[Opera;

91쪽

Ictibus ossa serit, cingunt qua tempora cristae ;Et quod erat tardus, somni languore Temoto, Nec prius adspiciens timidos caecaverat artus Hoc minus implicuit dira formidine mentem. Quem postquam vidit caesum languescere Sedit. Iam quatit et biiugos oriens Erebo cit equo NOX, Et piger aurata procedit Vesper ab Oeta Cum grege compulso Pastor, duplicantibus umbris, Vadit et in fessos requiem dare comparat Rrit S. Cuius ut intravit levior per corpora omnHS, Languidaque effuso requierunt membra SOPOTOGEmgies ad eum culicis devenit, et illi Tristis ab evelatu cecinit convicia mortis. Inquit Quid moritus, ad qua delatus acerbaΗCogor adire vices Tua dum mihi carior ipsa Vita fuit vita, rapior per inania Ventia. Tu lentus refove iucunda membra quiete, Ereptus tetris e cladibus ; at mea Manes Viscera Letthaeas cogunt transnare Per unda :Praeda Charontis agor Vidi ut flagrantia taedis Limina collucent infernis omnia templis. Obvia Tisiphone, serpentibus undique Comia, Et flammas et saeva quatit mihi Verbera poenae, Cerberus et diris flagrat latratibus ora, Anguibus hinc atquo hinc horrent cui colla reflexis, Sanguineique micant ardorem lumini Orbes.

Heu, quid ab ossicio digressa est gratia, cum te Restitui superis toti iam limis ab ipso Praemia sunt totalis ubi Pietatis honores

In Vatias abiere ices, et ruae recessit

Iustitia et prior illa fides Instantia vidi

Alterius: sine respectu mea fata relinqueΠΗΑ pariles agor eventus Fit poena merentii Poena sit exitium: modo sit dum grata Olunt , Exsistat par ossicium. Feror avia carpeΠS, Avia Cimmerios titur distantia lucos Quem circa tristes densentur in omnia poenae. Nam vinctus sedet immanis Serpentibus tos, Devinctum maestus procul adspiciens Eplualten, Cotiati cum sint quondam rescindere mundum ;Et Tityos Latona, tuae memor nuXiu irae- Implacabilis ira nimis,-iacet alitis Sen. 3

22d m

92쪽

82 VIRGILII CUI EX. Terreor ah tanti insistere, terreor, umbrici Ad Stygias revocatus aquas, Vix ultimus amni Restat, nectarea divum qui prodidit escas, Gutturis arenti revolutus tu omnia sensu. 'Quid, saXum Procul adverso qui monte revolvit, Contemsisse dolor quem numina vinei acerbus,

Otia qua0rontem frustra Vos ite puellae, Ite, quibus taedas accendit tristis Erinnys, Sicut Hymen prassata dedit connubia morti l 3

Atque alias alio densa Super agmine turmaS, Impietato fera vecordem Colchida matrem, Anxia sollicitis meditantem vulnera natis Iam Pandionias miserandas prole puellaS,

Quarum o Ityn edit Ityn, quo Bistonius sex, - '

At discordantes Cadmeo semine fratreSΙam truculonia ferunt infestaque lumina eo IIS Alter in altorius ciamque aVer Satur uterque, Impia germani manat quod sanguine dextra. Heu heu, mutandus numquam labor Auferor ultra In diversa magisci distantia limina cerno Eridanus tranandus agor delatus ad undam. Obvia Persephon comites heroidas urget Adversa perferre faces Alcestis ab omni Inviolata vaea cura, quod Saeva mariti Ipsa suis satis Admoti fata morata eSt. Ecce Ithaci coniux semper decus Icariotis, Femineum incorrupta decus manet, et procul illa Turba ferox iuvenum telis confixa ProCOΓum. Quid misora Eurydice tanto maerore receSSit, Poenaque respectus et nunc manet orpheus, in te lAudax ille quid om qui mitem Cerberon unquam Credidit, aut ulli Ditis placabile numen, Nec timuit Phlogothonta fur uisem ardontibus undis, i''Ibo maesta obtenta Ditis ferrugine regna,

