Titi Livii Patavini Opera quae exstant omnia ex recensione G. Alex. Ruperti cum supplementis Freinshemii. Tomus primus decimus quartus

발행: 1825년

분량: 523페이지

출처: archive.org

분류: 전쟁

261쪽

V. C. 536.

n scripti, censeo, quam illos dedendos Hannibali, M qui Per medios hostes e castris eruperunt, ac perti summam Virtutem se patriae restituerunt. DLXI. Postquam Manlius dixit, quamquam patrum quoque plerosque captivi cognatione attingebant, Praeter exemplum civitatis minime in captivos iam inde antiquitus indulgentis, pecuniae quoque Summa

homines movit; quia nec aerarium exhaurire, magna iam summa erogata in servos ad militiam emendos a mandosque, nec Hannibalem maxime huiusce rei, ut fama erat, egentem Iocupletari volebant. Quum triste responsum, non redimi cultuos, redditum esset, novusque super veterem Iuctus tot iactura civium adiectus esset, cum magnis fletibus questibusque legatos ad portam prosequuti sunt . Vnus ex iis domum abiit *, quod sallaci reditu in castra iuro iurando se exsolvisset. Quod ubi innotuit, relatumque ad senatum rat, Omnes CenSuerunt, Comprehendendum,

et custodibus publice datis deducendum ad Hannibalem esse. Est et alia de captivis sama β, decem primos venisse: de eis quum dubitatum in senatu esset, nil- mitterentur in urbem, nec ne , ita admiSSOs esse . ne tamen iis senatus daretur . Morantibus deinde longius omnium spe, alios tres insuper legatos venisso, L. Scribonium, et C. Calpurnium, Et L. Manlium. Tum demum ab cognato Scribonii tribuno plebis doredimendis captivis relatum esse . nec consuisse redimendos senatum; et novos legatos tres ad II anniba

Cap. LXI. i. Ad portam prosequuti 4. Da missos esse . notamen iis sunt i eons. ad II. s. n. 4. senatus daretur, admisscix illos quia. Vntis ex iis domum a te ete ; elein. aed senattim iis non datum 4, e; vide ad eap. 18, ii. 3. Eis. Cous ad I , t , n. 5, Et Vlli. 5. 3. Est et otia ue omisis fama et e. ἔ N. l. vide ad cap. 98, u. 3.

262쪽

Iem revertisse, decem veteres remansisse; quod per causam recognoScendi nomina β captivorum ad Hannibalem ex itinere egressi, religione sese exsolvissent ε. De iis dedendis magna contentione actum in Senatu esse; victosque paucis Sententiis, qui dedendos censuerint. Ceterum proximis censoribus adeo omnibus 7 notis ignominiisque consectos esse, ut quidam eorum mortem sibi ipsi extemplo Consciverint: ceteri non foro solum 3 omni deinde vita, sed prope luce ac Publico caruerint. Mirari magis, adeo discrepare in te Pauctores ' , quam , quid Veri Sit, discernere queas. Quanto autem maior ea clades superioribus cladibus fuerit, vel ea res indicio est, quod, qui sociorum ad eam diem sirmi steterant, tum labare coeperunt ψ, nulla profecto alia de re, quam quod despcraverant de imperio. Defecere autem ad Poenos hi

populi 3: Atellani, Calatini, Hirpini, Apulorum

5. Per eausam reeognoscendi n mim a vide ad II. 32, n. a. s. mligione sese erasDissent, vide ad V. 23. n. q. . Ceterum a minimis e foratis adeo omnibus notis ete. Cons. Polyh.

