M. V. Martialis Epigrammata ad codices Parisinos accurate recensita variis lectionibus, notis veteribus et novis, Graeca interdum versione, notitia literaria, et indice locupletissimo illustraverunt quinque Parisiensis academiae professores Volumen p

발행: 1825년

분량: 697페이지

출처: archive.org

분류: 로마

191쪽

LXXVIII.

AD AULUM, DE PHRYGE Ll SCO.POTOn nobilis, Aule, lumine uno Luscus Phryx erat, alteroque lippus :Huic Heras medicus, Bibas caveto; Vinum si hiberis, nihil videbis. Rulens Phryx, Ocnio, Valebis, inquit. sMisceri sibi protinus deunces, Sed crebros jubet : exitum requiris 3 inum Phryxi, oculus hibit Venenum.

I. Doctor nobitis Bevertandi MS. 3. Πuis dicit medietis, bibas careto Ald. Iunt. Colin. GUPh. Pulman Platii. Iunian. Lang. Delph. etc. alii eras, vel Eros medicω. S. I id bis pro Valebis cod. Vatic. o te, OI Dalebis, inquit: Ant. densor legit. -Ο L, Valebis. Gallus quidam luseus excusso unico DCuloxibi in ludo gladiatorio punctim Lais tuenti, exclamavit. Adiea mon σil, et honne nuici, messisura; et in epigrammate Lucillit. lib. XI Antho logiae , amissurus oculum dixit. iaphv6. De res. Scyphus capax undecim cyathorum. Vide tabul. numerat . ad calcem primi Vol. ED. 8. Exstinctu onim est bibendo oculus. Perditam luxuriam sortasese alludit, quam notat Plin. lib. XIV. CaP. 12.

LXXIX.

ΤnisTis os, et selix; Sciat hoc Fortuna, caveto; Ingratum dicet te, Lupe, si scierit.

Hic nullam lectionis varietatem exhibent aut scripti, aut impressi libri. Vid. lib. XI, epigr. CVIII. In laetis laetum, tristem in tristibus vult esse Lupum, vulgi, scit. non superstitiosa Philosophorum ratiorie, qui eumdem et Socraticum in omni fortuna vultum servandum docent. Rad. a. Iuratum dicet, etc. Nec usu, nec vultu. nec animo laeto munerarius agnoscentem. Unde irata levis dea instar Scythiae caprae rem tibi di turbabit.

192쪽

EPIGRAMMATUM LIB. VI.

LXXX.

UT nova dona tibi, Caesar, Nilotica tellus Miserat lili,ernas ambitiosa rosas; Navita derisit Pharios Menapiiiticus hortos, Urbis ut intravit limina prima tuae. Tantus veris honos, et odorae gratia Florae, ueTantaque Paestani gloria ruris crati

' m rosis incis. missis inscriptio est in edd. vett.-Εxu i gypto rosae hibernae mitti Romana solebant. aevo Domitiani in urbe etiam educabantur, novo in vento. Plin. lib. XXII, cri'. 4. Poeta quasi insultans aegyptiis mercatoribus, sese δε rosarum hibernarum advectionem jactantibus , monet, ut iPsi nunc ex Italia rosas petant, Italis autem mittant Du

mentum.

I. . Male primum di lichon distinguitur, et explicatur; tiam in sine ejus τελεια bruoririm Ponenda

est, ut sensu lumsecto e neque cx-

Ponendum : Ubi tibi allatae sunt ex. FPto rosae hibernae; sed . Tellus Nilotica miserat tibi rosas hibernas, ut, id est, tanqualii dona nova et insolita. Sic sinit 'iaee sententia Sequitur : At navita Memphiticus, ut intravit Romam, risit hortos Pha

Ubi tibi allatae sunt ex AEgypto rosae hibernae s. Ambitiosa. Propter nores quos liteme nasci alibi non credebant