Defossasque domos ac Tartara nocte cruentri

obsita, o facitos Ditis sine iudice Aedes, Iudice, qui vita post mortem vindieat acta. Sed fortuna Valens audacem fecerat ante. DIam rapidi steterant amnes, et turba ferarum Blanda Oee Soquax regionem insederat Orphei Iamque imam uti illis rudicem moverat alte

93쪽

VIRGILII CUI EX. 83 Quercus humo steterant omnes, SilVneque ΟΠΟractSponte Sua cantu capiebant cortice avara a Labente biiuges etiam per sidera Lunae Pressit equo et tu currentes, menstrua Virgo, Auditura lyram, tenuisti nocte relicta. Haec eadem potuit Ditis te incere coniux, Eurydicenque ultro ducendam reddor fasci δ' Non erat invicta diva exorabile numen Illa quidem, nimium Mane eXPerta OVOTOS, Praeceptum Signabat iter, ne retulit intus Lumina, nec divae corrupit munera linguariSed tu crudelis, crudelis tu magis Orphou, oscula cara petens rupisti iussa deorum. Dignu amor Venia, gratum si Tartara nossent Peccatum minus esse graVe At nos sede piorum, Nos manet heroum contra manus Hic et uterque Aeacides, Peleus namque et Telamonia Virtus, Per secura patris laetantur numina, quorum Connubiis Venus et Virtus iniunxit honorem. Hunc rapuit servari ast illum Nereis amavit. Assidet hac iuvenis, sociat quem gloria, fortis, Aeer, inexcussus, referens a navibus ignes

Argolicis Phrygios torva feritate repulsos. O qui non referat talis divortia bolli, Qua Troia videre viri, videreque Graii, Teucria cum magno manaret sanguine tellus, Et Simois Xanthique liquor, Sigeaque Praeter Litora cum Troas saevi ducis Hectoris ira Vidore in classes inimica mente Pelasgas Vulnera, tela, neceS, ignes inferre paratos. Ipsa iugis namque arma paten feritatis, et ipARA Ida faces altrix cupidis praebebat alumnis, omnis ut in citiores Rhootei litoris ora Classibus ambustis amma Superante daretur. Hinc erat oppositus, contra Telamonius heros, obiecto tuo dabat clipeo certaminaci et illinc

Hector erat, Troiae summum decu nee uterque,

Fulminibus coelo voluti fragor editu alto, Ignibus hic selisque super si classibus Argos Eripiat roditus, illo ut Vulcania serro Vulnera proiectus depellere navibus instet. Hoc erat Aeacidos alto laetatus honoro

94쪽

84 VIRGILII CUI EX. Dardaniaeque alter fuso quod Sanguine campos, Hectoreo victor lustraVit corpore Troiam. Rursus acerba fremunt, aris hunc quod letat, et huius

Alia dolis Ithaci virtus quod concidit icta.

Huic gerit averso proles Laertia vultus --φEt iam Strymonii Rhesi victorque Dolonis,

Pallade iam laetatur ovans rursusque tremiscit Iam Ciconas, iam iamque horret Laestrygonus atrox. Illum Scylla rapax, canibus succincta MolOSS., Aetnaeusque Cyclops illum metuenda Charybdis δ' Pallentesque lacus et squalida Tartara terrent. Hic et Tantalei generis decus, amplus AtrideS, Assidet, Argivum lumen, quo flamma regente Doris Erichthonias prostravit funditu urceS.R0ddidit, heu, Graius poenas tibi, Troia, uenti, Hellespontiacis obiturus reddidit undis. Illa vices hominum testata Si copia quondam,

Ne quiSquam propriae fortunae munere di VesIret inevectus coelum Super D Omne prosinquo

