장음표시 사용
71쪽
quia sicili lar ad intellectum p oculos uia est, id quod sermo desci ipsit,uisus ap h
signet. Esto em zodiacus circulus,cui ascriptum est,a. Ini hunc septe alη orbes locent. Et zodia cus ab a,st ordine astixis notis,ubus asci ibetur liae sequentes, inpres duodeci diuidat. Sit , spa
luctu sequitur, ta reliqs p ordi' ,
nem caetera. His iastitutis iam
de singulis zodiaci notis N liis, singulae deorsum lineae 2 omnes circulos ad ultimum usq; ducantur, procul dubio st orbes singuIos duodenas partes diuidet trasitus lineaRr.In qcunci' igit circulo seu sel in illo,seu luna uel de vagis qcuno discurrat, cit ad spatiu uenerit qd inter lineas claudit ab a K b notis Sc tris defluetes,in ariete es le dicet, sta illic c6stituta spatium arietis in zodiaco designatu sust uertice sicut desci ipsimus,habebit. Similiter in quaculam migrauerit parte in signo sub q suerit, esse dicet. Atm haec ipsa descriptio eodem copendio nos docebit cur eundem zodi, cicum eademq; signa, aliae tepore t iore,aliae breuiore pocurrat. Quoties emplures orbes intra se locant,sicut maximus est ille u primus est, & minimus ulocum ultimii tenet ita de med Js,' summo propior est, insectioribus maior: uuicinior est ultimo,breuior superioribus habee Et initias igit septem si ii aeras gradu celeritatis sitae singulis ordo positionis es ipsit. Ideo stellae q per spatia
grandiora discurrunt,ambitu situ tepore prolixiore conficiunt: l per an usi a, breuiore. Costat em nulla infras celerius caeteris tardiust ue procedere. Sed cust oibus idem motus meandi tanta eius diuersitatem temporis,sola spationa diuesitas facit. Nam ut de mediis nunc Ptermittamus,ne eadem saepe repetant,
Q eadem signa Saturnus annis triginta luna diebus uiginti octo ambit & pe meat,sola causa in utitate est circuloRr, lis: alf maximus,alc minimus. Ergo dccaeteraru singulae* spat a sui modo,tepus meadi aut extodunt, aut cotrahunt. NHoc loco diligens retu discustar inueniet, qd rearat. Inspectis em zodiaci notis,quas mostrat in psidium fidei aduocata des riptio, quis uero inset circi coelestis duodecim paries aut inuenit,aut fecit, maximδ cum nulla oculis subinciantur exordia singulan: Huic igit ta necessariae interrogationi historia ipsa respodeat,sactum resti ens,quo a ueteribus & tentata est tam dissicilis, N est ista diuisio. Amptioni ena retro maiores, quos costat primos Oim elu scrum rari & metiri ausos, postv ppetuae apud se serenitatis obscuo coelum semir si s istu libero intuentes, des henderunt uniuersis uel stellis uel sideribus insimcoelo, las cum sele & luna quinin stellas uagari, nec has tamen per Cmes coeli partes passim ac sine certa erroris sui lTe dii currere: nunti deni Φ ad septen
72쪽
. . trionalem uertice deuiare,nun* ad australis poli ima de regi,sed intra unius
oblia circi limitem ora habere discursus, nec omes in ire pariter 8c redire sed alias alijs ad eunde locum puenire teporibus. Rursus ex his alias accedere retro agi alias uiderit stare nonnunu. Post* inu haec inter eas agi uiderut certas sibi partes decreuerut in ipse circo costituere, & diuisionibuῆ annotare ut certa eliciat locoim nomina, in abus eas morari, uel de qbus exisse, ad quae ueruinus esse uenturas,& sibi inuicem annuntiarent, N ad posteros nosceda tra mitterent. Duobus igitur vasis aeneis pparatis,quorum alteri sendus erat in modum clepsydrae boratus illud qd erat integrum,uacuum subiecerunt pleno aquae altero supposito sed meatu ante munito, 8c quamlibet de infixis una clarillimam stella lucidehi notabilem orientem ob mauerui. Quae ubi primum v ci it emergere mox munitione subducta, piniferunt subiecto uasi aquam siu
rioris institere,fluxit in noctis ipsius 8c secuti diei sinem, at in id noctis