VII, 18. Plurimcis deinde captivorum ah IIcioni hale ititerfectos suis p. quos dam vero principum Carthaginem missos, tradunt Et trop. III. xi et Zon consciosa vide ad v, o. n. s. AUfectos vet. lib. Sigon. et Gell. l. l. s. Nonsero aestim ... sed, se. etiam; vide ad I, έD. n. t. s. Adeo diserepare inter auetores Ivide ad lx . is, n. i. Nox Pro di seernere Gronov. eotii. Auernere. At vide ad VlI, 9 , n. 4.ro. Tiam labare eo erunt; vid. ad Il. 33, n. s. Ex MSS. legetidum potius eum Gronovio et Salinas. oel Melarea fides, aut oel fides Minent sociorum . quae ad eam diem firma aleterat, tam labare coepia ete. ra. Defecere otilem aA Poenos him vii etc.. non subito omnes. sed qnidam statim, quidam post annum.

anno Metapontus ac Thurium svid. ad XXV. i5 . nee omnes Brasiti s Pele-liui et Rhegitii exeipiuntur XXIII. dio et 3o : quae igitur ι muta temere mixta; Glae. Cons. XXV. a; Polyh. ll. iis , et Sil. XI. i M. Ceterum

Croto Loetique et Bruttiornm pi Graeciae magnae oppida sueto e sed titile tantum tribuuntur h. l. et XXIV. a sq. - Am ortim pars, Aργυρι marina aP.

263쪽

262 T. LIV. l IB. XXII, CAP. 6Ι v. Eias pars, Samnites praeter Pentros , Bruttii omnes, Lucani ; praeter hos Surrentini , et Graecorum omnis ferino ora, Tarentini, Metapontini, Crotonienses, Locrique, et Cisalpini omnes Galli. Nec tamen hae

clades desectionesque sociorum moverunt, ut Pacis unquam mentio apud Romanos fieret; neque ante consulis Romam adventum, nec postquam is rediit, renovavitque memoriam acceptae cladis. Quo in te porc ipso adeo magno animo civitas fuit, ut consuli, ' 'ex tanta clade, cuius ipse Causa maximo fuisset, redeunti et obviam itum frequenter ab omnibus o

dinibus sit, et gratiae actae, quod de re publica non desperasset: cui, si Carthaginiensium ductor fuisset, nihil recusandum supplicii foret β.

au. Samnitas praeter Pentros et vide ad IX. 31, n. 3. Praeter Petelinoa edd. ante Gron. recte. Opinoe . si iunxeriseiam Sigonio praetor Petelinos μυιιii omnes. Con . XXIlI, dio. 33. Praeter hos Stirremini. immo satientirid nam isti debuissent nomi nari post Cala tuos; Gi cinovius. CLCamilli pereo. de Capua Diss. I. Et Graeco m omnia fere ora, qua.

XXXI. 7, distinetius dieitur ora illa

Italiae . quam Maiorem Graeciam ι--

ad Iv, 3 a. u. t. Rem . paucis h. i. Narratam. prohahiliter et ingenio amplisseavii Sit. X. 6oS-639. Cons. et Frontiti. Strat. Iv, 5. 6. s. Nihil reetis diam amplieti so-

ret ei. h. e. frustra conatus esset, gravissimum quodvis supplietum exen am

tione aliqua deprecari et effugere; vel patieuter hoc ei persereudum fuisset.

264쪽

LIBER VIGESIMUS TERTIUS.

CAp. I; Compsa in Hirpinis a Statio Trebio traditur Hannibali; qui inde petit Neapolim, sed oppugnare non audet, et Capuam nectit iter. - III; Ibi senatum et sibi et plebi

obnoxium secerat Pacuvius Calavius, data Populo facultato moliores iustioresque cligendi senatores, qui non iacile inveniri poteranti - IV ; Inde orta obsequium principum , licentia plebis, contemptus legum, magistratuum imperiique Romanorum I a quihus tamen deficere adhue dubitant Campani propter connubia vetusta et multitudinem nobilissimorum, qui apud illos militant. - V; IIo in parentes cognatique aegre pervincunt, ut Venusiam mittantur legati ad Varronem c ., qui Romanorum sui quo contemptum auget nimis detegendo Cladem, et Campanorum opem implorando. - VI a Vibio Virrio auctore Campani desciscunt a Romanis. - VII; Pacem eum Hannibale faciunt, et romanos comprehendunt cives. Decius Magius mirifica constantia adversatur Poenis. - VIII

