장음표시 사용
101쪽
no obstrictis, unde soluerent, non erat hi cum ad tribunal consulum, qui tum, nondum creatis praetoribus , de creditis pecvnus ius dicebant, a foeneratoribus uocarentur iegellatem excusantes, O dome licas ferias ad elic ex iam misericordiam commem0rantes , tamen non audiebantur . rugi ratus nectendum faeneratori debitorem tradebat,ut,quamcunque creditor uollat,seruitutem semiret iniqui, homine prorsus indigna siue consuetudo fuit , siue lex Tu mihi libertatem lege er pias , cum libertatis caussa leges conflituantur an ego ullam legem potiorem ea lege ducam , qua Deus, ut homo liberum animal essset ac ceteris animantibus imperaret, terno iure sanxit ἰ pecuniam aulers non relinquis , unde uiuam, unde liberos alam feror relinque libertatem; ut mercenario saltem opere ipse mihi, O surienti familiae uictum quaaram. Cum his acerbe magi iratas agebat cerbius etiam foeneratores ciues 8'ma nos, nexu uinctos, grauis imoseruili opere fatigabant, O nexorum in te a flagellis, ac uerberibus aepe seviebant. Hic sienatus miseeris ciuibus con utere, caussam libertatissuscipereo potuit, debitit nexos e uinculis e Ximere, humanitatis fuit diem soluendi a aiorem egentibus statuere, equitatis usuris modum
102쪽
modum facere , iustitiae. h. eco facienda fuerunt; ut fierent, cum a patribus plebs, atque iconlucibus sirus rapetu siet ad extremum ut homines desperati praecipites agit,
armata multitudo in Sacrum montem, tria
millia ab urbe passuum fecessit tum, ut leobriorum animi , semulis iracundiae perciti, continerentur; senatus periculo territus , decreuido plebeio magistratu, quia res aliter ou venire non poterat, assensit itaque tribuni pl. primum quinque , deinde decem , creati sunt ab hac radice ortum quidquid inter ciues discordiae, quidquid seditionis, quidqMd bellorum Dit pc annos quingentos, id est, usique ad exitium reip. tribum L contra nobilium potentiam seditiosis concionibus uociferari, plebem ad noui commodi 'em, ad noua incitare consilia nunquam destiterunt specie libertatem tuebantur reuera senatum oppugnabant primo magistratus, deinde sacerdo tia plebi communicata ad extremum is, qui solet, exitus conssecutus est nam plebs , ubi, quod paucorum erat, ad se transtulit, urtius id ipsum, quod multitudinis est, in unum confert facit hoc inscitia facit inopia, facit ei,
qt sm magno numerosiomper existit, uoluntatum opinionum dissimilitudo ita popu-tiris administratio,quae maxime libertatis imaginem
103쪽
ginem praesefert, occulte ameli, si pectemus exitum, Frannis est: quoniam ex ea fere semper exoritur tyrannus secuti deinde ex Uranno latus optimatum generatur. Huius mutationis exemplum satis illi re Roma est ρυ-mo, regum summa potestas fuit: deinde senatus , hoc se optimatum, maior, qu im populi tum populi maior, quam senatus po rem rursus unius maxima, est singularis populus enim C. Caesarem extraordinariis imp xus auxit, eoq; ea tulit, unde, cum se monam ctiae proximum esse homo acutus intelligeret, priuatam conditione de 'exit; altiusq; maluit, ut humani mos ingeni jfert, ascendere, quam ad inferiora,quae reliquerat,descedere. Neque uero me fugit id, quoda doctis mi uiris me moriae proditum es firmissimas illius res uia res esse, O quae non facile ab externis uiribus debilitentur, cuires non lex, neque unius generis adminis ratio e. hsed ita mixta, ira temperata, ut in tripici forma unum confisi ἔ, unam quasi mentem gnificet neque ego triminciuitatepraeclare agi negauerim, cum Ounus, O pauci, O vir maximas resgerlint, nec tamen aut unus, aut pauci, aut multi praecipue domitiantur . erum, ut harum trium partium inliso quaeque munere modum
s seri et, Oea,rimam habet , potesate nun- quam
104쪽
quam abutatur , ego quidem hoc fieri posse
non arbitror sunt enim hi tres ordines admodum dissmiles, inter dissimilia perpetuus aequabilitati locus esse non potcsi . nam quemaadmodum in muscis quo plures chordae percutiuntur , eo suauior concentus eoicitur quia uarius Ille multarum filium numerus, in quo summa discordia es , arte conciliatus, . ad concordiam perductus , incredibili quadam iucunditate aures, animumq; permu cet; sed lac tamen iucunditas ideo breuis est,
