장음표시 사용
211쪽
Sed bene habet; cessere metus, cessere pericla: Barbarus hostiles ad sua vertit equos. Iam iuga, jam lati respirant undique campi:
Nec tuba veliseras concitat ulla rates. Tu tamen ad patrios revocabere victor honores; Maternosque simus, Parthenopenque Petes. Mox Salentinos ibis metator in agros, Qua secat Oebalia culta GaIesus aqua.
Sed quo, livor edax, non irruli λ ecce repente Fata jubent longas te procul ire vias ;Romanumque patrem, sacrasque invisere sedes, In primis magnos promeruisse deos. Tum pontes, arcusque ducum, delubra, viasque, Cumque suis cernes structa theatra soris.
Interea Vaticanas numerare per aedes Tot signa artificum , tot monumenta licet.
mx Uejos, veteresque Umbros, sortesque Sabinos Transgresso, Hadriacum stat superare Iatus, 2Emiliaeque domos, Apenninumque nivalem, Et Phaetonteo proxima regna Pado. Quis sumtus, Leonora, tuos, quis publica dicat, Munera, Atestinis edita principibus Iam veteres superas, dives Ferraria, ludos, Aurea dum celeri praemia ponis equo; Essigiesque deum, spectandaque signa per aras Exstruis, & variis pegmata celsa locis. Quis rursum Venetae miracida proserat urbis Una instar magni quae simul orbis habet. 7
212쪽
Una Italum regina, altae pulcherrima Romae Emula, quae terris, quae dominaris aquis :Tu tibi vel reges cives facis. O decus, o lux Ausoniae; per quam libera turba sumus :Per quam barbaries nobis non imperat; & Sol
Exoriens nostro clarius Orbe micat. Proxima sunt, Gonsaga, tuae spectacula terrae, Donaque per magnos ante parata duces.
Mantua queis, largoque exsultat Mincius Ore, Ausus spumisenim tollere ad astra caput. Mincius aeterni sacrum geniale Maronis; Cui cedit flavo lucidus amne Meles. Hinc populos, Ticine, tuos spectare licebit, Dictaque lanigerae moenia pelle suis, Taurinosque, altasque Alpes, Poeninaque castra, Et Rhodanum, & ripas, magne Lemanne, tuas. Inde per immensum lati spatiabere campi; ostendit sacrum mons ubi Iura nemus. Et veteres felix custodit Claudius arces, Claudius aeternae conciliator opis. Hie formidatas acies, ipsumque videbis Elatum longa prosperitate ducem. Finitimis dum bella parat, tibique arma, virosque Commendans, magni ius dabit imperii; Nimirum ingeniumque sagax miratus, & artes, Quaeque dabis mentis pIurima signa tuae. Quapropter mediis generum te deligit armis, Pollicitus natae spemque, torumque suae.
213쪽
Ac velut Oenomai currus, astumque secutus, Eludet pacti foedera conjugii. Sed male ut Oenomao currus cessere, dolique; 12sPerfidiae poenas sic serus iste luet. Ter victus, ter jam castris exutus ab hoste, Postremo miseram corruet ante diem. Nam dejectus equo, sossaque inventus in alta, obscoenam turpi sanguine tinget humum. ISONec jam erit, extremos funus qui curet ad ignes; Non lapis, incisis qui tegat ossa notis. Tu celsus, tu sublimis, tu victor honorem 13sI o
Accipies, tibi quem Gallia tota dabit; Bisque tuis reseret superatos Lingonas armis, Ductaque bis pulsos signa per Helvetios:
Praeterea quantum populorum Mosa coercet; Quantum caerulea Rhenus inundat aqua. Atque erit is nostrae gentis vigor, omnia credi
Ut possint justo succubuisse metu. Hic ego te, laudesque tuas, sortissime Iuli, Non sileam, & valida proelia gesta manu. Quem titulis Aquiviva domus praelustribus ornat; Mortalesque inter, semideosque locat. Et jam militiae moles tibi creditur omnis; omnia sub leges allicis ipse tuas. At te patrato, juVenum pulcherrime, bello Tempus erat patriis dona tulisse deis; Mendacisque simul fastus, odiumque tyranni
Cum prope defenso deseruisse solo.
214쪽
Eja age rumpe moras, invisaque castra relinque; Fidaque magnanimi limina regis adi. Cui vel ad Oceani fines tot litora parent; Iuraque dant sceptri Celtica regna sui. Hic tibi felices taedas, certosque hymenaeos Expediet, tutas & simul addet opes. Testis erit Liger, Arvernis qui fusus ab antris Libera devexum per loca findit iter. Interea patrem, Campanaque tecta revise , Debitaque auspiciis, hei mihi, regna tuis; Debita, sed fatis cito jam cessura malignis; Evertet tantas quum serus hostis opes. Dii maris Etrusci, per quos Tiberinus, & Arnus, Macraque caeruleis jungitur altus aquis; Dum redit in patriam juvenis , tot honoribus auctus, 26sCandida felici solvite vela Noto. Vosque, citae puppes, iussum properate per aequor. Fata dabunt istas saepe iterare vias: Nec semel hos tractus, Ligurumque videbitis oras, Aut Vari infaustum fluminis hospitium; Iro Vallatosque sinus scopulis, Tomentia claustra, Et sparsas mediis Stoechadas aequoribus. Denique Phocaicosque sinus, Marioque refossum Litus, & antiquae moenia Massiliae. Donec fatales Turonum accedere muros Irs Permittant vestro fata snistra duci. Ah Liger, ah nimium lacrimis urgende meorum,
Qualia spectabis flumine busta tuo l
215쪽
Busta, quibus magni ponant diademata reges; Grataque solenni flore parentet humus. IIo Atque aliquis Latio veniens novus hospes ast orbe, Portet honoratas munus ad inserias; Et dicat: Federice, tuorum hic meta laborum Haesit. habet nostros haec brevis urna deos.
QUOD PUERITIAM EGERIT IN PICENTINIS, AD CASSANDRAΜ Μ ARCHESIAM. E Sτ Picentinos inter pulcherrima montes
Vallis: habet patrios hic pia turba deos. Quam super hinc caelo surgens Cerretia rupes Pendet: at huic nomen cerrea silva dedit. Parte alia sacrae respondent saxa Tebennae; Quique rigens Merulae nomine gaudet apeX. Et circum nigra late nemus accubat umbra, Plurima qua riguis effluit unda jugis, Semiseri, si vera canunt, domus horrida Fauni; Convectant avidae quo sua lustra serae. Accipit hic tergo sermosum bucuIa taurum: Accipit immundum sima capella marem. Mille tori Dryadum, Satyrorum mille recessus, Antraque silvicolae grata latebra deae. Vivula nomen aquae, tenuique Subuncula rivo,
Et quae de gelida grandine dicta sonat.
216쪽
Huc mea me primis genitrita dum gestat ab annis, Deducens caro nupta novella patri; Adtulit indigenis secum sua munera divis, In primis docto florea serta gregi. 1 Grex erat Aonidum coetu comitata sororum Ipsa sui princeps Calliopea chori. Delius argutis carmen partitus alumnis, Flectebat iaciles ad sua plectra manus. Atque hic me sacro perlustravere liquore; asCura quibus nostrae prima salutis erat. Τum lotum media puerum statuere chorea, Et circumfusis obstrepuere sonis. Denique praecinctumque hederis, & virgine lauru . Ad citharam dulces edocuere modos. 3OTantus erat laetis avium concentus in agris, Ut posses ipsos dicere adesse deos . Venerat omne genus pecudum, genus omne ferarum, Atque illa sestum luce habuere diem. Tunc ego pastorum numero, silvestria primum Is Tentavi calamis sibila disparibus. Deductumque levi carmen modulatus in umbra, Innumeros pavi lata per arva greges . Androgeumque, opicumque, & rustica sacra secutus, Commovi lacrimis mox pia saxa meis, εο Dum tumulum carae, dum festinata parentis
Fata cano, gemitus dum, Μelisaee, tuos . Ac tacitas per operta vias rimatus, & antra
Inspecto, & variis flumina nata Iocis.
217쪽
Μox maiora vocant me numina: scilicet alti Incessere animum sacra verenda Dei; Sacra Dei regisque hominum, dominique deorum, Primaevum sanctae relligionis opus; Nuntius aethereis ut venerit aliger astris , Dona serens castae virginis in gremium. Quid reseram caulasque ovium, lususque canentum Pastorum, & reges, Arsacis ora, tuos Nec minus haec inter piscandi concitus egit Ardor in aequoreos mittere lina sinus; Fallacesque cibos. vacuis includere nassis;
Atque hamo undivagos sollicitare greges . Quandoquidem salsas descendi ego primus ad undas, Ausus inexpertis reddere verba sonis . Quid reseram mollesque Elegos, miserabile carmen, Et superis laudes non sine ture datas p aeque aliis lusi numeris, dum seria tracto. Dum spargo varios per mea dicta sales . Multaque praeterea, dilectae grata puellae, Adscisco antiquis rursus Etrusca modis . Ut sileam nunc impensos tot regibus annos . Tot data belligerae rumpora militiae:
Et sileam vexata malis mea corpora morbis. Vixque Machaonia rellituenda manu. Adde graves populique fugas, Procerumque ruinas,
Inflicta & miseris urbibus exsilia. Ipse per infestos tecum, riderice, labores Μulta adii terra, multa pericla mari.