3 Moitu Memphiticus. Hoc est, ex urbe Memphi, de qua lib. Spret. epigr. i. Ille scilicet aegyptius hortos Patriae suae contempsit, Atatim atque vidit roseia hiberna Romanorum. Lib. XIII, epigr. Cxxv l. s. Tantus venit honos Bevertandi IS. - Tantus veris. etc. Tam laeta per Urbem rosaria florebant, ut ver ipsum et Florae regnum, Paestanique agri rosetis Pleni, in urbem

migrasse viderentur. - Morie, Deaenorum, meto tymia. 6. Totaque Pinstam . Tanta Prat rosari in copia, quarum serax aget

193쪽

νη a M. VAL. MARTIALIS

Sic qui acumque Vagus grossu inque oculos lue serohat, Tonsilibus sertis omne rubebat iter. At tu Romanae jussus jam cedere brumae, Mitte tuas messes; accipe, Nile, rosaS. iri 3πς γὰρ ροτευε ' η μὲv ποδας, χε καὶ ο ' ξις,

Paestanus. Lib. V, epigr. xxxv II, tonsilis idem, ut ',rmam sectumus. 9, et lib. XII, epigr. xxx I. et sectile. Coronas interdum ex in-7. Utiocumi Beveri. IIS. tegris frondibus et tritonsis necte. 8 Textilicsque urtis Ald. Iunt. bant Veteres, ut ex lauro , oliva e Glin. Goph. Pulman. Plaut. Iu- aliis. Interdum ex mero solio funiis uian. Lang. Delph. etc. Tonsilibus culis eas suebant. Raa tonsiles v aia

retis in codd. Thuan. et Florent. tae; illae nexiles vel plexiles. Tongre milibus tectis iii coduce Vaticano; vel tonsiles, ideo quod ex soliis Sutilibus sertis legunt alii vid. SM- detonsis textae essent; vel quod solia masing in Var. Notis) : omne stiluat in his parum eminerent, tanquam

iter codex Mananeus; omne ruebat si tonsa essent. Hinc tonsiles tape-ιter cod. Florent. - Teatilibus sem las brevibus ac tonsis villis. Salmas. ias. Coronis et sertis textis e rosis. - omne Per. Urbis vicus omnis.-Lmendum pro teititutis o MM. : Hoc est.. Tonsilibus sertis omne rubebat coronis textis ex rosis. Alii legunt iter. . Tonsilium coronarum me- Sutilibus I coronas Denapo ex rosa-

minit Servius ad Virgilii Georg. III, rum foliis consuere solebant Velear: . Ipse caput tonsae foliis or- res. Vide lib. V, epigr. xxiv, et lib. natus cilivae. . Quem de corona IX, epigr. xCIv, de qua lectione tonsili interpretatur et reete. Toum, judicet lector.

iuvit, otiore. minutis fotas comm- 9. Cedere brumin. HOC est, cedor sitae. Habiturum se autem eoronam toti- rosis quae hiemis tempore Romae,ilem dixit. Poeta ipse tonsam coro- ΠMCuntur. nam pro tonsili appellavit: . Oinni- Io. Ttias messes. Frumentis almia. bus in morem tonsa coma pressa dat a dyptus, unde dicta est not- corona. . Namque tonsa corona et publicae non aluo horretim . .

194쪽

LXXXI.

IRATUS tanquam populo, Charideme. lavaris; Inguina sic toto subluis in solio. Nec caput hic vellem sic te, Charidome'. lavare; Et caput, ecce, lavas : inguina mala laves.

i. Irutua ta tiam 'Pulo. Tan quam volens eos Polluere et con

spurcare, qui post te in eodem solio loturi stini. Vid. Lib. XI, epigr, AUI, V - 2,

3. nec Ain, etc. Ville lib. II. epigr. xLir, argumenti aeque puri, et v r. LVI. Rupra. 4. Et rapinosa Linudunttiis ei l. anni 1512.

LXXXII.

AD RUFUM.