quia de multis fidibus aliqua parum remittitur, O discrepat sic multorum ordinum adminiIstratio videtur illa quidem esse omnium optima quia quo longius ab unius imperio disceditur eo, propius ad libertatem acceditur;
sed quia multis demsentire dissicile est,facili dissoluitur quid autem ex dissolutione existit,
multarum ciuitatum miserrimus exitus declarat, quare, cum sit nece se, ut de tribus potestatibus quae pares sint, aliqua aliquando se esserat, reliquis duabus insultet ante prouidendum est, ut ea unde magis hoc imminet periculi, quas ad temeritatem proci uior est inferiorem locum obtineat , O reliquas duas neque dignitate , neque uiribus adaequet quae uero de tribus ea sit, quae facilius saniat, O, cum insanierit, cohiberi
105쪽
non possit, hic sine dubio populus est qui ut
inferiorem in ciuitate conditionem aequo animo ferat, ita sici, sit cum eo semper iusse, nunquam superbe, interdum etia liberalitersenatus et tu populus nihil appetet, nihil molietur nouos magistratus, nouas leges, noua imperia non destilenibit libera seruitute libenter eruret . putabit enim se non hominibus eruι-
re sed legibus haec sii IRomae senatus initio ca-ulset quiq; furentis multitudinis impetus, quaeq; vis esset, mature cogitasset: non , ut cuseruis agi solet, ita cum ciuibus agi palssus esset: necti liberos homines uetuisset usuras )oc est inopiae caussam minuisseeth ip am autem inopiam publica benignitate sublevasset quae quia non fecit, iccirco illi, quae dixi, consecuta sunt, ex dejeratione seces ,ex secessione ribunatus,ex tribunatu ordinu contentio,ercontentione libertatis interitus. Primis teporibus omnia potui sienatus; mediis multa sienatus,multa populus; extremis omnia populus. itaque et primis temporibus, O medis florentissima res'. fuit, extremis facile concidit nullum enim ius, nullam potestatem a senatu tribunorum temeritas non abstulit Aerari dominus per multa saecula senatus fuerat antiqua tamen iura tribunus pl. P. Clodius neglexit, lege lata , qua
Pisoni, Gabinio cos.smul cum prouinci s
106쪽
pecuniam, quantam uoluit, de publico dedit Senatus lege Sempronia consulares prouinciain pro consulibus decernebat . decretas tamen idem Clodius Ustit, Vatinii sicilicet tribuni pl. improbitatem imitatus; qui anno proxiMo C. Caesari Galliam cisalpinam cum Illyrico,inuito senatu sua lege dederat Legati etiam ei auctoritate senatus deligebantur. Vatinius immutauit , ine bisua lege legationem delaiit. Ipsa comitia quodam modo senatus in potestate fuerant quia magistratum non gere. Hiis , qui ceperat, nisi patres auditores essent. hoc quoque a m humi, nec sieri ais solere, Cicerosignificat in orationepro Plancio Triumphum stilatu petere imperatore, prouincia
redeuntes diu consueuerant inuentus est, qui,
cum sinatus triumphum negasset, ad populum confugerit, O, populo iubente, triumpharit. Qui poterat ea re'. consistere , ad interitum nun ruere, in qua, quodsienatus improbabat populus iubebat quod decernebat senatus, infirmabat populusi ius enim intercedendi tribuni pl. habebant quo iure, ne senatus consulta ferent, impediebant at impedire iussa populis senatus uellet; non erat, ut tuto possiet ilico enim, incitantibus tribunis, erumpebatseditio, ilico uis, ilico caedes cuius periculi metus esenatus iniquissima tulit nam,
107쪽
ut omittam alia, quaesunt huius generis excenta, regna ipsa in senatus conlisito barbaris homimbus ex tribunoru pl. libidine esse donata riptum est quae licentia iretineri non posset, e progres' a demu es, ut omnia peril
derit. nec dissimilis erit euentus , quacunque in ciuitate pares cumbenatu uires popidus habebit non quod, ubi aequalitas est, ibi recte non sit sed quξd, ibi ad aequalitatem populus peruenit, diuturnam esse non patitur. are, cum ex duorum ordinum aequalitate satim oriatur inaequalitas; qualitati perniciose tutam inaequalitatem antepono; i eum ordi nempraeesse rebus malo, qui potestate minus abuttitur,qucim eum, cuius potestatem summa satim licentia,summa temeritas conjequitur.
I. tisa mi iῆoli, ut amici hosti minis, ac uehementer amandi summa me uoi luptate fecit, ac meam uehementer incendit cupiditatem Parmam adeundi no quὸdurbs, aut urbis ornamenta, me moueant ait hoc mirantur, apud me uulgaria lint sed aveo incredibiliter ueterem meum, meum dic, immo uero litterarum ac Iudio ora in omnium,
108쪽
ipsumq; litteris excellentem , Alexandrum Farnesii tardinalemsalutare quem unonia' 'mae ct colui puerum adolescens, eximia iam tum indole praeditum, O earum laudula principjs, quas deinde auctus aetate simul iudicio perfecit, magna omnium expectatione forentem quo quidem tempore uehementer urbs ipsa excitauit me atque acuit in ludio li
beralium disciplinarum, a 'ectu ipsi antiqvse
ratis, O multiplici ac uaria hominum eruditorum scientia sed, ut ingenue vereq; fatear, proprie me expolivit aula Farnesiti moribus, ac litteris cum uiuerem coniunctissme ac familiarisi me cum duobus praestantissmis uiris,
Marcello Cervino, et Bernardino, eo quorum alterum Pontificem maximum, alterum Cardinalem, utrunque immortalitate digni simum, aduersa bonis artibus iniqua mors eripuit. Quare, quθd me Parmam uocas, multis uerbis inuitas amantissime, no me litterae tus sopitum excitarunt sed currentem potius, ut aiunt, incitarunt quod istinam cum uolunta te cetera congruerent: a m iamq; obscum,
siem .sed uides anni tempus uides itinerum difficultatem sicis, quam imbecillo sim corpore,quim tenui, O ad incommoda, iniuriasq; tali perferendas parum apto timeo etiam a ira tibus id quibus ocium non es: excurrere enim
109쪽
dicuntur, praedas friere non igitur ueniam, cum a uobis unius diei uix ab m interuallo ueniam opinor quaeq; aduersantur, impediunt, contemnam omnia uolo omnino meis oculis, Farneso uidendo, satisfacere uolo hanc die ipso gratiam inire, salutationis officio, expetito sane ac debito, perfungi. Te uero, optime, ac dodlissime Mari cuius consuetudine sermone careo multis abhinc annis, quem mihi tamen ex animo nunquam eripuit neque tempus, neque longinqAitas,quo sudio complectar quantam hauriam, cum procns praesentem alloquar, uoluptatem 'dilexi equidem, quo primum die te cognom,
tuos mores, tuam naturas comitatem, csκa
vitatem: doctrinam uero, ingenium, inducti iasus ex semper extubq; laudibus ad crium: nec iniuria nam sit, I omanae linguae sudium colere . illus rare, laus est: quis hoc te uno aut curauit studio ius aetate nostra, aut cumulatius praesitit, ego ipse, quom tu es le aliquiduis in hac latine scribendi facultate in quo uereor ne te fallat amor: nam iudicium in dubiuliocare non debeo sed ,si quid sum, quadam ex parte de tuo fonte fluxi thesauros enim Ciccronis omnes, in illo praeclaro tuarum obsieruationum libro congestos, repcri; usus sium facile quos colligere distersos, immens labo ris
110쪽
ris fuisset , ac temporis Laudas igitur bene Lcium tuum, cum me laudas, O quodam modo praemia capis meritorum tuorum De loco in oratione pro Sextio, d putas erudite nec iiudicio tuo mea discrepat opinio quiddam tamen superest, quod me leuiter pungat quidere cum erimus inter nos collocuti; uel ego tua tu sententiam, ut ueram, uel tu meam sequeris
gratia saltem caussa. Vale, samo Cardinali, simulq; Antonio Mirandula, Episcopo multarum doctrinarum laude ornato, meis uerbis salutem plurimam dicito. uia.
Ferrariam. admodum, mi Silui, nec minus manter scribis ego autem in amore facile posse
sum tibi respondere,planeq; reli 0irdeo ingeni signa praedico tibi, ne prorsus ulla meis in litteris expectato non soleofere ludiosius episola elaborare: primum, quia, sit quid cribitur adfamiliares, plane familiariter agendum puto: odi illa nimis ambitiosa, constructa
uerbis sentenim exquisitis: deinde, quia, ne si uelim quidem in solis agere accuratius, relinquitur ut possim urgeo quotidianis amicorum salutationibus negociis, coe rei domestica