장음표시 사용
51쪽
suit cum ista Delicitate comparanda et
potes in tanto dignitatis fortunae,rer simque omnium culmine collocatus, te admiserias natum dicereZquis,obsecro,scelix unquam aut fuit aut erat,si tu tem erum audes appellares videtis ne ambo, etiamsi caeteri homines miseri sunt, uos tamen esse elicissimos At nudi,inquis, Fra tingi noni iique nascimur, alieno velamine o- timendis perimur, terram colimus, domos aedifieonditio camus,corpori inseruimus,morbis,cupiditatibus,morti dentove ipsi obnoxiis imus, post mortem ad inferos in aeterna supplicia rapimur. Videte,quaeso, ne ista potius sint in Deum iniusta iurgia, quam iusta miseriarum quaerelae: immd ut maius aliquid .sortasse incredibilius dicam uidete ne ista potius celicitatis quam miseriarum,tum ita, tum instrumenta sint. Nam si uel diuina in nos beneficentiae munera, uel causas nostri ortus,vel nostrae naturae qualitatem consideremus, profeci non hanc nascendi uiuendique conditionem, hoc est ipsius Dei legem atque institutum arguemus nam quia in haec arguimus Deum ipsum
qui hac ita comparauit arguimus sed
52쪽
CONDITIONE. 24 nostram tum ingratitudinem,tum ignorantiam,tum etiam nequitiam,atque in continentiam accusabimus. Nam ut v
terum illa Philosophorum deliramenta
omittamus, quorum alij mundos numerabiles,alij unum,atque aeternum elle istimabant. Item, ut uniuersam illam Epicuri de natura Deorum sententiam reiiciamus, quae iampridem a ueteribus Stoicis colatata est nonne uos uia Munduridum in Deum unum quorum alter ήuta
factus quandoque sit,in quandoque periturus, alter neque genitus unquam,ne queunqua interiturus sit esse plane δε- temini', A T H. Fatemur plane, neque
enim nos si sumus, qui aut Democrito, aut Epicuro aut dissidentium inter se Philosophorum turbae assentiamur. Cum Plato, eo longe antiquior iis me plato. o istus,& Deum unum, atque aeternum opineo cie: Lab eo factum mundit:na, alii hac flucrerum naturam uniuersam productam esse fateatur. in . Satis habeo. Nam chim Deum unum esse c5cediti aeter num,&immensum, Omnipotentem. Num esse,
sapientem, iustum, pium, immo quiscumnis sapientiae,iustitiae, Pietatisque P
53쪽
D HUMANAE VITAErentem atque autorem esse, concedatis mundum necesse est. MATH. Ita est. PET. Item
a Deos quaam factum ab eo mundum fateminiectum ess aliqua de causa factum esse fateaminio hominis pus est. M A m. neque istud negare ali cavsa quo modo possumus P E . Cuius porronis hominis qui a factum esse potestis suspicari nisi forte Deum sibi domum
perquam deambularet,&inqua oblectaretur,aed ficasse, ultis credere.' TH Istud quide delirare essetomnino. Nam . neque contineri loco Deum, neque harum rerum aspectu aut fruitione delectari credimus. PET .Recte sentitis.Quid uero mundum Zfactumne hominum gratia esse creditis iis Ti.Credimus quidem,sed qua de causa Deae: hominem. ipsum produxerit,mhanc tantam molem hominis gratia fabricatus sit, id abs te nobis uolumus,&quidem latius pro tua consuetudines uberius explicati. Nam quum ita nos interrogationibu&mis concludis trabis magis nos ratio niana uinculis in tuam sententiam,quan: ducis: cogi potius nos id quod uis fa deri,quam persuades. Sed oratio perpe nescio quo pacto nos magis mouet,
54쪽
CONDITIONE. 2Id paulatim nos quo vult quasi manu ducit. Hac igitur si placet tere,in totam istam de mundi .liominis creatione ratione,nobis si placet,latius explica. Nos siquid dubitabimus, abs te quaeremus. E . Ita obsecro uciatis. Ego quoque uobis quantu potero morem eram. Quin quam autem diuinae mentis arcana indagare, impossibile,& stultu est, quousque tamen nos aut ratio, aut coniectura ducet,hoc est quousque nos Deus ipse permittet, progrediemur caetera neque uos quaerere debebitis, neque ego potero aperire. M A M. Minim vero ea quaerenda esse censebimus,sed ubi tui tissimum iusseriscosistemus. PE . Deus Demunis igitur cum esset summa bonitas, summa diis bο- beatitudo summa potentia, summa sapi miniscreaemia,summa charitas, d non posset ni tioue.
