장음표시 사용
101쪽
ao 1 SE LECTU EX IV R. CIVI L.
rei dominicae appellari in I penult. de conueniend. fisci d bit. lib.x.Cod. Idcm, aut certe quod ad procurationem rorum priuatarum attinet, simile sub posterioribus Imperat ribus Comitis rerum priuatarum munus: de quo in l. vlti. C. de adsessorib.l. vlt. de petit. bonor. subi .lib. . C.l. iij. C de bon. Vacantib.l neminem. de decurionib. lib.x.C. Li. C. dc aduoc. diuersiudicum.
Desi stafrano. C A P. v i τ & fisco sinis ac proprius patronus , isq; at Marco Antonino Philosopho primum,s Capitolia: no credimus, institutus. Aderat hic fiscalibus cau- sis, Lult. D. de iure fis.l vlt. C. de aduoc. fis liberalibusq; maxime quς non interueniente eo decisae in intcgrum eiusdem Marci rescripto restituebantur , t iij. g.diuus H drianus.& l.si fiscus. D.de iure fise. Et quoniam rara de hoc
aduocato in Pandectis litterarum monumenta extant,ad p steriorum Imperatorum tempora orationem conuertam, CXcorumq; constitutionibus, quae fuerit huius aduocationis m. tio, petam. Inuenio autem ex aduocatione Cuiusque sedis,
quae certo numero definita erat, fisci patronos creatos, mi singulos vcl binos, eosq: vel annuo, vel bienni munere sui ctos pro varia cuiusque fori consuetudine. Et aduocationem quidem praesecturae praetorianae orientis Theodosius centum
quinquaginta togatorum numero conclusit. L cum aduoc rio.l. nemini. C. de aduoc.diuersiudicior. Quem numerum
N in Illyriciana praefectura, cui eadem quae Orientali priuil gia tribuunt, obseruari Imperatoribus placuit. Lijsdem. Luit.
C.de aduoc.diuers. iudicior. Lij. C. de aduoc. divcrs iudicum. Ex ea elasse in utraque praefectura unicus primum fisci pare nus creabatur, quoad Valentinia. 8 Marcia.constitutione ad Palladium Pr.Prael. Orient. emissa, in Oriciatis praescctura binos ex primoribus aduocatis singulis annis ad patronatum fisci adsumi constituere. l. binos. C. de adu. diu. iudicior. At in
Illyrici praefectura, qui unicus cligebatur,fisci patronus biennio demum offici j finem sortiebatur. l. sancimus. h. C. cod. Vtrobiq; vero, qui patronatu fisci perfuncti crant, cohortalis vel alterius vilior. condicionis nexibus cum liberis poste
102쪽
ΑNTI Q V IT. LIB. III. r 3 tis 1 ; siuis Itbcrabatus, & Comitiua consistoriana alijsq; hono
tibiis ornaban ur.Jl. cum aduocatio. dc l. ijsdem.& l.nemini. C.de adu. diu. iudicior.l. laudabilc.& l. restituendae. C. de adu.diu. iudicum. Vtrobique etiam sexaginta quattuor primores aduocati cx centumquinquaginta statutis, patronorum fisci benefici js priuilegijsq: honorabantur. l. st duos. C. eo.titui. Reliquarum sedium varia condicio crat. In Alexandrino foro quinquaginta dumtaxat statuti eranPaduocati, ex quibus patronus fisci unicus creabatur , qui biennium co munere sunctus , ex consulari rectoris prouinciae dignitate decorabatur. l. pctitioncm. C.codem titulo. In sero praesidali Syriae triginta aduocatorum numerus praescriptus erat , ex colitici patronus. unoquoque biennio cligcbatur. l. pctitionem. C. de aduo.diu iudicum. In foro comitis Orientis quadraginta aduocati crant,Vnus , fisci patronus,qui biennio.fisco P - , trocinium praestabat.l.ih.C.de aduOC.diu.
103쪽
Regio in senatu Parisiensi procuratori, iB. Bristonius S. D.
