장음표시 사용
371쪽
ocuissent, et attentionem nostram penitus fortassis effugissent, nisi res eaedem nobis ex propria observatione prius innotuissent. Revera, neoterici libros veterum raro, ad primam rerum notitiam comparandam, eVOlvunt, sed plerumque, ut propria tantum inventa et observationes horum autoritate suffulciant, perscrutantur. Mihi quidem persuasum est, vel historias morborum plerasseque, quae in scriptis veterum jam inveniuntur, ad morbos regionis a nostra plurimum diversae pertinere, ideoqhle nobis parum utiles esse; vel scripta eorum adeo mutilata et corrupta ad nos pervenisse, ut ad usus nostros parum conferre queant. Fatendum saltem, notitiam morborum eX scriptis veterum hauriendam multo minorem esse, quam qua
opus est ad illam, de qua diximus, ambigui
Ngo nisi sero admodum et lente ad hanerem expediendam progressi sunt recentiores. 8eculo enim decimo sexto, Galeni sequaces, in
372쪽
in instauranda veterum doctrina, tanta curui laude versati,' in horum scriptis explicandis et illustrandis fere selum occupati; parum i omnino ad emendandym vel amplificandam imorborum historiam contulerUnt. .
NEc ejusdem aevi medici chemici, Galenicorum adversarii acerrimi, in illa re plus; fecerunt. Medicamentis enim inveniendis. . et promiscue adhibendis, splum intenti, a morborum studio hominum animos pror sUS aVertebant.
lHINC quidem factum est, quod ab instau- iratis literis seculo decimo quinto, usque aditempora Sydenhami, nullae fere morborum Ihistoriae plenae vel accuratae conscriptae lsint. SYDEN HAMUS vero, sagacitate et judi- lcio quibus maXime pollebat, majorem init notandis et describendis morborum Phaenomenis diligentiam adhibendam esse protinus sensit, et in hunc finem ad sedulam observationem se accinxit, qua plures tandem let
373쪽
et meliores, quam antea quisquam, morborum descriptiones protulit. AD uirius exemplum, et ad normam methodi, per observationes et experimenta, Philosophandi, tunc temporis invalescentis, evenit, ut ab eo tempore plures medici, in historiis morborum augendis et accuratius red-
dendis, operam collocaVerint. A tempore igitur Sydenhami in hac re multum laboris nec frustra impensum est;
rem tamen minime adhuc absolutam esse censeo. Multa parum accurata, milita erronea, multa denique prorsus falsa, historiis. morborum, quas jaim habemus, inesse, novit quisque in his aliquantulum versatus; et novit etiam ex variis causis haec vitia subrepsisse. Scriptores enim, alii ad theorias sibi placentes stabiliendas, alii ad fidem remediisl ab ipsis sive inventis si e multum laudatis conciliandam; vel veritatem, praeconceptis occaecati, non percipiebant, vel etiam fictis
374쪽
et falsis corrumpebant. Plures, re omni
quovis modo mirabili capti, quod ipsi facit
crediderunt, alios credere cupientes, rem omnem Praeter modum amplificarunt. Plu
res denique, ut observationibus, hodie adet expetitis, famam sibi compararent, historiai in mus eo fictas, pro veris tradiderunt. Hae omnia, si specialius indigitarem, de imper fecta hactenus morborum historia satis clar constaret; sed haec omnia impraesentiarum Praetermitto, et unum solummodo, in historiis morborum conscribendis, vitium, ad rem nostram maxime pertinens, indicatum voloe MULΤ1 optimae etiam fidei medici, in morbis observandis diligenter versati, in historii eorum conscribendis saepe nimium fecerunt Non solum enim symptomata morbi cujuslvis semper praesentia et inseparabilia, sec. plura etiam, et cuncta quidem quovis teire
Pore morbum comitantia, recensuerunt. It: symptomata rarius, nec necessario cum mor
bo conjuncta, et plura omnino adventitia e i fortuita
375쪽
ortuita, notarunt; dum simul illa inusitata t fortuita ab usitatioribus et inseparabilibus listinguere penitus neglexerunt. Hinc, hi-toriam morborum plenissimam reddere colantes, quae ad distinctionem cujusque ablio quovis conferre possent, omiserunt, im no dissiciliorem reddiderunt. Di haece in historiis morborum redunantia saepe conquesti medicinam facientes, athognomonica quae dicuntur desidera-unt; hoc est, ut notentur symptomata illa
mea, quae cuique morbo adeo propria
urit, ut ab illis solis quisque morbus ab alio uovis illico et certo dignoscatur. Hujus nodi autem pathognomonica in scriptis edicis nondum data, neque unicuique orbo assignata sunt; nec, quantum Video, iis per Nos logiam methodicam, rite instimam, assignari queunt. DUDUM quidem SYDΕNΠΑΜ Us et solers AGLiv IUS, quo facilius et certius morbidistinguerentur,
376쪽
distinguerentur, morbos omnes, per normans methodi botanicae, ad genera et specie8, ap positis characteribus idoneis, referri volue-runt: Id est, ut institueretur Nos logia methodica. Hoc etiam consilium alii sum mae famae medici comprobarunt, et quisque, ini fallor, in artis usu occupatus factum fuisse vehementer optaret. Nihil tamen hujus-- modi protinus tentatum fuit; an quidentia ex fructu inde capiendo parum perspecto, an vero ex difficultate operis praevisa, non constat; sed revera nihil. omnino tentatum fuit, donec celeberrimus FRANCI 8CUs BO is 8IER DE sAUvAGΕ8, circa annum I 732 rem aggressus sit
QUAE quidem, exeunte seculo decimc seXto, FELIX PLAΤΕRUs in morbis secundunsymptomata ordinandis conatus est, quo dammodo huc referri possimi; conatus autenisti inconditi adeo et imperfecti erant, Uquenquam eosdem prosecuturum esse vir expectandum fuit; et revera ante Saliva l
377쪽
parte prosecutus est. Haud dissimulandum quidem, PLATERUΜSAU VAGESIO quaedam suggessisse; pauca tamen, nec fausta admo dum, et quae nemini usui fuissent,nis1 SAU VAGES IUS, cum meliore spe, opus multo longius proveXisset.
