장음표시 사용
61쪽
me, sis Musa niihil aliud erat , quam chori puerorum , atque agricolae tributim divisi, S adhuc a me Fe S semente sordidi , cantica quaedam canentes subita , Sextemporanea. Concinit S Horatius ep. ad Aug. dum
AgricoIae prisci, fortes , parυoque beati Condita post frumenta , leυantes tempore fesso
Corpus , S ipsum animum spe finis dura ferentem Cum sociis operum, o pueris , o Conjuge fida
Tellurem porco, Glvanum Ia te piabant , Floribus, O vino Genium, memorem brevis aevi. Alii vero non A statem , qua fruges , & frumenta conduntur , sed Autumnum potius , atque tempus vindemiae hilaritatibus hisce , festisque , atque Sce'nicis Ludis initium dedisse , authores sunt. Omnium Proinde primum Bacchum , seu Liberum Patrem
lacrificiis fuisse cultum , autumant , cui & Scenici Ludi consecrati fuerint , qui idcirco διονυ ακοὶ αγῖ νες, Dionysiaca certamina nuncupati sunt: quemadmodum dc eorum authores δι- α ι , Dionysiaci artifices sunt appellati . Quin imo πυγωδia primum dicta est Musica illa in varias formas , seu Species divisa , vel quod κατ ιωτον τον της πυγης καρον , sub ipsum scilicet tempus vindemiae fuisset inventa , vel quod πυγ , hircus nempe , esset canentium victorum praemium. Audiamus Eustathium, qui in suis ad Homerum eruditiss1mis commentariis ad Odyssi
Veteres primo , ut Pausanias refert , magni facientes inυentionem vini , reperisse etiam cantum , S morem ejusdem pagi incolis conυiciandi. Et capram vitibus nocentem praemium cantus statuerunt , ac eos' qui certarunt , Tragoedos dixerunt , quia καγίω , hoc est hiiscus, esset οδῖ , nempe cantus, praemium . I,
62쪽
Sed clarius adhuc A thenςus lib. 2. cap. g. ἰμ ha
κώ-δia . Scilicet, ebrietate Comoedia , T agoedia inυenta es in Icario Atti e monte , ct sub ipsum vindemiarum tempus , exindeque 4ζυγωδια , Tragoedia primum , atque Comςdia appellata est. Ego vero quemadmodum non inficias iverim Stagyritae, post collectas fruges, atque frumenta in horreis condita, homines tum vel maxime otiantes , sacrificiis ac festis diebus operam navasse namque & Festi dies exinde nonnullis videntur appellati , quasi fessi, eo nimirum quia homines fessi , atque defatigat, Miquo rum dierum laboribus, iis refici solerent, ac recrea ri ) ita libens Athenaeo subscribo, sub ipsum vindemiae tempus , atque Dionysiacis festivitatibus , &Tragoediam, & Comoediam, dc reliquos Scenicos Ludos ortum habuisse . Hoc autem fusius capite sequenti ostendam.
Ostenditur, qua ratione Scenici Ludi in Dionusiacis Sacris primum fuerint
exorti. OTio, re quiete labores atque negotia interpΟalare, inque illa quiete, di otio, Deorum recolendo beneficia , & illis honorem , ac gratias , & sibi hilaritatem quaerere , humanae naturae maXime consentaneum, in superiori capite stabilivimus. His si rationes illas addideris, & causas, quas Poesi in universum assignat Aristoteles, imitationis scilicet naturale studium I atque aliam non minus
63쪽
insitam a natura proclivitatem ad armoniam & cantum , adeoque etiam ad loquendum metrice ς jam facile erit intelligere , qua ratione in sacris potissimum Dionysiacis Scenici Ludi fuerint exorti. Hac autem in re illud advertendum est , Veterum Sacrificia in genere nihil aliud extitisse, nisi publica
quaedam convivia Diis atque hominibus apparata , ad mutuam eorumdem communionem , atque consuetudinem significandam . Atque hinc nullum ferme fuit sacrificium publicum , quod non cum epulo , aut convivio fuerit conjunctum. Primo namque Deus ipse Opt. Max. ut erudite advertit Slucchius antiquit. conviv. lib. I. cap. 33. p. m. II 6. ad suam
cum Hebrgo populo familiaritatem , atque arctssimam consuetudinem testificandam , sibi ab illo carnes , san-gHin m , fruges in altari , atque mensa offerri voluit: non quod his indigeret , sed ut ostenderet Sc. Atque
hinc eX iis, quae offerebantur, renes, reticulum hepatiS, agnae cauda , atque Omnis adeps coram Domino comburebatur, sanguis circa altare fundebatur rreliquae vero partes aliae quidem cedebant Sacerdotibus , alias vero ad ipsos Offerentes redibant , quibus illo ipso die summa cum hilaritate vescebantur: utque illas omnes absumere possent praeceptum enim id erat ) amicos etiam & vicinos invitare consueverant; quin imo dc pauperes, & peregrinos , dc viduas, & pupillos; ut constat eX Deuter. I . & I 6 & Levit. Hunc Veteris Testamenti morem imitari placuit etiam Ecclesis primitivae , quae proinde cum Coena Domini convivia & ipsa conjunXit , quae αγμια , hoc est Charitates dictae sunt , eo quod Christianae charitatis essent symbolum , & argumentum . Ad haec autem convivia ditiores conserebant pa-NeS, Vinum, pecunias , atque alia nece Tari a , dc in illis divites cum pauperibus promiscue discumbebant :Si qui vero adesse non possent, iisdem panes, tamquam eleemosyns , mittebantur . Rem hanc nobis
64쪽
mos erat , post communionem divinorum Useriorum , συμ α, & συμποσπα, hoc est coepulationes, es compotatio
nes fieri , diruitibus epulas suppeditantibus , S praetem
ea pauperiores in irantibus. Sed non alia magis sacrificia epulis , sympossis , atque compotationibus fuere solemnia , ut Ethnicorum . Quemadmodum neque alia majori cum hilaritate, quin imo protervia etiam , atque licentia fuerunt celebrata. Nam Ethnici praeter epulas, Ludos etiam sacrificiis addiderunt , qui lege divina Iudaeis fuerunt prohibiti: adeoque Macrobius lib. I. Saturnal. cap. 16. Sacra celebritas es, inquit, vel cum Sacrificia Diis offeruntur, υel cum dies divinis epklationibus celebrantur , υel cum Ludi in honorem aguntur
Et antiquioribus quidem illis , atque simplicioribus temporibus haec Omnia κοσμιως composite nempe & moderate fiebant . Cum enim praesentes illis epulis , ac Ludis Deos arbitrarentur, nefas putabant quidquam admittere, quod non eorumdem aures, & Oculi ferre possent . En quam diserte id nobis testetur Athenaeus lib. 8. cap. 16. p. m. 363. Oι ο αρχMοι, inquit , i τους θ - ἀνθρωποειδεις υπιος ησά ν οι
Sed illam tamen veterum moderationem posteros neglexisse, inque contrariam licentiam , incontinentiam a
65쪽
tiam , & ebrietatem abiisse, testis est idem Athengus , qui statim subdit: At nostro saeculo, qui sacrificare se
Diis fingunt , convocatis ad sacra sua epularia maxime necessariis , S amicis , ubi nempe se vino in rgitaverint , liberis suis male imprecantur , conbiciantAr M-xoribus , objurgant domesicos, servis interminantur , tax- Ium non Homeri haec dicentes: Nυν δ' ἔρχz- δεῖ νον, να υναγομεν Αρηα . Atque hic abusus adeo percrebuerat, ut turpis, &inhonesta alias ebrietas, in his tamen epularibus lacris, utpote jam familiaris, toleranda quoque videretur. Hoc etiam idem testatur Athenaeus perpetuus in hac re Magister, qui lib. 2. cap. g. haec eX Seleuco resert: Seleucus memoriae prodidit , non esse vetusti moris , aut vinum , aut alias delicias quasque largius apponere , Deorum causa nisi fieret I ideoque vocatas θοινας . θα- λω, 3αεθM: θοίνας quidem , quod fas esset διω - θεὰ . id es ob Deorum Sacra, vino induliere : θαλιας vers , quod ob reυerentiam Deorum ηυλίζοντο , ε συνέεσM . id
est coibant , S excubabant : id quod Homerus υocat
δοατα θαλει ui, conbibium abundans rebus omnibus , Stamquam floridum: Denique μώθοώς , quod μί το θύ ν, hoc est peractis sacrificiis, biberent . Ad quem morem reiaspexit etiam Tibullus lib. 2. eleg. p. m. 3O7. dum
Nunc mihi fumofum veteris proferte Falernum COUulis, o Chio solυite vincla cado. Vina diem celebrent. non festa luce maderem rubor , errantes S male ferre pedes. Neque vero ebrietas solum , sed jurgia quoque,& injuriς in his sacris primum auditae sunt. Credaiamus id quoque Athenaeo, qui lib. I. ατα αλια , ininquit, hoc est impietas dicta ess , οτι ἐν τοας θαλώαις τὰ
in splendidis illis Deorum festivitatibus, atque epulis, primo homines c erunt mutuis se inυicem injuriis as
Quod si paulatim pessimi isti mores in omnibus illis
66쪽
illis sacris Ethnicorum irrepserunt , ut in iis homines & intemperantiores redderentur , dc magis magisque cum licentis, tum jurgiis ac injuriis indulgentiores; fingere facile sibi quisque potest , quanta licentia, atque intemperantia sacra Libero Patri dicata celebrarentur. Hunc enim Deum sive vini inventorem crederent, sive vitis tantum demonstratorem , ut mavult Tertullianus in Apol. cap. II. & Lactantius lib. 2. de orig. error. cap. Io. totius hilaritatis largitorem arbitrabantur . Sane non alias magis Vino indulgere , grandioribus certare poculis , atque
largius se se invitare poterant, quam cum illius Dei
Sacris operam darent; quem vinosum , ebrium, ac temulentum praedicabant; cujusque comiteS non alio magis, quam vini furore, & oestro percitos bacchantes fingebant. Audiamus Athenaeum , qui lib. XI. p. m. 464. ita ex Philochoro Dionysiacos istos Iudos, atque certamina describit. Athenienses, inquit, Iudis ac certaminibus Bacchi, primum cum jentes ent, bibissent, adspectacula se conferebant, coronisque re- Himili spectabant . Toto vero tempore , quo agebantur Iudi, vinum Visis miscebatur , oe afferebantur bellaria: choris Scenam ingre aientibus ad potum vinum affundebatur , merumque a scena discedentibus , posteaquam certassent: paucisque adjectis, cum, subdit, sic bibi s
sent , laeti ac hilares Bacchum versibus canebant, nunc Floridum inυocantes , nunc DItbirambum, nunc Ea chantem fumosumque Bromium. In quem eundem sensum & lib. 8. cap. 16 p. m. 363. Tας inquit. ἐκαλὸν ta obro δέ αζοφ τι τα c ἔπιν , εις
Liquet autem , quanta , dc qualis esse deberet illa
compotatio, quae appellabatur cum haec vinolentiam , temulentiam, & ebrietatem significet, dccujus veluti datorem poti stimum colebant Bacchum, illum , ε μιθυιινομον appellanteS.