IX ; Perolla , Calavii filius, Hannibalem Capuae epulantem

interficere statuit: sed patris precibus a proposito deterretur. - X; Magius, iussu Poeni comprehensus, in punica perducitur castra , et extemplo in navem impositus Carthaginem mittitur. Tempestate autem desertur Cyrenas, et ad statuam Ptolemaei eoufugit. Indo deportatur Alexandriain, Et a regrivinculis liberatur. - XI; Dum haec geruutur , Q. Fabius Pictor istutus a Delphis Romam redit. Mago autem , Hamilcaris filius, nuntiusque victoriae ad Cannas, venit Carthaginem, ibique in senatu res a fratre in Italia gestas exponit. - XII; Tum ess uudi in vestibulo curiae acervum iubet au-

265쪽

T. LIVI Inulorum aureorum , petiique, ut Hannibali peeunia, seu mentum et milites mittantur. Hoc dissuadet Hanno , ah IIimile ne increpatiis. - XIII: Mago eius orationem restitat , et , quae postulaverat . ingenti Consensu senatus decernuntur.

- XIV: nomani impigre bellum reparant, et M. Iunius Peradiciator servos quoque et capitis reos armat. Hannibal iterum animos eapolitanorum, partim spe, partim metu, nequidquam tentat, et in agrum nolanum traducit exercitum. Nolae plebs favet Poenis: at senatus simulatione extrahit defeetionem

in aduentum Claudii Mareolli praetoris , qui legatis clam aepropere missis Casilino arcessitur. - XV; Hannibal, Nola Neapolique omissis , petit Nuceriam , eamque iam si captam diripit et instendit. Marcellus Nolae timet plebem , et ante

Omnes L. Ilantium, sortissimum nobilissimumque equitem, qui proditionem patriae molitur e huius tamen animum comitate ac donis prorsus mulat. - XVI; Nolam castra mouet Poenus, et, plebe de integro ad desectionem speetatile, Marcellus, eruptione facta, hostes vineit sugatque. - XVllet Dannibal Acerras eiapit, et exercitum ducit Casilinum . quod DPraenestini et totidem sera Perusini tuentur. - X III: Frustra oppidum summa vi oppugnore parat, et ipso, modieo in eastris praesidio relicto, in hibertia Capuam concedit: ubi voluptatibus immodicis eorpora animique exercitus eius ene vantur. - IX et Obsidio iam oti eontinuata Casilinum addueit ad ultimum inopiae, quae a Romanis quidem paululum Ievatur, doliis frumenti plenis, nuei bisque Vulturno amnad urbem missis , sed tandem obsessos ad eam hostibus tradendam compellit, paeta ante redemptione liberorum eapitum. - XX et Eodem tempore Petelini, qui uni ex Ileuttiis manserant in amicitia romana , a Carthaginiensibus Bruttiiq-que ceteris oppugnantur , et , legatis frustra Romam ad pra sidium petendum missis , soli sortissime resistunt. - XXI : In Stellia Sardinia suo T. Otacilius et A. Cornelius Mammulap praetores ab Hierone et foetis civitatibus adiuvantur. Iitimae creantur tr umviri mensarii, et tres pontifieos. - λ XII; Ihidem deliberatur de explendo senatu, eiusque legendi causa M. Fabius Buteo ex senatu seonsulto dietator sine magistro equitum in sex menses dicitur. - XXIlI ; Is ci xxvii cum

ingenti approbatione hominum in patres legit, et extemplo se abdiecit magistratu. - XXIV et M. Iunius Pera dictator, Bomam aceitus , eo milia edicit, quibus L. Postumius III absens,

266쪽

I. III. XXIII

et Ti. Sempronius Graeehus , magister equἰtum, et aedilis

curulis, eonsules ereantur. Sed mox nuntiator elades Postumii atque Exercitus eius , in Litana silva a Callis deletorum. - XXV; Sonatus negotium dat aedilibus , ut urbi moestitiae publieae speciem demi iubeant: et, Gallia eo anno omissa, de hoste Poeno legionibusque , per quas id bellum sit gerendum , eonsultat. Reliquias exereitus eannensis traduci in Siciliam plaeet, inde vorti duas aceiri legiones, et totidem ur-hanas conscribi. - XXVI; in Hispania Seipiones, Cnaeus terra , Publius mari, prospere rem gerunt: et Carpesii, ab uasdrubale in stati, duce Galbo hostes animose repellunt.

