장음표시 사용
341쪽
3 3 Lib. Π Titulus m. quia introductum est propter bonum publicii
, ejus omissio repugnat bonis moribus, utpote fovens fraudes & malitiam hominum. 2. Si pars a qua exigitur hoc juramentum , & non praestatur, cadit instantia vel habetur procon Iessa, tunc etiam id continget, quando Procurator praestare recuset arg. c. in. de confess. in ἀsed hoc videtur nimis durum: ergo R.ad I .po terant renuntiare tacite. G. t. explessem Minista prohibetur d.Let. illa permittitur c. I.θ t. in 6. Neque per tacitam renuntiationem, sicut per
expressam, seventur fraudes, & datur libertas calumniandi , quia tacite remissum adhuc exigi potest ab altera parte usque ad conclusionem in castis, & a Iudice imponi usque ad sentemtiam; in hoc igitur casu plus operatur tacitum quam expressum. An vero per consuetudinem abrogari possit exactio juramenti calumniae, di, sputant DD. Ego inclino in affirmativam, si eonsuetudo est immemorialis , vel aliunde rationabilis propter periculum periuriorum. Imo non desunt, qui testentur, de facto in quibusdam 'locis abrogatam esse in praxi , uti larissimum juramenti huius usum esse in inferiori Austria, dc non nisi in causis revisionum, & apud Conssto, ria Ecclesiastica in causis appellationum adhuc praestari, testis est D.Grenech ad b. e. n. . In causis criminalibus, ubi agitur de vita &Ωnguine a Reo reddi non exigitur juramentum carulumniae propter manifestum periculum per rihAd,N.sequel. cum communiori ex Lan. β.D.
f. si quis jus dicenti, ex qua colligitur, delictum personale procuratoris non debere nocere domino innocenti. In c. xit. non de iuramen
to calumniae, sed de articulis positionalibus , ad quos respondere recusavit Procurator, sermo est : quae culpa non tam personalis est..
342쪽
De Dilationibus 32stquam realis, respiciens ipsain litem dc meritxcauis, adeoque & principalem onerat. 3 Dico et . Iurare de calumnia debent non solum principales personae, Actor & Reus c. 3. b.t. Let. cit. junct. autb. principales licet Clerici sint vel Religiosi aut Epistopi , si in propria persona & coram Ecclesiastico Iudice proprio litigent o s. se M. b. t. Sed etiam 2. Pr
curator particularis, si habeat mandatum speciale c. 2. M. eod. . in 6. qui proin duplex praestare tenetur iuramentum calumniae, unum in animam propriam, alterum in animam sui principalis. 3. qui generalem bonorum alienorum administrationem habent , & nomine alio- rum litigant, uti Syndici & Oeconomi nomine universitatum, Tutores & Curatores nomine Pupillorum & Minorum c. .6. .ht.X. at isti jurant tantum in animam propriam, nec indigent mandato speciali. 4.Advocati LI4. I r. C. de Iudio. si tamen in usceptione muneriS praestiterunt juramentum generale , non jurant de calumnia in singulis causis vi consuetudinis.
TITULUS VIII. De Dilationitas.
breviare , prorogare , vel aovas concedere dilationes 4s suis illarum sit effectus. υλ prout est hujus loci , desip. . ura esse justum temperis intervallum ai
343쪽
33o Lib. ΙΙ. Titulus VIII. quem actum Iudicialem melius expediendum , Reo vel actori datum a lege, vel a Iudice, ut fit
ordinarie, via ex comentione partiam. Est quadruplex. I.Citatoria, Auae in jus vocatis conc ditur ad comparendum, habetque de jure te minum Io. dierum, vel, si distantia vocatorum
est magna 3o. si est simplex, & , si citatus prius
non compareat, ter repetitur, si vero sit peremptoris , quae tantum temporis complectitur quan-
Ium ternae simplices, requirit 3o.dies: sed Iudex hoc debet exprimere per vocem peremptoris vel similem. a. Deliberatoria, quae Reo induugetur viso actoris libello ad deliberandum, an Iitigare velit, vel lite cedere, complectitur dejme 2o.dies: ea tamen opus non est, si libellastina cum citatione communicatus est Reo. 3.