Qtiio M inem O, Ruse, diligenter i. - , I nspectum, velut emptor, aut lanista, , Quum vultu digitoque subnotasset, Tune es, tune, ait, ille Martialis, i. Cujus nequitias jOCOSque noVit, sAurem qui modo non habet Batavam

x. Atit e ων. Quum mansO- servos empturi essent, eos diligenter inspiciebant, devestiebant et manibus attrectabant. Lanista, Tusca lingua earnis , magister fuit

gladiatorum quos domi habebat, atque instituebat, ut illos deinde

loearet et veruleret. 3. Quum viam. Quum vestu me admirantia in speciem composito, ut producto digito commonstrasset. S. Nequitias, etc. Epigrammata lasciva et iocosa. - . 6. D. . vetti non his . --ram : in quihusdam codd. mmaaiae Meoam: optimae tamen membranae: non halet Bina im; et se tres clarissimi Batavi, Iunius . Grutems. et Seriverius. Vide Erasm. in Mag. Auria Bais , et quae dicemus ad lih. XIV, Epigr. xxvI. -- Non habet Riaoam. uoc est, rast cum

195쪽

Subrisi modice : levique nutu Μc, quem dixerat esse, non nega Vi. Cur orgo, inquit, habes malas lacernas Respondi: Quia sum malus Meta. Hoc ne saepius accidat Poetae, Mittas, Ruse, mihi bonas iacemas.

et barbaram; duri quippe et har- Omnibus Romae , Praeterquam ahari habebantur Batavi , hodie, Batavis, qui armis et duriori vitae

ΗMandi. - Batam . Lectionem assueti, corporis Augusti custodes. hane, Ioco motam, sed opt. ΜSS. non ita curabant jocos istos. Prae- auctoritate vindicatam , recipiunt tereunt' quippe juxta Venusinum aut certe agnoscunt tres Batavi, Poetam) austera poemata Rhamnes, clarissima Μartialis lumina, Hadr. neque sapit Centurionum genti ne- Iunius, J. Graterus, Petu. Solve- quior iste sal. Haec sunt Scriverit et rius, et serunt aliquanto clemenin aliorum jam citata verba, de quitius quam magnus ille Erasmus et bus judicet lector. Patriolae alii. Multi Iegunt, μω- 9. Cur ergo, etc. . o Poetaram; abhorrentem a spurcis jocis, sum, et, ut spero, non alumillimi qualem Cato, Curius, et Fabricius spiritus, etc. Quare ergo, inquis, habuere: sed placet prior lectio; tam male vestitus es p Propter hoc nec ullam nationem antiquis suis ipsum, amor ingenii nemiuem -- dotibus spoliare docet; at redden- quam divitem secit. ω Pet uius. dum unicuique quod suum est. Scri- - Lacem . Vrates quae togis suin verius legit quidem Butuseam, sed perinduebantur. aliter explieat; exponit nempe sibi II. Hoc ue smitis, etc. Ne cogar gratulari Poetam, quod legatur ah me malum sat eri Poetam.

LXXXIII.

D CAESAREM DOMITIANUM .

. Qua NTUM sollicito sortuna parentis Etrusco,

' Laudat Caesarem, quod Etrus- est, et cujus pietate et precibus Do- eum revocarit ab exsilio. mitianus permotus eum revocavit r . Quantum fouisito , etc. Quanis tantum et pater et filius tibi otum Etruscus, in exsilium, sed non sar. Vide Papinii Sylv. 3, oi lib. extra Italiam missus, debet silio, VII, epigramin. xL. Etruscus Pater

196쪽

Tantum, Summe ducum, lebet uterque tibi :Nam tu missa tua revocasti sitimina dextra; Ilos Muperem mores ignibus csse Jovis. Si tua sit summo, Caesar, natura Tonanti, o Utetur toto fulmine rara manuS. Muneris hoc utruinque tui testatur EtruscuS

Esse qύο l et comiti contigit, ct reduci. .

suit; deinde Caligulam minus sa-

ventem expertus, ab eo Pulius aula, mox tamen revocatus est, et

in eius comitatu prosectus ad Germanicam expeditionem. Sub aliis deinde Caesaribus varia fortuna

usus, ad ina OA Ii ores et maiores opes evasit : annos demum Octoginta natus a I oinitiano, etc. 3. Fulmina musa distria. Exsilii decretum. 4. Hos everem. Hoc est, Optarem ut tantam clementiam habet et Iupiter; raro cui in sulmen vitiraret totum. - Igni M. Ut sint revocabiles.

s. Torto fulmine Ileraldus legit.

- Toto. Tota vi eiiiisso risulcia ignibus infesto. 7. Hoc utrun Hue. Nempe ipsi fuisse Perinissum et comitarἱ patrem , ot simul clam eo redire ab exsilio. Sic Poeta laudat clementiam Domitiani.

xx XIV.

DE PHILIPPO. 'OCTA PHono sanus portatur, Avite, Philippus; nunc tu si sanum credis, Avite, suris.

' Arrogantem et superbum carinpit breviter, sed acriter. ED. . octaphoro sanus Portatur, Ariuex Beveri. IIS. Octaphoro. Getica ab octo servis gestata. Is sui ti,intentioriam fastus tunc temporis,

eleganter notatus a Cynico Luciani. Nam in illix leetiei euhabant resupini. Sed de Lecticis et de parum usu multa scripsit Lipsius lihia I, Eleel. cap. 19. Vid. lib. II, epigr.

Lxx I. -- Sanus. Corpore.

a. Hune tu si sanum, Animo ii m-pe; etenim nimiae erat arrogantia

ab octo servis gestari. . Quod ipse Non sani esse hominis, non sanus iuret Orestes. . Pers. Satyrae

197쪽

LXXXV.

EDITU A est sextus sine in mihi, Rufe Canioni, Nec te lectorem sperat, amice, liber. Impia Cappadocii in tellus, et numine laevo Visa tibi, cineres reddit et ossa patri. Funde tuo lacrymas, orbata Bononia, Ruso; Et resonet tota planctus in Tmilia.

Heul qualis pietas, heul quam brevis occidit aetas loderat Alphei praemia quinque modo.

' Flet mortem Rugs lemma est in

edd. vett. - Plurima sunt epigrammata ad Rufum , natum annos

quinque supra viginti, qui in Cappadocia diem obiit.

I. Seditur en sextus codd. Vat. et Florent. Editur en sextus in qui

in aliis: sine te mi Russe camoenia AId. Iunt: Glin. et Gryph. mihi Ruse Camoni Bevortandi HS. - Εἰtus est. Est editus a me sextus liber Canuenis, Musis, id est, liher carminum. Quae enim carmine Rcribuntur , Musis carminum praesidibus eduntur. Sic hunc versum

explicat Badreus. Cum alii legimus Rufe Camoni , cujus familiae meminit lib. IX, et M VII. a. se te. Quia interiisti. 3. Liamine Lem. Co lices Iunii,

Pulmanni, et Bevertandi. - Im-Pia, etc. Propter ingenia sua mala et servilia. Vel, Propter mortem tuam a vestilitate rius aeris. - Ε viamiae loeoo. Aut religionis incon- tantia hic notanda; aut legendum tamine Mora, ut in Iunii codice seri.

Dium. Ut pede sinistro iter ingredi, sie lumine laevo quid adspiceri in-saustum. Numine linoo tamen dixerunt quidam in sinisteritate. Nam malos quosdam genios homillibus infortunatis adhaerentes existimais haut , ct adfixos, donec eos in imum exitii harathrum do urtia sent. Heratu. - Νumine ἰσω. Averissante Deo. Sidere non fausto. 4. I isa tibi eineres sedit Beveri. MS. redintur ossa Patris in Vaticanis. Cod. Piit manni reddis et Ossa Patris. s. nomnia. Italiae urbs nota.

patria Rufi , hodie Boto a.

6. Emilia. De via Amilia, quae Bononiam ducit, percurrens Longobardiam cis Padum, dictum lib. III, epigr. IV. 8. Codd. Palat. Vat. et Florent. Praemia quanta ἰ Od. Hum. Praemia qtiinta. Bevortandi MS. ρmmis q-ota; et sic legit Gruterus. - ΙΣ - ι At thei. Poeta intelligit olympica certamina, quae ad Alpheumam iem , cujus solis in Arcadia,

198쪽

EPIGRAMMATUM LIB. VI. i 87

Pectore tu memori nostros ovolvere lusus, Tu solitus nostros, Rufe, tenere iocos. Accipe cum fletu moesti hreve Carmen amici, .

Atque haec absentis thura fuisse puta.

quarto qumtie anno celebrabantur manni; et sie Grutems. - veri .leste Suida; atque ita sensus est: solebas nostra epigrammatantasum interiisso vigiliti annos na- iperlegere et memoriR Yetinere. tum, vul sorte viginti quinque, si II. Lec absentis, etc. Vic Olympiadem pro lustro intelligat thuris, quini ipse Praesens rogo it Poeta, ut lib. VII, epigr. xx, et jecissem nam thus et odores rogo ' ast ad Senec. Herc. sur. vs. 48 o. amicorum injiciebant amici), cape olympia etiam Pisa dicta. ΕΟ. hoc carmen ahspntis. Lib. X, epigr. o. Tu solitus totos cod x Puta xxvi, vers. 8.

LXXXVI.

IN BIBENTES EQUAM CALIDLM.

SETINUM, dominaeque nives, densique trientes, Quando ego vos, medico non prohibente, hi ham Stultus, et ingratus, nec tanto numero dignus Qui mavult haeres divitis esse Midae. Possideat Libycas messes, IIcri numque, Tagumque,

Queritur sibi aegri, , assidue hi- tes. Hoc est. Dequentes : triens laendam calidam ex praescripto Mo- vero quatuor cyathos continot. diei; mallet Setinum nobile, vel etc. Demens est et sor- gelidam aquam, quae docoeta tem - tunae ingratus, qui ex voto Midae . Perabatur. - In Bibentes aquam in- aurea siti mavult perire, quam do. scriptio est in edd. vett. lieata vina et nobilem decoetam hi-I. . tιm . Vinum nobiIe e Setia here. Quasi dieat, Insanit, qui Campaniae oppido, hodie Serra. colligit opes, et bibit calidam. Dremisin niora. Optatae, quibus scili- 5. Possideat tabrevi raresses , Plexet vinum refrigeratur r vocat au- Medicus vel alius quispiam ρο-item nivea domitias, quod illum al- deat qtiaiiiiiiii metit Africa, liniteat licerunt traiierentque. Quae littor aurit lucis aiunos, duin aquam Liliat Mi Tas naei sartim delietas , veluti calidam : in illi vul pauperi liceat Princi Patum mistitietis. quae vinum vinum inlier a tanti in illi voti siti Ufrigeratis. ED. - Densique trie/ι- opaci Oilinis arcua Tagi, in ut

199쪽

I 88 M. VAL. MARTIALIS

Et potet calidam, qui milii livet, aquam.

caream nobili vino nivibus diluto. Vid. epigramma, v σεοvTt, lib. II, Anthia. cap. 47. Gronovius ipse Imendum esse censet siret,

sed paullo alia significatione; non enlin, qui mihi invidet aquam proprie frigidam : qui non potest intelligi , nisi mediens. Generali utitur detestatione. Sic dicebant; . Hoc illis accidat, qui nobis male volunt: hoe inimicis et invidis nostris accidati . - Hermiamque Ta-M M. Hermus , naust sariam , est in Asia minori, do thur in Pactolum et proximos SmVrnae camPos alluit. Tagus in Histiania; ambo aureis arenis inclyti. ED. 6. Seriverio debetur: Et m et laeuiam, qui mihi lioet, aquam. Quod

et tentat at Turnehus , agnoscit Gmnovius; et tandem testatur Codex Thuaneus. Verhum sirere nonnunquam accipiendum pro inoidere. Tacit. Ania. XIII , rep. 4 a , ubi vide cel. Emest. Nostr. Infra lib. X. epigr. xxxvir, et Gevari. Leci. Papin. cap. t 8. Mitio illa, quae Amstet ami ex Museo Scri- verti prodiit an. 6so, paulo aliter distinguit; nempe hoc modo :Et Pinet calidum , qui mihi liaet aquam. Quod si non errore operarum, sed ex mente Seri verit laetum; an aqua nivata magis aqua dicenda, quam calida p vel, an aqua calida, quin calida erat, aqua esse desine bat y quis hoc statuat Et Potest e sirim, qui mihi laudat aquam in edd. veri. Et Potet ealuiam cod. Thuan. et Bevertandi MS. qui muti liberoquam codex Pulmanni : qui mihi libet aquam Florent. . Πολυθρύλλητ est illud met, cui suffragantur etiam e . Thuan. in quo caldam melius, Pro calidum. Prior est, immo nullius numeri aliorum lectio, iati s , quam apud G. Chr. Gebauerum quoque reperi libro . De caldae et ealdi apud Veteres

P. Io. Carbonem Pro thesauro;

maguum enim quidpiam ab eo e spectaveram. . Sic scribit Anon. in Epist. Crit. ad Ant. δε Mo . Conieci num sorte levi mutatione i gendum sit: Possideat tabcas mes--s , Hermumque, Tagumque t Nee Potes, calidam qui misi laudiat aquam. Vides, si hoe modo I s, imprecationem esse, longe vehementissimam, et Propius praecedentibus respondentem Z Midae sortem im- Precatur calidam laudantibus. Ita nec in et transisse deprehendit

Salmasius ad Flor. IV, 2, 67. Et contra in Me. recte vidit Scriv. infra lib. X, epigr. ii. Nec hoc loco resolvendum in et non; id quod

sententiae nonnunquam requirunt.

Vido Grotiov. ΟLM. lib. III, OP. 7, et tr. et Gell. lib. II, cap. I. Ant. δε απ. Et potet calidam , qui mihi libat, aquam invenio in editione Calderint: interpretatur pro inat. -- Qui mihi liori flaudati. Tu obus lib. XXV, cap. 27. Be-Ρerio, inquit vir clar. , in veteri-hus, qui mihi LMt, ut sensus sit: ne liberaliter quidem Praebet, sint

ministrat Parce et maligne, ut si libaret, et tamen laudat, nos quoque laudamus, i

200쪽

LXXXVII.

. AD CAESAREM.

Di tibi dent, et tu, Caesar, quaecumque mereris; Di mihi dent, et tu, quae Veso, si merui.

I. Di tui, etc. Ο Domitiane, a ipse Ego vero ut nam a nemine, nisi a te ipso et a Diis Diis at in consequar, quae cinquicquam Potes exspectare, quum pio, si te laudando, et Diis saeriisonitum mortalium ditissimus, et scando multus sum. X, xxxxv.

AD CAECILIANUM. MANE. salutavi vero te nomine casu;

Nee dixi dominum, Caeciliane, meum. Quanti libertas constet mihi tanta, requiris Centum quadrantes abstulit illa mihi.

' Ad Sosibiarum lemma est in Unde Mart. lib. I, Axxxir :.Ε servo codice Florent. scis te geuitum , blandeque sat eris: r. Vero te nomine ecuti. Nero tuo Quurn dicis dominiam, Sosibiano . nomine, nec appellavi te dominum Patrem. . Multa enIm simul cum seu Patronum, ex more clientum libertate Romana aboleveriint: plu- salutantium. rima verteriant. Domini vox in saluis3. Quanti libertas, eis. Vis ire lationibus frequens, tempore Maris quantuli me asseruerim in hanc tialis; immo antea. Nam et Seneca libertatem ut domino carerem λ testatur ignotos ita salutari solitos. muleta certe et jactura sportulae; id Sic δεσπο ου usurparunt Graeci inest, decem nummorum. Libertas salutationibus : et Promiscue hae ἀυτι non uno loco. Hic salutatione usi sunt, Romano imis autem videtur accipi posse propria perio additi. Heresu. - Constet. significatione. Nam qui dominum Quia libertatem adipiscebantur, qui non habet, liber est, ut contra. eam redimere poterant.

SEARCH

MENU NAVIGATION