L. Cslii Lactantii Firmiani Diuinarum institutionum libri septem. De ira Dei, liber 1 De opificio Dei, liber 1 Epitome in libros suos liber acephalos. Phoenix. Carmen de dominica resurrectione

발행: 1515년

분량: 834페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

311쪽

quamuis nomen eius, quod ei ae pater ως imposivit nullas alius praeter ipuem Oat, habet tamen re inter anulos aliud uombulum, re inter homines aliud usus quippe inter homines nominatur. Nam Christiις non proprium nomen est,sed nuncupano potestim, ragm. Sic enim iudaei reus μος appellabant. Sed exponenda huius nominis ratio est propter ignorantium errorem,qui eum in rem litera Chrestum βlene dicere. Erat iudaeis antes oeptum, uisacrum mnmerent mmentum, quo perungi γέ- fim ii,qui uombantur acsacerdonu uel ad regnum Et sicut nunc Romanis indumentum purpurae insignes renae dignirens assumptasic illiue unctio sacri u

Penti nomen,ac potestatem regam cosirebat. Verum quoniam graeci ueteres χριεοθαι dicebant unn,quod nunc Ompeuctra, sicut indimi homericus uess ille.

ob hanc rationem nos eum Christum nuncupamur, idest unctum,quj hebraice Blesas dicitur. V nde in sis b dam graecissmpturis,quae miste de hebraicis interpretatae μα ηλειμμένος, idestumodo curatur scri

libet nomine rex simpcretur. Non quod ille regnum hoe ne remum fuerit adeptus,cuius capienda nondum tempns aduenit sed quod coelesti,ac simpiternum est, de quo diseremus in uIrimo libro, nunc uero de prima eius numidiae dimmur.

312쪽

LIB.IIII rap ad filirus bis natus est,aeternali aer de patre,temporaliter de uiryne matre , sed nanuidiae inexoDII

bili, ineffibili. Et quare dicatur uerbum, et in quo ab aliis anulis differat,mquare illi non dirantur uerbisn Dei uel uerba, qκarebo vir fhiritus diffilabiis, quid David,m solomon yrapselaverine

de hoc uerbo. Et quod Solomon praecessierit Troianum bell-,em quid Ioannes manetelisti de eodem uerbo . Caput VI IIN primis enm αρμα bimur illum bis est se natum,n mum in stiritu,postea in carne. V nde apud H ieremiam ire dratur. Prius quam te formarem in utero, ui te. Et irem apud ipsum. B eam qui erat ante,quam nascemetur, quod nulli alii contini praeter Christum, in i, cum est a' principio filius Dei ueneratur est denuo

secundum carnem, quae duplix natiuitas eius magnἄintuIit humani; peElaribus errorem,scuo dit, tenebras etiam 3s,qui ume relinonis sacramentri retinebant. Sed nos id planc tilucide s monstrabimus, ut amatores sapientiae facilius de duinnsius instituantum , i avidit Dei filium dici, non debet tantum missas mente concipere,ut existhmet ex cunnubio , ac peris

Jone seminae alicuius Dem procreas,quod non facit nisi animal corporale morti s βbie sm. Deus autem, cum soluε adhuc est, cui per scere se potuit aut cum est remae potestitis,ut quicquid uellet effice- , vet,utis ad creandum societute alterius non indiv-ba tisistrae exishmubmus De sicut Orpheus pu