Probatoria, quae post litis contestationem usque ad conclusionem in causa statuitur actori adprobandam intentionem suam , Reo autem ad exceptionem: de jure 3. menses indulgeatur, &, i probationes petendae sunt ex aliena Provincia,
6. menses. 4. Executoria, quae condemnato pro
figitur ad satisfaciendum, de jure extenditur ad q. menses. In actionibus autem Realibus , dc Criminalibus, ordinarie locum non habet. ia Dico I. Dilationes omnes, quae conceduntur a Iudice, spectato Iure Canonico, & recepta consuetudine, sunt arbitrariae, ita ut, licet alias a legibus determinatum sit temporis intervallum , Iudex possit longiores vel breviores co cedere pro negotii qualitate, & circumstantiis personarum, aut distantiae locorum, modo de- . terminet tale intervallum, ut intra id commode actus judicialis perfici valeat , non decernendo longum vel breve nimis, ne pars alterutra merito possit conqueri per c. r. h. t. & ibi dc DD. Vadens ὰ ς ρ. I Gavit, issem. σ3. n. 2O. inferv.9Mn.
344쪽
De Dilationibus 33ILicitum quoque est Iudici datas dilationes proin rogare, si ex justa causa videbitur, modo pars
Prorogationem perat ante lapsum termini prius concessi DD. communiter apud Gail. Ioc. cit. Imo etiam finito termino , si novum impedimentum incidat, vel nova probatio mergat, indulgeri dilatio secunda & tertia potest , non obstante, quod dilationes probatoriae fiat per se peremptoriae uti & deliberatoriae licet causam non exprimat Iudex. Quarta vero dilatio, quam concessisse videtur autis. Atqui C.de prob. abrogata est per recess. Imper. an. I 6sq. h. IO.& hinc solemnitas legalis, quam requirit autb.cis. ω c. . de excepi. nimirum praevia cognitio causae, propter quam petitur dilatio, juramentum, quod non malitiose petatur ) adhiberi debet jam ante tertiam. De reliquo jura detestantur superfluas dilationes, quibus protelantur lites. Trid. f. et s. c. Io. in f de res. Objic. AIudice nequeunt prolongari vel abbreviari Io.
dies a jure statuti ad appellandum , quia Iudex in iure communi dispensandi potestate nanon habet: ergo neque dilationes, a jure cominmuni determinatae, pro ipsius arbitrio mutari.
R. N.consse parit. nam illi Io. dies ad appetia Iandum determinantur a jure simpliciter &absque ministerio Iudicis, econtra terminus dilationum designatur, itaut Iudicis ministerium interveniat: & sic ei potestas, saltem sic interia
Pretante consuetudine, conceditur eas decernen
di, prout visum fuerit pensatis circumstantiis. 3 Dico a. Effectus dilationum est I. quod conquiescat officium Iudicis, adeo ut, si quid super articulo, super quo concessa est dilatio , innovetqr vel fiat, invalidum sit c I. O I. 3. C. ht.2. quod perimat actum, qui in termino dilationis fieri debuerat , & factus non est, ita
345쪽
3- Lib. II. Titulus m. ut pars postea super illo articulo non amplius. audiatur. Bart. in ἰ4. C. ba. n . & alii' pas sinu. Ninant tamen aliqui, hunc effectum in ciuibusdaha locis non adea stricte observari , sed ex iuperabundanti indulgeri aliam dilati nem sub poena prolusi, ut arunt e quam pra-xim pro justa habere nolim , nisi pars termianum elabi sinens afferat causam , quae contu . maciam purget; quia alteri parti per neglige tiam compartis in termino non Uentis , via tua esse jita quaesitum, ut in causa Pergatur. .
