장음표시 사용
151쪽
D ANNis r zNsIB. LIB. 27 Protulit et idem poeta alia non ulla licentia pritica, quae hoc tempore pari usitata suntini penes poetas. Idem et aliquado facit Homerus c. parcius id enim illino ex prosta so, ut Hesiodo accidit Pollux Plethon 8c aliam mensis diuison cattulere in quatuor
ne ut ad nostram norma menses reducerent Gra ci, ita statuerunt, ut Possis deon, a me lion, Munychion, Scirophorion, Meta inion, Bocdromion, Pyanepson unde cim dies haberent deficientes, hoc est
quia unum S XXX. lses habent ad nostram consuetudinem, propterea grirce a
Caeta is in i uocantur. Reliqui uero decem tantu habet, quia X ππ. diebus mim erantur,&ideo ab eo de Gaza dicunt preter Elapheboliona, qui octo duntaxat . habet, δή quarto quoq; anno fioc est Embolim intercalari, nove alm
nos Febi uarius. Poti da Regyptios eodem modo quo Greci, menses num ci a me obseruariimus, id qd cu ex aliis tum maxime ex Plu
152쪽
d in Armenia maiore: nam ut Indus Iose phus scribit, Arnaciant annum in XII menses ut nos diuidunt, similemit intercalarem habent diem sed die ipsum in horas suas S. partiuntur,easci ad solis aspectum interdiu cognoscunt,noctu uero intuitu siderum, de stellarum. Sed quid cum nubilum est an eo tempore sunt sine horarum cognitione Et quidem haec de uaria mensium obseruatio ne iniciant. Nec a praesenti negocio sorte alienusue rit, si de Epacta hoc loco aliquid adscripsi ro, qua Fortunatianus Consultus Isido Epayi rus adiectionem iocant. κτι quidem graecum est uocabulii, quo dc nostri iam ut suo
ututur. εὐγων enim inducere est nam luna
ri superexcedens solaris cursus numerus, id est, undecim, inducitur superagitur,ut so li luna conueniat Epactas ait Isidorus per undenarium numerum usi ad tricenarium in se reuolui, quas ideo Aegyptii adiecere,ut lunaris emensi orationi solis aequetur Luna enim iuxta cursum suu XXIX semis dies lucere dinoscitur,ac filii in annum lunarem dies CC ci IIII remanc ad cursum anni so laris dies, i quas Aegyptin adinciunt unde&Epactae, Gadiectiones uocantur Absci his non inuenies unam quota sit in quoliber an novi mense die. Continentur autecirculo decem nouenali sed cum ad XX ix. epactas
153쪽
D AN Ni ET MENSIB LIB. ras Epacta peruenerunt, qui est circulus de cenano iacia alis, sana sequenti anno no addes super XXIX undecim, ut decem annum res detractis XXX, sed inde reuerteris, ut undecim pronuncies. Hactenus ferme Isido rus. Sed enim ut facilior huiusceEpacto ratio tibi sit, S quo pacto inuenias a curare sic est agendum Annia Christidie natali pernit Epa bule merum IX. dividantur, nam totidem an lan ratio. Disitium conficit luna circuitum: quibus siediuisas, unitas addenda est, quoniam eo quo Christus natus est tempore, luna unum sui circuli ann una iam peregerat, ut Mathema tici docent. Ergo cum praesens annus,quo nos hec scribimus, millesimus stat D. XXXI πab ipso Christo nato,sic, ut diximus, si sit di uisus,nullo superabundabit: ideo LXI.ei ut Epacte. At uero quoties numerus superatus per undenarium dispertiatur quo comperto, d per tricenarium diuiso, quotquot su per extabunt,Epacta numerum costituentCum uero XIX, contigerit, quo modo ai v superiore, quoniam is numerus id est S. parum abest a XXX pro intesti cmense reputatur,nulla Epacta ideo in eo esse dicitur, quando etiam ad primum annii tu
ursus reditum est, in quo nulla Epacta
est, prima Martinio uilunium est. Cum ipitur pare numerum habueris, ipsum cape, illita addas mensis numerum, id est, quotus
154쪽
is sit aMartio:tum etiam addendus eius merisis dies,cuius uis nosse lunam. Qiiod si inde
confectus numerus norata exceserit, hic