Frangitur invidiae telo decus Ibat in altum MVis Argea petens patriam, ditataque praeda cis Erichthoniae ; comes huic erat aura Secunda Per placidum cursu pelagus Vereis ab unda Signa dabat pars inflexi super acta carini :Cum, Seu coelesti fato seu sideris ortu, Undique mutatur coeli nitor, omnia VentiS, Omnia turbiuibus sunt anxia Iam maris unda Sideribus certat consurgere, iamque UPerno Corriper et Sole et sidera cuneta minatur, Ac ruere in terras coeli fragor Hic modo laeta δὴ Copia nunc miseris circumdatur anxia fatis, Immoriturque super fluctus et SaX Capharei, Euboica aut per cautes Aegaeaque late Litora, cum Phrygiae paSSim Vaga praeda peremiae Fluctuat omnis in aequoreo iam uaufraga tractu. Hic alii sidunt pariles virtutis honore Heroes, mediisque Siti Sunt Sedibus omnes, Omnes Roma decus magni quos suscipit Orbis.

Hic Fabii Deciique, hic est et Horatia Virtus Hic et fama vetus numquam moritura Camilli C tius et mediis quem quondam sedibus Urbis Devotum bullis consumsit gurgitis haustus ;

95쪽

VIRGILII CUI EX. 85

Legitimo cessit cui fracta potentia regis Hic Curius clarae socius virtutis, Ut illo β' Flaminius, devota dedit qui corpora famae. Iuro igitur tales sedes pietatis honorat Illio Scipiadaeque duces, devota triumphis Moenia quos rapidos Libycae Carthaginis horrent Illi laude sua vigeandi ego Ditis opacos 3 'Cogor adire lacus, viduos a lumine Phoebi, Et vastum Phlegethonta pati, quo maxima Minos

Conscelerata pia discernit limina sede. Ergo iam causam mortis, iam dicere vitae Verberibus saevae cogunt sub iudice ostiae, δῖβCum mihi tu sis causa mali, nee OnSeiu adSiS. Nec tolerabilibus curis haec immemor audi Et tamen ut vanis dimittas omnia Ventis Digredior numquam rediturus Tu cole fontes Et viride nemorum silvas et pascua laetus 'Et mea diffusas rapiantur dicta per auras 'Dixit, et extrema tristis cum Voce receSSit.

Hunc ubi sollicitum dimisit inertia vitae,

Interius graViter regementem, nec tulit ultra Sensibus infusum culicis de morte dolorem 'βQuantumcumque sibi vires tribuere seniles Quis tamen infestum pugnati devicerat hostem

Rivum propter aquae viridi sub fronde latoutem CODformare locum capit impigerri hunc et in orbum Destinat ac seri capuli repetivit in usum, . Gramineam viridi fodiens de cespite terram.

Iam memor inceptum peragens sibi cura laborem Congestum cumulavit OpuS, atque aggere multo Telluris tumulus formatum crevit in orbem Quem circum lapidem laevi de marmore formans 'δConserit, assiduae curae memorem Hic et acanthus Et rosa purpureo crescit rubicunda Colore, Et violae omne genus hie est et Spartica myrtus

Atque hyacinthus, et hic Cilici crocus editus arvo, Laurus item Phoebi surgens decus ; hic hododaphno 'Liliaque et rori non avia cura marini,

Herbaque turis opes priscis imitata Sabina, Chrysanthesque hederaeque nitor pallente Corymbo, Et Bocchus Libyae regis memor hic amaranthus

96쪽

86 VIRGILII GULEX. Buphthalmusque virens et semper florida pinus. Non illinc Narcissus abest, cui gloria formae Igne Cupidine proprios exarsit in artus. Et quoscumque novant Vernantia tempora flores, Hic tumulus super inseritur tum fronte locatur Elogium, tacita format quod litera voce Parve Cuseae pecudum custos tibi tale merens Fune iam Dolum vitae pro munere reddi

97쪽

P. VIRGILII AE IRONISCIRIS

AD MESSA LAM.