secundae udiu eadem stella ad ortum rursus reuertitur:quae ubi apparere uix coepit,mox aqua quae influebat amota est. Cum igitur obseruatae stellar itus ac reditus integra signiscaret coeli couersionem, mensura sibi coeli in aquae de illo fluxu susceptae quantitate posuerunt. Hac ergo in partes a quas duodecim 'Lub fida dimesione diuisa, alia duo huius capacitatis procurata sunt uasa,ut sta la tin singulas de illis duodecim partibus ferret. Tota* rursus aqua in uassuum pristinum soramine prius clauso, resusa est:& de duobus illis utas capacitatis minoris alterum subiecerut pleno,alterum iuxta expeditum paratuminposuerunt. His praeparatis,nocte alia in illa iam coeli parte per quam sole li nam & quino uagas meare diuturna obseruatione didicerat,quam posmea zodiacum uocauerunt,ascensent obseruatierunt sidus,cui postea nome arbetis indiderunt.Huius incipiete ortu, statim subiecto uasi suppositae aquae fluxum dederunt. Qa ubi copletum est,mox eo sublato estusol alterii simile subiecerunt, certis signis ob malis ac memoriter annotatis,inter eius loci stestas quae oriebantur cum primum uas esset impletum, intelligetes qd eo tempore' quo totius aquae duodecima pars fluxit, pars coeli duodecima cosicendit. Ab illo ergo loco,quo oriri incipiente, aqua in primu uas coepit influere, usta ad lo. cum qui oriebatur cum idem primum uas impleretur,duodecimam parte coeli,id est unum signum esse dixerui. Item sedo uase impleto,ia mox retracto ibio simile quod olim essiusum parauerat,itent subdiderunt,notato smiliter locos emergebat, cum scam uas esset impletum, & a sine primi sui uis ad locu qui ad scdae aquae sinem oriebatur secundum lanum notatum est. At* ita uicissim uasa mutando,N per singulas influentis aquae partes, si gulos sibi ascedentium coeli partium limites annotando. Vbi essummata iam Oini a duod cim partes aqua,ad primi signi exordia peruentiam est, sine dubio iam diuisiseertis sbi obseruationibus N indiciis annotatas duodecim coeli partes t. h. aecompotes machinationis habuerunt. Quod non nocte una sed duabus effecitu
est,quia omne coelum una nocte non uoluitur sed per diem uertitur pars eius
inedia,& medietas reliqua per noctem. Nec in coelum onae duarum sibi pro ximarum noctium diuist inspectio sed diuerseiae tempoRr nocturna dimenso utrun* hemisphari tum paribus aeque uicibus annotauit. Et has ipsis duod
73쪽
Epilogus τοῦ dequibus portiti dicti
rupesse pessicitus fuit capite decio epti.
ci in partes signa appellari maluerunt, certa , singulis uocabula gratia signiq- ,
cationis adiecita sunt. Et qa signa Graeco note nuncupantur,circum ipm zodiacum quasi sgniseis: vocarunt. Hanc autem rationem indem illi cur arietem cum in sphaera nihil primum nihil , postremum sit,primu tamen dici maluerint prodiderunt. Aiunt incipiente die illo, qui primus omium luxit,id est quo in hunc sulgorem coelum N clement purgata sunt, qui ideo mundi natalis iure uocitatur,ariete in medio coelo sitisse. Et qa medium coelum quasi midi uertex est,ariete propterea primu inter omes habitiam,a ut mundi caput in exordio lucis apparuit. Subnec hut etia causam, cur haec ipsa duodecim signaas I nata sint diuersent numinum potestati. Aiunt em in hac ipsa genitura mudi ariete ut docuimus)medium coelum tenente horam fuisse mundi nascentis, cancro gestate tunc luna. Post hunc sisl cum leone oriebat, cum Mercurio uir 'go libra cum Uenere, Mars erat in scorpio, sagittariu Iimiter obtinebat,in capricorno Saturnus meabat.Sic factu est, ut singuli eon: signorit diat esse dicantur,in qbus cu mudus nasceret suisse credunt. Sed duobus adem luminibus singula tm signa,in qbus tunc fuerat,asi nauit antistas cancru lunae, seli leonein. Quinin uero stellis derilla sim abus tunc inhaerebant,quium reliqua
sic adiecit uetustas,ut in allignadis a sine prioris ordinis ordo sedus inciperet. Superius eiii diximus,in capricorno Saturnum post omes suis te, ergo secuda adicistio eum primu secit,' ultimus fuerat. Ideo aquarius, qui capricornum sequitur Saturno datur: Ioui qui ante Saturnum erat, pisces dicantur:aries Marti,qui pcesserat Iovem: taurus Veneri,qua Mars sequebat:gemini Mercurio, upost quem Venus fuerat, deputati sunt. Notadum hoc loco M in genitura mundi uel ipsa relu prouidelia uel uetustatis ingentu huc stellis ordine dedit, que Plato assignauit sphaeris eatin ut esset luna prima, i scdus,sust hunc Mercurius,Venus qrta hinc Mars in Iupit,& Saturnus ultimus. Sed sine huius in rationis patrocinio,abunde Platonicu ordine prior ratio comendat. Ex his q de uerbis Ciceronis proxime praelaus quaerenda I posuimus,qualicuit breuitate, a summa sphaera quae aptanes dicit,us p ad luna, quae ultima diuino 1 est omia iam ut opinor abseluimus.Nam Sc coelum volu et cur ita uoluatur ostendimus: septemhi si haeras contrario motu serri ratio indubitata
patefecit:& de ipse sphaeram ordine ad diuersi senserinquet quid inter eos dis
sensionem fecerit,quae' ue magis sequenda st sciatentia traistatus inuenit. Nec ii hoc tacitiam est,cur inter omes stellas sila sine fratris ra s luna G luceat. Sed quae spatiorum ratio selem ab his quo*,qui eum inter septem quartum locarunt non in abrupte medium,sed sere medium dici coegerit, publicatum e. Quid signiscent nomina,quibus ita uocatur ut laudari tantum putetur, iniMMtuit. Magnitudo quo φ eius,sed Sc ccclesiis per quem discurrit circuli,terrae pariter quanta sit,uel quemadmodum deprehensa, monstratum est. Subieeta. rum sphaerarum stellae quemadmodum zodiaco,qui supra omnes est ferri discantur,uel quae ratio diuersarum siciat seu celerem seu tardum recursum. Sed N ipse zodiacus in duodecim partes,qua rati He diuisus si cui hi aries primus haseatur,& quae sana in quorum numinum ditione sint,ab lutum est. Sed omnia lux quae de Limmo ad lunam us I perueniunt,sina,incorrupta,diuina
74쪽
sunt Oia in ipsis est orther semper idem nee unquam recipiens inaequalem ua' rietatis aestum.Insea lunam aer Sc natura permutationis pariter incipiunt. Et sicut aetheris N aeris,ita diuinorum & eaducorum luna consilium H Qisod autem ait: Nihil ins a lunam esse diuinum,praeteranimos munere deoruhoim eneri datos,non ita accipiendum est,animos hic esse,ut hic nata mitetur: sedi cui selem es e in terris dicere selemus,cuius radius aduenit es recedit,ita animorum origo coelestis est,sed lege temporalis hospitalitatis hic exulat. Hare ergo regio diuinum nihil habet ipsa sed recipit: & qa recipit,& remittit. Pr prium autem habere diceretur,si et Enper tenere licuisset. Sed quid mirris animus de hac rmione non constit, cum nec corpori fabricando sola sitaecerit Nam quia terra aqua M aer ins a lunam sunt,ex his sella corpus seri non B potuit,quia idoneum esset ad uitam, sed opus fuit praesidio ignis aetheres,qui terrenis membris uitam'animam sustinendi commodaret uigorem, qui uia talem calorem & faceret M serret. Haec Sc de aere dixisse nos satis sit. estat ut de terra,quae sphaeraru nona,& mundi ultima est,di stu necessaria disseramus.
Terra immobilis sis, somnia in eam sis nutu ferantia pondera. Cap. .XXII.
NAm ea quae est media & nona tellus inquit nec p mouetur,& infima
est,ia in eam seruntur omnia nutu sito pondera. Illae uere insolubiles causis stat,quae mutuis inuicem nexibus uinciuntur:& dum altora alteram facit,ita uicisum de se nascutu ut nunqua a naturalis secietatis amplexibus separetur.Talia simi uincula,quibus terram natura iastrinxit.Nam ideo in eam seruntur omnia,quia ut media non mouetur: ideo no mouetur,qa C infima est.Nee poterat insma non esse,in quam omnia seruntur. Horum stim uia quae inseparabiliter inuoluta rerum necessitas in se uinxit,tra status expotat.Non mouetur,ait: est enim centron. In sphaera autem Alum centron diximus no moueri,quia necesse est, ut circa aliquid immobile sphaera moueatur.
Adiecit: Infima eL Recte hoc quosp,nam quod centron est, medium est. In sphaera uero hoc selum constat imum es quod medium est. Et si ima est, tur ut uecte dictum sit,in eam ferri omnia.Semper enim pondera in imum natura deducit.Nam in ipse naudo ut esset terra ima,sic fictum est.Quicquid ex omni materia de qua facta sunt omnia, rissimum ac liquidissimum sitit,id tenuit silmmitatem,& aether uocatus est. Pars,cui minor puritas,& inerat albo quid leuis deris,aeci extitit,& in secunda delapsus est.Post haec quod adhue quidem liquidum,sed iam us* ad tactus o fam corpulentum erat,in aquae fluxum coagulatum est. Iam uero quod de omni sylvestri tumultu vastum impenetrabile densatum ex desecaus abrasum resedit elemetis haesit in imo. Qd demersum est stringente perpetuo gelu,quod eliminatum in ultimam mundi partem longinquitas selis coaceruauit. Od ergo ita concretum est,terrae nomen accepit. Hanc spissus aer & terreno seigori propior quia, selis calori,stupore spiraminis deforis undi* uersum sulcit & continet.Nec in recestum aut accessum moueri eam patini uel uis circiimuallantis N ex omni parte uigore smili librantis aurae, uel ipsa sphaeralis extremitas, quae si paululu a medio declinauerit,st cuicun* uertici propior,& imu relinquit. od ideo in Blo medio est,quia ipsi ista pars a quouis sphaerae uertice pari spatio recedit.In hane
patur quasi tria tantum snt elamenta causa cursit terra immobi
75쪽
igitur,quae M ima est,& quasi media,Sc non mouetur,quia centrum est, is cpondera ferri necesse est.Et quia ipsa in hunc locum quasi pondus relapsa est, a mento sunt cum alia innumera,tum praecipue imbres,qui in terra ex omiacris parte labuntur.Nec em in hanc Elam quam habitamus stiperficiem decidui sed N in latera quibus in terra globositas sphaeralis escitur,& in partem alteram,quae ad nos habetur inferior imbrium casus est. Nam si aer terreni stigoris exhalatione desitus in nubem cogitur,& ita abrumpit in imbres,aer autem uniuersam terram circumfusiis ambit, Proculdubio ex omni aeris parte, Praeter uitam calore perpetuo,liquor pluuialis emanat,qui undique in terram
quae unica est sedes ponderum defluit. Quod qui respuit superest ut existimet extra hanc unam sit perficiem quam incolimus, quicquid niuium imbrium' ueuel grandinum cadit, hoc totum in coelum de aere defluere. Coelum enim ab 'omni parte terrae aequabiliter distat, & ut a nosti a habitatione, ita & a lateri hiis N a parte quae ad nos habetur inferior, pari altitudinis immensitate suspicitur. Nisi ergo omnia pondera scirentur in terram, imbres qui extra latera terrae defluunt,non in terram,sed in coelum caderent, quod uilitatem ioci sciirrilis excedit. Esto enim terrae haera,cui ascripta sunt a,b,c,d. Circa hac si aeris orbis, cui ascripta sent e la I m. Et utriinque orbem,id est terrae aeris,dividat linea duci a ab G usmadi. Erit superior ista quam posum demus.& illa stib pedibus. Nisi edi cigo caderet onae pondus in terram , paruam nimis imbrium partem terra sustiperet ab a usque ad c. Latera uero aeris,id est ab susque ad e,N a g usque ad l,humorem suum in aerem coelum* deiicerent. De inseriore autem coeli hemisphaerio pluuia in exteriora, R ideo naturae iii cognita deflueret sicut ostendit sub refellere dedignatur sermo sebrius,quod sic absurdum est,ut sine argumentationis patrocinio subruatur. Restat ergo,iit in - udubitabili ratione monstratum st,in terram seni omnia nutu suo podera. Ista autem quae de hoc didia Lint, opitulatur nobis N ad illius loci disputationem, quae antipodas esse commemorat. Sed hic inhibita continuatione tractatus,m secundi contineruarii uolumeridisputationem sequentium reisuemus.
76쪽
eriore comentario Eustachi luce mihi charior dilac cior sili, uis ad stelliferae sphaerae cursum Sc subiectaru
te,sermo processerat: nunc iam de muscaeaim modulatione disputet. Quis hic,in*,qs est qui complet aures meas tantus 8c tam dulcis sonus: Hic est inquit illoqui interuallis disiundius imparibus,sed in pro rata pa te ratione distini his N impulsu & motu ipsorit orbiu eL
scit:& acuta cu grauibus teperans uarios aequabilis concctus cssicit. Nec eira , siletio tali motus incitari possitnt: 8c natura seri,ut extrema ex altera parte gratii te ex altera aut acute sonent. Qua ob causam summus ille coeli stellifer cursis, ius conuerso est concitatio acute excitato mouet sino, grauissimo autehic lunaris at insinus. Na terra nona,immobilis manens,ima sede semo haeret, plera mundi mediu locum. Illi aute octo cursiis in abus eade uis est duom,septe iniciunt distinetis interuallis senos,q numerus reis: oim sere nodus C est,quod docti homines neruis imitati atm catimus,apuerunt sibi reditu in hue locv. Exposito sphaeratin ordine,motu* descripto q septe subiectar in mira- . riu coelo serunt, seques est, ut quale sonu tantalin molium impulsus esticiat, hic requirat. Ex ipse eisi circunducitu orbiu, num nasci necesse est:qa pcussi is aer,ipso interuentu ictus,uim de se fragoris emittit,ipsa cogete natura,iit in senum desnat duoim corpoR: uiolenta collisio. Sed is sonus,q ex uti no aeris i. iii nasci aut dulce qddam in aures 8c musicu deseri, aut in tu & asse 1 s, nat. Na si ictum obseruatio numeron: certa moderet, postum sibi* Glentiens modulanae educit. At cum increpat tumultuaria & nullis modis gubernata collisio.fragor turbidus Sc in ditias ostendit auditu. In coelo aut c5stat ni-D hil fortuitu,nihil tumultuariu puenire, sed uniuersa illic diuinis legibus 5c sta ta ratioepedere. Ex his inexpuanabili ratiocinatione collectu est,musicos si nos de si aeram coelestiit couersione procedere: sa & senum ex motu seri necesse est,& ratio q diuinis inest,st seno causi modulaminis. Hoc Pytha oras ma repem primus tam Graiae gentis holm mente concepit. Et intellexit silem copolitum quidda de sphaeris sonare prope necessitate rationis,G a coelestibus no recedit.&d ci esset illa ratio,vel abus obserii. ada modis non sacile dei hendebat. Cui eum laustra latae tam* arcanae rei diuturna inqsitio fatigaret, sers obtulit, qUcogitatio alta no reperit. Cum ein casia pleriret in publico sabros, nitu serruictibus mollientes in aures eius malleolu iam certo sibi rndentes ordine repete ceciderunt. In abus ita grauitati acumina cosenabant, ut utrunm ad audientis sensum stata dimesone remearet, & ex uariis impulsibus unu sibi coseinas
77쪽
nasteret. Hic occasione sibi oblata ratus dei hendedi oculis 3c manibus,quod holim cogitatione quaerebat,sabros adit Sc immines opi curiosus intuet anno 'tans senos, a de sireaeoru Iacertis cosciebant. Quos cu serientiu uiribus ascribendos putaret,iubet ut in se malleos mutent:pus mutatis . iu diuersitas ab hoibus recedens,malleos sequebat.Tunc omem cura ad pondera eoru maminada Guertit.G- sbi diuersitate ponderis qd habebat in singulis annotasset,a s poderibus in maius minust ue excedetibus seri malleos impavit, in ictibus seni nequau prioribus similes, nec ita sibi cos nantes exaudiebam. Tune aiaduertit concordia uocis,lege pondem puenire. llectis* numeris,sbus coisitiens sibi diuersitas pondent cotinebat, ex malleis ad