
Ita recordor eiusmodi exempli in mittiere nondum nupta, sed iam go. a mis appropinquante, quae quotidie pluribus paroxysmis epilepticis obnoxia, cum ipsi suasu Medicorum vena mediana secaretur, & nihil sanguinis effveret, chirutis .gyim repetita sectione vulnus venae dilatasse : e quo cum neque tunc flueret sanguis , sed emicaret solum tanquam frustum coagulatum, volsella arreptum hoc ad digiti longitudinem coagulatum ita e vena protractum , ne tunc quidem, nisi parce succedente spisso&vix semifluido ulteriore. Memadmodum etiam quotiescunque adhuc videre pontigit sanguinem V. Sne detractum epilepti eis; qui non manifestius ab haereditaria dispositione , aut simplicius ab animi pathematibus initia, aut a longa adsuetudine, protervam Promtitudinem cootiendi in paroxysmos,
Praese ferebant; semper enormiter spissam hunc obseruasse. Achorem re- XIL RetropuIA o eroforum
Do lsio. cami quid possit in infantibus, neminem puto fore quin me- d. iiii titu moriter meminerit. Neque vero adeo ignota est convulsionum aedes ad humidas, cum materia valde renaei, in infantibus; quando prae
697쪽
materiae tenacitate tussiendi vero vehementia , ro piratio ipsis affrempus. intercipitur: ubi statina conuulsiones praesto sunt, donec ad illam redeant. Ita etiam contenta in abd-iae ins tenera aetate subinde, Cdntientu rixi in ipso abdomine verius conuul tuis, i quam simpliciter tormirem I - δbdomino. commorionisus, imo tandem harum etiam di soni per habitum: externum corporis, ansam praebere, ne plebs Piidem ipsi ignorat ; vnd.
locutiones illae, dis bioth inpellit imgeide, merde
ohnes misend gat alisbrethen. Neqpexeroiam rara esst Lumbraci epileota , eui occasionem praebent lumbrici.. S. HIL Interim nemo circumspectus saeisse argumentabs. Effectus hi ae si quidquam horum simpliciter atque I sice, nedum im physice
mediate , absolute inagis, quam respective& mota moro xq raliter huiusmodi essectus edat. . te res cum de aliis huiusmodi ina
teriis,, tum in specie de sacile oomprehendi potest; nisi quidem naenias illas de generatione aequivoca vermiUm , Per Uniliocam veram atque simplicem putrefactionem in corpore vivo, recitare s animos sedeat: quamuis etiam tune adhue applicationi inanes.. XIV. Ore res ut omninorum magis,seu Fnalem suum Caussae indo rerum esticaciam impussiuam declarat,ita illustrat hanc eo magis notissima porcae, illa,& penitus quod aiunt confessa ,energia ad producendas conuulsiones, tanquam magis simplices & athicas quam exserunt Pathmmata. Cui enim ignotum est, quod haec non solumpromti semo, sed etiam Oehementcsime coma uisiones producant; ante onania vero a quali eunque corporali occasione productas insolenter exagitent, reuocent atqueresuscitent & exacersient . Sicut autem vel leuiter aduertentibus, animum non potest non notissimum esse, quod pertubationes, uti iam ante monui, gratiis me omnium, praesentisi me , atque pertire eqsime (inprimis ad retiertendum, di impellant ipsos conuulsivos motus;; ita nihilo certius etiam facile dispicient Veritatem illius nostri moniti quod etiam sub illo qualicunque concursis corporearum caussarum tam eis pias appareat fieri secundum resserem S aestimationes partium assectarum, excretionmu propiorum, inprimis talium, qtiae per motui vitales operosius administratos opem impetrare:
698쪽
Differentia f. XV. Ceterum venit Ttique non aliunde, quam ex tali eris conuulsionum sideratione, lucem qualemcunque eXspectans, disserentia conuulsionum, eariimqu* inprimis S; tomaticarum, respectu temporis inuadendi, in morbis Prognosti, Dum aliquando per ipsa in , aut certe ante plenum statum morbi, cooriuntur; aliquando in statu, licet rarius: aliquando, quidem frequentissime atque certissime omnium, in declinatione eorundem. bi vere minimi periculi sunt, quae Hr initia coorium tur; longe maioris, imo certe maximi, quae, exquisito statui accidunt;
insuperabilis & simplicius iuvest exitus, quae tempori exitus A. periodi declinationis accidunt, utpote quae ordinarie ma novis externis caussis prouocatae, exquisite funestae sunt; imo vero ad funestum exitum iam aliunde deuolutos ipses t es morbosum veluti &
signant omnino conuulsones tales. Irritario syst F. XVI. Harum reruria caussae quomodocunque tandem se malis nemosi gantur atque supponantur, secundum receptam illam vulgaxem opi- hic concipi 'nionm de irritatione I stematis neruosi, non admittunt certe ullum nyn p*xqix' probabilem conceptum. Quis enim mente concipere posit, quod ini omnibus, ad --iorum ,: febribus Mutis m teria morbifera non possit Mineruos penetrare , eqsque sita nisi sita tempus
debitae alioquin declin sinis Aut cum hoc etiam rivi euenire posse exempla conuulsionum, tam per initia S incrementa hinc inde his morbis accedentium, quam statui subinde superuen entium , testentur; quis sibi persuadebit, quod absolute nulla proportionata tali adhuc tempore
adsit materiae eius energia, quae Vel continuationem, Vel Delementiam