B s o L v T o tertio harum sentiquitatum Δbrogradu italantem me subito tuorum s l neficiorum memoria pupugis, quamisque inchoandZ cupia ratem iniecit, H te Literario eos munere,quosolopossum, remunerarem --h UZmum Hro protinus mihi adscribendum aes, quodam animi delino, gumentum Abra nubέ suppeta muere in quibus tam multa no se aetas ob erues cottia vita etiam sera e potamitas adnotatura est. Ex his plane quin tum occumrerunt, Agniora Xgens librisum inum concinnam. m nunc ad te cum omni nos a spera δε- Ara. Bene agri Lutetiae Par Forum Kal. Ombris.
104쪽
B s c v R v M est quid haec Iauolent verba significent: Possi a M aTroiuris proprierate distit. auidquid
enim adprehendimus, cuius proprio MN ad nos non pertine nec pertinere
Atq; exercuit hic locus clarissisnos nostrae aetatis Iureconsitatos, quo
rum alij a xij.Tabul. rem inani comiectura repetentes, alij ad loca sacra,quae extra commercium posita hac definitione concludi non possimi, reserentes, longe a Iauoleni mente aberrant. Mihi valde semper Gerardi Pereri j Tholosani prosessoris sententia placuit,qui cum in eo errare atque labi ceteros animaduertisset, quod quae de re ipsa & corpore a Iauoleno dicuntur, ea ad detentionem rei transferunt, primus, quod sciam, animum advortit ad cogitandum, num aliqua antiquitus praedia suerint, in quae definitio illa caderet. Etenim Iauoleno trium ii rum appellationum, Ager, Possessio, Fundus, differentiam exequenti pro positum fuit docere corpus id,cuius plenum usum habemus, proprietatem non habemus,nec habere possumus, possessionem appellati .Quo in genere prouincialia,tributaria stipendiariaq;, item vectigalia praedia pono. Cuius rei demonstrandae initium paulo altius repetam necesse est. Lege belli capientium fiunt, quae ab hostibus capiuntur. Proinde bello subactarum prouinciarum agri publici populi Rom. fiebant. l.si captiuus. S.j.D.de capti. Liuius lib.iij. ad fi. Agrum de quo Q ambig
105쪽
anstigitur linium Coriolanorum fuisse, capcisq: Coriolis publicum populi Roma.factum.Ciccr. V. Orat. in Verri PeTaucae Siciliae ciuitates bello a maioribus nostris subactie sunt, quarum cuin esset ager publicus populi Rom. factus, tamen illis est redditus. Sedenim ex hoste captos agros, Romani, ut eodem loco Cicem, Ec Siculus Flaccus in lib.de Condicion. agror.ec Hygen. in lib.de Limiti. dei nonstrant, alios in victorem populum partiebantur, alios per quaestores, laterculis lunaitibusci: actis diuisos vcndebat, alios militibus in praemium adsignabant, alios per censores locabant, alijs certum vectigal imponebant, quod stipendiarium dicebatur. Huiusmodi, quae tributum quotannis populo pendebant,praedia, tributaria stipendiariaq; dicebantur: quorum dominium ad populum Roman. plenissimum vero fruendi ius ad prouinciales ipsos possessores pertinuisse Thcophilus bene siniit in g. per traditionem.Instit.de rer. diuision. Erant α vectigales agri ci uitatum ac municipiorum,quos Vel ad tempus, Vci in perpetuum municipes locabant, dominio apud se manente lum ruendi ius in conductorem transferentes, ut ex l. si finita. 6. si de vectigalibusD. de dam ins .ec l si domus.' vit. le leg. lib., C l. i. D. si ater vectigal.pei spicuo liqueti Quo posito, vel me tacente, ad ea praedia postessionis appellationem pertinere, coq: Iauolenum respexisse satis intellegitur. Ea eniin eorum praediorum condicio erat,ut eorum prouinciales neq; essent, ncque esse pollent ex iure Quiritum domini : sed ea in bonis
tas quidem idcirco ad prouinciales non pertinebat, quod cain silum dominium populus victor redegisset: pertinere vcro idcirco non poterat, quia nec mancipatione abalienari ea, nec usucapi , cum iuris Italici non esiciat, poterant: quibus modis legitimum dc ex iure Quiritum dominium contingebat. Quod Iustinian.inl.-.C.de usucap.transf&in Inst. tit. de usucapio. in prin.& in F per traditionem. de rer.diuis structim attigit. Ex quo sequitur conuenienter Iauolent definitioni ea praedia possessiones appellari poste. Cui interprctationi mitifice consentit eiuslem verbi a Festo lib. xiiii. SI Isbdoro
106쪽
doro lib.xv.Etymolog. cap.xiij. tradita definitio, quae ita habet : Possessiones appellantur agri late patentes publici pruuatiq; , qui non mancipatione, sed usu tenebantur: id est, ut ego interpretor quorum ex iure Quiritum domini non sunt
qui possident, sed usim detcntionemq; habent.
R D I N A R I AE , extraordinarisq: cognitiones via accipiendae sint, satis iam ex eorum qui de iure cuuili recta sentiunt, Commentariis innotescit. Extraordinariae executiones quam significatione habeant,adhuc in obscuro positum,nec cuiusquam interpret tione patefactum puto. Duobus vero modis sitas iudicumue a se daxorum sentinas magistratus exequebantur. Interdum enim iudicem arbitrumve in eam rem dabant. Lassivo. f. si post& g. sed si cmptor. & g. sic quoque iudices. D.de re iudic. I si praetor. D.ta iudic. Idq; recte atque ordine fiebat Nomnumquam Vero Viatorem, apparitoremq; vice arbitri ad i dicati,uci decreti sui vel praecepti executionem dabant.l. vlt. D.de iudic. Eaci: extra ordincni fieri executio dicebatur, quemadmodu demonstrati. si pignora. D. de euict.his verbis: S, siaenoris Mneant per amaritores Praetoris extra Oraemem sentcntiam exequentes. vlt.*.s quis. D. quod met. causin qua extra ordinem exactum dicitur,quod apparitore praesidis ii Nicrueniente cognitionc iudicis nulla habita exactum fuerat,
quod ciuilitcr per iudicem peti debcbat. Sic Ec in i .iij. D. nevis sat ci, qui in post extra ordinem exequi decretum suum Praetores dicuntur, quod ipsim et iure sitae potestatis, ministrorum manu exequuntur. Nam ordinario iure interdictores expeditur:vt cvcnit & in s cie l.j. 6.nec selum D. si vent. nommul.in post Qucmadmodum igitur ordinaria cognitioltum appellabatur, cimi ex formula apud iudices datos causa agebatur, & extraordinaria vcro cum ipsi magistratus noti
nem adhibebant suam: ita & quod iudicibus datis, actionibus interdictisq; redditis exequebantur ordine exequi:quod vero viribus impcrii sui, per apparitores, & si res posceret,
manu militari exequebantur, extra ordinem c qui dic o a bamur.
107쪽
bantur Illa etiam praetoria erant iurisdictionis tuendae rem dia,pignoris capio, multae dictio,corporis retentio ac coercitio.l. i. g. ex hoc rescripto. in fi.D.de veni. in .f.quibus. Instit.
V TOR in re pupilli administranda, boni & M-tenti patrisfam. ossicio sungi, ac proinde minime necessarijs sumptibus abstinere debet. Minerualtamen α δεδαογα praeceptoribus pro facultate patrimonij & dignitate natalium constituere, sed & sollemnia munera parcntibus Cognatisq: mittere cum posse lex admittit.l. Cum plures. 6.Cum tutor. D.ta admin.tut.in qua merito dubitatur, quaenam ea sint sollemnia munera. Vtique enim nuptialia, quod prima fronte quis diceret,intelligenda non sunt:quae de pupilli bonis mittere tutor prohibetur,chmperquam necessaria non sit ista muneratio. l. tutor secundum. g. vlt.D. de adm.tui. l.j. f. praeterea. D.de tutet.& rat.dist. Magis cst autem, ut sollemnia siccundum Varronis, Festi & Se vij interprctationem anniuersaria accipiamus, em: munera significari dicamus, quae quotannis more recepto sibi inuticem cognati natali cuiusq: die missitabant. Suadet hoc Ma tialis vcrsus lib. ix. Epig.qui ita habet,
Chara citaretio omne tibi cognatio munus. Et alias: I Luce propinquorum qua plurima mittitur ales, Dum Suilae turdos, dum tibi Mucce paro. Tertullian. in lib.de Idololatria. Etiam strenae captandae,& septiinontium, & bruma, & charae cognationis honoraria cxigenda omnia. Atque . hoc nomine a Martiale Clytus quidam notatur, qui saepius uno in anno natalem suum,munera a cognatis, amicisq: captans , celebrabat. Iam Saturnalium feriis muneribus sese Roman. inuitasse ex Macr.lib. j.cap. vij.& Martiale lib. iiij.vij.& x Epig. alijsq: ita in promptu essivi in eo probando longior sumi oratio non debς E
108쪽
' IT-rum olim mercinn exempti. V C A P. UTI I I.:LLICITAs aliquas merces olim fuisse non no- stri tantum con ulti in i cotem. 6.illicitarum. D. de
public. de l. j. Ix de his quae ut indig.& l. illicitas. S. il-: licitassa. de offpraesid. probant, sed & Tertullianus
in lib.v. aduersus Marcionem his verbis i Quamobrem Pontice nauclere si numquam furtivas merces vel illicitas in ac tos tuas recepisti. Eiusmodi vero mercium exempla ex potariorum Imperatorii constitutionibus in medio posita sinit. Nec enim ignotae stat Valentinia. dc Theod. constitutiones, quibus purpurae distrahendς,& serici a Barbaris comparandi,
Privatis potestatem auferunt. l. .ω i, C. quae . res vendi Monposisl.j.de vestib. hesostr.lib.Xl.C.AEquc patet, vinum leum loricas, scuta, arcus, sagittas, gladios, spathas,vel alterius cuiuscumque generis arma ad Barbaros transferre non licere. l .& ij. C. quae res export.non poss Salis quoque comme i cium praeter salinarum conductores alijs omnibus lege prohibetur.l si quis sinet C de .vectig& comni Armorum denique mercimonium priuatis a Iustmiano interdicitur in No-
uel l. de arinis. Verum. lurc exempla ex eorum qui longo post Iureconsultos interuallo secuti sunt, principum constitutionibus sumpta, antiquioribus Iureconsultorum scriptis accommodari posse non videbuntur, nisi earumdem sere rerum omnium quas recensuidam olim commercium cum Barbaris interdictum fuisse doctiero. Constat certe ex ipsainetl.cotem. de publican. non licuisse ferrum, frumentum ,s,les, tem item subigendo serro necessariam,hostibus venun. dari. sed nec equum militarem extra prouinciam duci concessum fuisse declarat l.officium. g. j.D.de re milit. Cotes vero Creticas dumtaxat primum notas oleo ferri aciem excitan--tes: postea vero etiam aquarias cotes Italiam dedisse linuervice ferro imperantes Plinius lib. iij. capa v is S lib. XXxxj. . ea. Xxij. scribit. Hinc Crecae Colorue in l. Caesar. de publica. Atque ex his eadem opera illustrabituri: Vmc.dclitolib. S. itiner. cussilibaxit. C.in qua merces illicitas i ad Barbaros trans-
109쪽
tinentem refixerit, es qui inde immutarierat, Pie: Ea poculatus tenetuν. Verba haec sunt Vlpiani in l.qui tabulam.D.ad legem Iul pecul. Quae ut intcLligantur, admonendi simus agtonim a natorum, limit torumcli, id est, qui limitibus institutis per centurias diuisicrant, formas modum'cuiusq: centuriae ac limitum complactentes, . cis tabulis ad aeternitatem fixis tollendae in post rum Omnis controuersiae causa inscribi consecuisse. Hoc Sticui. Flacc.lib.,de Condic. agror. docci. Nominibus,aIr, agrorum diuiserum, qui institutis limitibus diuisi sent,& sit evarias appellationes accipiunta Quidam arbores finales, alii in venis, alii in membris scripserunt: Et quamuis una res sit serma,alij dicunt perticam,alh centuriationem, alii metati ncm, alii limitationem, alij cancellationem, alij typon, quod ut iupra diximus,una res est se a. Quidam selmas,quarum mentio habita est, in aere sculpserunt; id est, in aereis tabulis seripserunt. Et alio loco: Horum etiam agrorum qui ex viculis populis sempti sunt proprias factas essese as,id est, seis
quamque limitibus regionem diuisam. Nam in his aeneis i bulis totam diuisionis & adsignationis rationem peticrib bantciverbi gratia,Datum adsignatum illi tantum. Redditum, Commutatum pro suo, Redditum veteri possestori: quorum notae quaedam apud Valer. Probum conspiciutur. Hoe idem Siculus ostendit, his verbis i Comperimus vero in aliquibus regionibus & pascua & siluas adsignatas esse, adstriptumq; in se is ita. Illi & illi tot siluas & pascua, iugera tot. Hygen.
lib)He Limictb. Omnes significationes,ait,& sermas aris i bulis inscribemus. Data,adsignata,concessa,cxcepta,reddita, commutata pro sito umeri possessori, & quaecumque alia instriptio singularum litterarum fuerit. Idem lib. ii. Nuper enim quidam euocatus Augusti cum in Pannonia agros vcteres eri voluntate & liberalitate Imp. Traiani adsignaret in aere,id est -in formiri non tantum modum quem adsignabat adseripsit,
aut notauit,sed& cxtremam lineam uniuscuiusq: modi comptehendit. Idem alio loco : Nam N alia praesectura aliter concessi
110쪽
cessi sint limites, ut habeant in atris inscriptionibus interlimitem nouum N veterem iugera sorte lax Aggen. Vrbicus Frontini interpres. ει modo ,est, illa,qui aere scriptura continetur, serma liquebit, etiamsi dominus aliquid vendidisset. Sic accipiendum erit quod ijdem auctores in controuersijs aes respici stribunt. Ex his enim tabulis controuersae de Ur rum modo finibusq: decidebatur. Ceterum iuuisorum dum taxat,atque adsignatorum agrorum formae in tabulas refer bantur. in occupatorijs agris,id est,quos pulsis veteribus pocsestoribus victor populus occuparat, nullum aes, nullam sommam suisse, quae publicae sidei posse ribus testimonium
redderet, idem Siculus traditime serius agrorum. CAP. VI.
R I v s Qv A M ab agrorum scrmone, in quo sui , perioris capitis oratio versata est, discedam, etiam illud adnotabod es quasda agris dici solitas: quod ui & ad intelligentiam L j. svit. D.dc aqua & aq pluit pertinct. Dicebantur vero hae leges piluatis quidem agris a patribussa. qui eos constituebant: adsignatis autem vel colonicis, ab his qui veteranos coloniasq, ex lege deducebant. Hygen lib. ij de Limitib.cum de adsignacis mis agit.Hi agri, ait,leges accipiunt ab his,qui veteranos deducunt:& ita propriam obseruarionem eorum lex data praestae in his terris. Si euius Flacc. in lib.de Condicio.agr. Auctores, ait, adsignationis, diuisonisq: leges quasdam colonis describunt, ut qui uti delubris sepulchrisue publicis, qri solis itineris vi a Gai libitus ductusq: aquaru , qui publicis utilitatibus teruierint, ad id viqi tempus,quo agri diuisiones fierent,in cadem condicione essent qua ante suerant. Sic & Frontinus omnes lia mitcs secundum legem colonicam itincri publico seruire debere scripsit. Atque ita legem interpretati in d. l. qui tabulam: D.ad legem lat. pecul. nihil prohibet. me DI, Ius Alys iuri orum. C A P. VIL: V AE: seruntur iudiciariae Iuliae leges. Privatoruimi iudiciorum una: altera publicorum. Illa totam,pria uatorum iudiciorum sermana, rationem, ac sigm
iam complecte Mur, v ct ipso Gellio teste ,' cxiiii ' . ipsam ce