3 inam actus is feriis exerceri possint, via must a Trariae,. nimirum judiciales sunt dies; in x quibus a strepitu serensi & contentiosae ju-
ictionis actibus, qtu nempe exercentur a I dice pro tribunali sedente, conquiescere oportet, e 11. st h. t. Λliae sunt ordinariae seu solemnes, quae quotannis ordinaricolent celebrari di statis diebus velut definitae recurrunt : aliae autem emtra ordinariae seu repentinae , quae nulla lege stabiali , sed extra ordinem & pro negotiorum Occurre tia repente seu inopinato emergente inducuntur a Principe vel Magistratu, v. g.. ob partam vidi riam , adventum Principis, grassantem pestem&c. Ambae subdividuntur in Sacras, seu ad Dexuel Sanctorum ordinatas cultum, quales sunt
omnes dies Dominici & alii , qui sestive celebra
346쪽
tur in sero , tota hebdomada sancta , & Paschatis . Ac in profanas, quae ex causa Profa na ct ob utilitates vel necessitates humanas vel statis temporibus observantur , uti seriae messis, vindemiae , vel extra ordinem indicuntur ob
pestem, vel publicam laetitiam &c.. 2 Dico I. Ferias sacras instituere possunt sesi Principes Sacri seu Ecclesiastici , nempe Papa pro univeriali Ecclesia, & Episcopi per suam dioecesim. Profanas autem Principes & Magi
stratus iaculares pro suo territorio. Pars prior sumitur e1 can. I. d. 3. de consecr.csn h.t. quiae Leticis de rebus Ecclesiasticis nulla est attributa potestas, quos Obsequendi manet necessitas, non auctoritas imperandi, ut loquitur c. Io. de
consit.ω e . de reb. Ere alien. Episcopus de jure indigeret consensis Capituli & Consilio populi per can. I. O c. Lx citi. ex consuetudine tamen dicunt non requiri consensum Capituli, aut populi consilium, sed sussicere ajunt consilium Capituli. Pars posterior ex I. 4. C. h. t.& ibi gl. ac DD. Ohie. I. Instrumentum pacis Religiosae & osnabrug. art. 14 3o. jus Sacrorum annectit superioritati territoriali etiam Princi Dum Saecularium. 2.Abstinere a judiciis & strepitu forensi nihil est spirituale : ergo haec abstinentia praecipi potest a potestate Laicali. 3. Magistratus Laicus potest votum facere de ce lebranda alicujus Sancti festivit1te in foro tergo etiam hujusmodi legem serre, cum votumst lex privata. R., Ad I. Illa Comitia ex meiaris fere Laicis conflata , nihil de Religione &Sacris potuerunt statuere. Dein ibi aliud jussacrorum vel potestas circa sacra non tribuitur superioritati territoriali, quam quod null's status immediatus Imperii in exercitio Religionis pro
suo territorio impediri possit, & quod nullusalieo P q
347쪽
nae Religionis a sua exercitium in sua ditione Pati teneatur, relicta tamen potestate subditis, qui a Religione sui Domini desentiunt , emia grandi . si Acatholici plus sibi arrigent, m Tum non est, quia nullam amplius hsient s verioritatem vere Mesesasticam , postquam a vera fide defecerunt, & Episcopi Catholico G tu olim ordinati deserunt. Ad a. dist. ant. Hinhii est spirituale, nifi ratione finis oris eiur iacestum Dei & venerationem Sanctbrum. C.s cus u. ant. & sub data distinctione eo apta tiam. Ad 3. facere votum non requirit iuri dictionem sacram, bene tamen ferre legem Cis ca rem sacram. Votum neminem ligat nisi v ventes & consentientes bene tamen lex.3 Dico m. In seriis sacris regulariter ita pro
hibitum est exercere actus judietates lumini
ius contentiosae, ut etiam invalide exerceanem. 2. Non obstante, quod partes consentiant. 3.
Idem est de feriis prosanis ob causam publiacam constitutis. 4. Si tamen utilitatem privatorum spectent , uti feriae messium & vita Garum , & partes consentiant, valide ac licite exercentur. Pars 1. habetur c. s. b.t. Para Σώσ. Iz. de fori eomp. ubi dicitur, quod juri pu Hico, ves publicam utilitatem vel causam spectanti , pactis privatorum derogari nequeat.
Pars 3. I. I. u.I. F. h. t. sed. e. 11. Pars q. su-tur ex otis. ω αδ v. citi. i. 29. C. de pastis quia
quilibet renuntiare potest favori propter se primcipaliter concesso. Ceterum in primo membro dixi I rem risex; nam excipitur a. si instituatur iudicium summarium. Cism. Laepe a. dam S. s nimirum seriae ob necessuatem homuum sint indultae. 2. Si aliua exigat necessiistas, vel periculum sit in mora, ut si ex diritione foret Periculum, ne res pereat vel Min
348쪽
De periis. terioretur, debitor fugiat, i stes non amplius
comparere valeant: si procedendum contra latrones: si petantur, vel constituantur alimenta: si rusticani homines, multum remoti, vel laboribus occupati necessariis,sne notabili incommodo comparere nequeant nisi in seriis, &c. cum necessitas etiam privata ex illicito faciat licitum c. q. GRI. 3. Si aliud exigat pietas, saltem accedente periculo ex mora; sic causa miserabilium personarum, mercedum, pacis dc concordiae, imo omnes piae dc Reipublicae causae, in seriis tractari poterunt Per can. I .ca . 22. q. F. I.43.1f. de relig. umpnon. Dixi Σ. Actus judiciales Iuri Ictionis contentiosae, uti sunt citatio a Judice pro tribunali si idente mandata, citatio per injectionem manuum,
vel per publicam proclamationem facta, cognitio causae in judicii loco, depositio testium saltem iurata, sententiae publicatio, dc probabiliter etiam oblatio libelli, executio citationis per amaritorem , &c. Non tamen actus jurisdictionis voluntariae, saltem si non requirant cognitionem causae, uti est concessio privilegiorum, absolutio, dispensatio, tutoris vel curatoris designatio, instrumentorum consectio, emancipatio &c.: Ae. dc DD. in c. .cit. L 2.ss . on I. . C. h.t. Item si actus
ne quidem judiciales sint, uti appellatio, ferre arbitramentum aliud est de actibus dc laudo arbitri, quia hic instar Iudicis procedit 1 r. f. de
νeceptis se l. . eit. serre censuras, si opus non sit
cognoscere de causa, vel citare censerandum.