quantuscunt sit, erit dieru Lunae numerus, Inoua scilicet Luna. Q iam rationem ut planiore factu,huius instatis anni exeplo osten dam cuius pacta Ni si ergo quaeris quota hodie habeamus lunam,qui dies est Idus Octobr. id est X dies mensis,inume X Epactae numerum, dein adde numeri quotus sit Octob.a Martio qui octauus est,ipsum cum si colunge,sient, ira superadde mi sisdies, quindecim uidelicet, quae summa conficiet Sesti iiii quatuor supra X X X uides ergo 'quatuor dies Lunae habemus hoc ipso die N Octobris. Age hoc idem monstremus altero exemplo. Si quota Luna futura sit XX Reius de Octobr.die, hoc est, tertio L. Nou
bris,nosse uelis, Epactae numeri XI,quedi ximus,concipe,tum mensis numeru,quotus sit Martio adde,hoc est, V iis qui numer usca Epacta Xi coficit addito insuper XX πnumcrudierumens tu, qui XLIX coplet, se moue XXX,tum reliquus numerus noceae,
Ni X,erit Lunae dies. Sed ne te fortassis,ut fit interdum,Epactae numerus esiugiat,hic tibic cli sipuram itinxi, qua quotannis, quota futura sit Epacta edoceberis. Huius igit an ni quo hec ipsa comentamur H D tata Si κ. Epactae numerus est
156쪽
ut ostendit in primis Plutarchus ita scribes: - ,πo ioci δενυ σὸνDo. Sunt ex nostris qui dicant, quod Dei dies opus sit. Certe M. Varro, Ex Deo, inquit,dies. Et alio loco A Deo dies appellat Alr a dio deflectur, dium uero sub coelo lumen uocat, ut cum sub dio
dicimus, quod sub diuo dici rectius docti quida avfirmat. Festus diem inquit dici d divini sit operis, siue id aer diurnus dehiscat in adore Die Graeci δει am uocant, id ut ait Plato, oro id est hominib.desiderantib. gratulantibus e tenebris lume emicuit. Et propterea antiqui,ut idem scribit, prius dixerunt, posteriores demum O mali j tamen quasi vis, hoc est, mitem
mansuetam, dictam putauere Dies auto, ut mensis annus,partim naturalis est,pa
Dic riami si rim ciuilis.Naturalis dies est tempus ab exoriente sole ad solis occasum Atq; ideo,ut puto,diem, hoc est vis, Pindarus in Olymp. Solis filium appellat. Nox uero ab occasu solis est ad ortum appellata quidem quod, o C is cieat,uel quod graece νυ dicitur.Ciuilis dies, quem legitimum Isidorus uocat, tempus id est quod uno fit coeli circumactu, quo dies uerus io continetur, ut cum dicimus aliquem dies XXX tantum uixisse, tunc enim etiam noctes intelligimus.Graeci uoce conse
157쪽
meron, inquit, est una rursus Sipsa aetnicirculi latio, seu transitus. Huiuscemodi vi ro die quatuor modis definiuntur. Alii a solis exortu ad exo tum eiusdem astri statue rur, ut Babylonii, S uulgus omne. Alii a me ridie ad meridiem, ut Vmbri,& qui Astrologiam profitentur Alii ab occasu ad occasum inlis ipsius, ut Athenienses, nunc Arabes Alii a media nocte ad mediam nollem diem istimarunt, ut Romani sacerdotes, item Aegypt l, d Hipparchus, ut scribit Plinius. Apud Romanos quidem ut ait Censorinus, indicio sunt sacra publica, dc auspicia magi stratuum, quorum, quid ante medium noetis actum esset, diei qui praeterierat adscribe Datur. Siquid autem post mediam noctem dc ante lucem factum fuisset, eo die gestum dicebatur qui eam sequeretur noctem. In Ius horis quatuor cuiginti qui nascuntur,
eundem diem habent naturalem qua de re ex Varronis lib. humanarum, que de diebus1cripsit, multa quidem Gellius&Macrobus: sed plura Plutarchus in quaest. capitum Romanoria, dum causam inquirit ita enim post allatas rationes coclusit: Qtiare, inquit, cum ob dictas causas ortus diei d occasus principiti in limcilin capi possit, relinquit ut me dium diem, aut mediam noctem quas par tes o oriaμ, dc τυ iareor υ uocalydiei
158쪽