eonvulsionum prop*rtiqnegam efformare V, eat, illi parem, quae subdaeclinationis tempus funesto euentu sese exserit. Imo, quis illud temere credet, quod summa illa malitiat, quae sub ultimum exitum talismodi morborum sese exserit, ut etiam funestum euentum post se trahat, uniuersa ita absolute eo d*mum et poris ambitu sue subnata sit, 'aditum simul & semel, in genus neruosum impetrauerit, ut non
solum tantam,sed vere Universam suam viole'tiam tunc demum exserere possit: prius autem , quam tali exquisitissima temporis mensura absolute nullada proportionem gremissus, .aut aditum receptiuitatis, impetrare possit , . ut saltim proprotionato successibus prius S lenius, quam uno tali tardo de insuper simultaneo, Preterea vero summo impetu effectus suos exerceret: & hoc quidem ita plane pervicacissime, ut totis exemplorum millenariis, per totum reliquum decursum febris, mila veta
699쪽
nica, nempe directa materiali stimulatione, agere reputanda energia draistratis imvlli conceptui ocum praebet; tanto magis contra quadrare eidem vide-αtur illa intentionis P eonam o, quatenus , imo ni=cae irrorum, conlideratio: qui licet lecUndum ipsam flectem minime exquisite quadrent ; tamen secundum vitalitus moti is
austo, imo quamumlibet operosis atque fortibus , impendentes ingemtes Iericlitationes , imo Vero etiam materias, periculum tale obiicientes, depellendi, disiiciendi, excutiendi, minime a scopo debito abeunt. Sicut etiam Delementiam, quam exhibent, praesentia & magnitudo I ruisti ut in genere sie satis excusat. . XVIII. Quod autem inprimis circa ultimum, fu, Conuulsonet ne tum, antequam vitasimpliciter desinat, hae conm iones solanmssime circa ultimum cooriri soleant, adeoque, uti vulgo loquuntur, nemo, inprimis iunct- funestum exi.rtim, sine conuulsionibus moriatur: hoe, inquam, quomodo ex illis coomu pothesibus de dires a Simmediata essicacia, cuiuscunquetandem materialis caussae morbidae, intelligi possit, ut vere conceptum albquem rationalem admittat, viderint utique, quorum interest. Ego vere rem ita considero, ut censeam, sicini motus vitales ionici proprie atque directe destinati sunt excussoni quarumlibet rerum, quae huic comseruationi, atque adeo durationi di intemeratae exitum minantur; ct exercentur etiam (quamdiu adhue, nempe legitimae flet funerandi adhuc pares sunt istae res atque periclitationes) tranquille ordinate ,-moderate: ita quando rerum illarum indoles ab hae benigniore proportione non solum plurimum abit, sed etiam vere de-eollat omnis spes boni successus aut exitus, intendi hac ratione hos motus ad ultimam usque sui energiam; ut, quantumlibet hac ratione etiam nihil tandem solidi impetretur, tremnetltima tiis itiato tetur, ne quid usquam inausum &- relinquatur. Cum utique intentio ita satis bona esse possit, quicquid in potestate usquam seperest, etiam supremo ausu tentandi potius, quam rebus summe adicipitibus statim omnia concedere, & sine quolibet ausu aut nisu flationem actinitatis simul &semel deserere. Dum ex aduerso, quando vere quicquid usqriam in suis Diribus strenue experta est Uitalissi oeconmueFrases ener-
700쪽
yia , his etiam penitus frustra, & in irritum cedentibus, recte & ordine tune suam & rem deserit, & ab irritistaboribus requiescit. roeuso vulgi si XIX.. Intelligenda vero utique secundum hos respectuadhemiliuisio- venit locutio illa vulgi hominum, quando de conuulsombus, sero,nibus serosio' nempe tempore debitae potius sal utaris morborum acuto- 'mqnx ' , superuenientibus, nempe Ditimuni iam hunc sed irrittim cona
tum agitantibus, dicunt, sep dein P attenten sum eode
men. Cuius rei non contemnendum est phaenomenon, in remediis aduersus conuulsiones veriore energia pollentibus; qualis contra huiusi di ultimas, magis, quam:funestis, conuulsiones oblata effetunt communiter, vr loco alias susceptae modi rationis atque sedationis nimiarum talium commotionum insolentius insistat coepto fio natura es ultimo conatui adeo, vit etiam, continenti impetu, sine ulla interposita requie , conniti pergat ,. & ita sensim consumta omnitentandi energia, desistendo in perpetuam quietem, mortem admittat: Pater ex his quod Hiram es perpetuus essectus quarumcunque tandem conuulsionum nullus sit vere S in solidum corpori Nilus , sed omnino' viique magis ab irregulari nimia irritatione pendeant vehementes tales conatus ; vero vere moratu Asinationis reqveileoph, quidem omnino nempe quantolibet comta elidendi corpori materias; Peciali vero innentione ait eutique minus felici atque congruat mentus: eon , si xx. conuulsibnum' pro diuertate obiesei ea- vulsionum. rundemvariat, ea ratione, ut in quidem caussia aut scopis nihil aeque pera uti post se tratant ordinarie, nisi quidem nimium excedant . Interim praecipua harum taliumi dissicultas versatur in promtiore ad uetudinerum, & sensim etiam, . ob levibres &-morales silentiones &: indignationes, promto & quasi protervos recursu: Quae vero caussis accedunt ,. sortiunturcommuniter magis ancipitem euentum ; nonsolum', quae per initia Si incrementa horum morborum contingunt, sed etiam eo magis, gyae suturi aut declinationi demum eorundem superueniunt . Vbi tamen benemotanda venit illa circumstantia, quod'uibus etiam chronice conuulsiones consuetae sunt; illis si etiam alio morbo correptis cooriantur , minoris periculi metum denun-