- XXVII; Vniversa quidem haeo gens in deditionem venit; sed subinde ab Carthagine assertur, ut Busdrubal in Italiam uexercitum dueate quae vulgata res per nispaniam Omnium sermo animos ad Bomanos avertit. - XXVlli : Nimileo Carthagine eum exercitu iusto tiu laque classe ad tuendam Bispaniam , mittitur, et uasdrubal, pecuniis raptim exactis , ad Iberum deseendit. Scipiones ei iunctis copiis obviam eunt, et mox eodem die velut ex composito utrinque signum pugnae proponitur. - XXIX: Vincunt Romatii, et uasdrubal eum paueis effugit. - XXX ; Petilia in Bruttiis pertinaciter

defensa, et Consentia ab Himilcone, Croto a Bruttiis eapiuntur : et Locrenses ceterique eius regionis populi, praeter Rheginos, deseiseunt ad Poenos. Ad eosdem desieit Gelo Hieronis filius; qui tamen morte opportuna absumitur. Ludi dantur funebres, Bomani plebeiique ter instaurantur. Praetores sortiuntur provincias, et M. Marcellus pro eonsule imperium aeeipit. - XXXI a Duplex imperator tributum , et senatus decernit, quo et a quibus deducendi sint exercitus. Equites Campani cce, stipendiis in Sicilia eum fide emeritis, Romam veniunt, fiuntque eives romani. In locum L. Postumii primum M. Claudius Marcellus eonsul sus ei tur , sed, quia is vitio ereatus videtur, mox Q. Fabius Maximus M. Prodigia expiantur. - XXXII: Novi magistratus , ipsique praetores , ad ius dieendum creati, in provincias proficiscuntur. Carthaginienses autem eum elassibus copiisque in Hispaniam mittunt Magonem, et Hasdrubalem Calvum in Sardiniam, quo Hampsicora aliique prineipes legatione clandestinaeos voraverant. - XXXIII et Philippus , Macedonum rex , ad Poenos mittit legatos, qui primum in romana, deinde in Hannibalis eastra perveniunt, foedusque eum eo et amieitiam

267쪽

T. LIVII iungunt. - XXXIU; Eosdem eum Gisgone, Bostare et Magone redeuntes iamque tenentes altum Romani persoquuntur , Et comprehensos Romam ad senatum mittunt. Q. Mucius

Scaevola praetor in Sardinia in longum inridit morbum , et hiue eo T. Manlius Torquatus cum imperio mittitur. Eodem tendit Hasdrubal: sed classis , cui praeest, foeda tempestate vexata ad Baleares insulas delicitur. - XXXV; Campani, ut

dolo Cumanos suae ditionis faciant, eorum aeuatum ad Commune statumque sacrificium ad Hamas faciendum invitant, nee proeul inde ita occulto Marius Allius medix tuticus eum XI v millibus armatorum considet. Cumani autem, quibus fraus suspecta est, rem nuntiant Ti. Sempronio Graccho cos. , qui cirea Liternum stativa habet. Is media nocte Campanos in castris opprimit, multosque obtruncat. - XXXVI; Castris hostium potitus Cumas se propera recipit, et mox ab Hannibale oppugnatur. - XXXVH ; Poeni eruptione ex oppido saeta sugantur , et ad Tifata redeunt insecta re. Iisdem diebus Ianno a Ti. Sempronio Longo ex finibus Lucanis in Bruttios repellitur, et tria Hirpinorum oppida vi recipiuntur a M.