oc est, medium noctis. Fertur enim a nobis meridie ad 0ccasum a media uero nocte dorientem ad nos redit.&hunc ipsum ii qui Gellius, Romani ciuilem appellarunt, quia sexta noctis hora oritur. Nostri quom
quidam Christiani, inter quos Isidorus
Ledas in eo xu est denat rerum,hanc pru
cipii diei rationem ita perscribunt Hebraei aure dc Chaldaei Perse diem a mane ad mane deducunt, umbrarii uidelicet tempus tu ci supponentes a contra Aegypti l ab occa su ad occasum Vmbri Athenienses a meri die ad meridiem dies computabant. Haec Bedas. Porro hoc teporeGalli Germani eos sequentes nationes, meridie ad mediam i 'ctem dcc a media nocte ad meridiem dies di i riguunt, hoc est, Xoipris Salteris ohoris squinoctialibus.Sane ante repertas horas apud Romanos, licis diuisionem uarins modis facta elise legimus quos breuiter subsignabimus. Scribit Censorinus nusquam M. tabulis horas nominatas ut in ali j postea ςgibus,sed ante meridie 5 postmeridie,quod uidelicet bifaria diem meridies discernebar. Alii diem quadripartitu censebant, iociesimiliter, tuam rem militarissimilitudo restata tur,in qua dicit,prima uigilia itςm secunda,& tertia dc quarta, quo modo. a Graecis
159쪽
vel ut Homerus ait, in iSu. alii diei noctis tepora, proprius sdiscreta nominibus, quae apud ueteres tum poetas, tum historicos, alios i scriptores in
Menimus ea ut rectius potero oris me suo ex ponaAncipia uero, ut Romani, an Oct eme
dia, quod tempus principis postremi diei
fuerat, Greci με ν se uocat, ce Homer. ra
ut notat gramatici in in . Odys etsi alii aliter. Tempus uer, id huic proximii fucrat, de media noes euocabat, uelut ait Macrob. me diae noctis inclinatio. Hoc sequebat gallici Callicinium niti, cum galli canere incipiunt hoc a Grecis κλεψ' 'Da uocat, uel ut scribit Pollux, vi
era i . Mori id nostri conticinii Conticinium dixeriit, cum uel galli, uel, ut ais tradunt, omnes mortales silent Plautus asin. Redito conticinio. Ingeniosus octa Ouid. . Meta morph. partem hanc noctis muta silentia uocat, de Medea agens his uersibus: Egreditur telisi te induti recinctas, Nuda pede it, nudis oneris, in f a capillos, Fert uagos modi. per multas ilentia odiis
Tum est ante lucem, ii diluculum voca Diluculum. rur, id est, ut inquit Macrobius, cum incipit dignosci dies ioc tempus id esse uidetur, quod Graeci dicut ista τ λυκαου,s Homerus πιιρου misera. Mane dici cum lux uidetur, Alane.
160쪽
di tum, ut Varro ait, quod tum manat dies ab orientemis potius quod bonum antiqui dicebat manum. Ad cuiusmodi religionem Graeci quo cum lumen assertur solent dicere φῶρα M, qui mos apud nos ad hanc diem perseuerat Macrobius mane ait dic tu, quod ab inferioribus locis,id est, a manibus exordium lucis emergat uel quodLanuuini in Latio mane pro bono dicebant.Hanc partem Graeci communiter p di Atam die is cunt, πρώ&-. Sole postea exorto,ad me ridiem dicebat hoc est ad mediii diem. Tum in Atti meridies,quae ipsa est medii diei pars, ad qua partem nostro tempore aera turrium sonant. Sunt qui meridiem dictum putent quod me rus sit dies, id est, purus nam meridie piorior est diei pars quia sol in medio coelo rutis lat, Somnem orbem pari illustrat claritate: hanc partem Graeci ι -- μ par
oas Diae dicunt, dc tuo περ ηερμλur Mors ira, hoc est bl supra caput cosistente Post haec de meridie dicebatur,ut Censorinus ait Macrobius tamen, inde ait,uocatur tempus occiduum 4 quod Graeci ειλινον κα os uocat.
Suprema dies. Dehinc est suprema dies, quae serum diei
dicitur quamuis plurimi supremam post
oeeasum solis esse existimant,quia in X D ta bulis scriptu sit, Solis occasus suprema tem pestas esto. De hac eadem sic Macrobius scribit: Suprema tempestas,hoc est,die nouissi
