장음표시 사용
241쪽
T IB. III. IoZ tenere defintans quomodo non induras omnia in infinriorem illam caeli partem: restondens,hane rerum esse naturam,ut pondera in medium ferantur; ad medium connexa sint omnia, sicut radios videmus in ro- tu : quae aute leuia sun ut tubula,fumus, nil ἀ ω-dio digerantur,ut coelum perent. Quid diram de hs nescio,qui,cum semel aberraverin , conflanter ira sisInnaperfuerans, m uanis uana defintant; nisi s eos interdύ pum avit ioci mus philosephari; t prudeles,
ct scios mendacia defindenda μ*pere; quasi ut is exua sa in malis rebus exerceant,uel sentens . At ego
multis argum eris probare posm, δε modo sieri pose si,ut coelum terra sit is erius; nisi σ liber iam con- eludendus est; re adhuc aliqua resimen ,quae magis sns praesenti operi necessaria; quoi ita sinulorum errores psurrere no est unius libri opus fatis silp umen merase,ex gbus pos qualia sin caeter intesti. Nurie paum nobis de philo Ubia in rem ni dicenda μns ut confirmata musa per oremus. 3 ummus ille noskr Platorus imiturer exi limuit philosephiam non es e ural rem ; quod eam non ns docti homines sequi posens. Est,inquit, philosephia pavicis consenis iudicibus,multitudinem considio ipsa supens . Non est erro sapientia sab homnum coetu abhorret. quoniam si sapientia homni data est sine ullo discrimine omnibus dare est; ut nemo sit profis, qui eam capere non possit. At illi uirtutem humano peneri darem se amplexantur,ut seli omnium publico bous fiui uelle ui deantur,eum inuidi,3 si uelint deliore oculo aut effiare cieteris,M Flim uideam. Nam quid ess aliud ο 3
242쪽
DE FALSA SAPIENTIA.bem,rubus ne presepiennam g mentibus eorum ne rum,de diuintim lumen a erret Quod si natura hominis septennae inpax est,oportuit opisces, et ru bcos, o mulieres,eν omnes derus, qui humanam formum geruns,doceri,ut sapians popul inq; ex omni lisPa, conditiove, ex sexu, aetate conflari. Max iam
itaq; argumentum est, philosophiam neq; ad sapientia intendere, neque ipsam esse sapientiam, quod in lirium eius barba tantum celebratur,re pallio. Sen Aruns hoe adeo Stoici qui π struis, mulieribus philosiophandu
esse diaeruris: Epicurus quoli: qui rudes ommum lite- raruis ad philo ophiam inuitat: item Plam; quι ciuitatem desipientibus uoluit componere. Conati quidem
illi sui serere,quod ueritus exigebat; sed no potuit ulta
traverba procedi. Primum, quia mutns arnbus opus
est,ut ad philosiopbiam post acredi. Distendae istae oommunes literae,propter Um legendi; quia in tunis retiritim uariere se,.c disci audiedo postis di nec memoria contiueri. Gramanas qliosi uon paru operae dandus ut remm loquedi rationem scis. Id multos an sau erat necessic est. Nec oratoria quide ignoranda est; ut ea, quae didiceris,proferre,alli eloqui possis. Geometria qηos,ac musica, astrolopa nec seria est quod hae artes eu philosiophia habent aliqua societatem. quae uniuersa perdisicere neq; faemnae positu, quibus intra puberes anum ossa mox usibus dom has profutura disicenda Du; neque frui, quἰbus per eos annos uel maxime seruiendum est, quibus positu discere; neque pauperes,aut opisces, aut rustici, quibus in diem ui ctus labore est quaerendus. Ob eam musam, Tu ius
243쪽
LIB. III: 1ogdit, altorrere a multitudine philoophiam . At erum rudes Epicurus acripiet. Quomcdo ergo ista,quae de priscipi s rerum dicuntur, intelligens quae perplexa, inuolum,uix etiam politi bo nes ase ntur. In rebus igitur oborirete implicitis,m ingentorum Earietate con issis, eloquentium virorum exquisitosirmone sumtis, quis imperito,ae rudi locus est Denis nullis unquam mulieres philsophari docverun praeter unam ex omni memoria The An neque ferinnos,praeter unum Phoedouem quem male feruientem redem spe, ac domise Cebetem tradunt. Evumerane etiam Platonem, ac Diogeuem : qui tamen frui Gnfuerunt: ed bis struitus eueturat sim enim mpti. Plararenem quidem redemispe Aniceris quidam traditur H SVIII. Duque issiciatus est oensitqs redempstrem Seα nec P paruo Platonem obmaverit. furiosis,ut mi hi quidem uidetur, qui bomm fuerit iratus,quod non mitum pecuniae perdidit. Huret ararum pendere debAit,