313쪽

' DE VERA fAPIENTIA fimit re marem esse feminam,quοὰ aliterrare nequiverit,msi haberet umi sexuε utriusq; qiuisi ut ipse stam miret, aut sine opitu non potueriti ocreare, sed Hermum eade fuit opinione, eu dicit

a' prophetis pater dicitur, sic efiam mater diceretur, omodo intur procreauit Pr-- nec sciri P quos um plum,nec narrari opera diurna,sed innun Bar'literae docent .im quibus rerutum est, illum Dei plium, Dei es sermonem I tems caeteros anulos Dei stivitus esse. Nam sermo est stiritur cum uoce aliqdsignifamae prolatur. Sed tamen quoniam stiritus, re sernis diuersis partibus prosis rursquidem stiritus nari-bus,ore firmo procedi magna tinter huc Dei fili in caeteros s anulos disterentia est. Illi enim ex Deo m-riri stiritus exieruns,qui non ad doctrinam Deι tradendam sed ad 1mni larim Dei creabantur. Ille uera Gmst O ipsi stiritus, remen cum uoce,ac sono ex Dei ore processit,sicut uerbum,eascilicet ratione,qura More eius ad populum fuerat Uιrus,idest p ille manster futurus es t doctrinae Dei, ea testis arcani ad hominem proferendi. Quod ipsum primo locutus est, ut per eum ipsi ad nos loqueretur. Et ille vorem Dei,

ac uolunditem nobis reuelaret. Merito ergo sermo, σuerbum Dei dicitur,qui procedentem de ore suo uom Iem stiritum,quem non utero sed mente cunceperat, ex ovImbili quadam maiestitis suae uirtute ad estistem,quae proprio sensu,ac sapienria vivat, comprehendit, alios item liritus in anulis sim uerit. Nosti i

314쪽

LIB. IMI rige stiritus σui ni, ment,et ennunt, a ipse mortesis est, sinsita, uitae dator-Nostrae uores linet aure mi*άtur,ais eiusnesmnt, inmen plerucyntaneiu literis comprehense,q nto Is Dei uocem credendum est mrimerem aeternum, sense, ac uirtute comitari,qκi de Deo patre renquam riuus de Ρnte traduxit. QAod siquaue miratur ex Deo Deum prolatione uori,ac 'iritus potuisse unerari,si sacrasuones prophetaris cognouerit,desinet pro reis mirari, solomonem, patrems eius David potentissimos reges fuisse,et eosdem propheres,etiam ijs 'ri ye sit notum qui diurnas literas non attigerunt,quor- alter, qui posteriAs regnauit,Troianae urbaue excidim centum π quadrannm annis antecessit. Hurus pater δα

uiuomm scriptorismmorsi in psalmo XXXII sieait. Verbo Dei coeli stlidati sunt, re stiritus oris

eius omnis uirtus eoru . I tem rursus in psalmo quadra mequarto - Erumuit cur me uerbum bonwm,dim ego opera mea reI- Constat uidelicet nul

bum D ei,π quem regnarem perpetuis necupe est. Item solamon ipsum uerbWm Dei ese demonstrat, cuius manibus operat se mundi fabrimm sunt. Evinquit,ex ore altissim prodivi ante omnem creatura, ego coelos feri,ut oriretur lumen indesidens,σ nes la texi omnem terram Ego in altis babimui, thronuς meus in avit na nubis . Ioannes quos ire tradidit. 1 n principio erat uerbum, reuerbis erat

315쪽

DE VERA SAPIENTIA od Glius aegraecis λογος, quὰmae latinis

uerb- ,σquid de Deo senserint Tutile, philostpbi

uerbi sepe descripsit,sivit declarat βperius illud exemplum,quo fretur esse ineffabile quendisnm m

sirmonem, cuius e matio modum hominis excedat.

Dixi de natiuitate prima breuite ut potui .Nunc desecunda,quoniam controllersia eginea maxima, latius

Hsserenduos,ut ueritatem scire cupientibus lumen inteffvntiae proframus. De secunda nafiuirere filis,quam prophetae multo ante praedixerui .Et quomodo edum; sit Israel ab Aerapi'π qμibus ingratus beneficiis caput bouiue inmemoriam apis Dei Auntiorummauerit. Et gr

