장음표시 사용
381쪽
37'LIBER VI. surtaem occultaretur:diserentes,Cr tempore βο se indiscaturum dicente, caeteris omipita eo versae erant omnium curae apparebatq; nec ueri indicii gratiam mediam, nec
falsi olitnsionem ore. Ita sit ensis rebum dictator accitum ab exercitu in urbem uenit. postero diesenatu habito cusatu periclitatus uoluntates hominum discere benatum 4bse uetuisset:stipatus ea multitudine bella in comitio posita uiatore ad M. Matium misit qui dictatoris i bu uocatuscusignum sivis did et adesse certamen, agmine ingeti ad tribunal venit. hinc senuissi hinc plebs buum quisque inotuentes ducem uelut in acie consterant. Tum dictator stilentio Iacto,Vtinam,inquit, mihi patribus p Romanis ita de caeteris rebus cum plebe couemat: quemadmodu quod ad te attinet, eamq; rem quam de te sum quaesiturus,conoveturum sum c do. Spem factam a te ciuitati uideo de ineolumi ex thesauris Gallicii, quos primores patru o cultet,creditum solui posse cui ego rei tantum abest ut impedimento sim,ut cotra te M. Manli adhorteriliberes foenore plebe Romanam: Cr inos incubantes publicis theas rιs ex praeda clandestina euoluas. quod nisi facis: siue ut er ipsic in parte praedae sis, siue quia uanum indicium est:in uincla te duci iubebo,nec diutius patiar a te multiis tudine allaciste concitari. Ad ea Malius, nee be fefellisedit non aduersuis Volscos toties hones, quoties patribus expediatinec aduersus Latinos Hernicoss,quos sellis crimnibus in arma agantsed aduersius be ae plebem Romarinum dictatore creatum esse: iam omaso bello, quod simulatum sit, in se impetum feri: iam dictatorem profiteri pratrocinium foeneratorum aduersus plebem: iam sibi ex si, fore multitudinis crimen Cr perniciem quaeri. Olyndit, inquit, te A. corneli, vosq; patres conbcripti circunfusa turba
382쪽
sso DE c. PRIMAE turba lateri meo: quin eam diducitis a me singuli uestris
beneficijs intercedendo,eximedo de neruo cives vestros,
prohibendo iudicatos addictosq; duci ex eo quod afflui topibus utaris, fiuntnendo necusitates aliorum s sed quid ego uos de uenro impendatis hortors fortem aliam precide capite deducite quod usuris perna meratu est, iam nihilo mea turba,quam ullius costectior erit. At enim quid ira solui ego ciuit cura agos nihilo magis quod restondea habeo, quam si quaris quid in solus capitoliu arcems servarim: er tum uniuersis quam potui, opem tuli, Cr nunc singulis feram. Nam quod ad thesauros Gallicos attinetrem suapte natura acilen dissicile interrogatio facit. cur
enim quaeritis quod scitus cur quod in sinu vestro est exiscuti iubetis potius quam ponatis nisi a liqua fraus siubest.
quo magis argui praefilius iubetis uestras,eo plus uereor ne abstuleritis obstruantibus etiam oculos. Inq; non ego uobis ut indicem praedus utares, sed uos id cogendi estis ut in medium proleratis. Cum mittere ambages dictator iuberet, Cr aut peragere veru iudiciam cogeret aut at ri acinus insit lati albo crimine sienatus, oblatae ; umisisti inuidiaemegante arbitrio inimicorum se locutura in uincula duci iusit. Arreptus a uiatore, Iupiter, inquit, optime maxime, Iunos regina,ac Minerua, caeteris d deaes qui capitolium arcems incolitis, s lacine utar milite ac praesidem sinitisuexari ab inimicis haec dextra, qua Gallos lusia delubris uestris, iam in uinculis Cr carithenis erire Nullius nec oculi,nec aures indignitate fere
bant: sed inuicta sibi quaedam patientifima iusti imperq
riuitas fecerat: nec aduersius dictatoriam vim aut tributant plebis, aut ipsa plebs attollere oculos aut hiscere uuaedebant. coniecto in carcere Manlio uti s clatit magnam partem
383쪽
partem plebis uestem mutasse multos mortales capillumae barbi promisisse, obuer almis uectibulo carceris moestam turbam. Dictator de Volscis triumphauit inuidiaes magis triumphus, quam gloriae luit: quippe dom,no militiae partu eum: acturas de ciue, non de hone fremebant: unum defuisse tantu seuperbiae,quod no M. Nanlius ante curru sit ductus. I unis haud procul stritione res erat cuiu1 leniendae causa postulante nullo largitor voluntarius repete senatus Actus Satriciam colonium duo millia ciuiu Romanoru deduci tufit bina iugera cr semisses agri asignati. Quod cum ex paruu er paucis datam, et mercede esse prodendi M. Manlii inteputaretur,remedio tritatur seditis: er iam magis insignis sordibus er Iacie reorum turba Maliana erat: amotus f post tri phu abdicatiois
ne dictaturae terror er lingua Cr animos liberauerat hoominum. audiebantur itaq; propalam uoces exprobrantiumultitudini quod defensores uos in praecipite semperio ocum fauore tollat: deinde in ipso discrimine periculi denitunt. sic Sp. casum in agros plebem uocante, sic Sp. mellini ab ore ciuiu fame situ impensis propulsante opprosostic M. Manlium mersam Cr obrutam foenore partem ciuit tu in libertate ac lucem extrahente proditum inimicis saginare plebe popular suos ut iugulentur. hoccine patiendu futile, si ad nutum dictatoris no restonderit uircosidaris sngerent mentitum ante, atq; ideo no habuisse quod tum restonderet:cui struo unquam mendacii poena uincula fuisses No obuersatm esse memoria nostη illius,
quae pene ultima uin aeterna nomini Romano jeriri non speciem agminis Gallorum per Tarpeiam rupem scanden' tismon ipsius M. Manlis. quailem eum armarium,pletum
sudoris ac sanguinis, ipso pene Ioue erepto ex hosti manibus n
384쪽
DE c. PRIMAE manibus uidissent.selibris ne Iirris gratiam seruatori pa
triae relatams Cr quem prope coelehem, cognomine certe cupitolino Ioui parem fecerint,eum pati uinctum in cara cere,in tenebras obnoxiam carnificis arbitrio ducere unis mam adeo in uno omnibus sutu auxilij lviIbe: nulla opem in tam multis uni esse s l um ne nocte quidem turba ex eo loco dilabebatur: restacturos i carcere minabantur: mremicto, id quod erepturi erant, ex stitutus confiulio Mutilius uinculis liberatur. quo icto no seditio finita, sed dux seditioni datus est. Per eosdem dies Latinis er Hernicis, simul colanta circeiensibusCr a Velitris purgantibus se Vollici crimine belli, captiuosq; repetentibus ut fiuis legiabus in eos animaduerterent, trinia restonsa reddita: trispiora colonis, quod ciues Romani patriae oppugnandae nefanda consilia inisent. Non negatum itaque tantam de captiui sed,in quo ab soci stamen temperauerant,denunciatum fienatus uerbis: Iace serent propere ex urbe ab ore atq; oculta populi Romani: ne nihil eos legationis ius,
terno non ciui coparatum,tegeret. Recrudescente Manis
Euna sieditionesiub exitu anni comitia habita, creatiq; tribuni militum conseulari potemte Sergius Cornelius Mais luginen is secundum,P. Valerius Potitus iteru, M. Furius camillus quintum, Seruius Sulpitius Rufus iterum,c.Papγrius crassus,T. Quintius Cincinnatus secundum. cum ius principio anni Cr patribus Cr plebi peropportumne externa pax data: plebi, quod non duo cum delectusten i cepit,dum tam potente haberet ducem, foenoris exis
pugnandi: patribuq nequo externo terrore auocarentur animi ab sanandis domenicis malis. Igitur cu pars utraq; acrior aliquanto coorta esset,iam in propinquum certa me
aderat: Cr Manlius aduocata dona plebe cum princia
385쪽
pibus nouandarum rerum interdiu noctuque consilia agia tu, plenior aliquanto animorum irararas, quam antea
fuerat. iram accenderat ignomnia recens in animo ad corit elium inexperto: stiritus dabat, quod nec ausus essectidem in be dictator,quod in Sp. Melio cincinnatus Quintius fecisseet, Cr uinculorum suorum inuidiam no dictitor modo abdicando dictaturum figisset edite senatus qui funinere potuissa. Husimi inllatus exacerbatusq; iam
per se accensos incitabat plebri animos. Quousq; tandem ignorabiths uires uestras, quas natura ne belluas quidem
ignorare uoluit numerate salte quot ipsi sitis,quot aduersarios habeatis: si1ingulisingulos aggressuri essens, e
acrius crederem uos pro libertate, quam ιllos pro dominatione certaturos. quot enim clientes circa singulos suisus patronos,tot nunc aduersim unum hostem eritis. ostendirate modo bellum,pacem habebitιs. videant vos paratos ad
uim us ipsi remittet. audendum est aliquid uniuersis, aut omniasingulis patienda. Q usq; me circunspectabitis sego quidem nulli vestrum deero. ne fortuna mea desii uia dete. ipse uindex vester ubi uis inimicis est,nullus repete fui: σ uidi tιs in uincula duci uniuersi cum qui a singulis uobis uincula depuleram. quid stercni, si plus in me audeant inimici s an exitum casi1 Melijs expectem benc
acitis, quod abominamini dij prohibebunt haecζed nunα quam propter me de coelo descendent: uobps dent menatem oportet, ut prohibeatis :sicut nubi dederunt armaisto togato que, ut uos a barbaris hostibus,d stuperbis deo finderem ciuibus. Tam paruus animul tanti populi est,ut semper uobis auxilium aduersus inimicos sati s sit s nec vatim, nisi quatenus imperari uobps sinaths, certamen ad versus parta noritii s nec hoc natura insitu in uobta est,
386쪽
sed usu posidemini. cur enim aduersus externos tantam animorum geritis,ut imperare itis aequum crebratis quia eor uessis cum eis pro imperio certare, aduersus hos tenanre magis quam tueri libertatem. tamen qualescunq; duoces habuistis,qualescunq; ipsi fuinis,omnia adhuc quanancuncti petistis,obtinuims seu ui sim fortuna utara.t α. pus est etiam maiora corsari euo inani modo et uestram felicitatono me ut stero stliciter expertum minore negotio qui imperet patribus imponetis, quam qui residearent imperantibus,impo uictis. Solo aequandae sunt dimisturae con utatu3s, ut Aput attollere Romana plebs possit.Proinde adeste, prohibete ius de pecunijs dici. ego me
patronum profiteor plebis, quod nubi cura mea Cr fides nome induit. uos si quo insigni magis imperii honoris uenomine uestrum appellabit;s ducem,eo utemini potetiore ad obtinenda ea quae vultis. Inde de regno agendi ortum initiam dicitu sed nec euem quibus,nec quem ad me conflia peruenerin ut planum traditur. At in parte alteras enatus debere, ione in domum priuatam plebis, orte etiain arce positam,Cr immineti mole libertati agitat. magna pars uocistrantur,seruilio I ala opus esse, qui non in vincula duci iubendo iritet publicum hoste,sed unius iactura civis finiat intestinu bellum. decurritur ad leniore verbis sententiam,vim tamen eandem habente,ut uideant magis
stratus ne quid ex perniciosis conflijs M. Manlii restrudetrimenti cupiat. Τum tribuni confiulari potestite trisbunis plebis: iam Cr,quid eundem er suae potestiti qm libertatis omnium mem cernebant, patrum autoritati sic dediderunt: hi tum omnes quid opus Acto sit,confiultant.
cum praeter vim ex caedem nihil cuiquam occurreret,
eum autem ingentis dimicationis fore appareret: tum
387쪽
LIBER V I. 3 I. Menenius er QQ. Publius trib. plib. quid patrum erplebιs certamen facimus,quod ciuitatis esse aduersius unum
perii Ieru ciuem debeis quid cum plebe aggredimur eum, quom per ipsam plibem tutius aggredi elis ut siuis ipsie Oisneratus uiribus rus diem dicere ei nobis in animo est. nishil minus populare quam restium estissimul multitudo illa non secim certari uiderint Cr ex aduocatιs iudices facti .crunt, er accusatores de plebe;patricium reum intuebunis tur, er regni crimen in medio, nulli magis quam libertatinuebunt siuae. Approbantibus cunctis diem II anlio diis
eunt.quod ubi est , ,primo commota plebs est.utique
post quani rdidatum re uiderunt nec cum eo no modo patruηὶ quenqua, ed ne cognatos quidem aut affines,pois premo ne statres quidem A. σ T. Manlios . quod ad eum diem nunquam usu uenisset, ut in tanto discrimine non crproximi uestem mutarent. Appio Claudio in uincula Discto C. Claudiu inimicum Claudiamq; omnem gentem fordidatam fuisse. cbnsiensiu pprimi popularem vir ,νod primus a patribus ad plebem defecisset. Cum dies uenit, quae praeter coetus multitudinis seditiosass uoces er Iaeris gitionem ex fallax indicium, pertinentia proprie ad reaegni crimen,ab accusatoribus obiecta sint reo,apud nenitan autorem inuenio. nec dubito b I parua fuisse, cum damnandi mora plebi non in causa, sed in loco fuerit. 1 Iistud notanda uidetur,ut sciant homines quae Cr quanta deis cora foeda cupiditas regni non ingrata fotu, ted inuisa etiareddiderit. Homines prope C C c c. produxisse dicitur, quibus sineboenore expensas pecunio tulisset, quoru boaena uenire,quos duci addictos piphibuisset. ad haec decora quoq; belli non comemorasse tantem, sti protulisse etiam conlicienda,lbolia hostium caesori ad x x X. dona imae
388쪽
DEC PRIMA nperatorum ad x L in quibus insignes duas murales eomanas,ciuicus octo. ad hoc struatos ex hostibus ciues produis
xisse, inter quos C. Servilium magistram equitum ab se iis tem nominatum. Cr cum ea quos quae bello ge' essent, pro 'tigio retram oratione etiam magnifica Am dictis aequando memorasset: nudasse pectus insigne cieatricibus bello acceptis: er identidem capitoliam stemiis, Iouem deosq; alios deuocasse ad auxilium fortunarum furet :precatusq; esse ut quam mentem sibi capitolinam arcem protegendi ad salutem populi Romani dedissent, eam populo Romano in seuo di crimine darent: er orassesinguisios uniuersiosq; ut capitolium atq; arcem intuentes, ut ad deos immortales versi de se iudicarent. I n campo M artio cum centuriatim populus citaretur, Cr reus ad Capitoliumdnus tendes ab hominibus ad deos preces auertisset: apis
paruit tribunis, nisi oculos quos hominum liberassent a
tanti memoria decoris,nunquam fore in praeoccupatis bonefeio animis uiro crimini Iocum ita producta die, in P telinum lucum extra portam Flumentana,unde conspectus
in cupitolium non esset, concilium populi indictum est ibi erimen ualuit.Cr obstinatis animis triste iudicium, inutis suus etiam iudicibus Actum. fiunt qui duumviros, qui deperduellione anquirerent, creatos, autores sint. Damnaritum tribum de saxo T arpeio deiecerunt: lacusq; idem in uno homine Cr eximiae gloriae monumetum, Cr poenae untiniae sit. Adiectae mortuo notae fiunt. publica una, quod, eum domus eius yisse ubi nune aedes atq; oscina Monetatae est,Iatum ad populum est, nequis patricius in arce, aut capitolio habitaret. gentilitia altera, quod gentis Manis lis decreto cautum est, ne quis deinde M. Manlius uocaretur. Hunc exitum b. bustuir, nisi in libera ciuitate natus
389쪽
LIBER VI. est,memorabili Populum breui postquain periculum ab
eo nullum erat, per se ipsas recordantem uirtutes de Id riam eius tenuit. pestilentia etiam breui confiecuta, nullis occurrentibus tantae classis causis, ex Manliano supplicio
magnae parti uideri orta. uiolatuam capitoliam ese sanis guine seruatori nec dijs cordi uise poenam eius oblatam prope oculi sui , a quo sua templa erepta e munibus bolapium essent. Pestilentiam, inopiam stugura, Cr uulgatam utriusis mali famam, anno inctequente multiplex bellum
excepit, L.Valeris mI.A. Manlio m. Ser. Sulpitio m. L.Lucretio,L.A Flio II i. M. Trebonio,tribunus disiae
tum coulari potestite.Hostes noui,praeter Vol os uelat sorte quadi prope in aeternu exerce do Romano militi datos, circeiosq; er Velitras colonias iamdiu molietes de fictionem, Cr suspectis Latium,Lanuuini etiam,quae faedes ima urbs fuerat, ubito exorti. I d patres rati cotemriptu accidere,quod Veliternis ciuibus suis tinctu impuniri destitio esset,decreuerut,ut primo quos tempore ad poαpulum βrretur de bella eis indicendo. ad quam militium quo paratior plebes esset, quinqueviros Pomptino agro diuidendo,σ truauiros Nepete coloniae deducendae credis uerunt.Τ- ut bellum iuberet, latum ad populum est, crnequicquam dilyuadentibus tribunis plebis, omnes tribus bellum iusserunt. Apparatum eo anno bellum est,exercitiis propter pestilentiam non eductus: eas cunctatio colonis statium dederat deprecandi senatum, Cr magna hominiι pars eo, ut legatio supplex Romam mitteretur, inclinaabari ni priuato ut fi) periculo publicum implicitu est, torres defictionis ab Romanis, metu ne soli crimini subiecti piacula irae Romanorum dederentur, auertistit colonio a confiiijs prcisnes in senatu solu per eos lega. B a. tio impe
390쪽
DEC. PRIMAE tio impedita est,sied magna pars plebis incitat , ut praeduis
tum in agrum Romanum exirent. haec noua iniuria exturae
bauit omnem stem pacis. De Praenestinorum quos defactione eo anno primum fama exorta: arguentibusq; eos Thusculatus, Cr Gabinis,Cr Labicanu, quorum in fines incursatum erat,ita placide ab senatu resto um est,ut mirini A credi de criminibus,quia nossent ea uera esse, apparearet. I nsequenti anno Sp. Cr L .Papγrij noui tribuni miliatum con utari potestite Velitres legiones duxere,quaturior coslegis Ser. Cornelio Maluginensie II I I. . seruitillo,c. sulpitio, L. Aemγlio quartum, tribunis ad praesiis dium urbH, Cr si qui ex Hetruria novi motus nutiarentur omnia enim inde sestem erant relictis. Ad Velitras a uersius maiora pene auxilia Praenestinora, quam ipsum eo Ionorum multitudinem secundo presio pugnatu est: im,ut propinquitas urbis hosti Cr cause maturioris fugae, unum ex fuga receptaculu esset Oppidi oppugnatione tribuni abstinuere, quid Cranceps erat mec in pernicie coloniae pugnandu censiebant. literae Romam ad senatum eum uictoriar nuntijs acriores in Praenestinu, quam in Veliternum hostem inisse. Inq; ex senatusconsulto,populis iussu bellum Praene inuindictum: qui coniuncti Volscis anno infiequente Satricum coloniam populi Romani pertinaciter a colonis defensam vi expugnarunt, foedes in captis
exercuere victoria. E am rem aegre pasii R omani M. Fuis rium Camillu v M.tribunu militum creavere. additi coli gae, A. Cr L .Posthumii Regillenses, ac L. Furius cu L. L cretio, Cr M. Fabio Ambusto. Volscum bellum M. Furio extra ordinem decretum. adiutor ex tribunis forte L. Fuis rius datur, non tam e republica quam ut college materia