ETSI me Vario iactatum laudis amoro Irritaque expertum fallacis praemia Vulgi, Cecropius SuaVes exspirans hortulus auras Florotitis viridi Sophiae complectitur umbra Non ea quaeret eo dignum ibi quaerere carmen. Longe aliud studium atque alio accincta labores, Altius ad magni subtendit sidera mundi, Et placitum pauci nus est adscendere collem. Non tamen absistam coeptum deteXere munuA In quo iure mea utinam requieScere USas, Et lovitor blandum liceat deponere morem.

Quod si mirificum modo sit tibi volt libido

Si, iam summa Sapientia augeret arce, Quatuor antiquis quae heredibu est data consors, Unde hominum errores longe lateque per orbem 'Despicere atque humiles Ossem contemnere cura Non ego te talem Venerarer munere tali,

Non equidem, quamvis interdum ludere nobis Et gracilom molli liceat pede claudere ei Sum Sed magno intexens, si fas est dicere, peplo, *qQualis Erochtheis olim portatur Athenis, Debita cum caSine Solvuntur Ota Minervae, Tardave confecto redeunt Quinquennia lustro, Cum loris alterno Zephyrus concrebruit Euro, Et prono gravidum provexit pondere currum. Folix illa dies, felix o dicitur annuS,

98쪽

S VIRGILII CIRIS. Felices, qui talem annum videre diemqiae Ergo Palladia texuntur in ordine pugnae, Magna Giganteis ornuntur pepla tropaeiS, Horrida Sanguineo pinguntur proelia cocco Additur aurata deiectus cuspide Typhon, Qui prius Ossaei consternen aethera IXis, Emathio celsum duplicabat vertice Olympia111. Tale deae velum solemni in tempore portant: Τali te vollem, iuvenum doctissime, ritu . Purpureos inter Sole et candida Lunae Sidera, caeruleis orbem pulsautia bigis,

Naturae rerum magni intexere chartis Aeternum Sophiae coniunctum carmine nomen Nostra tuum senibus loqueretur pagina Aeolis. 'Sod quoniam ad tantas nunc primum RScimur artos, Nunc primum tenero firmamu robore nerUOS Haec tamen interea, quae possumUS, in quibu aevi Prima rudimenta et primo exegimHS RHHOS,

Accipe dona meo multum vigilata labore, 'ΦEt promissa diu non magna exordia rebus Impia prodigiis ut quondam exterrita amoris Scylla novos avium Sublimis in aere coetus Vidorit, Ut tenui conscendens aethera Peuna Caeruleis Sua tecta supervolitaverit alis, 'HRH pro in pure poenam celerata capillo Proque patris Solvens Xcisa funditus urbe. Complures illam et magni MeSSala, Poetne-Nam verum fateamur omat Polyhymnia verum- Longe alia perhibent mutatam membra figura : Scyllaeum saxum monstra infectata vocari

Illam Messanam, quam saepe legamus Ulixi, Candida succinctam latrantibus inguina monstris, Dulichias vexasse rates et gurgite in alto

Deprensos nautas canibus laceraSSe marinis.

Sed neque Maeoniae haec patiuntur credere chartae , o malus istorum dubiis erroribus auctor. Namque alias alii vulgo finxere puellas, Quae Colophoniaco Scyllae dicantur Homero. Ipse Crataein ait matrem sed sive Crataeis, Sive illam monstro genuit germana biformi, Sive est neutra parens, atque hoc in carmino toto

Inguitiis os vitium et veneris descripta libido

99쪽

VIRGILII IRIS. 89 Sivo etiam est iactis speciem mutata venenis Infelix virgo quid enim commiserat illas qIpse Pater nudam Saeva complexu arena Coniugium carae violaverat Amphitrites. Attameti exegit longo post tempore Poenas, Ut eum cura ut veheretur coniugis alto, Ipsa trucem multo misceret Sanguine pontum Seu Vero, ut perhibent, forma cum vinceret omneΗEt cupidos quaestu aSSim Popularet amantes, Piscibus et canibus rabidis vallata repente Horribilos circum vidit se sistere formas Heu quoties mirata ovos expalluit artus