218쪽
scorumque vadis , Ligurumque exercitus undis, Postremo litus Massiliense subii. Iam Rhodanum, Volcasque seros, Vocontiaque arva IsLegimus, & fines, Belgica terra, tuos. Bisque pruinoses cursu superavimus Alpes: Bis metas magni vidimus oceani. Atque hic te tandem deflevimus, optime regum; Quantum Hecube natos fleverat ipsa suos ; 8a
Quantum discissis fratres Cassandra capillis, Andromacheque sui dum legit ossa viri. O fatum infelixi o sors male fidat quid illic Egimus O tristi mersa carina loco linum nullum interea frugis genus imbre, vel aestu 8s Redderet ingenio Μusa vocata meo. Et jam miramur, longo si pressa Iabore Amisit vires parvula vena suas Ipse desim simul, atque hominum celebrator Homerus
Tu Deficeret, nedum segnis, inersque Iyra. Deficeret pater ipse, & carminis auctor Apollo; Pegasidum sacras qui tenet unus aquas. Ergo, tanta meae quum snt dispendia vitae Facta; potes nostram quisque dolere vicem; Quod non ingenio, quod non profecimus arte; Quod mea sit longo mens prope victa situ: Quod mala subrepens imos, ceu pestis, in artus Irruerit, fracto corpore, segnities; Nec pote jam lapsae studium revocare iuventae; Ingenii quum sit tanta ruina mei. V
219쪽
Tu salieni, bona posteritas, ignosce doION; Qui facit, ut spreto sit mea fama Ioco: Musarum spolierque bonis, & nomine claro Vatis; & haec ultro credar habere mala. Prosit, amicitiae sanctum per iacula nomen Ios Servasse, & firmam regibus usque fidem.
Vosque vel ignavo, vel tardo parcite, amici, Cui natura suas dura negarit opes ; Dum tamen ambitione mala, atque libidine turpi, Et caream invita crimine avaritiae. HoTu quoque vel sessae testis, Cassandra, senectae, Quam manet arbitrium suneris omne mei; Compositos tumulo cineres, atque ossa piato:
Neu pigeat vati solvere justa tuo. Parce tamen, scisso seu me, mea vita, capillo; Iis Sive: sed heu prohibet dicere plura dolor.
DEOS NEΜORUM INVOCAT IN EXSTRUENDA DOMO P
DIi nemorum, salvete: ego vos de rupe propinqua, De summis patriae moenibus adspicio: Adspicio, venerorque. cavae, mihi plaudite, valles; Garrula vicinis perstrepat aura jugis. Vos quoque perque focos felicia dicite, cives, sVerba, per intectas flore decente vias. victi-
220쪽
Uctima solennes eat inspectanda per aras, Turbaque Palladia fronde revincta comas. Mosque ut ab antiquae repetatur Origine Romae, Exterior sorda cum bove taurus aret. Ac prius infosso tectum quam cingere sulco Incipimus, justos ture piate deos. Nulla per obductum decurrant nubila caelum:
Candidaque augustum concinat omen avis.
Exsurgat paries, ventos qui pellat, & imbres; Qui multa circum luce serenus eat. Adsit dispositis series concinna columnis; aeque ornet medias crebra senestra sores. Ipse biceps primo custos in limine Ianus occurrat laetis obvius hospitibus. Protinus a dextra sacrae, mea turba, sorores Cingant virgineis atria prima choris. A laeva nitidis stratum Pythona sagittis Miretur posita Cynthius ipse lyra. AEdibus in mediis parvi sinus amphitheatri Visendas regum praebeat historias. Λc primum triplici se se defendat ab hoste Fernandus rapido jam metuendus equo. Alsonsusque pharetratas, dira agmina, gentesCogat Hydruntinis cedere Iitoribus. Tum juvenis rex ipse, & regum insignibus auctusAIpinos adigat linquere castra duces. Postremo ridericus, avito laetus honore, DaImaticas grandi classe refringat opes. V 2