Valerio praetore. - XXXVIII ; Philippi Poenorumque legati

ducuntur nomam, et classis L navium paratur, quae regem

in Macedonia contineat. - XXXIX ; Legatio alia a Philippo

ad Hannibalem mittitur , quae prospere seri ac refert mandata. Fabius tres Campanorum urbes vi capit, et M. Marcellus proc. in praesidium redit Nolam, ubi plebs adhuc novarum rerum et Hannibalis tota est. - XL ; A T. Manlio in Sardinia primum ui ostiis , Hampsicorae filius, deinde pater eius et Hasdrubal, qui copias iunxerant, vineuntur. - XLI; Hasdrubal, Hanno, auctor rebellionis, et Mago, propinquRcognatione Hannibali iunctus, vivi capiuntur ; II tostus in acie Cadit; Hampsicora mortem sibi ipse consciscit; Cornus, sugitivorum receptaculum, expugnatur , et aliae civitates sese dedunti Sardinia sic perdomita , Manlius eum navibus praeda onustis Romam redit. Por idem tempus T. Otacilius praetor depopulatur agrum carthaginiensem, et ex classe Hasdrubalis, Africam repetente, septem capit naves. Bomilcar cum novis militibus Carthagino missis ad Hannonem in Bruttios perveniti Marcellus autem ab Nola crebras excursiones sucit in agros Hirpinorum Samnitiumque. - XLIIItaque legati ad Hannibalem ex utraque gente mittuntur, praesidium petentes.

- XLIII; ille Nolam proficiscitur; eodemquo Hanno ex Brut-

268쪽

LIB. XXIII. CΛP. I

tiis venit, qui animos Nolanorum frustra tentat. - XLIV; Marcellus erumpit, et imber dirimit pugnantes. Tertio die utrinque in aciem copiae educuntur, se XLV et ac summa vi et duces hortantur, et milites pugnant. - XLVI; Poeni in eastra compelluntur, et tertio post die ric xxII equites, mixti Numidae Hispanique, ad Romanos transfugiunt. Hanno recedit in Bruttios, et Hannibal Apuliae hiberna petit. Quod ut audit Q. Fabius, Capuam propius movet castra. - XLVII; Iubellius Taurea campanus et Claudius Asellus romanus, lissimi equites , in singularc descendunt certamen. - XLVIII; Scipiones nuntiant , quantas res gesserint in Hispania, sed

provinciam non retineri posse, nisi pecunia, aut certe vestimenta et frumentum mittantur. Senatus itaque populo indieat publieas necessitates, cohortaturque redemptores, ut sumptus necessarios aerario ad tempus eommodenL - XLIX: Privata

pecunia respublica administratur, et Scipionibus aequabilis adspirat fortuna. Ex tribus Poenorum ducibus his ingentem reportant victoriam, et illiturgi Intibilique obsidione liberante quo facto omnes prope Hispaniae populi ad Romanos deficiunt.

I. Hannibal, post cannensem pugnam , CIStra Capta ac direpta, confestim ex Apulia in Samnium moverat: accitus in Hirpinos a Statio, pollicente, se Compsam traditurum. Compsanus erat Trebius nobilis inter suos: sed premebat eum Mopsiorum tactio, samiliae per gratiam Romanorum potentis. Post sa-Cap. I. a. Brinnibal post earinensem pugnam . et post castra Romanorum e la ae diremis nisi eum aliis leg castraque, aut anta erastra inserendum et, quam tamen eopulam, si Tacitus haec seripsisset, ab eo potius omissam crederem m erat. seil. castra sua. Cons. ad II, 3, n. a. ita in omnibus edd. legitur . at in nullo NS., sed potius: mee Hannibal post e nonsem Ugnam eapla ae direpta, et in uno Hia nonnih. post eannensem pugnum e lis ae dTreptis; unde Gron. iugeniosa coni. Aecis Nannihal posteann. pugnam eaptis ae direptis: via. ad

XXII, ra, n. 3. Mox post Stratio quod est praenomen italieom, velinadi ieiendum videri, iam monuit idemGronovius. qui etiam Mopsiorum s.ctio e eod. Ptit. reeepit. In plerisque M . est mysinorum, aut Compsm mm . et in edd. Compsano m. Cluia verius coni. A Mianorum, et Trebio

pro Matio. Ceterum Compsa in ui pinis prope sontes Aufidi sum. sita .hod. coma.

269쪽

T. LIVII

Inam Cannensis pugnae. Vulgatumque Trebit sermonibus adventum Hannibalis , quum Mopsiani urbe cxccssissent*; sine certum ino tradita urbs Poeno pracsidiumque acceptum est. Ibi praeda omni atque impedimentis relictis, exercitu Partito. Magonem regionis eius urbes, aut deficientes ab Romanis accipere 4, aut detrectantes cogore ad do sectionem iubet. Ipse per agrum campanu in mare inserum Potit, oppugnaturus Neapolim, ut urbem maritimam haberet.

Vbi sines Neapolitanorum intravit, Numidas parii in in insidiis ct plerucque cavae sunt Viue, sinusque occulti , quacumque apte Poterat, disposuit: alios

prae se actam praedum ex agris ostentantes, obequitare portis iussit. In quos, quia nec multi ct incompositi videbantur, quum turma equitum erupisset,nh cedentibus consulto tracta in insidias, Circumventa est: nec evasisset quisquam, ni muro propinquum,

et haud procul litore naves , Piscatoriae Pleraeque, conspectae poritis nandi dedissent ei fugium. Aliquot

tamen eo proelio nobiles iuvenes capti caesique sunt: inter quos ct II egeas, praesectus equitum, intemperantius cedentes sequutus, cecidit: ab urbe oppugnanda Poenum absterruere, conspecta moenia, haudquaquam Promptu OPPugnanti. ΙΙ. Inde Capuam flecti l itc P, luxuriantem longa selicitate atque indulgentia fortunae , maxime tam n ,α. Qtium Mopstiani tirbe exerasissenti vide ad II , 37, n. 5. 3. Atii desieientes ab Romunis aecipere, ae. in fidem . vel, ut VII, 36. n. 3, in deditionem; aut detreetantes deseelionem , descere recusantes, em gere ad Aeselionem, nisi cum Duheto leg. dedit onem , uuia de feris non extiti vitorum ac dei rectantium . sid volentium. - mPe infertini: vide ad

270쪽

Λ. C. I s. V. C. 536.

LIB. XXIII. CΛP. 2

inter corrupta omnia, licentia plebis, sine modo Iibertatem exercentis. Senatum et sibi et plebi obnoxium Pacuvius Calavius secerat; nobilis idem ac po

pularis homo β, ceterum malis artibus nanctus opes. Is quum eo sorte anno, quo res male gesta ad Trasimenum est, in summo magistratu esset, iam diu infestam senatui plebem ratus. per occasionem novandi res, magnum ausuram facinus, ut, si in ca loca Nannibal cum victore exercitu venisset, trucidato senatu

traderet Capuam Poenis ; improbus homo, sed non ad extremum perditus, quum mallet incolumi, quam eversa, republica dominari , nullam autem incolumem osse orbatam Publico Consilio Crederet, rationem iniit, qua et senatum Servaret, et obnOXium sibi ac plebi faceret. Vocato senatu, quum sibi defectionis ab Romanis consilium Placisurum nullo modo , nisi necessarium fuisset. Praefatus esset; quippe qui

liberos ei M. Claudii fise haberet, fliamque Romamnu tum Lirio dedisset; ceterum maiorem multo rem magisque timendam instare A. Non enim per defectio

origa Iolita ala atque in iti gentia. sa

Polrb. V l. r. - taeentia P . . ete. Cons. eap. 4. et XXIV. u. tibi Liv. diei ἀVnum velut mothum invasissectinnes Italiae eἱvitates, tit plebes ciboptimatibus dissentitet. aenalus B manis favetet, plebs ad Poenos rem

traheret. N

n. I. -- In summo magistratia; v. ad

IX. 2o, n. a. - π andi rea; vide ad I. 52, n. r. 4. Cererem . sed . maiorem mtitior m m. t. instare , M. eonfirmae, vel ait. quod latet in praee. praesia tis esset: Stroibitis. Aυακολουθος Orcilior non modo ait duritis omissum , sed et cetertim redundat: nam inrepit quum pra satus esset; Baver. Orationem non antis apte cohaerere ac pro cedere, etitim Du en monuit. Eam vero pendere ex aeq. verbo in is, putabat Creverius. Tu erierum D . r. exponit, praeter defeetionem ah Ro Danuis. - Spectare; vid. ad i. s, II. 3.

SEARCH

MENU NAVIGATION