Ipsa suo P quoties heu pertimuit latratus

Ausa quod est mulier numen fraudare deorum Et dictam enori voto intervertere Oenum Quam mala multiplici iuvenum quod Saepta caterva Dixerat atque uim meretrix iactata ferarum, qInfamem tali morito rumore fuiSSe, Docta Palaephatia testatur Voce RPyTUS.

Quidquid et ut quisque est tali de clade locutus,

omnia sint: potius liceat notescere irim, Atque unam ex multis Scyllam oti esse puellis. γ' Quare quae cantu meditanti mittere certos,

Magna utilii cupido tribuistis praemia, divae

Pierides-quarum castos altaria postes

Munere saepe meo inficiunt, foribusque hyacinthi

Deponuntiores, aut Suave rubens nareissus, 'βAut crocus alterna coniungens lilia caltha, Sparsaque liminibu floret rosa, -nunc age, di Vae, Praecipue nostro nunc adspirate labori, Atque novum aeterno praetexit honore Volumen.

Sunt Pandioniis vicina sudibus urbes ' Actaeo inter colles et candida Thosol Purpureis late ridetitia litora conchis, Quarummo ulli fama concedere dima Stat Megara, Actaei quondam munita labore

Unde etiam citharae voces imi tutu acutus, Saepe lapis recrepat Cyllenia murmura pulSus, Et votorem sonitu hoebi testatur amorem. Hunc urbem, ante alios qui tum florebat in armis, Fecerat infestam populator remige tuos, δ'

100쪽

00 VIRGILII MIRIS.

Hospitio quod so Nisi Polyido avito,

Carpatthium fugion et flumina aeraten, Texerat. Hunc bello repeton Gortyesus horoa

Attica rotae sternebat rura Sagitta. Sed neque tunc cives, neque tune rex ipse veretur Infesto ad muros volitantes agmine turmas Vincere, et indomitas Virtute retundere menteS, Responsum quoniam satis est meminisse deorum. Nam capite a summo rogis mirabile dictu Candida caesaries, florebant tempora laurΟ- , t roseus medio surgebat vertice crinis Cuius quam Servata diuinatura fuisset, Tam patriam incolumem si regnumque futiarum, Concordes stabili firmarunt numine Parcae. Ergo omni caro residebat cura capillo Aurea solemni comtum quem fibula ritu Crobylus, teret nectebant dente cicadae. Nec vero haec urbis custodia Vana fuisset, Nec fuerat, ni Scylla novo concepta furore,

Scylla, patris miseri patriaeque iuventa Sepulcrum, O nimium cupidis si non inhiassos collis

Sed malus ille puer, quem nee Sua flectere mater Iratum potuit, quem nec pater atque nos idem Iupiter, ille etiam Poenos domitare leones Et validas docuit vires mansueScere tigri ;Illo setiam divos, homine . . . Sed dicere magnum St, Idom tum tristes acuebat par tu iraS. Iunoni magnae, cuius periuria divae, olim si meminere, diu periura puellae

Non ulli liceat, violaverat inscia Sedem, Dum aeris operata dea lascivit et sextra Procedit longe matrum comitumque MerVam, Suspensum gaudens in corpore ludere QStem, Et tumidos agitante sinus Aquilone relaXans. Necdum etiam castos gustaverat igni honoreS, b ecdum solemni lympha perfusa SacerdoSPalloniis foliis caput exornarat olivae Cum lapsa e manibus fugit pila, cumque relaPSa Procurrit virgo quod uti no prodita ludo Auratam gracili solvisset corpore pallam

omnia, quae retinere gradum cursusque morari Possent, o tecum vellem tua semper haberes: