Gulielmi Budaei consiliarii regii, libellorumque magistri in Praetorio, Altera editio annotationum in Pandectas

발행: 1546년

분량: 291페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

121쪽

is, GVL. BV D. ANNO T. R ELI Q. iuscemodi theatricum obteminent . quibus tanquam mancipiis utebantur publice. Vnde Spartianus de Hadriano,Fubulus omnis generis more antiquo dedit in the

tro,in circo multus stras ex sepe centum leones interst ncilitares pγrrhichus populo stequenter exhibuit erbis autem bibee Vlpiani, aut in ullum quam uoluptatem .gesticulandi, Cr reliqua. significatur, quod ut gladiatorcs in orchesodidi . ludo sub lau*ti: sic isti scrui sub orchestoriduliculo, id est

altatorin magictro , vel pγrrhicham , uel comicam , uel soricum saltationem, uel chironomiam docebantur. De theatricis uu:em arti cibus nos muta in seupcriore editione diximus. Caeterum quod hic legitur , In hoc enim tantum distinia caeteris, quod inctituuntur. legendam censeo, Hoc enim rantum distini careris qui lassituuntur.

Hocsensu,utpγrrhγcharij er uenatores, quida flat liberi, quidam strui, ex ea demum fit inter eos delirentia sinquod recte legitur, hic sensus erit, Eos qui in uenationis excrcitationem, er saltationis pγrrhicharis damnati sunt: non ideo minus esse seruos poenae, quam alios damnatos , etiam si Iiberorum more docentur eas artes, σ ad eis instituuntur. I N cap. Moris. 9. Solet.Solet autem is uel uiris studiosis interdici, uel aduocatis,tielmbellionibus,sive pragmarutici;. Lego iuris studiosis,id est iuristudentibus. Pram lici non fiunt, qui pragmaticus sanetioncs scribunt,ut A eusus scribit: ita sunt iuris interpretes, ut ait Quintili

nus libro iii. qui etiam libro x ii. probare uolensn

e Iurium esse oratori iuru ciuilis scientiam, Quid si friste inquit pertim ille iuris non aderit neque ego sumn stri mori ignarus, oblitusve eorum, qui uelut ad arculus dent, er tela agentibus subminilirant neque idem qxos

Graecos

122쪽

1N PANDECTAS . Graecos nescio Actitasse, unde nomen ijs pragmatissam datum est. Pragmatici igitur crunt homines quidum Νrensis prosectionis, qui causarum actores intcr u iuri, ignaros monebant, turn reston a formula: actionum ἴ-- ministrantes, quo admonitores poctici dicendor ssuggestores,quis ad iuris disiceptatione uenitur erat. cia cero lib. I. de Orat. Inq; non ut apud Graecos infimi homines merce la adducti ministros be praebent in iudici)s oratoribus, qui apud illos pragmatici nocunturifc in nostra ciuitate. cr reliqua. Inde issud Sutdir. invii. -si contigit aureuς unus: Inde cadunt partes in foedera pragmaticorum. Olim igitur pragmaticis lorum R om. non utebatππ.postea uti coepit, ut ex Saorici dicto er V iuni loco ostenditur. Pragmaticum ad uerbum negotialis dicitur Ja Quintillano. Apud Diondisium Alicarnaseum diffri a theoretico. cc-teram qui cognitores olim appectabantur, non alij prope- cognito modum erant , quam qui nunc procuratores iudiciales dicuntur. Cicero in Diuinatione, Ne destnsorem calamita tum suarum, me ultorem iniuriarum, me cognitorem imris fiui , me actorem cause fue esse uoluerunt. Et in tert. in Ver. Cum esset Sthenius ciuitatis suae nobilistarus,dmplis md cognatione, plurimis amicitiis, inuenire neminem S, tum potuit,qui pro se cognitor feret Et rursus, cedocui Siculo cum is reus feret , ciuis Romanus cognitor un-

quum βctus siti A conius in Diuinationem, Otii defindit

inquit alterum in iudicio: aut patronus dicitur, si orator pareonu . est:aut aduocatus aut ius suggerit, aut praebentiam suam commodat amico : aut procurator, si negotium suscipit: ' 'μ' q*t cognitor, si praesentis causam nouit, Cr sie tuetur ut ς'g 'suam. Ergo cognitorem cicero appellauit Amiliari fi-

123쪽

ta4 GVL. BV D. ANNO T. RELI n. mum destnsiorem. Hactenus ille. Ex cuius verbis appas' ret alium esse patronum, Cr alium aduocatum. Terentius in Eunucho,ostium obsera intus drum ego hinc trans cur ro ad forum: uolo ego adesse hic aduocatos in turba hae. Hermolaus Iuri consultus , Fas poena coercentur, qui ad litem instruendum aduocatione, testibus, pecuniam acceperunt. Et M artianus, Poenu legis irrogatur ei, qui ob instruendum aduocationem testimonia ue fisa pecuniam accepit. Liuius, Uirginius sordidatus silium secum obboleta ueste, comitantibus aliquot matronis, cum iam genti aduocatione in forum adducit. cicero pro sγza,

Sed si tuus parens etiam in illa usticione periculi sui, tamen humanitate adductus aduocationem hominis improbiginti sella curuli atque ornamentis suis er eon duriburs bonestiuit: quid est quamobrem consulares qui Catil,

nae afuerunt, reprehendantur In omnibus his exemplis tabia A. -oc tio non pro coetu patronorum atque causidic rumsed amicorum polim coactorum ad opem suor j duoeare. praestinia. Inde aduocare uerbum, est ad consiliis opitulationems cause protindam amicos accersere. qrippe hominum uel consul orum, uel autoritate opibuηs potilantium comitatus Cr studium, uel reum uel actorem favorabiliorem facit : interduras reum noxae eximit: inre dum iuri uim afri: propter quod erimini datur in sum periorium exemplis. Et apud Ciceronem pro Quintio, De fortunis omnibus Publius deturpandus est: potentes, diserti, nobilas omnes aduocandi sunt, adhibenda vis es veritati, minae iactentur, pericula intenduntur, formidines opponantur : ut ijs rebus aliquando victus er perte ritus ipse cedat. Et aduocatio togatorum apud eundem pro cecinna. mintilianus in x i. de actione loquens,

Inci i

124쪽

IN PANDEcTA s. ru Incumbere aduocato aduersis subsellijs sedenti iam conmtumeliosum est. Aperte mintilianus aduocatum distinxiια patrono. Aliquando tamen aduocatum pro dctore accipit : ut libro quarto , Ideoq; agere aduocato quum litu tori facilius , quia cr laudat sine arrogantiae crimine, eraliquando utiliter etiam reprehcndere potest. Idem, Ideo primum intuemur litigatoris an aduocati personasit utedum,quoties utrunque feripotest. sic Plinias in pro tione, Et quod miremur, per aduocatum definditur. Propterea Vipianus, Advocatos omnes omnino accipere do emos, qui causis agendu quoquo studio operantur. Ad- ---σ.

vocatio hodie consilium appetitur, id est causidici er c gnitores , omnes s qui quasi tutores cautae dati sunt, cum

unus sit actor cause. Inde aduocatio a Cicerone dicitur, quam consultationem homines Bolicari uocant: in Pra tura urbana, de aede castoris, Quo saepenumero senatus conuocetur: quo maximarum rerum quotidie aduocati nes fiant. Plautus aduocatum pro teste rogato accipit in Poenulo, Factum a uobis comiter: bonum dedistis aduocati operum misi. cras mane, quaeso, in comitio estote obuiam mihi. Verba sunt Agorastocla ad testes, quos aduocauerat in lenone.antea enim dixerat, Mementote. AL -ΔM-ε. voca. Meminimus. Et aduocare uerbum,est aduocatum uel

teste rogare. Idcm in casinu,Qnem hercle ego hodie litem perdidisse gaudeo,ne me nequicqui aduocauerit. Aduocuti

125쪽

Y16 GVL. BV D. ANNO T. RELI Q. st pro Roscio comoedo iis nobis scribente, Cnid inte est linter eum qui per se litigat, π qui cognitorem dat qui per se litem contestitur,sibi stoli petit: alteri nemo po- test nili qui cognitor est fictus. lo ne uero cognitor si fuisset tuus: quod uicisset iudicio strici tuum suo nomine peihi: quod abstulit , sibi non exegit Idem, Quod si ad Roscium nihil perveniret, quod tu a Flauio absPulisses,nili te in suum lite dedissct cognitorc: ad te peruenire nihil debet, quod Roscius pro sua parte exegit: quia tuus cognitor non est Actus;ognitor etiam est qui aliquem noui ex qui hcmini peregrino ad Je potest, qua β rerum,

dator aut cociliator. Idem Cicero in Praetura urbanu;r det populus Ro.bi; equitibus Ro. qui ad nos antea producti te lesetis instemissibus ab illo ciue Rom. qui cognitores honunc, honi Ilos daret,sublata esse in crucE dixertint, id est qui hominos bonestos Praetori duret , is cuturos

ictu es o cive Ro. Ide in ult. in Veri Tamesi tibi ita Lider turriboc iuris in omne; con uiueres, ut qui neq; tibi notus esset,neq; cognitore locupletedaret:quiuis ciuis Ro. si si in cruce to teretur. id cst γνω - αἱiem ori Vcl τe8 συ-

tu tilii . ue μὴ Legulci Cr Formularij, ut in superioribuη disiam clari. mim. Hodie omnis huiuscemodi functio duabus appellationibus continetur, causidicorum, Cr proeuratorum, id es cognitorum,ut prisci loquebatur. Quorum sermo quai nu3 ad res βrensis iudicialesq; pertinet, purum hodie tisἰ- citus OCr tamen restitui bona ex parte pots ex lectione

eorum autoriam qui extant Cr Latine Cr Graeco. Inter

pragmaticos fr te adni cruri hodie possetnt quos soli- eicitores appellant: iopisores quidam 'rcnbes, caus

Pragmatisse rumq; curatores. Pragmaticarius vero a sanctionibus pra

i gmaticis,dictio est recentioris notae in lage, Zei is, De

126쪽

IN PANDEcTA s. rardiuersis rescriptis: qualia multa uocabula Graecoru prii Dcipum tempora pepererunt post imperium tran latu . Libros uero postremos codicis praecipue portenta uerbois rura inuaserunt: quibus hodie in ipsis uocabula barbara Farbara urebaplane mixoburbara, leguntur, Cr proba quedum corru ' horis pia. Paruueredi, ut upra diximus,er me oproximi uoca- ' bula ex Latino Graecoci, sermone concreta sunt. Baslucam paragaudes plane barbara Ant. quorum bazuca apud Pliniis legitur tib x x x iii. Paragallias apud Vopiastum. Metoecus Graecum est, cd cor pt m,iti iet' ricti Mes,EAta. De iure fisci. μέ οικο metari sunt qui Latine dicun:ur incolae, qui in aliena ciuitate longae morae cause habitant,

nec habent ias ciuitatis, nec honores ciuiles cupiunt tribuistin tamen pendunt, quod metoccion dicitur. In ea autem lege pro ijs accipiuntur,quos μα- s Cr με ανά πGraeci vocant. Metrocon a recte legitur in lege ultima De exactoribum tributorum: sed perperam inte igitur. Sic enim est Metrocomia intcr Nicos , ut metropoli, inter Metraremia. urbes a suisque coloniis ut matrix agno citur, ut alibi adnotauimus. At comopoleis uni uici maiores, quasi mcli op comvos. pidorum. quo Narcus euangeli di usus est cap. i. Eamus

in proximos picos et ciuitates. Ela τas ἔ 'μπαῖ Musto o-λεir Burga inglia uerna cula uocat. In lege,Quidum una viae sub tua. de Decurionib. monuetonion legitur pro mois

naetonion id est,qui bolitudines captant. μοναμ p d cst, solivagoram. μοναtili VJ Cra dicuntur,qui uitis olimrium ducunt. In lcge,si quos. legendativomnem tographi. magistratus erat Alaxadreae, ut autor est Strabo lib. κ v I I .cometrarioru scriptor ut nomen indica comentans Cr mete agitans ea quae erep.esse uidetur. I iis ruet.

Excus munera in Dunleprobγdraule legitur.Rectus est

127쪽

os GVL. BV D. ANNO T. RELI enim casus pluralis, cuius singularis est draules. Plinius

bγdraulum pro organo posuit libr. i κ. Delphini cupiuntur hγdrauli sono.unde isdraulica organa Vitruvio librix. Cr Tranquillo in Noeone. Sed bdidraules pro homi ne sile dicitur, ut choraules apud Tranquillum in Nerone. Abbolin. Η draulus aut m OIρώαλ organum est.sub titulo, Deponderatoribus gestitem pro et gularem legitur. En aeuomia, stitae sunt loripendes per urbes constituti, qui remis pomderibus praelicti appedantur: qualis est unus Paris s. GI-

est, sub titulo, De murilegusii:ubi bastigari, er alia mutabarbara sunt aut uernacula. i N titu. eq Vestes oloberae dicuntur,uel holo erae, vel holoDγetae: uel uox est barbara. Lampridius in Alexandro , Vestes bolo fiericas nunquam induit: subsericam numquam donauit. I dem in H eliog. Usus est aurea omni tun ea: usus Cr purpurea, Cr de gemmis persica. Sic oboetati nummi,uuro obryzo percusi.quod uerbum corruptum s litas. in tract. De uetennom matre potestite: ubi solidi ideo dicuntur, quia iuIsto Cr integro pondere erant preci si, non dimidiati aut trientalis: quae ratio est Mi solidus pro aureo accipiatur. idem Lampridius in Alexadro,Vectigalia publica in id contraxit, ut qui decem aureos sub Heliogabalo praestiterunt, tertium partem aurei praestarent. tunc' pr mum semisses aureorum βrmati sunt: tum etiam cum ad tertium partem aurei uectigal decidisset, tremJes: dicente Alexandro etiam quartarios futuros. sed cum non potuisset per publices nec intes, con lari eos iusit, er re spes tantum solidosq; si muri. In titulo, De collegi

Perillio

128쪽

peristychoregia quid sit sub titulo,Destimento Alaram

drino , alibi diximus, In lege, Litibus, De agricolis errens chimisiarcho ciuitatis legitur pro cimeliarebo. Et codice, lege ultima, De bonis autoritate iud. p id. cim Earctos legi debet, cimeliarchion,id est . cimeliaYAEst enim ut ab episcopios episcopion pro loco, siceimeli bH archion locus,in quo res pretiosae er in deliri s habitae r

τα. Lingua uernacula gabinctim appellat, cui loco qui proctus est, cimoliarchus Graece dicitur. In IVGQviacunq , De omni agro desieri id diacatochiae uicem legitur, producatoches vel pro ducatochi. Est enim diata V - ρ θ'

toche bonorum posscsio π ducatochus bonorum possese sori ut sit sensus,Qui undum putrimoniale excolendo foecundu reddideri canones agnoueristinum διακατακρiure iam post re, uel auακα loco haberi. M e op Maedicti dicimi in lege,Peculiari,De proximis sacror scriniorum, mi. sunt ij qui nondum proximatas honorem inierunt :bed iam designati uni proximi. με Morzρθιμει.Ea enim strina dicitur messoproximus qua medon inphius d est,qui stosus Μ, M tu. designatus est Er me otbunatus,id est capularis, que mors 'proxima manet.Aristoteles in Politicis, ' ψ ἰἱελκλυθό-- αρχWτι Ψ μεμει v. E t per 'ncti, inquit,magistratuo de ignati imperium habent.In eadem lege, consensum pro consessu Iegitur: ut in lege ri. Est enim con egus σή Usu ,δρον.cuissimodi permulta sunt in ijs libris, quae conii, uentia magis hoc tempore quam adnotatione digna fiunt: quanquam Cr nonnulla animaduertenda praeterimus prudentes. Obiter enim atque digresione isti scribimuι: quorum stecimen unum dabimus intract.Deβbricensibws. l.

Iure prouisum. Vbi enim legitur, Unisses itaque ueluti ii in

129쪽

Decoquere decoctiones. Decoctor L

GVL. BV D. ANNO T. RELI in corpore unius formae, unius decoctionis,si ita res tu&rit, restondere cogentur. ego ita legendum censeo,Vnius decoctiones, si ita res tulerit,rependere cogentur. Est enim

men audaciae tuae quod fiedisti κ i. ordinibus, cum esset lege Rostia certus locus decoctoribus constitutus. Plinivi lib. κ A i. crocum se luestre optimu serere in Italia minime expedit, ad scrupula nu; singula areis decoquentibus. id est depositim non reddentibus. Est enim docoquere , diminuere: unde dum significatio. Quintiliam Multum inde decoquent anni multam ratio linetabit: aliquid uelut usu deteretur. Inde Seneca pro si cre Cr de stituere dixit, decoquerestet bonae: id est non retonderest ei. Miror quid pensi habuerit Accursius in lege unica, supra, De auri publici persecutoribus, cum persecutores decoctores esse dixit. Sunt enim persecutores, qui Graece

ἐκδικά ia diculur,ta' εκ lικα. quorum munus est iudicio experiri contru eos,qui aurum uot argentum, uel pecuniare . debent. Susceptores uero fiunt απ εκ aci,qui Cr αποιῆεκτηράρ dicuntur, Cr ταμίου. ab antiquis tame coactorcs appellabantur αργυρολογει.εκδικοι etiam destnctores ciuitatum uocantur ini. Ut persectires. de annali exceptione.

Est etiam ecdicos uindex er albertor. Horum librorum obscuritati insuper caliginem multam olfudit Accursiano

rum stupor, quod quidem ad linguae utriusis intelligen

tiam pertinet. Multa enim uocabula corruperunt, multa

perperam interpretati, legum sensu3 inuertcrunt: cum ibi non pauca lagantur, quae priscae elegantiae uestigia retianent. Unius cr alteriuε loci satis erit udmonere hac aetate. Adae re

130쪽

IN PANDECTA s. rit Adaerare uerbin multis in Iocis extat, ex nullibi recte imtellectum.In lege unica, De collatione donatorum, lib. X. Accursius adaerationcm ait esse aeris praestitionem. In I

ge, Annonas,De erog. milita annonae, lib. κ ii. ipse uti- rure annonas ad aerarium pertinere interpretatur, uel Daerario soluere. Et in Iege, Septem, eodem sub titulo, cripse er poneri eius quasi haeresim inscitiae e uestigio si

quentes in uocum interpretatione, adaeratus species in- - σαμ st

telligunt ad aerarium delatus. Ego autem adaerare id esse eenbeo quod Graece ἰἱ γυσσα dicitur,id est aere aestimare,ut sit bractus, species quae militibus stellaturae causa penduntur a prouincialibris,si pecunia permutentur, aestimari tanti debere, quantum est fori pretium. Adaerare autem ab aere deductu est quaresine aspiratione legi debet: licet in omnibus exemplaribus quae mihi uidere contigit, streas iratu legaturis ic aute eum lege sicriptam fuisse primum

censeo, Septem dicbus per quos tribuni praeto. emol. gratia solen stellaturae nomine species con equuntur: species resistentes non aliter adhaerentur, nicti ut in foro rerum uaenalium distrabuntur. Species aurem resistentes intelligo restin tes quae reliquumenti causa debentur, id est quae ex praeterito debentur. Sic in lege, Speciebus, in tracta. De cohortalibus, specubus primipilaribus adaerandis eadem pretioru taxatio struetur, quae in uaenalibus publicis poterit reperiri. Quae interpretatio omnibus locis conuenit. num adaerata praedia ab eo dicta fiunt, quod a frument ria aut uinaria, speciariae; praestitione ad aerarium redd-cta sunt. L ingua patria addenarata dicit sere pro eodem. Aeris enim uocabulo pecunia significatur. unde obaerati

dicti. Stellatura nomen erat annonae militaris. Lampridius stiniseis.

in Alexandro, Annonas inquit militum diligenter in

SEARCH

MENU NAVIGATION