4 Dico 3. In feriis sacris prohibetur quidem e
iam mercatus, dc opeTa servilia c. I.6r 3.b.t. Praeci pitur e contra auditio Missae cc. r. de celebr. Μi Isar. Sed de mercatu, quo nomine hic praecipuπveniunt publicae nundinae multa immutavit contraria consuetudo. De operibus servilibus & a
ditione Sacri consulendi sunt Theologi Morales
349쪽
Plures quaestiones in judicio eiscurrere possunt. a Regulariter cognincendae O terminandae sunt
ea ordine, quo sunt propositae r Um saepius contingat plures quaestiones, O sive ab eodem actore , sive ab utraque Parte Propostas, concurrere ita eodem judicio tractandas, si Reus vicissim petat aliquid abactore, & tunc datur reconventis , de qua ad rit. de mutuis petitionibus supra, vel excipit& sic novam quaestionem per modum exceptim nis, non actionis, proponit; ideo , ne oriatur confusio praescribitur hic ordo, quo plures ea sae inter easdem personas ac in eodem judicio pro-Positae examinari, tractari , ac definiri debeant , et Dico Regula quidem est, quod causae mordine quo propositae. sunt , cognostendae &terminandae sint , ita nimirum , ut, quamViScauis, quas vel idem mor proponit , vel qua do Reus aliam per modum alitonis & rem ventionis statim initio litis movet , simul tractari debeant, semper taemen tam in cognitione , quam in prolatione sententiae praeserenda.
fit, quae prius. fuit proposita aet L se de ivd.
O c. 14. de R. I. in 6. ea tamen notabiles Patitur exceptiones. I. Nisi actor, qui plures Pr Posuit, velit unam citius tractari & finiri. 1. Nisi unae sit major altera: tunc emim Praeferenda est major minori, ut si una est criminalis, altera civilis, nisi illa ab hac dependeat Ibin C. de
350쪽
De ordine cognitionum. 33 C. de Ord. judicor. can 3. cain. 3. q. M. Unde
3. nisi prior quaestio in sui: cognitione & decisione dependeat a posteriore c. 3. h.t. I. I 6seqq. f.de excepi. .L37. 62. 1f. de judic. l.2.C.deor i. iudic. v.g. si posterior est praeparatoriae ad auteram, ut est cognitio de possessione ad cognitionem de proprietate, ut constet, penes quem
si onus probandi proprietatem: vel si est praejudicialis ad alteram , v. g. petis haereditaten paternam, sed alius tibi objecit , te non esse silium, vel non esse legitimum; tunc enim prius cognosci & pronuntiari debet de filiatione ,
veI legitimitate. 4. Nisi Reus per modum eX-ceptionis moveat novam quaestionem: vel enim:
exceptio est peremptoria , quae tollit omne jus agendi in actore, & in continenti probaris test, & tunc utique prius illa discuti debet c. Iht. ut si Beria te petat in conjugem, vel ut sibi cohabites maritaliter, tu vero eidem Opp nas impedimentum consanguinitatis; vel est dialatoris , per quam impeditur Processus tamdia, quamdiu non fuerit per decisionem sublatum impedimentumὸ v.g. si recusas Iudicem tanquam suspectum, vel tanquam incompetentem M.&utique hoc impedimentum debet prius removeri. 1. Nisi Reus non per modum actionis, sed per modum exceptionis moveat actori civilii quaestionem criminalem , tunc enim non prae-1ertur criminalis tanquam major, sed utraque simul decidenda est l. 3. C. de ordJudic. nisi cuvilis praejudicialis sit respecta Criminalis; quocasii illa omnino praeserenda: sive per modum actionis, sive per modum exceptionis proponatur can 3 .cit si crimen. 6. nisi Reus per m dum exceptionis objiciat actori spolium; tunc enim prius cognoscendum est de causa spolii in ordine ad repellendum actorem c. 2i b. t.