Ips g quidem SAU VAGE SI Us primum lente et titubanter progrediebatur ; et, re iterum atque iterum tentata, non nisi post multam lectionem, et assiduam per triginta anno8 meditationem, dissologiam metiaodicam suam, anno I 762 editam, protulit. INTEREA, duo alia, in No logia metho dica, tenta ina facta sunt; alterum a celeberrimo viro, et in distributione rerum methodica plurimum exercitato, CAROLO a LINNE ; alterum ab erudito Profes re Gottingensi, RUDOLPHO AUGUSTO VoGEL. Aneutro tamen, utpote Vestigiis SAU VAGE si Ipresse nimis insistente, opus multum Promotum fuisse videtur.
378쪽
C0M de utilitate hujusmodi tentaminum, , jamdudum mihi persuasum sit, simulac adfmedicinae praxin docendam in hac almai Academia admotus fui, mei ossicii esse pii lavi alumnos nostros ad Nos logiae metho-dicae studium allicere; et, quo facilius hocessicerem, libellos quotquot ad id conferre es possent, hic edendos, et in discipulorum manus tradendo8, curaVi. . EX Opere SAU VAGASII, aliis rebus non admodum utilibus referto, ea tantum qUae
ad genera et species morborum distinguen das pertinerent excerpsi, et cum his I INNALI et VoGELii libellos integros conjunctos ledidi. AUCTOREs hi aliquid laudis sine dubio
merentur quanquam enim eorum opera, rem ex toto confecisse minime videantur, nec multum utilitatis tyronibus inexpertis afferre queant; in arte tamen Versatis, et indignoscendis morbis aliquatenus exercitatis,
nonnihil commodi exinde oriri possit.
379쪽
D1ppici LE quidem erit, hanc rem pro-inus perfectam reddere, nec, ut opinor, nisientaminibus repetitis fieri potest. Non olum igitur mihi licitum, sed mei muneris 3sse, opus hoc Nosologicum, quantum pos
.m, promovere arbitratus sum; eoque con-ilio methodum quodammodo noVam ten-
avi, et una cum supra dictis edidi. Hanc, etsi nequaquam Omnibus numeris absolutam, prioribus tamen in quibusdam magis accuratam inventam fore spero. Qui ante nos huic studio operam dederunt, minus consulto, ut mihi videtur, rem aggressi sunt; morborum enim species parum perspectas habentes, ad suprema classium et ordinum genera constituenda illico se accinXerunt. A natura vero, species solum datae sunt; et generum constitutio est mentis humanae eXcogitatio, quae, donec species omnes bene notae et perspectae fuerint, fallaX et incerta erit; et in generibus quidem constituendis, nisi ad species semper respiciamus,
380쪽
respiciamus, labor noster vanus et futilis evadet.
CON8ΤΙΤ UT IO generum supremo In, in quovis rerum systemate, neutiquam ad huc absoluta est. Classes enim, vel etiami ordine8, Omnino naturales, vel in systemater vegetabili, vel in animali, nondum ubique constitutae sunt. De fossilibus methodua etiam dissicilior, et de morbis fortassis omnium dissicillima erit. Videamus igitur quom modo hanc rem quam Optime tractare posm
CuΜ res distinguendae, numero qllam plurimae sint, tum ad investigationem, tu milad reminiscentiam, utilissimum et necessariis lum esse videtur, ut ad genera quaedam tu lprema referantur ; cum Vero species rerum ilnon admodum numerosae stat, et quarum si- lgillatim recensitarum reminisci, memoriae in il plerisque hominibus vires non eXcedat, eas, summa sollicitudine, ad classes et ordines ilreferre ViX opus esse videtur.