67쪽
Ιgitur in his Liberi Patris sestivitatibus , atque
Dionysiacis agonibus ubi se vino ingurgitassent , hoc est toto jam pectore Deum hausissent , risus ciendi gratia , alius alium dicteriis provocare , Scommatis
lacessere, atque propria cum corporis, tum etiam animi vitia sibi mutuo objectare cςperunt; eXcusante dicteriorum acerbitatem , ac velut hebetante aciem conviciorum epularum licentia , atque temulentia . Ecquis enim vino calentibus M --ον commendare, aut prae temulentia jam prope de mentis sa nitate dejectos in officio continere poterat Z Caeterum cum hujusmodi scommata , atque dicteria ma-Nimam auditoribus parerent voluptatem, eX iis tam
levibus principiis paulatim incendi studia , atque eXa- cui magis, dc expoliri cςperunt . Nam licet primi
tus nulla esset ars, ad cujus praecepta se se componerent; nihilo tamen minus, majori aliquo studio, atque diligentiori praemeditatione ad illa se convivia , atque scommata praeparare cςperunt, laudem ingenii aucupantes, metientesqueeX risu, &plausu, quem ab auditoribus extorsissent; adeoque cum inter epulandum, tum post epulas in ludis, ac certaminibus,
salibus istis, & scommatis, veluti papavere , & Sesamo omnia farcientes , atque ridiculas gesticulationes, saltusque quosdam inconditos adhibentes, paulatim & Satyris, &Tragςdiae, atque Comediae, Μimisque initium dedere . IIIi namque saltus atque dicteria numeris alligata , hoc est cum rhythmo , metro, & armonia edita CliorOS Primum , mox Tra-gςdiam, atque Comςdiam pepererunt. EX iis quippe eXtemporaneis scommatis, ac sine arte conatibus,
ct saltibus , optime advertit MaXimus Tyrius serm.
ἐν σκηνη ε θραυοις. Defexit scilicet animus ad Scenicam paulatim , theatralem artem , quae voluptatem prorsus habet insatiabilem . Liquet igitur ex hactenus enucleatis , in Sacris potissimum Liberi Patris, atque ejusdem festis, de Enas collis Ludos Sc C niis
68쪽
nicos , atque in universum totam muscam Thea tralem originem suam habuisse . Quam etiam ob causam , ut superiuS tetigimus , jure merito eidem Baccho fuit sacra, in tantum ut Histriones Scenici Διομ-οὶ Τε λια , Dionysiaci Artifices , ipsaque scenica certamina , Διογυιπιακοι ἀγῶνες fuerint appellata . Qui tamenta primo, qui posterius ex his Scenicis ludis instituti sint , non ita facile decerni , aut statui potest . Namque Tragωiam longe antiquiorem fuisse Comςdia , pluribus rationibus demonstrare nititur Aristoteles, aureo suo de Poetica libello -jus tamen authoritate minime fractus Isaacus Calauis bonus tib de Satyr eL cap. 1. Satyricam mesim vetustate cum Tragςdia certare, atque ejusdem potius parentem, dc altricem videri , pluribus evincere conatur . Nos de Mimis potissimum, ac Pantomimis acturi, horum potissimum originem primam ex ruderibus antiquitatis eruere, ac demonstrare debemus. Sit igitur
id sit Mimus , O quaenam Mimorum
thori promiscue tribuitur Ut enim inquit Vossius lib. a. de Poet. c. 29. gr. 3 tum errorem , tum erronem notat: ut tum irris onem , tum irrisorem; sic es, & fabulam denotat, & Histrionem. Sed pro fabula tamen acceptus Mimus definitur ab Diomede lib. g. cap. 4. de Ρoem. Dram. generibus p. m. 487. Mimus est sermonis cujuslibet , motusque sincrcvcrantia, vel facitorum S turpium cum lasciυia iis
69쪽
κεχωρ1μφα, s ἀσυκχωρη - hoc est imitatio υμrae concessa, atque in concessa complaritens . Dictus autem est Mimus τὸ μιιμ ειδεα , ab imitando : non
quasi solus imitetur , cum & alia poemata idem faciant; sed quia veIuti privilegio quodam, quod fuit: commune, possedit. Tantum potuit, inquit Iul. Ces. Scaliger lib. I. de Poet. cap. 1O. rantum poruis sper ra, oe expressior actio , ut generis nomen IPocscos universis, i soli Abi υindicarent. Qua ratione & mortalis pro homine tantum, α πριμην Pro O Pilione , pro Poeta, &Factor apud Latinos Pro olei tantum effectore accipiuntur; licet nomina illa se ipsis generalia, aliis etiam pluribus apponi apta nata essent. Sed quemadmodum Mimi per excellentiam quandam communem reliquis Poematis imitationem sibi vindicarunt; magis etiam propria illorum vila est lascivia , atque Petulans quaedam Ob-Ωςnitas, qua Comςdiain ipsam, lasciviusculam licet haud raro , atque turpiculam , longe superabant. Equidem non me latet , fuisse etiam quosdam Mimos honestiores, μολογους idcirco a Graecis appellatos; non quia de Virtute morali , aut ethica agerent , sed quod mores hominum , dictaque eorumdem & facta ita imitarentur , ut actionem suam gravibus sententiis condirent , atque honestis etiam praeceptis respergerent. Atque hac gravitate , dc honestate refertos fuisse Sophronis Mimos, testatur Ulpianus ad 2. Demosthenis Olynth. pag. m. 36. ubi
γελοιών. hoc est: Mimi Sophronis graves, bonesti, alii vero Mimi ridiculo m. Atque idcirco Μimos ita
πυγνια, ευποθὼμς divisit Plutarcus Sympos. l. 7. Probi. 8. ubi lubitu οι πινες umν, inquit, ῖν τὰ μυποθεισές, τὰ O πωγνία καλου πν . Erant autem - π Μimi quidam longiores, & honestiores , atque ad Comoediae speciem propius accedentes: quemadmodum παγνια bre-Viores quidem erant, sed oroudis tamen γεμον
70쪽
Mγ-, ε- plurima scilicet scurrilitate , at.
que verborum inanitate abundantes . Sed ut plurimum tamen Μimi turpes erant, lascivi, di obstinnit adeoque hanc potissimum obscaenitatem , di lasciviam in definitione expressit Diomedes, tanquam germanum Mimorum atque concinit Ovidius , qui passim turpes, di obsismos Mimos appellat ut a. Tristium:
Scribere A fas est imitantes turpia MPmos : & Quid si scripsissem Mimos obscaena jocantes φ
Ex his igitur colligamus, Μimos, poemata quς dam fuisse, quae mores hominum, dictaque eorum dem, S facta turpia, ac lasciva turpiter, atque la
Μimi autem hujusmodi e Comoedia exorti sunt,
Cujus erant antiquitus partes . Nimirum cum inter actus Comoediae aPPOm solorent, ex ea eXtractis at que divisi , ac veluti in libet cacci asserti , genus quoddam Poematis se solis constituerunt. Rem no- his ex Suetonii fragmento refert Diomedes , loco mox citato; ubi haec quoque legimus e Primis temporibus , omnia quae in Scena veri Mantur , in Comς-dia agebantur. Nam Pantomimus , S 'taules , SChoraules in Comoedia canebant . Sed qκia non pote rant omria simuI apud omnes artifices pariter excellere , s qui erant inter auctores Comsaiarum pro facultate , S arte potiores, principatumsibi artificii vindicabant . Sic factum est , ut nolentibus cedere Mimis in artificio suo caeteris , separatio fieret reliquorum. Nam dum potiores inferioribus, qui in omni magisterio
erant, servire dedignabantur , se ipsos is Com dia separaυerunt: ac sc factum est , ut exemplo semel sumpto, unusquisque artis suae rem exequi csperit , neque in Comdiam venire . Igitur eX Comςdis veluti servitute asserti Mimi , genus quoddam Poematis se solis constituerunt; atque post Tragςdiam, Comediam , Satyros , quarta Dramati : Poeseos forma esse cςperunt. Qus licet fabulς constitutionem , ac