fides uertit examen: 8c intestina ouiu, uel bou neruos tam uariis poderibus illigatis tetessit, rualia i malleis suisse didicerat. Talis* ex his cocemus euenit,quale prior ob fruatio no seustia aiaduersit misti at: adiecta dulcedine,qua natura sidium tanora sistabat. Hic Pythagoras tali secreti Gms,dephendit numeros,ex abus ni sibi cosoni nascerent ad .ut inibus sebhac numeroim obsiniatione commisis,certae certis, alio atris couenientiu sibi numeroiar cocordia tederent: ut una impulsit plectro,ahia licet longe posita,sed numeris Guentem,simul H-s Mulliin- naret. Ex omi aut innumera uarietate numerom,pauci 5c numerabiles inuenti sent,u sibi ad conscienda musica couenirem. iant aut hi s ta oes,epitritus, hemiolius,duplaris,n iplaris,quadruplus,& s. Et est epitritus, cum de duobus numeris maior habet totu minore, & insita eius tertia parte:uis quatuor ad tria. Na in quatuor sunt tria,& tertia pars triu,id est unu. Et is iam cimerus uocat epitritus,de* eo nascitur symphonia quae appellatur δια τερσα tua. Hemiolius est,cum de duobus numeris maior habet totu minore,& inseper eius medietate: ut sitnt tria ad duo. na in tribus sent duo,& media pars eoru id est unum. Et ex hoc numero a hemiolius dicit natatur symphonia q appella, . Duplaris numerus est,cu de duobus numeris minor bis in maiore numerat. ut sim qtuor ad duo. Et ex hoc duplari numero nascitur symphonia. cui nome est διαὶ in σ.Triplaris aule,cum de duobus numeris minor ter i maiore numerat ut sim tria ad unu.Et ex hoc numero symphonia procedit, i diiscit Ara , unda O min. Quadruplus e,cum de duoous numeris minor qua ter i maiore numerat ut siuit qtuor ad unum, a numerus facit symphonia qua' dicunt A es. Mista. Epogdous est numerus,s intra se habet minore & insup uetuet aua partemt noue & octo. Quia in nouem octo sunt,& instip octaua
Pars eoN.i. unum. Hic numerus senum Parisique ton5 musci uocauerunt. num tono minorem,ueteres adem semitonum uocitare uoluerunt. Sed noua accipietam cui dimidius tonus putet,sa nec sonivocale in Iris pro medietate uocalis accipimus. in tonus a natura siti in duo diuidi sibi aequa no poterit.Cum ena ex novenario numero esstet, noue aute nunu arriliter diuidanc tonus in duas diuidi medietates recusit. Sed semitonum uocitauerunt sinu tono minore,que tam paria distare a tono de lassim est,*tum hi duo num
hi ine se dista id est ducenta quadragintatria & ductia qnquagintaso.Hoc semitonum Pythagorici adem ueteres ditan notabant: sed seques usis sonum semitono minore dicta costituit notandum Plato semitonum Emma uocitauit. Sunt
78쪽
. Sunt igitur symphoniae quin*,id est δα minia .ratrix Ag δ ιακα iap. Sed hic numerus symphoniaist ad musca minet,qua uel flatus humanus intendere,vel capere potest humanus auditus. Ultra aut se
tendit harmoniae coelestis accessio.i.us. ad quater ω παῶν Ο δὰ ,ἀνΛ.Nue interim de his quas notauimus,disseramus. Symphonia diatessaro costat de duobus tonis Sc semitono,ut minutias q in additamento sunt,relin imus ne disti cultate creemus et si ex epitrito. Diapete costat ex tribus tonis Sc hemitono:&st de hemiolio. Diapasen costat deotonis:& fit de duplari. Sed δὲ - θ δώ-constat ex nouem tonis Sc hemitono,& fit de triplari numero. Dis autem dia pasen continet tonos duodecim,& si ex quadruplo.
o Piso quem is modum mnum modi ex numeris sibicatam esse docuerit. Et quoi sincet nobiri postis concentu quenda es coelestum corina'. Caput . II.
Inc & Plato postu Pythagorica successione doctrinae, 8c ingens pro
prii diuina profunditate, cognouit nulla esse posse sine his numeris iugasilem copetentiam,in Timaeo sito mundi animis itant numeront textionem inessabili prouidelia dei fabricatoris instititit. Cuius sensiis i liuieopi fuerit appositus,plurimum nos ad Qborum Ciceronis, i circa disciplinam musicae uidennir obscura,intelle fiu iuvabit. Sed ne qd in patrociniu Iterius expositiois adhibetuo ipm a se dissicile credatur,pauca nobis pmittenda sunt, quae simul utriuis intelligentiam faciant lucidiorem. Ome selidum corpus
trina dimensione distenditur. Habet em Egitudinem,latitudinem,profunditatem.Nec potest inueniri in qlibet corpore quarta dimenso, ed his tribus ossie C corpus solidum cotinetur. Geometrae in alia sibi corpora proponunt, q appellant mathematica, gitationi tin subiicienda,non sensui. Dicunt ei si punctum corpus esse individuum,in q ne longitudo,nem lautudo,nem altitudo dei, hendatur,quippe qd in nullas partes diuidi possit. Hoc protractum esticit lineam. i. corpus unius dimensonis.Longum est em sine lato,sine alto,& duobus pulvis ex utram parte ista longitudinem terminantibus continetur. Hae lineam si geminaueris,alterum mathematicum corpus efficies qd duabus dimesonibns aestimatur,longo Ial ,sed alto caret.Et hoc est qd apud illos stipscies uocatui punctis autem quatuor continetur.i.2 singulas lineas binis. Si uero hae duae lineae fuerint duplicatae,ut subiectis duabus duae supponantur affD hcietur profunditas,& hinc solidii corpus inicietur.qd sine dubio octo antulis continebitur,qd videmus in testera, l Graeco nomine cubus uocanir. His geometricis rationibus applicatur nanira numerorum. Et notan punctum putatur a scut punctum corpus non est,sed ex se facit corpora,ita monas numerus esse non dicit,sed origo numeroita. Primus ergo numerus in duobus est
qui similis est lineae,de puncto sub gemina puncti terminatione lictae. Hic numerus,duo geminatus, de se Ascit quanior, ad similitudinem mathematici corporis,qd sub quatuor punctiis longo latri disteditur. Quaternarius qm ipse geminatus,o fio essicitra numerus solidii corpus imitatur: sciit duas ii as diximus duabus suppositas, octo anguloim dimesione integra corporis seliditate creare. Et hoc est qd dicitur pud geometras: bis bina bis,corpus esse iasilita Ergo a pari numero accessio us* ad octo,soliditas est corporis. Ideo
79쪽
inter principia,huic numero plenitudine deputauit. Nunc oportet ex impari eq* numero,queadmodum id essiciat inspicere. Et qa tam paris Q imparis numeri monas origo est,ternarius numerus prima linea esse credat. Hic triplicatus novenariu numera sicit, ' 8c ipse qsi de duabus lineis,logum latum* corpus cssicit,sicut qternarius scam de paribus esticit. Item novenarius triplicatus tertia dimesionem pstit,& ita a parte imparis numeri inuiginti septem, q sunt ter terna ter selida corpus essest,sicut in numero pari bis bina his, s est odionarius seliditatem creauit. Ergo ad inlciedum utrobi* Glidu corpus,monas necessaria si& sex ali j numeri. i. terni a pari M impari. Α pari adem,duo, qua tuor octo ab impari aut,tria,nouem uiginti septem. Timaeus igit Platonis in fabricada mundi aia, silium diuinitatis enuntias,ait illa st hos numeros strisse contexta, a & a pari 5c impari cubu. i.pseetione seliditatis estici ut: non sa aliud signiscaret illam habere corporeum, sed ut posset uniuersitate animadopenetrare,& mundi solidum corpus implere,p numeros soliditatis essecta est. Nunc ad ipsa Platonis roba ueniamus. Na cum de deo anima mundi fabricante loqueret,ait Prima ex omi.firmamento partem tulit.Hinc sumpsit duplam mrte priori s.Tertiam sto scdae hemiolia,sed primae triplam. Et quarta,dupla scdae. Quintam,tertiae triplam. Sextam,primae o stupiam. Et septima,uicies sopties a prima multiplicatam. Post haec spatia, i ii duplos N u iplos numeros hiabant,insertis partibusadimplebat: ut binae medietates singula spatia colligarent: ex abus uinculis hemioli j 8c epitriti & epogdoi nascebant. Haec Plat nis uerba ita a nonullis excepta sunt, ut primam partem monadem crederent: usedam quam dixi duplam prioris, dualem num ment esse essideret: tertia, ternarium num 2: In q ad duo hemiolius est ad unu triplus: &q tam,quatuor: qui ad scdm,ide ad duo duplus est: quinta,nouenariu:a ad tertiu . i. ad tria triplus est: cta aut