Mnquam pro mortuo Hectore; aut tantum Ogerere mmcr , itum uenditor Uon poposcit. Ex Barbaris vero nullu=,praeter unum An charsim Iotham: qui
philosophiam ne somniasci quidem, nisi π linguam,o' gractas haeris ante didioset. Quod ergo illi poscente natura foedum esse se crunsifid tum n nes
si secere potueruns neq; a philosophi, feri posse vide runs fota haec licit μοctrina coelethri, qui ota sapientia est. Isti scilicet persuadere o iquum potuerlint; qlii nihil persi adens etiam sibi. aut usquam cupiditates oppriment, iram temperabunt; libidi m merabunt: cum ipse cedans vitiis; π paeantur vi valere na
244쪽
DE FALSA fAPIENTIA.turam. Dei autem praereptu,quia e simplicaber uerura Amt,quantum urileam in arums hominum, quon-diaua experimen tu demonstrant. Da hi virum,qui' iracίdus,maledicus,efremtus :paucissimus Dei uerbis tum placid ,quae m ouem,reddam. Da cupidum, auarum, tenacem: iam tibi eum liberalem dabo et pecuniam sam propriis manibus tirnentem. Da tim-dwm doloris,ac mortis:iam crAces, er ignes,m perim inlaber muris adnaemmi, Da libidius m,adultersi, vineonem: iam βobrium, cristim, continentem videbis. Da erudelem,er sanPisis appetentem:iam is ueram elementiam furor ille motabitur. Da mustum, nsipientem,peetarerem . contamo π α -s, m prudens,erim cens erit. Uuo emm lauacro malitia om ms abolebitur. Tanta diuinae sapientiae uis est ut in homnis peractus isse, matrem delictoris Dinnam uno simul Lmpetu expellat. ad quod eficiendum, non mercede, non libris,non lucubrationibus opus est. Cratis istisi-uniscite, cimi modo patram aures; π pectus spientiam sitiat. Nemo uereatur vos. aqvim uon utamus;
nec olim mercede praeo s. Dei fons liberrimus,atque plens inspatet oenms ,et hoc coeles, lumen unita Mersis oritur, quicunt oculos habent. N wm quis haee philosophorum aut unquam praesbiit, aut prae lare, si ue
lit potest y Rui cum aetares haes in Ddio philosophiae
conterant neq; ali in quens, s sit os si mitura paululum ob biit possinis secere meliores. Imq; sapientia eorum,ut plurimu efficiat, non excindit nitiausid ab
245쪽
cog sinis eundem esse. Quid ere trabit ne illi simie praecipiuivit Immo. per matre: π ad ueris si quenter acredunt. sid nihil ponderis habent illa prae- repare; quia sens humana; authoritate maiori, idest
minem puret esse, qui audit i est ille, qui praeEpit.
Praeterea nihil apud eos rerti est,mbi quod a Hentiis
veniat. Sed cum omnia comemtris agantur; multa etiadiuersa, uaria pro erantur: stultissim est bomnis,
praeceptis eorum ueste parere: quae utrwm uera sint, an fise, dubitubitur. ideo nemo paret, quia nemo it ad incertum laborare. virtutem esse, Smici aium quae βoia effciat uitum bearum. Nihil potest uerius diari. Sed quid, si eruciabitur, aut dolore albicieturῖP oterit ne qui uum inter inrn res beatus ese Immo vero illatus corpori dolor, materia uirtutis est. itus ne is firmetis quidem miser est, Epicuruue multo fortius ainpiens,inquit,simper beatus est uel inclusis is Phalaridis muro hane uorem e re t. Suaue est; nihil curo . Quis eum mn irrisieriti Maxime, qumomo
volupturius persionem sibi viri fortis inpositi, et qui dem si ra modum. Non enim ferippiast, ut quisquaeruciatus corporis pro uoluptutibus dumi cum satis sit, ad ossicium uirtutis implendum perferre,ac sistinere. Quid dicitis Smici in id tu FpicureiBeatus esilies, etiam mm torquetur. Si propter gloriam,patientia uonsuetur. in tormentas erum Artuse morietur. Si Iropto memoriam, aut non sienti eis ocridunt animae; ast si sentiet, nihil ex ea oonsequetur. Quis erv alius fuctus est in uirtutesquae beatitudo uitae,ut alno animo
246쪽
DE FALSA SAPIENTIA.moriatur8Bo m mihi affinis imius horae, aut fr-mse momenti propter quod non expediat in redi uim musteriis, laboribus cunsia. Mantum autem tem
poris mors ompatiqliae cum uexut, utrum aequo ani
mo, an iniquo eam subieris, iam nihil restri. Ire fit, ut nihil aliud ex uirtute cupietur nisi gloria. Sed haecauisuperuacua, breuli est aut prauis bo num iuridiciis non siquenda. Nullus ilitur ex uirtute senus est,ubi uirtus morditu est, m cadum. Ituque qui haec locuti sons; umbram quandam virtutis viderunt: sam uirtutem uon uideruns. Defixi enim fuerunt in terram nee uultus suos in altum erigebat, ut eam pose sint intueri, quae si e caeli regionιόκε Ulintrebat. Haec musa est,cur praeceptis eorum stus obtemperet quo in mam aut ad uitia eruiunt, si uoluptutem defindunt; aut, si uirtutem asperuns; neque peram poenam nantur , nisi silius turpitudinis; neque uirtute ullum
praemum pellicentur,nisi βbus honestitis, laudis; cum dictavi, non propter aliud, sed pretaer sit amexpetendam ese uirtubem Beatus est igitur sapiens in tormentis.sed cum torquetur pro side, pro iis bita, pro Deo illa patientia doloris beatis m secet. Est enim Deus qui solus potest honorare uirtutem; cium meΥ- res immortulitus sola est. quam qui non appetuns, nec religionem tenen cui aeterna subiaret uim ; proficto nemque uirtutis uim sicium,cuius praeim vim ignorant; que νn coelum stemiis, quod ipsi se serere purent, cum res uon nue bilibiles q rura ; quia ratio in eoelumipectandi nolla alia est, ns avit religionem si opere, aut ammam suam immortutem esse credere.
247쪽
Quisquis enim aut Dem colendrum esse intelligae aut immortalitatis stem Abi propositum habet; mens eius m coelo est: licet id non liciat oculis; animae tumen lumine sicit. QM autem religionem non F sapiunt terreni sent; quia religio de caelo est. π qui animrim putant mm corpore interire; aeque ira terram stemn i quia ultra corpus,quod est terra, nihil amplius utile vi,quod sit in mortuli. Nihil igitur prodest, homine ire esse fictu, ut recto corpore stessit in coetu;
rusi erem mente Deum cernet cogitatio eim imste uitae perpetuae rem uersitur. uapropter m-hil aliud est in vim, quo ratio, quo conditio Nostra ni
tutur m se Dei,qui nos gensit, agnitio, π reliI A pius cultus. inde quoniam philosophi aberrauerat,sapientes utiq; non fueruns. Quaesierunι illi quidem fa-pientiam:sed quia non rite quaerebanι ; prolaps μοι
longius in tantos errores inciderans, ut etiam comvmnem sapientiam non reuerent . Non enim tan tum religronem asprere uoluerat; uerum etiamsi lamieruns aura steae uirtutis Albae inducti,conantur animos omni metu liberare quae relinonis euersio, ratu rae nomen iuuenit. Illi emm,cu aut ignorarens, a quo
pet effribis mundus aut persadere uellens, nihil esdiuina mente persectum: naturam esse dixerunt re rum omni trem quasi dicerent,omnia faston te esse natu: quo uerbo plane imprudentiam fam conmstentur. Natura enim,remotu prouidentia potestiae diuina, pross nihil est. Quod si Deum naturam octant; quae perversitus est, raturam polim qNam De reui a tem natura ratio est,uel necessi
248쪽
DE TALIA SAPIENTIA. res,vel conditio nascendi; n est per si ipsum siensibilis quia Morse est,mentem esse diuinam, quae Aa pro videntia n fandi principium rebus omnibus prae beat. Aut si vitura est caetrum, atque terra, omne, quod natum est; no est Deus naturased Dei opus. Non dissimili errore credunt esse fortunam, quo si dea quandam res humanas viruis msibus illudentem quia nemsciunt, unde sibi bona, mala eueniant. Cum hae se compositos ad praeliandum putant; nee ullam tamen rationem reddunt ae quo, quam ob musmsd tuntum eu 'rtuna si digladiari munimentis omnibus gloriantur. Iam quicunque alios nonssoluti sint ob interitum,amgionemq; carorum 'rtunae nomen acerrimisam attonibus prosciderant: nee omnino ulla eorum distumno de uirtute est, in quis mon 'rtuna vexetur. M.
Tullius in Fa obn*latione pugnisse si simper contra fortunam loquitur; eamq; a se esseμperarem,mm Νrtiter inim orum impetus retudis et metum quidem si ab ea stactum, cum domo pulses patria inruit tum autem, cum a ferit curiss-m filiam, nimim si afrtuna turpiter confitetur.Cedo,inquit en mianum reru
pienter, inquis; sid qui proditur si es e septentrm.
Qisiderio sibi uult assumptis nomi s8 Quid est contemptus ille rerum, qui munificis uerbis praetendituri Quid distar caeteris habitus Aut cur omnino praemceptu sapientiis dantur; si nemo, qui sapia adhuc inuentus est' Et quisquam nobis inuidiam pol, quia phili labos me nivis esse sapiendis'cum ipsi Me scire quie- quam, nec sapere fateantur. Nam siquando ire dest-
249쪽
stris ut ne et sere quidem quicqωm possint; quid
sciunt in rebus caeterhsTum uero e rantiae admonantur; er quasi furibundi exiliunt; exclamant, si caecos esse, excordes. Anaxavras Pronuntia r βιμ ebe tenAris omma. Empedoeles angustis esse sensu simitus queritur tunquam illi ad contundum eda, quadrigis opus esset. Democritus quasi in puteo quodam sic asto,ut fundus si sius, uerim emiacere demersm:nimrum stulte,ut caetera. Non enim
mnquum in puteo demersis ueritus; quo uel dessendere,uel etiam cadere illi liosiatsed tanquam insimmo montis excelsinertice,uel potius in eoelo. quod est verissimum. Quid enim est, mr eam potius in imis depressam dicere quim issimmu leuatum; nis forte mentem quos in pedibκε, aut in imis micibus non h- tuere malebat potius quam in pectore, aut in crepite' Adeo remotissimi fuerunt ab ea ueritate ut eos ne βα-tus quidem sit corporis admoneret,ueriturem in Ammo illis esse quaerendam. Ex haedferatione consisse
illa Socratis nais est; qua si nihil sere dixit, fusi hoe --,quod nihil Hat. Hicie amdestuae dis lina ma-uauits tumen dis linis dici potest, in qua euomano discitur, docetur sed ne illi quidem,qui Hennam sibi assum erunt,id ipsim,quod si scire putabant, son
binter defendere potuerunt. Qui,quoniam ratio illis non quadrabati per ignorantiam rerum diuinar tum uarij,rem incerti fuerunt, sibiq; sepe oontraria
Borente ut quid sentire quid uestent, satis Itituere, ae diiudicure uon possis. Quid igitur pugnes aduess omnes eo g Ao sibi gladio pereul Quid labore ut
250쪽
DE FALIA SAPIENTIA.eos destrus,quos sius il os destruit alsi assunt oratiost Ari Baetis inquit Cιcero ueteres philosiophos assusans,
ait eos aut Ditissimos, aut gloriosis insi fuisse , qui' exi limassens philosephiam si umvngs ese perfictam: sed se uidere, quod paucis an s magna amrspio seritis esset,breui tempore philosiophiam plane absolutum Ν-re. χιοd igitur fuit istud tempus tquo is ore t quando est, aut ae quibus asoluta t Nam quod ait mitissimosfiise , qui puresens hivmjs fi . perfriam ese sapientiam, uervim est sed ne ipsi quidem satis pruden
ter,qui aut a ueteribM carpum, aut amuli auctam,
i mox a pollirioribus perfnum iri pudiuit. n- quam erum potest inAesbiliri, quod non per utam sa-am quaeritur. Sed repetamus id, quod o simus. Fortutis erro per si nihil est: nee sie habendum est,tunquam sit is aliquo siensiῖ. Siquidem fortuna essaondentiis rerum sibitus, atque inopinatus euentus. Verum philosiophi,ne aliquundo non errent,in re stirum uolans esse sapientes; qui fortunae siexuum murent; eamq; non deam,sicut utillus , sed Deum esse dicunt. Eundem remen interdum naturam, interdum jurturanam uorans; quod multu inquit idem cistro efficiat inopi radi nobis propter obscuridiaem, lucratio ems musarum. Cum igitur causas ignorems, propter quas fiat aliquid,'ipsim, qui sciat, evorens, neoustest. Idem in opere ualde serio, hi quo praeapae uitae deprompre ex philosophia filio dabat, magnum, serra quit,ese fortunae viis is utranque partem , qui Dat Nam π,cum prostero flatu eius utimar,ad eximius perlienimus Fruns, cum rectauerit,albilimur. ite