agere, suisque praeclaris operibus ut optimus artisex delectaretur,socium sibi participem horum bonorum, honi nem, sui, quantum natura illa fieri poterat, similem creare instituit Quippa qui neque illi tantam Delicitatem inuideret, neque timeret, ne homines sibi
Urandoque belli im inferre, α uidici
55쪽
gantibus fingunt Poetae coelum expugnare conarentur. Itaque hoc quod ut Caelum detis coelum, hac poti sumum qua cerni- iis orbiculatari circulari Arma, Quae pulcherrima, amplissima uisa est,e nihilo mmo ipso tantum verbo, nutuque . ut nos existimamus creauit. Id porro fretari incredibili stellarum multitudine, va-m uultu rietate distinctum,ut duobus firmamendo tis, quos Graeci Polos, nos axes dicimus, Poli mira celeritate assidue verteretur,efiecit: septem huic ingentes stellas, quos Grae- Planeta cillanetas vocant, diuersis inter se spatiis , magnitudinibusque distantes, qui
contra ni premum illud coelum continuo motu, Vohibilitate ferrentur, i credibili pulchritudine marte subiun- SOL ait Ita ut inter eos Sol ri Luna tum splenLuna. . dores, tum magnitudin caeteris prae stantes , suo cursu temporum vices Varietatόsque conficerent. His uero Om nibus dedit alias atque alias in rerum natura potestates, ut singulis conuenire uisum est,quas, cum quia non sunt huic nos i disputationi necessariae iam quia tibi aux notissimae sunt,in presentia Pret ια .Hac vero tanta mole,quatuor illis
56쪽
4 ONDIT, ONE. 2ς quibus omnia c5stant siue seminibus,sive elementis compleuit, ita ut in medio
liamiuam in umbilico terram collocaret, Tissa
eam mari circundaret, utrique vero aere primo, deinde ignem, sua quemque te ininatum regione circumduceret. Atque aerem quidem uolucribus, mare piscibus, incredibili multitudine varietate, repleuit. Terram vero hominibus potissimum assignauit,eam tamen etia multiplici serarum ac pecudum genere,quibus homines tum alerentur,tum iuri etn reseriit. Atque huius quidem naturae patium, uel magnitudinem vel pulchri tudinem,uel ornatum vel sitsi, vel Opes, vel fructus, oratione exprimere disiicile est. Proponite vobis totam, quaeso, ante oculos, eius faciem quas ex altissima 0ςcula contemplamini: intuentini,quae- - so, qua vatietate, qua specie consurgant arboribus vestiti in intes, d subsi)ant consta vitibus,1 irrigatae sontibus vatales, ut campi variorum herbarum tuna arborum, tum frugum genere distincti Porrigantur. Iam uero mare quod totam intra extraque alluit, quantam non modo peciem, crumetiam utilitate asserit
57쪽
Fltimina quoque quq a mari per eius viscera venasque subeuntia, diuersis locis scaturiunt atque erumpunt, rursiisque ea superne permeantia, & quibus d in quasi vinculis mari annectentia, sua se orisini, hoc st. mari reddunt quam de ipsi terra ad nuctus ferendos, animalibus ad potandum lauandumque necessariar
Tot uero fruges, tot poma,tot baccae,tot fores, tot herbae, quo ordine, qua arte,
qua uarietate qua pulchritudine, ab illo
retuna omnium parente , productae, Vcollocatae sunt ta,ut se quotannis suo semine in ista urent,ri non solum nobis, sedc riis quoque animantibus abund ci, bum piae e xi tuae autem e terrae uisc obus struuntur aurum,argentum, aes,fer rum,plumbum, caeteraque metalla, item gemnaae marmora: quae sunt eius generi .,quam multa, quam tilia, quam pulchra,quina preciosaisanti, in illis quid p instimum laudes non facile repurias.
58쪽
que etiam incedere sigilla possimus. At
que hanc tantam mundi molem,tantam rerum omni ucopiam, tam in s gnem or-
natum optimus illes beneficentissimus patens Deus, nostra tanti in causa pro- ereavit, nostra causa extruxit, nostra in hune diem causa seruauit, nostra quoti die eausa regit, & tanquam optimus hu-
mani generis uillicus administrat, annuos nobis magno cu scenore fructus rafert.Quod igitur,obsecro,potest huic be-
neficium coparario quae satis digna hute
merito gratia reserri An non haec omnia sunt unius hominis gratia comparatar His credo fructibus , iis animali uias,his
elementis, Deus ut aleretur,ut iuuarctur
VcViueret indigebat. Nonne omnia to bis concessa sunt, a nobis pro arbitrio gubernantur atque utinam pro illis in
ter nos non sine fine digladiaremur, ti- nam non illis in nostram perniciem abu eremur. Sed missa haec faciamus. Homi Homo nem vero ipsum, qua ratione idem opi parum sex, qua specie, qua arte sermauit quam una stitnuli in eo, quam mirabiliter cumula- uir, quam apte disposuit qua in gregiu ollocauit, do ita ut non dubitarent mul-
59쪽
or HvMANAE VI τληuhqminem propter omnium in orerii cumulatam dispositionem, microcosimo, hoc est, paruum mundum,appellare. CorCorpus pus enim eius mira quadam proportione, siue ut Graece significatius exprima symmetria, omnibus sibi mutuo respondentibus membris composuit, ita ut ca
put reliquo singillatim corpori, reliquu
Caput corpus capiti conueniret Caput ipsum in summa corporis part utpote quod niuerso praefuturum erat, aquam in eminentissima sede collocauit id ut in omnes secti patres Tacile celeriter pos-C. m. iet, flexibili colliri uersatili columnae imposuit, in hoc tanquam in celsissima αtutissima corporis arce,sensus omnes collocauit ita ut geminae utrinque adlat
Aures Heia dam vocem aures prominerent,toti-
Oculi de in fronte oculi quod tenerrimi essent, preciosissimus per eos sensus permea-a et, aliis atque aliis membranis tunicis que circundati, desuper palpebris occu- Nasees terentur. Inter eos nasus, totidem naribus,tum adolfaciendum, tum ad respirandum, tum ad humorem a capite dis il abia, lantem emittendum discurreret. Infra malae. eum os duobus labiis, totidem malis,du,
60쪽
co NDITIONr plicem dentium ordinem,item linguam Detes in palatumque concluderet quibus dii gua,palabus cibus potusq; immitteretur,&Δ-tum. porum uarietas iudicaretur atoue uox Brachia.
ipsa sermoque redderetur. Tum brachia Manus. collo atque humeris gemina, quae in totidem manus desineret,utrinque suspendit,ea ut circumagi in omnes partes, corpori ministrare facilius possent, iuncturis, digitis, articulisque distinxit, manibus porro multiplicem ad omnia cor poris ministeria Lincredibilem usum dedit. Post collum a tergo renes, spina Renes. perpetua ad nates usque intersecti,a fronte pectus primo duabus mammis io
starum crate utrinque munitu, inde stomachus& uenter quendam quasi trunmeum esticiunt,inde in gemina crura, quae Crura. in pedes desinunt, corpus diuiditur, his Pedes. interiecta uirilia honestissime occultantur,ita ut ad excrementa emittenda,&ad sobolem propagandam, mira tum c5moditate, tum honestate, tum arte com parata sint.Quae uero intra corpus latet, non minore, immo multo maiore artifi inaei constituta disposita sunt. Verum tra cor-