octonariu, a primum Ostbes cotinet. At uero pars septima,in uiginti Minem fuit, i facilit ut diximus .vumetum teritu imparis numeri. Alternis Ud ut animaduertere facile est processit illa contextio: ut post monadem, q 8c par 8c impar est,primus Par numerus poneretur,id est duo. Deinde sequeretur primus impar,id est tria quarto loco scdus par id est quatuor: quinto loco scdus impar id est nouem: cto loco tertius par,id est octo septimo loco tertius im- in id e uigintiseptem. Ut quia impar numerus mas habetur,& par tamina, ex pari Zc impari,id est ex mari Sc tamina nasceretur,quae erat uniuisa pari tura: 8c ad utrius soliditatem usQ procederet,quas solidum ome penetratu ra. Deinde ex his numeris silerat componenda, qui seli cotinent iugabile comi tentiam,quia omi mundo ipsa erat iugabilem praestatura cocordiam. Nam duo ad unum dupla sint,de duplo aute diapasen symphoniam nasci iam diximus.Tria uero ad duo iamiolium numeis: saciunt: hinc orit diapente. Quatuor ad
80쪽
. or ad tria epitritus numerus est: ex hoc coponit inressam. he quatuor ad unu' in quadrupli ratione censent: ex q symphonia disdiapasen nascit. Ergo mudianima, i ad motu hoc qd videmus uniuersitatis corpus impellit, texta nume--- iris musica de se creantibus concinentia, necesse est ut senos musicos de motu, coe iacis
que proprio impullii pstat,essiciat. quom origine in sabrica suae cotextionis inuenit. Ait em Plato ut sipra retulimus autore animae deis,post numeroim inese impartu contextione hemioli js,epitritis,ia epogdois, & limmate hiantia interualla supplesse Ideo doetissime Tullius in uerbis suis ostedit Platonici digmatis profunditate: Quis hic,ina,qs est a coplet aures meas latus'tam dulcis sentis Hic est in t illo qui interuallis disiuetiis imparibus,sed in pro rata parte ratione distinistis, impulsu & motu ipson: orbium inicit. Vides ut in, tervalla tamemorat,& haec ini se impiria esse testa nec dictitet rata ratione disti: neia,qa sedin Timarum Platonis impartu inter se interualla numeroiu, ratis ad se numeris hemioli js scilicet, tuitis,& epogdois,hemitonis* distineta
sint quibus omis canora ratio continet. Hinc animaduertit,qa haec uerba CD ceronis nun* profecto ad intellectu paterent,nisi hemiolioim,epitritorum, Scepogdooim ratione pinissa,qbus interualla distincta sunt:& nisi Platonicis numeris quibus mundi anima est cotexta,palesiistis:& ratione pmissa, cur ex numeris muscam creantibus anima intexta sit. Haec em omia 8c causam mundani motus ondunt,quem selus animae pstat impulsus:& necessitate muscae concinentiae,quam motui a se facto inserit anima innata sibi ab origine. Alijs praeterea indici sacrisioniblu comitu illa motur caelestia posse inedi. Qua, i sterualla es
ς se in maritiores MiselligBur,re ramis madi corpore depreberentur. Cap. III.
HInc Plato in rep. sita cum de sphaeraim ccclestiu uolubilitate tradiaret, singulas ait Sirenas singulis orbibus insidere: significans sphaeratu mo inuerat
tu cantum numinibus exhiberi. Nam Siren,deo canens Graeco intellelmi ualet. Theolini quo p nouem musis octo sphaeraim musicos cantus,& s in unam maximam iacinentiam quae constat ex omisus,ine uoluere. Unde Hesiodus in theogonia sua octauam musam Vraniam uocat:quia post septem uagas quae subiectae sunt octaua stellifera sphaera supposta,propriό nomine coelum uocatur. Et ut onderet nonam esse de maximam,quam conficit .sonoru co M. O . - cors uniuersitas,adiecit:καλλιο i 2'κ νφεροςάτη απω 41,ex note ondens Uam uocis dulcedinem nonam musam uocari. Nam καλωο- optimae uocis Graeca' interptatio est.Et ut i pam esse q constat ex omibus, Imius indicaret: assignauit illi uniuersitatis uocabulu,uidelicet dimisit i. Nam Apollinem ideo μπα- nii uocant,quasi duce N principem orbium caeteroRr: ut ipse Cicero roseri: Dux 8 princeps 8c moderator luminum reliqm,mens mundi 8c Tatio. Musas esse mundi cantu etia.rustici seiunt,a eas camoenas,'si canenas a ca Atnendo dixerunt. Ideo canere coelum etiam theologi c5probantes, nos musi Tmin.
cos sacrisci js adhibuerut qui apud alios lyra & ct a, apud nonnullos tib asal ast ue musicis instrumetis fieri silebat. In ipsis quom hymnis demt,p stro pham 8c malistropham metra canoris uersibus adhibebant: ut p strophari, rectus orbis stelliferi motus,p antistropham diue sus uagarum regressus Nicaretur: quibus duobus motibus,primus in natura hymnus dicadus deosum