316쪽

sionem, Caput X N prmis intur scire oporis homirassic ae

Dei, ut esset necesse appropinci ante seculi termino Dei Alιum descendere in terram , ut constatueret Deo templism,docere '; iustitiam. Ver tamenno in uirtute anuli, aut post 'te coelesti,sed in fura hominiscvnditione morruli, ut cum ma erio Νη-μισβι sit traderetur in manus kmpiorum,mortem ssViperet, ut eatquoq; pcruirtutem domita resitryret, ho ni,quem induera quem Trebat, et stem umcendae mortis afrret,σad praemia mmortulitatis ad meret. Hanc erudistositionem nequis ignoret, docebimus praedicti esse omnia, qme in Christi uid mus esse cumplere . Nemo aseue: nom nostrae fide co-modet, nisi ostendero prophetus ante matrem temporum seriem praedicas, ore,ut aliquando filius Dei nasceretur sicut homo ' rabilia faceret, O cuntum Dei per totum terram seminaret, postremo patibulo Ad etur tertia die resilinet. Quae Omma cum probauera eorum temporum uteras , qui Deum suo mortali odrpore urentem uiolauerunt , quid aliud obstabit, quo minus ueram sapienfiam clarum

sit in hac sela rebeone uersari fNume ae principio totius Ficramenti origo narranda est Maiores nostri,quieratu principes bdraeorum , cuin sterilitare, atq; in opia laborarent, transierunt in Aeraptum rei frum ruriae gratis bis diutius Oommoranaes, cum in

317쪽

DE VERA SAPI ENTIADIerabili seruitum tuu premerentur,tum misertus eoru Deus,eduxit eos, ac liberauit de misnu ros Aegyp norum, post annos trecennos triinre,duce Moyse,per

quem postia illiue lix P D eo iam est,in qua educto

Ulandit uirtutem suae matellans Deus. Traiecit ensen populum medio mari rubro praenedente anulo, atque

Ondente aquam,ut populus per siccum gradi posset,

quem uerius ut ait poem)Curvam in montis seriem Ercunserit undis. Resare audire tyrannus Aegyptiorum clim magna suorum manu insecutur est, mare adhuc patens temere ingresς, ωωnnbus aquis cum exercitu deletuς

est. Hebraei uero egressim Folitudine mim mirabilia uiderum.Nam cum sitim paterentur,icta uirgae rupe percusse prosiliitfns aqli populi s recreauit. o rursus esuriente, coelesbs alimenti plusia descendit, quin etiam cummas in fraeorum uentur indu

it,ut non modo pane cocle' sed etiam instrumoribus epulis sturarentur Pro bis eum diuiniue bene friis honorem Deo non reddiderum sed depulsa iam fruitute , iam siri,fines deposim in luxuriam prolapsi,

ad prasenos Aeraptiorum ritus animos transtuli-mne. Cum enim Moysis Dux eorum ascendist mmontem,atq; ibi quadrannm diebu6 mcrarem a reum caput bovis, quem uomui ipsi Apis, quod eos DDO praecederet Iisrarunt. Gopccram, ac scelare 4Fηβs Deus , impi ,--Dratum populum promerito poenis Irmibus afri, IS, quam per Mosen dederat, subrutruit. Posta uero cum in de sermquadam parte Uriae oonfidissi, amiserlint vetus --

318쪽

LIB. IIII et 3 onren hebraei. Et quoniam princeps eor- examinis Iudas erat, Iudaei sistu appellati, er terra,suam m- coluere , iudα ι Et primo quidem non dominio rePm subie si fuerunt, d populo, ae len, ciuiles iudicerpraesidebant, non tamen in annum con bruti siuus,sicut Romani in ules, sed perpetua iuris itione Abnixi . Τ- -blato iudicum nomine, potestas rePlis indu est. Uer m restinen eorwm iudicibus tenentibus pr-as religones saepe susceperans, atque o Fnsius ab hs Deus miter alieniunt; μbiurbat, nec rursus paenitentia populi, fidius liberaret eos seruitute. Item βιbrepsus sinitimorum bellis iob delim uexati,postremo rapti,abdum Bahlonem, poenas impietatir siuae gratii seruitio pependeruus, δε-

nec Cyrus ueniret in regn-,quι flatim Iudaeos r Ibruit edicto. Ex isde Tetrarchas habuerunt usque ad Herodem, qui fuit βb inperio Tiberij Caesa-ivis, culin anno quintodecimo idest duobus uminis cofιlibus ante diem seprimm Calendar m aprilirum. Iudaei Christum crua astixerunt. hic rerum textu hic ordo in arcanis senstiri literarum connnetur. sed prius ostendam qua de causa in terram uenerati Christiar,ut fundamentum diuinae religonis, oe' ratio clarasmi.

ae fuerit musa inmmationis Chrish.

Vm saepe Iudaei praecepti; salutaribus re-ς psgnaren atq; a' diuina lege des aerent i

319쪽

ας in media plebe conbbtuens , per quos pestariae ingrati populi uerbu nunacibus increparet,et nihilo minus ad poenitentiam sceleris avndam horreretur quam nisi ensent, atq; abiems Onitatibus ad D eum βuore Hlyens,'re, ut testamentum siuum maturet , idest hae

tioner,alium s sibi populum fideliorem ex alien niς congrerret. Illi autem ae prophetis increpati, nomodo uerba eorum restuerunt, sed quod sibi pecam exprobrarentur osnsi, eos ipses exquisitis cruciaribus necauer i , quae omnia diuinae literae signare conseruant. Diat enim propheta H ieremias . Misi ad uos feruos meos, prophetas ante lucem mittebam, vin audiebatis me, neque intendebatis auribus uestris,cum dicerem uobis. Conuertntur unusquisis a uia sua mala,et ae nessim; af- fionibus uestris,et habirebitis in terra ista,qua dedi nobis,et patribus uestris i seculo usimis secutu . Nolite ambulare post Deos alienos, ut Ieruratis eas, et ne incitetir mem operibus manuum uestrarum,ad dister dedos uoς. Hesdras autem prophetae,3 fuit eiusde ri temporibus, ' quo Iudaei sunt re bruti, sic loquitur. Desciuerut a te,et abiecerunt legem tuam rogoor sum,et propheres tuos interficerint,s obtestabantu eos,ut reuerterentur ad te. Item Helias in libro tertio. Aemulans aemulatus sium domino

Deo oipotenti,quia dereliqueruire te filii I frael et almula tua demolierum, em prophetus tuos interfeceruns

320쪽

nam meam auferre a me. Propter has illorum impleretes abdimuit eos in perpemum,ires desit prophetur misere ad eos, sed illam filium suum prinicvnitum pilum opificem rerum, o constatorem suum ubi iussit e coelo ut relinonem sumtim Dei transferret

ad unter,idest ad eos, qui Deum i rabant, doc reis iushna,quam persidus populus abiecerat , quod iampridem annuntiauerat se esse fidiarum. Sic Malachias in i cui dicens. Non est mihi uoluntur circa uos dicit dominur, sacrificium adreptum mn babeo ex manibus uestris, Poniam a soliue ηmulis adorensum clarificabitur nomen me m apAd vntes. Item David in psalmo. XVII. Cochtues mem mpite unitu, populus,quem non cognoui seruiet mihi. Esaias quos silc loquitur. V enio collire omnes genimPas, se uenient, uidebunt claritatem meam dimittam super eos signum. Et mittam ex his conseruatos in Tntes, qπα longet sunt, quae non ara

dieruns gloriam meam,et nuntiabunt claritutem mea n genaes. Volens igitur Deus metutorem templi sui mitterem terram, uoluit eum in potestare claritute coelesti Greere,ut ingratus in De populus in erurorem maximum induceretur , ac poenas pro facinoribus suis lueret, qui dominum, ac De sum non recepist , quod o im prophetae cecinerant sic ese fac λινψm. Esaia serim,que ipsi iudaei serra considiam crudelissime nec erunt m dicit . Audi coelum,et perucipe auribus terra, quoniam dominus locutus est, f-

SEARCH

MENU NAVIGATION